نشست خبري سعيد متصدي، معاون محيط زيست انساني سازمان حفاظت محيط زيست و تني چند از معاونان و مديران اين معاونت صبح ديروز در محل اين سازمان برگزار شد.
خبر اقتصادی - متصدي در اين نشست به ممنوعيت استفاده از كيسه پلاستيكي تا سه سال آينده اشاره كرد. وي همچنين از توقف شمارهگذاري چند نوع خودرو گاز سوز خبر داد. راهاندازي صندوق سبز تغييرات اقليم از ديگر موارد مطرح شده در اين نشست بود. گزارش اين نشست را ميخوانيد.
سعيد متصدي در ابتداي نشست گفت: «امروز در كشور ما حق طلبي در زمينه محيط زيست بدل به مساله مهمي شده است و مسوولان اين الزام را ميبينند كه پاسخگو باشند و اين حق طلبيها تا حدي پيش رفته است كه دولت تدبير و اميد به نام دولت محيط زيست شناخته ميشود. اگر فعاليتي انجام شده باشد و به نتيجه رسيده باشد نمود آن در جامعه و محيط زيست مشهود است و لازم به توضيح واضحات از طرف اين سازمان نيست. جنجالهايي كه امروز در بحث پروژههاي توسعه عمراني به وجود آمده است و اظهارنظرهاي مسوولان در سازمان محيط زيست باعث شده است تا برخي از پروژهها با توقف يا تعليق رو به رو شوند. به عنوان مثال ساخت 15 سد متوقف شده است. در چند سال اخير با وجود هجمه متعددي كه در موارد مختلف به سازمان وارد ميشود سعي كرديم نتيجه اجراي كارهايمان را از مردم بپرسيم. كارهايي كه در اين معاونت انجام ميگيرد در جهت رضايت، حفظ سلامت و بالا بردن كيفيت زندگي مردم است.»معاون محيط زيست انساني سازمان حفاظت محيط زيست در ادامه با اشاره به اهميت هفته محيط زيست گفت: «پيامي كه هفته محيط زيست دارد اين است كه حساسيت را نسبت به مشكلات افزايش دهيم. اينگونه نيست كه در اين هفته تمام مشكلات حل شود بلكه اين هفته بهانهيي است تا توجه به سمت مشكلات معطوف شود و هر كسي نقش خود را ايفا كند. رويكرد غلطي كه وجود دارد اين است كه مسوولي را پيدا كنيم و همهچيز را از او بخواهيم. ما در امر حفاظت از محيط زيست با سه مسووليت فردي، اجتماعي و دستگاهي رو به رو هستيم. من به عنوان يك مسوول وظيفه فردي خود را نيز بايد به درستي انجام بدهم. متاسفانه ما به سمتي ميرويم كه يك نفر را مسوول بدانيم و احيانا او را محكوم كنيم. اگر قرار باشد كه سازمان به تنهايي مشكلات را حل كند، همزمان و هزينه زيادي را ميطلبد و هم بسيار سخت است اما اگر هر كسي در قالب اين سه مسووليت كار خود را به درستي انجام دهد مشكلات راحتتر حل ميشود.»
وي افزود: «معضل بزرگي مانند آلودگي هوا براي يك دستگاه بزرگ است اما براي يك جامعه كوچك است. محيط زيست اين مشكل را با كمك بقيه دستگاهها و با كمك مردم تا قسمتي حل كرده است. در سال 95 تقريبا 2. 5 برابر سال قبل هواي پاك داشتيم و همينطور در سال 94 نيز نسبت به سال قبل از آن پيشرفت داشتيم. پس مردم ميتوانند با توجه به مشكل آلودگي هوا به كمك سازمان محيط زيست اين مشكل را حل كنند.»
هر نفر ساليانه 150 كيسه پلاستيكي استفاده ميكند
سعيد متصدي در ادامه با اشاره به استفاده از كيسههاي پلاستيكي گفت: «روشي كه سابق بر اين براي كاهش استفاده از پلاستيك در نظر گرفته شده بود تنها به ممنوعيت استفاده محدود بود. اما با صحبتهايي كه با فروشگاههاي بزرگ انجام گرفته است بسياري از آنها حاضر شدند تا استفاده از كيسه پلاستيكي را كم يا قطع كنند. در اين معاونت با مشاركت كارشناسان و دانشگاهيان يك طرح سه ساله را براي استفاده از كيسه پلاستيكي تدوين كرديم. در سال اول اقدامات صرفا داوطلبانه هستند. در سال دوم اقدامات تركيبي از داوطلبانه و الزام آور هستند. در سال سوم برنامهها صرفا الزام آور هستند تا به ممنوعيت استفاده از كيسه پلاستيكي برسيم. ابتدا مشاركت داوطلبانه را مد نظر داريم. در قدم بعدي ابلاغ قوانين مربوط به منع توزيع و مصرف است و قدم آخر ممنوعيت مصرف است. در هر دقيقه در جهان يك ميليون كيسه پلاستيكي توليد ميشود كه در سال به رقم 150كيسه براي هر نفر ميرسد. طول عمر استفاده يك كيسه پلاستيكي 12دقيقه است و 50درصد اين كيسهها يك بار مصرف ميشوند. متاسفانه يك درصد از آنها بيشتر بازيافت نميشوند. يك كيسه بين 20 تا 100 سال و در مواردي 1000 سال در طبيعت باقي ميمانند. البته بعد از آن بازيافت نميشوند و در واقع به طبيعت باز نميگردند بلكه تبديل گرد وغبار و اجزايريزي ميشوند كه وارد بدن ماهيان و جانوران ميشوند.»
وي افزود: «در كشور آمار دقيقي نداريم اما يك آمار غير رسمي ميگويد روزانه در تهران 500 تن زباله توليد ميشود. اين آمار در شهرهاي ايران به 3000 تن و در كل كشور به حدود 1 ميليون تن ميرسد. اما آمارهاي واقعي بيشتر از اين اعداد و ارقام است. فقط در ميادين ميوه و تره بار 5.5تن كيسه پلاستيكي مصرف مي شود كه رقم بسيار زيادي است. توليد پلاستيك مشكلات اقتصادي نيز به همراه داردكيسه پلاستيكي هزينه توليد يك محصول را بالا ميبرد چرا كه براي خريد آن هزينه ميشود اما به رايگان در اختيار مصرفكننده قرار ميگيرد. اهداف ما نيز در سه قسمت كاهش مصرف، كاهش توليد و كاهش پراكندگي است. از اهداف اجتماعي نيز اجتناب از مصرف تا حد توليد، همراه داشتن ساكهاي دستي هتگام خريد و نهايتا استفاده مجدد از كيسههاي پلاستيكي است.» معاون محيط زيست انساني سازمان حفاظت محيط زيست گفت: «اروپا از سال 2015 مصرف كيسه پلاستيكي را ممنوع كرده است. در آسيا كشورهايي مانند هند، پاكستان، ميانمار و بنگلادش و در افريقا نيز كشورهايي مثل تانزانيا، كنيا، سومالي و اريتره مصرف كيسه پلاستيكي را ممنوع كردهاند اما ما در كشور هنوز از كيسه بطور گسترده استفاده ميكنيم. در دنيا در قبال استفاده از كيسههاي پلاستيكي چند رويه را پيش گرفتهاند. امتناع از مصرف (refuse)، كاهش مصرف (reduse)، استفاده مجدد (reuse) و بازيافت (recycling) . طبق تحقيقاتي كه انجام داديم به اين نتيجه رسيديم كه بيش از اندازه مصرف ميكنيم پس رويه اول ما تشويق به امتناع از مصرف است.»محمد جواد سروش مديركل دفتر آب و خاك در جواب به سوالي در مورد مديريت پسماندها گفت: «سياست سازمان در قبال مديريت پسماند يك مديريت تلفيقي است. با كشورهاي خارجي در انتقال اطلاعات و تكنولوژي همكاريهاي مشتركي داريم. در حال حاضر دفن بهداشتي در كل كشور حدود 10درصد و در استانهاي شمالي 3درصداست و ما با كمك كشورهاي خارجي سعي داريم كه اين رقم را در يك بازه زماني 5 ساله به 20درصد برسانيم.»
سعيد متصدي در پاسخ به سوالي در رابطه با ممنوعيت تردد موتورسيكلتها گفت: «سازمان حفاظت محيط زيست با توليد موتورسيكلتهاي كابراتوري مخالفت كرده است و مصوبه توقف توليد اين نوع موتورسيكلتها تا تاريخ 1/7/95 ابلاغ شده است. اما براي اينكه اين مصوبه به درستي اجرايي شود و به روزهاي آخر نكشد ما از بهمن سال گذشته به كارخانجات توليد موتورسيكلت به شرط اخذ برنامه توقف توليد موتورسيكلت كاربراتوري مجوز شمارهگذاري داديم.»
راهاندازي صندوق سبز تغيير اقليم
متصدي به توافق نشست پاريس با هدف كاهش انتشار گازهاي گلخانهيي اشاره كرد و گفت: براساس اين سند ايران 4درصد غيرمشروط و 8درصد مشروط به رفع تحريمها موظف است تا سال 2030 انتشار گازهاي گلخانهيي خود را كاهش دهد. وي افزود: «براين اساس چند اقدام در سازمان حفاظت محيط زيست آغاز شد كه يكي از آن راهاندازي صندوق سبز تغيير اقليم است كه در اين راستا مكاتباتي با برخي صنايع داشتيم تا بتوانند اقدامات خود را در راستاي كاهش انتشار گازهاي گلخانهيي در پيش گيرند كه در اين ميان صنايع فولاد اعلام آمادگي كرد و اكنون منتظر دريافت پيشنهادات آنها هستيم تا بتوانيم از طريق صندوق سبز تغيير اقليم از آنها حمايت كنيم.
وي با بيان اينكه صندوق ملي محيط زيست نيز در كنار صندوق سبز تغيير اقليم قرار گرفته است گفت: با همكاري اين دو صندوق درصدد اجرايي شدن سند اقتصاد كم كربن با موضوع تغييرات آب و هوايي در كشور هستيم كه براين اساس سه كميته تخصصي شامل كميته كشوري تغيير اقليم، كميته تخصصي مذاكراتي و كميته مربوط به هماهنگيهاي علمي در ذيل كميته مقابل با آلودگي هوا ايجاد كرديم.
وي ادامه داد: اين كميتهها مباحث مربوط به اجرايي شدن اقتصاد كم كربن را پيگيري ميكنند و تاكنون مكاتبات زيادي با سازمانهاي مرتبط داشتهايم.»وي گفت: «همچنين در تلاشيم تا به زودي بتوانيم سيستم پايش كشور را در خصوص كاهش و توليد گازهاي گلخانهيي داشته باشيم كه اجراي تمام اين مباحث مستلزم همكاري تمام دستگاهها با يكديگر است و تاكيد ميشود تمام دستگاهها در مباحث كاري خود اين موضوع را مدنظر قرار هند.»متصدي همچنين در مورد عمر خودروهاي شخصي گفت: «سن فرسودگي خودروها طبق مصوبه دولت براي خودروهاي شخصي 20 سال و براي تاكسيها 8سال اعلام شده است و قطعا از طرف سازمان محيط زيست اين ارقام به رسميت شناخته خواهد شد. اما از نظر علمي و فني در دنيا عمر متوسط خودروها 10سال و كمتر است. شرايط كشور در سالهاي اخير با وضع تحريمها و قبل از آن با وقوع جنگ تحميلي به گونهيي پيش رفت كه اين ارقام اعلام شوند تا مصرفكننده نيز به نوعي منتفع شود. استفاده از يك خودرو به مدت بيست سال منطقي نيست اما اين ارقام در سالهاي آينده و با بهتر شدن وضع اقتصادي كشور كمتر ميشوند.»
مهدي كريميان