محمد معزالدين
با ساختار فعلي مديريت، نمي‌توان بحران‌ها را مديريت كرد
مناطق آزاد را مي‌توان مانند يك برند شناخته شده در دنيا توصيف كرد كه مهم‌ترين مزيت و مشخصه آن تعاملات بين‌المللي است كه سرمايه‌گذاران بيشتري را جذب مي‌كند اما متاسفانه مديريت ايران به‌روز نيست، قابليت انطباق با مديريت‌هاي جهاني ندارد و نمي‌تواند بحران را حل كند.
خبر اقتصادی - در حالي كه مي‌توان با فناوري‌هاي پيشرفته مديريتي ساماندهي اوضاع را ياد‌گيريم. هرچند ساختار مديريتي ايران قديمي و مفسده‌برانگيز است. مهم‌ترين اشكال اين ساختار نيز به وزارت علوم برمي‌گردد، چرا كه اين وزارتخانه براساس تعداد صندلي‌هاي خالي دانشجو مي‌پذيرد نه بر اساس نياز بازار. مديريت مجموعه‌يي از فرآيندهايي است كه امروزه به صورت موفق در كشورهاي پيشرفته مي‌بينيم و همچنين چگونگي ارتباط و سياست‌هاي بين دستگاه‌هاي مختلف است. اگر بتوانيم براي مديريت كشور فكري كنيم و اين كار از مناطق آزاد نيز آغاز شود تحولي اساسي در كشور به وجود مي‌آيد. در سال‌هاي اول انقلاب گروه‌هاي خلاق و نوآور زيادي داشتيم كه يكي از مشكلات آنها، قوانين دست و پاگير بود. بهترين استادان در دانشگاه‌ها در فعاليت‌هاي توليدي خلاق خود به دليل قوانين دست و پا گير محدود شدند.
البته بسياري از اين قوانين در سال‌هاي بعد از انقلاب تغيير كرد اما مفهوم قوانين مناطق آزاد به معني عبور از قوانين بروكراسي در حوزه توليد كشور است. مراكز مهم و بزرگ سرمايه دنيا از اين مناطق استقبال مي‌كنند بنابراين مهم‌ترين وظيفه مناطق آزاد الگوسازي براي كشور است. با مديريت و ساختار امروزي هيچ دولتي نمي‌تواند بحران‌هايي را كه در ايران وجود دارد، چاره‌انديشي كند. عبور از گمركات كشور مانند عبور از خط آتش است. محدوده‌هاي مناطق آزاد ماقبل از گمركات كشور تعريف شده‌اند، اما متاسفانه مشكلات پيچيده‌يي با آنها پيدا كرده‌ايم. بنابراين در برنامه اقتصاد مقاومتي و برنامه پنج ساله راهبردي خود، نگاه ويژه‌يي به بحث فناوري‌هاي نوين داريم. بنابراين با ساختار فعلي مديريت، نمي‌توان بحران‌هاي موجود را به خوبي و به صورت پايدار مديريت كرد؛ ممكن است برخي مشكلات را بتوان به صورت مقطعي برطرف كرد اما اين وضع دوام و قوام ندارد. به‌طور مثال استفاده از سيستم‌هاي آنلاين و شبكه‌يي و فناوري‌هاي نوين، كمك بزرگي به پيشرفت نظام بانكي ما كرده است، هرچند براي رسيدن به وضعيت مطلوب هنوز بايد تلاش كنيم. البته اقدام اخير دولت در الكترونيكي كردن اظهارنامه‌هاي مالياتي بسيار مناسب است كه اين اقدام، گام مهمي در كاهش فساد ناشي از فرارهاي مالياتي است و اميدواريم دولت بتواند به اين شيوه، اين مشكل تاريخي را در كشور ريشه‌كن كند. با به‌كارگيري فناوري‌هاي پيشرفته در فرآيند مديريت، ياد خواهيم گرفت كه چگونه امور را سر و سامان داده و خود را از چالش‌هاي كشور به صورت پايدار عبور دهيم. اگر بخواهيد از خطوط توليد بين‌المللي استفاده كنيد با محدوديت‌هاي گمركي مواجه خواهيد شد در صورتي كه برقراري ارتباطات بين‌المللي، يكي از زمينه‌هاي لازم براي رشد فناوري، خلاقيت و نوآوري به شمار مي‌آيد.
* معاون برنامه‌ريزي شوراي عالي مناطق آزاد
