طی چند روز گذشته بانک مرکزی از گرانی ۲ تا ۴۵ درصدی کالاهای اساسی خبر داد که بر اساس آن در یکسال گذشته نرخ کالاهای گروه لبنیات ۳,۵ درصد، تخم مرغ ۹.۷ درصد، برنج ۴۵.۷ درصد، حبوب ۲۱.۴ درصد، میوه های تازه ۱۱ درصد، گوشت قرمز ۱۰ درصد، گوشت مرغ ۲ درصد، قند و شکر ۴۰.۸ درصد، چای ۱۷.۸ درصد و روغن نباتی نیز ۷ درصد افزایش قیمت را تجربه کرده است.
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری نسیم اقتصاد، بررسیها حاکی از آن است که تغییر قیمتها در هفته پایانی مهر ماه نسبت به هفته مشابه سال قبل با روند افزایشی مواجه بوده و در این مدت نرخ کالاهای گروه لبنیات 3,5 درصد، تخم مرغ 9.7 درصد، برنج 45.7 درصد، حبوب 21.4 درصد، میوه های تازه 11 درصد، گوشت قرمز 10 درصد، گوشت مرغ 2 درصد، قند و شکر 40.8 درصد، چای 17.8 درصد و روغن نباتی نیز 7 درصد افزایش یافته است.
لبنیات
بر اساس این گزارش در گروه لبنیات قیمت پنیر غیرپاستوریزه نسبت به هفته قبل معادل 0,2 درصد کاهش یافت. بهای سایر اقلام این گروه بدون تغییر بود و قیمت تخم مرغ معادل 5.7 درصد کاهش داشته است و شانهای 80000 الی 100000 ریال فروش میرفت.
بر اساس روایت انجمن صنایع لبنی به نظر میرسد این روند کاهشی به دلیل کاهش 15 درصدی مصرف سرانه لبنیات در کشور باشد.
در این راستا، غلامعلی سلیمانی عضو انجمن صنایع لبنی با اشاره به کاهش ۱۵ درصد مصرف سرانه لبنیات در کشور گفت:در کشور استراتژی مشخصی برای تولید و صادرات محصولات لبنی وجود ندارد. نبود اعتماد، ترس از برخورد، نبود تعهد، پرهیز از مسئولیتپذیری و بیتوجهی به نتیجه کار از جمله دلایل این امر است.
او میگوید که برای تعیین قیمت شیر، قیمت تمام شده تولید شیرخام و مواردی از این دست، فرایند مشخصی نداریم و این موضوع باعث شده عدهای در این زمینه سرگردان باشند به عنوان مثال دامداران، علوفه را گران میخرند، صنایع زیان میکنند و دیگران نیز به نحوی دچار خسارت میشوند.
عضو انجمن صنایع لبنی اظهار کرد: اگر برنامه مشخص و مدونی برای تعیین قیمت علوفه، شیر خام، صنایع تبدیلی و نرخ محصولات برای مصرف کنندگان وجود داشته باشد ما نیز متوجه میشویم که دقیقا باید چه کاری انجام دهیم و دامداران نیز میدانند که باید چقدر در این زمینه سرمایهگذاری کند که این مسائل باعث حل شدن بسیاری از مشکلات خواهد شد.
او با بیان اینکه دولت برای افزایش مصرف سرانه لبنیات میتواند ۹ درصد مالیات ارزش افزوده را ببخشد، افزود: این کار باعث میشود، قیمت تمام شده تولید کاهش پیدا کند.
او همچنین از کاهش مصرف سرانه لبنیات در کشور خبر داد و افزود: مصرف سرانه این محصولات نسبت به ۳ سال گذشته حدود ۱۵ درصد کاهش داشته است.
به گفته سلیمانی زمانی که قیمت نفت کاهش پیدا می کند قیمت محصولات لبنی نیز ارزان می شود و زمانی هم که قیمت نفت بالا می رود قیمت این محصولات نیز گران می شود و در حال حاضر علیرغم کاهش قیمت نفت و محصولات لبنی که باعث شده اکثر شرکت ها، محصولات خود را با زیان بفروشند، باز هم مصرف لبنیات در کشور پائین است.
تخم مرغ
در راستای کاهش قیمت تخم مرغ نیز به نظر میرسد که افزایش تولید و کاهش میزان صادرات این محصول دلیلی بر این روند قیمتی است که بر این اساس ناصر نبیپور رئیس هیات مدیره اتحادیه مرغ تخمگذار استان تهران میگوید که معمولاً هر سال با فرارسیدن ماه مهر، قیمت تخم مرغ بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ تومان افزایش پیدا میکرد اما امسال این اتفاق رخ نداد.
او میانگین قیمت هرکیلوگرم تخم مرغ را درب مرغداری بین ۳۲۰۰ تا ۳۳۰۰ تومان اعلام و افزود: تولید زیاد دلیل نامتعادل بودن بازار این محصول و کاهش قیمت آن است.
رئیس هیات مدیره اتحادیه مرغ تخمگذار استان تهران با اشاره به اینکه کاهش میزان صادرات نیز در این امر تا حدودی دخیل بوده است، عنوان کرد: سال گذشته حدود ۱۰ درصد از تولید تخم مرغ کشور صادر شد، ضمن اینکه در ۷ ماهه امسال بین ۲۴ تا ۲۵ هزارتن تخم مرغ صادر شده درحالی که این عدد در مدت مشابه سال گذشته بین ۵۵ تا ۶۰ هزارتن بوده است.
نبیپور با بیان اینکه سال گذشته ماهانه حدود ۱۳ هزارتن تخم مرغ از کشور صادر میشد و این عدد گاهی حتی به ۱۴ تا ۱۵ هزارتن نیز میرسید، تصریح کرد: میزان صادرات ماهانه امسال ما حداکثر ۵ هزارتن بوده است.
برنج و جبوب
بر اساس آمار بانک مرکزی در این هفته بهای برنج داخلی درجه یک معادل یک درصد کاهش داشته اما قیمت برنج داخلی درجه دو 3,7 درصد افزایش یافت. در گروه حبوب بهای لوبیا چشم بلبلی و لوبیا سفید ثابت بود. قیمت لوبیاچیتی معادل 1.3 درصد کاهش اما بهای سایر اقلام این گروه بین 0.2 درصد تا 0.6 درصد افزایش داشت.
در این راستا نیز قاسمعلی حسنی عضو اتحادیه مواد غذایی گفت: به سبب کمبود بارندگی در کشور، قیمت برنج افزایش چشمگیری داشته است.
او معتقد است که نرخ هر کیلو برنج ایرانی به سبب محدودیت تولید، کمبود بارندگی و استقبال مردم از عمده فروشی 12 هزار و 500 تومان و با احتساب 10 درصد سود در خرده فروشی ها به فروش می رسد.
حسنی میگوید: با توجه به افزایش تقاضا از 30 استان کشور برای مناطق شمالی احتمال افزایش قیمت وجود دارد.
او درباره وضعیت نرخ حبوبات بیان کرد: نرخ انواع حبوبات به سبب رکود حاکم بر بازار و اتمام پیک مصرف تا ابتدای آذر ماه تغییری نخواهد داشت.
وی نرخ انواع حبوبات در عمده فروشی ها را به شرح زیر اعلام کرد: هر کیلو عدس سبز 6 هزار، عدس ریز اعلا 6 هزار و 300، لوبیا چیتی 8 هزار و 300، لوبیا ایرانی 5 هزار و 800، لوبیا قلمه قرمز 5 هزار و 850، لوبیا چشم بلبلی 6 هزار و 600 و نخود کرمانشاهی 5 هزار و 400 تومان است.
میوهها و سبزیهای تازه
بر پایه گزارش بانک مرکزی، در هفته مورد بررسی در میادین زیر نظر شهرداری کیوی عرضه نمیشد و پرتقال درجه یک و خربزه عرضه کمی داشت. سایر اقلام میوه و سبزی تازه که تعدادی از آنها از نظر کیفی در مقایسه با سایر میوه فروشی ها متفاوت بودند، به نرخ مصوب سازمان میادین میوه و تره بار عرضه می شد.
میوه فروشیهای سطح شهر اقلام میوه و سبزی تازه را عرضه میکردند که در گروه میوه های تازه قیمت سیب قرمز معادل 1,8 درصد، نارنگی 3 درصد و گلابی 7.9 درصد کاهش اما بهای سایر اقلام این گروه بین 1.1 درصد تا 18.5 درصد افزایش یافت. در گروه سبزی های تازه قیمت تمام اقلام این گروه بین 0.9 درصد تا 26.1 درصد افزایش یافت.
اما آمارها و مشاهدات حاکی از آن است که قیمت میوه در بازارهای داخلی بسیار بیشتر از نرخ همان میوه در مقاصد صادراتی است. این آمارها نشان میدهد هر کیلوگرم میوه برای مصرفکنندگان داخلی بیش از ۵۴۰۰ تومان عرضه می شود، در حالی که قیمت این محصولات برای بازار خارج به صورت میانگین کیلویی ۱۳۳۰ تومان است که این مسئله با توجه افزایش وزنی بیش از ۱۷۸ درصدی صادرات از نظر مسائل اقتصاد پایدار با توجه به بحران آبی کشور منطقی به نظر نمی رسد.
در شش ماهه نخست امسال بیش از ۲۰ قلم انواع میوه به ۴۴ کشورجهان صادرشده است که به ۲۲۱ هزار و ۷۶۴ تن به ارزش ۸۵ میلیون و ۳۲۴ هزار و ۳۶۷ دلار میرسد که از نظر وزنی ۱۷۸.۹۸ و از نظر وزنی ۷۱.۵۸ درصد نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش یافته است و بر اساس این آمار به راحتی می توان در یافت که هر کیلوگرم میوه صادراتی درجه یک ایرانی به صورت میانگین ۳۸ سنت به کشورهای مختلف صادر شده که با احتساب نرخ ۳۵۰۰ تومانی دلار معادل کیلویی ۱۳۳۰ تومان است.
این در حالی است که امارهای رسمی منتشر شده از بازار خرده فروشی ترهبار نشان میدهد که قیمت متوسط هرکیلوگرم میوه در بازار داخلی بیش از ۵۵۰۰ تومان است چرا که بر اساس گزارشهای هفتگی منتشر شده بانک مرکزی از متوسط قیمت مواد خوراکی در سطح خردهفروشی در شهر تهران نشان میدهد که هفته گذشته متوسط قیمت هر کیلوگرم میوه ۵۷۵۸ تومان بوده است که البته این قیمت برای میادین میوهوترهبار با قدری نوسان پایینتر است
گوشت قرمز و گوشت مرغ
گزارش بانک مرکزی نشان میدهد که در هفته مورد نظر بهای گوشت گوسفند معادل 0,9 درصد و گوشت تازه گاو و گوساله 0.8 درصد افزایش اما قیمت گوشت مرغ 7.1 درصد کاهش یافت.
طی هفتههای اخیر قیمت مرغ با نوسانات زیادی در بازار همراه بوده به گونهای که نمیتوان هیچ اظهارنظری درباره قیمت این کالا برای روزهای آینده کرد و همین امر حتی موجب نارضایتی تولیدکنندگان نیز شده است.
بر این اساس مهدی یوسفخانی رئیس اتحادیه پرنده و ماهی با بیان اینکه نوسانات بازار مرغ همچنان ادامه دارد، عنوان کرد: امروز قیمت این کالا نسبت به هفته قبل با اندکی کاهش همراه بوده است.
او نرخ مرغ زنده را ۴۳۰۰ تومان اعلام کرد و گفت: قیمت مرغ آماده طبخ با اندکی کاهش در عمده فروشی درب کشتارگاه ۵۹۵۰ تومان، توزیع درب واحدهای صنفی ۶۱۵۰ تومان و فروش درب واحدهای صنفی ۶۸۰۰ تومان است.
یوسفخانی اضافه کرد: قیمت ران مرغ با کمر ۵۸۰۰ تومان و ران مرغ بدون کمر برابر با قیمت مرغ و ۶۸۰۰ تومان است ضمن اینکه هرکیلوگرم سینه بدون کتف ۱۲۰۰۰تومان وسینه با کتف ۱۱۰۰۰ تومان به مصرف کنندگان عرضه میشود.
او قیمت انواع ماهی را نیز در مراکز خرده فروشی مورد اشاره قرار داد و اضافه کرد: قیمت هرکیلوگرم ماهی شیرجنوب ۲۲ هزارتومان، کپور ۱۲ هزارتومان، قزلآلا ۱۳ هزارتومان، شیر نیزهای ۱۴ هزارتومان، تیلاپیا ۱۹ هزارتومان، سفید پرورشی(آمور جنوب) ۱۲ هزارتومان، سالمون نروژ ۳۹ هزارتومان، سرخو ۱۷ هزارتومان، راشگو جنوب ۲۲ هزارتومان، شوریده ۲۲ هزارتومان، قزل سالمون ۱۵ هزارتومان، سن سر طلایی ۱۷ هزارتومان، سارم و گیش ۷ هزارتومان و سنگ سر شهری ۱۴ هزارتومان است.
همچنین علی اصغر ملکی رئیس اتحادیه گوشت گوسفندی خبر از کاهش ۱۰۰۰ تومانی قیمت این نوع گوشت در بازار داد.
او میگوید: قیمت این نوع گوشت ۱۰۰۰ تومان ارزان شده است و اکنون هرکیلوگرم شقه بدون دنبه عرضه به مشتری ۳۶ هزارتومان و عرضه به مغازهدار ۳۲ هزارتومان است.
رئیس اتحادیه گوشت گوسفندی درباره دلایل این امر نیز عنوان کرد: عرضه دام به بازار نسبت به گذشته بهتر شده و علاوه بر این رکود بر بازار گوشت حاکم شده است.
ملکی درباره شرایط بازار در روزهای آینده و احتمال کاهش بیشتر قیمت گوشت گوسفندی نیز گفت: تا فرارسیدن اربعین حسینی نمیتوان در این زمینه اظهارنظر قطعی کرد.
لازم به ذکر است که قیمت گوشت گوسفندی طی ماههای اخیر افزایش چشمگیری داشته و نرخ هرکیلوگرم از آن برای مصرفکنندگان به ۳۷ هزارتومان رسیده بود.
قند، شکر، چای و روغن نباتی
آمار بانک مرکزی حامی از آن است که در این هفته بهای شکر معادل 1,7 درصد کاهش ولی قیمت قند 0.2 درصد، چای خارجی 1.1 درصد، روغن نباتی جامد 0.1 درصد و روغن نباتی مایع 0.6 درصد افزایش داشت.
همچنان که شکر در خرده فروشیها بالاتر از نرخ مصوب به فروش میرسد، شواهد حاکی از آن است که با ادامه رویه موجود در تامین شکر، در چندماه آینده این بازار همچنان با تلاطم مواجه خواهد بود.
امسال بازار شکر سالی پر چالش را سپری کرد و از ماه های ابتدایی سال با تغییراتی در عرضه به بازار روبرو شد و افزایش قیمت پیدا کرد. معمولا در فصلهایی که برداشت چغندرقند انجام نمیشود این افزایش قیمتها بیشتر به چشم میآید زیرا کمبود عرضه بازار را از حالت تعادل خارج میکند.
حسنی عضو اتحادیه مواد غذایی ادامه داد میگوید: شکر اکنون همانند نرخ بورس کالا 2 هزار و 520 تومان است.
اما شواهد حاکی است که یک بسته شکر ۹۰۰ گرمی در خرده فروشیها به قیمت ۴ هزار تومان فروخته میشود و حتی اگر بسته بندی شکر برای برندهای صاحب نام دیگری باشد این نرخ به بیش از ۴ هزار تومان هم میرسد.
این در حالی است که مجری طرح چغندر قند و نیشکر وزارت جهاد کشاورزی اعلام کرد: طبق اعلام شورای چغندر قند و نیشکر وزارت جهاد کشاورزی، شورای اقتصاد قیمت هرکیلوگرم شکر را برای مصرفکننده ۲۷۲۰ تومان تعیین کرده است.
به گفته علیرضا یزدانی، قیمت شکر، مصوب و تعزیراتی است و اصناف مجوز فروش با قیمت بالاتر را ندارند. وی معتقد است که در ماههای گذشته قاچاقچیان و دلالان شکر نوساناتی را در بازار این محصول ایجاد کردند که با افزایش تولید شکر در یک ماه اخیر و برداشت محصول بهاره، قیمت این کالا در بازار مصرف به تعادل رسید.
با وجود اعلام این نرخ، اما همچنان هر کیلو شکر باز هم در بازار با نرخ ۴ هزار تومان عرضه میشود و در واقع به نظر میرسد که اعلام نرخهای مصوب تاثیری در بازار فروش این محصول نداشته است.
همچنین در این رابطه محمدآقاطاهر رئیس اتحادیه بنکداران مواد غذایی در با بیان اکنون یک کیسه ۵۰ کیلویی شکر در عمده فروشی ۲۶۵۰ تومان در هرکیلو فروخته میشود، گفت: قیمتها هنوز به نرخ مصوب اعلام شده نرسیده اما نسبت به ماههای گذشته پایین آمده است.
او با اشاره به اینکه الان قیمت مصوب تحویل کارخانه ۲۵۲۰ تومان است، افزود: برای تنظیم بازار باید نسبت تولید و مصرف مشخص شود و باتوجه به نیاز، واردات انجام گیرد تا بازار با کسری مواجه نشود.
حسنی درباره نرخ روغن نباتی نیز تصریح کرد: حدود دو ماه گذشته نرخ روغن به سبب ثبات قیمت در دو سال گذشته 9 درصد افزایش یافته که تا کنون با ثبات بوده است.
همچنین علیرضا مهاجر مشاور وزیرجهاد بابیان اینکه پیش بینی میشود درسال زراعی جاری میزان تولید دانههای روغنی۴۵۰هزار تن باشد، گفت: وزارت جهاد افزایش ۹ درصدی قیمت خرید تضمینی کلزا را درسال زراعی جاری پیشنهاد داده است.
مهاجر افزود: در سال زراعی جاری برای ۲۰۰ هزار هکتار کشت کلزا و ۱۰۰ هزار هکتار سایر دانههای روغنی مانند سویا، آفتابگردان، کنجد و گلرنگ برنامه ریزی کردهایم. وی میزان تولید مورد انتظار دانههای روغنی از سطح ۳۰۰ هزار هکتار را ۴۵۰ هزار تن عنوان کرد.
او نیاز روغن کشور را یک میلیون و ۴۰۰ هزار تن برآورد و ابراز امیدواری کرد: سال زراعی جاری ۱۲ درصد روغن کشور با برنامه ریزیهای صورت گرفته در داخل تأمین شود. مشاور وزیر جهاد کشاورزی و مجری طرح دانههای روغنی همچنین پیش بینی کرد: از کشت ۲۰۰ هزار هکتار کلزا، ۳۰۰ هزار تن دانه کلزا برداشت و ۱۰۰ هزار تن روغن خام استحصال شود.
مجری طرح دانههای روغنی در مورد قیمت تضمینی کلزا درسال زراعی ۹۵-۹۶ اظهار داشت: وزارت جهاد کشاورزی افزایش ۹ درصدی قیمت خرید تضمینی کلزا را در سال زراعی جاری پیشنهاد داده است. وی ادامه داد: کشت کلزا در کشور آغاز شده است و ما برای امسال ۱۵۰۰ تن بذر کلزای با کیفیت تدارک دیدهایم که ۸۰ درصد آن داخلی است ضمن اینکه ما قیمت بذور داخلی را نسبت به پارسال ۲۰ درصد کاهش دادهایم.
او گفت: امسال تدارک یک هزار دستگاه کارنده بذر کلزا را به سازندگان داخلی سفارش دادهایم و برای نخستین بار این دستگاهها در اختیار کشاورزان قرار میگیرد. مجری طرح دانههای روغنی وزارت جهاد کشاورزی با بیان این که به این کارندههای بذر کلزا ۵۰ درصد یارانه تعلق میگیرد، گفت: برای هر دستگاه کارنده حدود ۷.۵ میلیون تومان به کشاورزان یارانه پرداخت میشود