معمولا حوزههاي «كسب و كار كوچك و متوسط» و «تعاونيها» از جمله بخشهايي محسوب ميشوند كه اخبار آنها در ميان اخبار سياسي، ديپلماسي و اقتصاد كلان در حاشيه قرار ميگيرند و رسانهها توجه و تمركز مناسبي كه بايد براي پوشش اخبار تعاونيها و خوشههاي كسب و كار به كار گيرند، از خود نشان نميدهند.
خبر اقتصادی - اينگونه است كه فرآيند گفتمانسازي و ارائه راهكارهاي سودمند براي اين بخشهاي تاثيرگذار آنگونه كه بايد و شايد در سطح رسانههاي گروهي پردازش نميشود و در فقدان يك گفتمان موثر اقتصادي است كه روند توسعه اين نوع كسب و كار در كشورمان با فراز و نشيب فراواني دنبال ميشود. روز گذشته خبر توافق تازه ايران و سازمان توسعه صنعتي ملل متحد، در زمينه اجراي برنامه توسعه كسب و كار و اشتغال پايدار كه به امضاي معاون وزير كار و نماينده سازمان توسعه صنعتي ملل متحد (يونيدو) رسيد به شكل محدودي در برخي سايتها بازتاب پيدا كرد. اين تفاهمنامه را «سيد حميد كلانتري» معاون وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي با «الساندرو آماديو» نماينده سازمان توسعه صنعتي ملل متحد (يونيدو) در زمينه همكاري دوجانبه در اجراي برنامه توسعه كسب و كار و اشتغال پايدار (تكاپو) امضا كردند. به بهانه اين تفاهمنامه اقتصادي كه با هدف ارائه راهكارهاي مدرن براي توسعه كسب و كار كوچك و متوسط ميان «ايران» و «يونيدو» امضا شده، گفتوگويي با سيد حميد كلانتري معاون وزير تعاون، كار و رفاه اجتماعي ترتيب داديم تا درباره چشمانداز برنامهريزيهايي كه به نوعي توسعه خوشههاي كسب و كار را مدنظر قرار ميدهد، صحبت كنيم. كلانتري معتقد است اين تفاهمنامه در راستاي رويكرد كلي دولت تدبير و اميد براي كاهش نرخ بيكاري در سال95 اجرايي ميشود و نقش موثري در توسعه كسب و كار كوچك و متوسط خواهد داشت.
فكت شيت تفاهمنامه ايران و يونيدو
هدف يونيدو بر اساس قطعنامه تاسيس آن در دهه60ميلادي، گسترش توسعه صنعتي در كشورهاي عضو تعريف شده است. فعاليتهاي يونيدو به دو صورت مستقل و هماهنگكننده تحقق پيدا ميكند. فعاليتهاي مستقل سازمان مذكور در جمعآوري و ارسال اطلاعات مربوط به تكنولوژي، تشكيلات دادن به امور اداري، ارائه كمكهاي فني در موارد استفاده از تكنولوژي و بالاخره تعليم پرسنل خلاصه ميشود. بر اساس اين رويكرد كلي تفاهمنامه همكاري مشترك ايران و يونيدو، شيوههاي همكاري بين يونيدو و معاونت امور تعاون را درچارچوب طرح توسعه كسب و كار و اشتغال پايدار (تكاپو) تبيين ميكند. در «فكت شيت» تفاهمنامه امضا شده آمده است: «اين برنامه با تشريك و تجميع ظرفيت سازمانهاي مرتبط، به شناسايي و توسعه كسب و كارها و ظرفيتهاي اشتغال در كشور با توجه به گروههاي هدف (جوانان، زنان و ناتوانان جسمي) ميپردازد.» اين اهداف از طريق سياستهاي استراتژيك زير دنبال ميشوند:
1- توسعه همكاريهاي مشترك مالي و فني جهت ارتقاي كسب و كارهاي هدف و اشتغال پايدار در ايران
2- تجميع منابع و ظرفيتها در راستاي توسعه اشتغال پايدار متناسب با گروههاي هدف به ويژه فارغالتحصيلان و نخبگان، جوانان، زنان و ناتوانان جسمي
3- شناسايي ذينفعان و پيادهسازي برنامه متناسب با بخش تعاون
4- همچنين اين تفاهمنامه به شناسايي، تقويت و گسترش ظرفيتهاي اشتغال پايدار در رسته كسب و كارهاي منتخب خواهد پرداخت.
مسووليتهاي ايران در همكاري با يونيدو
بخشي از اين تفاهمنامه شامل مسووليتهايي است كه معاونت امور تعاون در اين طرح به عهده گرفته است. بنگاههاي انتخابي اوليه شامل گردشگري، صنايع نساجي و پوشاك، صنايع دستي، فناوري اطلاعات (IT)، كفش و مصنوعات چرمي، صنايع تبديلي كشاورزي، مشاغل خانگي و خدمات آموزشي هستند. مسووليتهاي معاونت امور تعاون در همكاري با يونيدو شامل همكاري در «اجراي برنامه در شناسايي، ساماندهي و توانمندسازي كسب و كارهاي كوچك و متوسط، همكاري در تدوين سياستهاي مرتبط با اشتغال در سطوح استاني و ملي، حمايت از كسب و كارهاي شناسايي و تعريف شده از سوي يونيدو در استانهاي منتخب، طراحي مكانيسم مناسب براي حمايت مالي از پروژهها، تسهيل و تامين مالي برگزاري كارگاههاي آموزشي، سمينارها و...، همكاري در تعريف زير پروژههاي متناسب با اشتغال زنان سرپرست خانوار، همكاري در تامين مالي برنامه براي به كارگيري متخصصان داخلي و مشاوران بينالمللي متناسب و... از مهمترين مسووليتهاي طرف ايراني در اين تفاهمنامه است.»
مسووليتهاي يونيدو در تفاهمنامه
بر اساس اين گزارش مسووليتهاي يونيدو نيز شامل پيادهسازي برنامه توسعه كسب و كار و اشتغال پايدار، معرفي متخصصان و مديران زير پروژه براي عقد قرارداد با معاونت امور تعاون، همچنين تعهد به نظارت و مديريت بر فعاليت آنها و ارزيابي لازم از عملكرد آنها، معرفي فعاليتها و برنامهها، شامل استراتژيهاي پيادهسازي، هزينهها و غيره به معاونت امور تعاون جهت حمايت موضوع بهطور كامل يا بخشي از آن، معرفي پروژهها و زيرپروژههاي واجد شرايط بخش تعاون براي تعيين مكانيسم تامين مالي توسط معاونت امور تعاون، كمك به جذب نيروي كار ماهر متناسب با رسته فعاليتهاي كسب و كاري در استانهاي منتخب در بخش تعاون، كمك در پتانسيليابي منطقهيي جهت معرفي پروژههاي مناسب سرمايهگذاري، ارائه امكانات صنعتي و تكنولوژيهاي روز از سوي يونيدو در داخل كشور و در راستاي ايجاد اشتغال و كارآفريني در قالب شركتهاي تعاوني با توجه به امكانات و نيروي انساني داخلي، كمك به تاسيس تعاونيهاي كشت و صنعت در كشور، همكاري جهت توافقات چندجانبه محيط زيستي با تعاونيها و همكاري در توسعه مسووليت اجتماعي تعاوني است.
شهاب الدین قیداری