طرح 50 میلیارد دلاری دولت و مسکن مهر

 

موضوع ساخت مسکن مهر یکی از پروژه‌هایی است که در دولت نهم کلید خورد و در سال‌های بعد آن هم ادامه یافت. پروژه‌ای که قرار بود به موجب آن اقشار متوسط و ضعیف جامعه را خانه‌دار کند. این پروژه در این دولت با شتاب و جدیت هر چه بیشتر آغاز شد؛ آغاز به کاری که برخی کارشناسان از همان ابتدا هم در به نتیجه رسیدن آن تردید داشتند و بارها به دولت هشدار داده بودند که با توجه به تجربیات دولت‌های گذشته در حوزه مسکن این کار به نتیجه نمی‌رسد. مدتی بعد از آغاز به کار پروژه مسکن مهر مشکلات و وقفه‌هایی در کار پیشروی پروژه پیش آمد که کمبود اعتبارات مالی برای ادامه پروژه با توجه به افزایش قیمت‌های اخیر بخشی از این مشکلات است. اکنون هم موضوع توقف پروژه‌های استانی مسکن مهر به دلیل کمبود اعتبارات مطرح است و اعلام شده ادامه این پروژه متوقف است. این اولین باری نیست که ما در حوزه مسکن با چنین مشکلی مواجه شده‌ایم. از ابتدای انقلاب تا‌کنون طرحی که دولت‌های گذشته هم در حوزه مسکن طراحی کرده بودند نتوانسته بود حتی به 10‌درصد اهداف خود برسد. در برنامه دوم و سوم توسعه طرح‌هایی مانند ساخت مسکن اجتماعی و مسکن استیجاری عنوان شده بود اما به نتیجه نرسید. ما هم بر اساس آمار و اقدامات کارشناسانه اعلام کردیم اگر دولت فعلی قرار باشد به سمت اجرای چنین پروژه‌ای حرکت کند با مشکلات مواجه می‌شود. با توجه به تجربیات ناموفقی که در برنامه‌های مختلف در حوزه مسکن حاصل شده بود در برنامه چهارم توسعه طرحی با عنوان طرح جامع مسکن مطرح شده بود. در آن طرح با نگاهی به تجربیات گذشته نظام‌های جدیدی تعریف شده بود. در تدوین این طرح مجموع کارشناسان ایران شرکت کرده بودند و این طرح طرحی فراتر از تمام طرح‌های مطرح شده در دولت‌های پیشین بود. ما به دولت پیشنهاد دادیم که درصورت ورود به بحث مسکن بر اساس مبانی این طرح ورود کند اما دولت این طرح را کامل کنار گذاشت و با دیدگاه‌های خود عمل کرد. تصور دولت بر این بود که می‌تواند با مخارج و هزینه‌های سنگین و اعتبارات بالا این طرح را به سامان برساند. حدود 50‌میلیارد دلار در پروژه مسکن مهر هزینه شد اما این بار هم این طرح به نتیجه کامل نرسید و اکنون با وجود تمام هزینه‌های عنوان شده این پروژه با کمبود اعتبارات مواجه است.

* اقتصاددان