بازگشایی پرونده تلویزیون خصوصی توسط دولت؟

 

به این ترتیب، احمدی‌نژاد بار دیگر بحثی را باز کرد که در سال‌هاي اخیر طی چند نوبت مطرح و هر بار پس از مدتی فراموش شده است. آخرین بار تيرماه سال گذشته نمایندگان مجلس به فوریت طرحی رای مثبت دادند که اگر به تصویب نهایی مي‌رسید، راه را برای تاسیس این گونه تلویزیون‌ها هموار مي‌كرد. اين طرح یک فوریتی با عنوان «اداره و نظارت بر سازمان صدا و سیما» از سوی علی مطهری و 34 نماینده دیگر در صحن علنی مجلس مطرح شد كه در آن علاوه بر ایجاد ساختارهای جدید برای صدا و سیما، به «بخش خصوصی» اجازه مي‌داد «با اجازه سازمان و در چارچوب مقررات مصوب هیات‌امنا، رادیو یا تلویزیون تاسیس کند.» هرچند این طرح پس از بررسی در کمیسیون فرهنگی مجلس (که در آن زمان غلامعلی حداد عادل رییس‌اش بود) به کلی تغییر کرد و ایده تلویزیون خصوصی به محاق رفت.

در عين حال روز گذشته و همزمان با سخنراني احمدي‌نژاد در مراسم افتتاح شبکه‌‌هاي «تماشا» و «سلامت» تيتر يك روزنامه ايران نيز سويه انتقادي نسبت به صدا و سيما داشت. ارگان مطبوعاتی دولت ذيل عنوان «تلاش برخی جریان های سیاسی برای مصادره رسانه ملی!» نوشته بود:‌ «رسانه ملی این روزها میعادگاه مخالفین دولت شده است، مناظره‌ها و گفت‌و‌گوهای به اصطلاح سیاسی با حضور پر رنگ سیاست بازان رو به افزایش و در دیگر برنامه ها نیز تخریب عجیب و پر حجم علیه دولت مردمی آن‌چنان شدت گرفته که رسانه های مخالف نظام نیز در این میدان خود را همراه صدا و سیما (ملی!!!) می یابند.» روزنامه ايران همچنين ديدگاه‌هاي مجتبي ثمره هاشمی، دستیار ارشد احمدي‌نژاد را انعكاس داد كه وي در آن برنامه‌هاي صدا وسيما را به «بي انصافي» نسبت به دولت متهم كرد. 

البته سابقه بحث و نظر درباره راه‌اندازي تلويزيون‌هاي خصوصي چندان نيست، اما حداقل در نيمه دوم دهه هفتاد تحت تاثير ديدگاه‌هاي مطرح شده در مجلس وقت و همچنين در پي تلاش‌هاي صورت گرفته در مجلس هشتم موافقت‌ها و مخالفت‌هاي گوناگوني در اين باره بروز پيدا كرد. آن‌گونه كه سابقه مباحث قانوني در باب اداره سازمان صدا و سيما و امكان تاسيس راديو و تلويزيون خصوصي نشان مي‌دهد، استنباط شوراي نگهبان ناظر بر انحصاري بودن صدا و سيما است. شوراي نگهبان در سال 1379 در پاسخ به استفساريه رييس وقت سازمان صدا و سيما درباره اصل 44 قانون اساسي، ضمن ارجاع به نص اصل 44 اعلام كرد: «انتشار و پخش برنامه‌هاي صوتي و تصويري از طريق سيستم‌هاي فني قابل انتشار فراگير (همانند ماهواره، فرستنده فيبر نوري و غيره) براي مردم در قالب امواج راديويي و كابلي غير از صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران خلاف اصل مذكور است.» همچنين براساس ماده هفتم اساسنامه صدا و سیما «تاسیس فرستنده و پخش برنامه‌هاي رادیو و تلویزیونی در هر نقطه کشور در انحصار این سازمان بوده و چنانچه اشخاص حقیقی و حقوقی اقدام به تاسیس یا بهره‌برداری از چنین رسانه‌هایی کنند از ادامه کار آنان جلوگیری به عمل آمده و تحت تعقیب قانونی قرار خواهند گرفت.»

علاوه بر اينها تلاش براي راه اندازي تلويزيون خصوصي با نگاه‌هاي سياسي نيز همراه شده است چنانكه در شهريور ماه سال گذشته روزنامه كيهان گزارش داده بود كه «برخی منابع احتمال مي‌دهند یکی از دستورکارهای مذاکرات مشایی در تاجیکستان راه‌اندازی یک شبکه خصوصی با نام «نوروز» باشد که قرار است از مبدايی غیر از ایران سیاست‌هاي رسانه‌اي جریان انحرافی را پیگیری کند... شاید یکی از مهم‌ترین دلایل عدم راه‌اندازی این شبکه، نحوه عجیب تاسیس آن باشد که بدون حضور رسمی رسانه ملی جمهوری اسلامی ایران و با حضور نمایندگان قوه مجریه در حال انجام است.» جداي از برخي تلاش‌ها در مجلس براي قانوني شدن راه اندازي تلويزيون خصوصي، اما سوابقي عملي نيز براي راه‌اندازي اين‌گونه تلويزيون‌ها از سوي جريان‌ها و شخصيت‌هاي سياسي موجود است. در همين زمينه، اندكي پيش از انتخابات مجلس نهم، جبهه پايداري با راه اندازي تلويزيوني اينترنتي با نام «شبكه جهاني پايداري» توجه‌ها را به سوي خود جلب كرد. اين شبكه كار خود را با سخنراني آيت‌الله مصباح يزدي آغاز كرد، اما در نهايت به سرانجامي نرسيد و فعاليتش متوقف شد. در همان مقطع محمد حسینی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران در واکنش به راه اندازی تلویزیون خصوصی گفته بود که «بر اساس قانون اساسی، مجوز شبکه تلویزیون خصوصی به هیچ فرد یا گروهی داده نمي‌شود.» افزون بر اينها در سال 84 نيز يكي از نامزدهاي انتخابات رياست جمهوري نهم پس از پايان رقابت‌ها اعلام كرده بود كه قصد راه‌اندازي تلويزيون خصوصي دارد. با اين وجود آخرين تلاش‌هاي قانوني براي از سر گذراندن مصوبه‌اي در مجلس در اين خصوص به فروردين ماه 88 بر مي‌گردد كه در آن زمان مركز پژوهش‌هاي مجلس در گزارشي پیشنهاد راه اندازی تلویزیون خصوصی را ارائه داده و آن را راهکاری مناسب برای مقابله با «رسانه‌های برانداز فارسی زبان» از جمله بی.بی.سی فارسی خواند. پس از اين در تير ماه سال 90 يك فوريت طرحي تصويب شد كه در آن هيات امناي راديو و تلويزيون‌هاي خصوصي متشکل از سران سه قوه به همراه رییس مجمع تشخیص مصلحت نظام و رییس مجلس خبرگان رهبری در نظر گرفته شدند. در اين حال، اما پس از ارسال اين طرح به كميسيون فرهنگي مجلس هشتم، ادامه رسيدگي به آن متوقف شد.

محمود احمدي‌نژاد اما دیروز با حضور در سازمان صداو سیما و در مراسم افتتاح دو شبکه تلویزیونی تماشا و سلامت گفت: کار ما با کار خیلی‌ها متفاوت است. همه این امکانات، بساط، مسوولیت‌ها و غیرمسوولیت‌ها برای این است که بنده و امثال بنده یک پله به لحاظ معنوی بالاتر رویم و بقیه کشک است؛ ريیس‌جمهور، وزیر، مدیرکل، ريیس اطلاعات، ريیس مناظره. به گزارش خبرگزاری تسنیم، محمود احمدی‌نژاد به مزاح خطاب به مدیر شبکه 4 که در مناظره‌هاي انتخاباتی سال 88، مجری آن مناظره‌ها بود، گفت: می‌خواهید الان هم بگویم بگم‌، بگم؟

احمدی‌نژاد با یادآوری این مطلب که بنده زمانی به آقای ضرغامی عرض کردم که باید تمام اندیشمندان درجه یک همکار صدا و سیما باشند، تصریح کرد: باید همه این اندیشمندان پشت پرده بیایند و فارغ از حوادث لحظه‌ای کار خود را دنبال کنند و این شدنی است. هر چند که کار سختی است و شما هم محدودیت‌های زیادی دارید و کسانی که در کار شما دخالت می‌کنند الی‌ماشاالله بسیار زیاد است. ما همه اینها را می‌فهمیم.

ريیس‌جمهور با بیان اینکه محدودیت‌ها پیش روی شما زیاد است خاطرنشان کرد: محدودیت بزرگی که شما دارید این است که شما فکر می‌کنید یک تنه ایستاده‌اید و می‌خواهید تمام نیازهای جامعه را پاسخ دهید و این نیازها تنها در یکی، دو بخش نیست، بلکه متنوع است کانال‌های مختلفی را راه‌انداختید از جمله تماشا، آی‌فیلم، بازار و آیا اینها تمام شدنی هستند؟ خیر. هر روز نیازهای جدید مطرح است. احمدی‌نژاد افزود: هر کسی قالبی را برای خود درست کرده که اگر کار شما کم و زیاد شود فشار می‌آورد و فکر می‌کند که شما کافر شده‌اید. وی با اشاره به 33 شبکه مرکزی مستقل، 20 شبکه سراسری و 58 شبکه سیما تصریح کرد: مدیریت اینها به لحاظ کمی و کیفی کار سختی است علاوه بر آن دچار تناقض می‌شوید که یک شبکه باید شاد باشد و یک شبکه عزا، تا الان خوب اداره کرده‌اید، اما به نظر من باید فکری بکنید. احمدی‌نژاد خاطرنشان کرد: من معتقدم همانطوری که اقتصاد را باید مردمی کرد، بخشی از فرهنگ را هم مردم باید اداره کنند و اجازه بدهید گروه‌های دیگری که می‌توانند در خدمت فرهنگ باشند در این عرصه فعالیت کنند و شبکه‌های کابلی را به وجود آورند؛ چرا که شبکه‌هاي کابلی می‌توانند کمی بار صدا و سیما را سبک کنند.

وی در ادامه به اهمیت امکانات پخش اشاره و تصریح کرد: امکانات پخش به اندازه تولید اهمیت دارد. اگر ما بهترین محتوا را داشته باشیم، اما تولید توزیع نشود به درد نمی‌خورد. البته شما قراردادهای خوبی را بسته‌اید، اما با این حال ما باید چهار ماهواره از خودمان به هوا پرتاب کنیم تا هر «ننه قمری» کلید آن را پایین نیاورد. در این راستا اقدامات خوبی انجام شده است. 

ريیس‌جمهور با تاکید بر اینکه در رسانه نمي‌توان منعی ایجاد کردافزود: افرادی که در رسانه به دنبال منع دیگران هستند، باید بدانند که موفق نمي‌شوند. این راه شکست خورده است. هر کس یک پله بالاتر ایستاد، آن برنده است. ضمن آنکه منع در حوزه فرهنگ نمي‌تواند استراتژی باشد.