مديرعامل بورس كالاي ايران در ادامه به اجراي برجام و ايجاد فرصتهاي جديد در اقتصاد ايران اشاره كرد و گفت: معاملات بورس كالاي ايران به واقعيتهاي اقتصادي وابسته است و مانند بازار سهام از پيشبينيها تاثير ويژهيي نميگيرد، با اين تفاسير بهطور حتم از سال ۹۵ با ايجاد گشايشهايي در اقتصاد، بورس كالا با بهرهگيري از ظرفيت داخلي سيستم بانكي و همكاري با بانكهاي بينالمللي، تسويه معاملات با ارزهايي همچون دلار و يورو را در تالار صادراتي در دستور كار قرار ميدهد تا شاهد رشد حجم معاملات صادراتي، افزايش مراودات بورس كالا با بورس و نهادهاي بينالمللي و ورود سرمايهگذاران خارجي به ايران از طريق بورس كالا باشيم.
پذيرش انبارهاي بورس كالا در خاورميانه
وي اظهار كرد: همچنين توسعه انبارهاي معاملاتي بورس كالا در كشورهاي همسايه از برنامههاي جدي بورس كالاست تا بتوانيم با پذيرش و ذخيره محصولات ايراني در انبارها به توسعه صادرات كالاها، بازاريابي براي و رشد كيفيت محصولات ايراني كمك كنيم. سلطانينژاد با بيان اينكه ارتباط ميان بورسهاي كالايي در دنيا امري متداول است، گفت: همكاري ميان بورسهاي كالايي در دنيا حتي بيشتر از بازارهاي سهام انجام ميشود و بر همين اساس در مرحله اول براي توسعه صادرات محصولات ايراني با بورسها و كشورهاي همسايه در حال مذاكره هستيم؛ اما براي توسعه بازارهاي مالي بهطور طبيعي بايد سراغ بورسهاي كالايي پيشرفته دنيا برويم كه اين امر نيز در دستور كار قرار گرفته است.
برنامههاي آتي بورس كالا
مديرعامل بورس كالاي ايران در ادامه به برنامههاي آتي اين بورس در چهار حوزه بازار فيزيكي، بازار مشتقه، عمليات و فناوري اطلاعات اشاره كرده و گفت: درحوزه بازار فيزيكي، بورس كالا درصدد توسعه رينگ صادراتي، گسترش شبكه انبارها در بازارهاي بينالمللي و اجراي ماده 33 قانون افزايش بهرهوري بخش كشاورزي براي ساير محصولات كشاورزي در سطح كشور است. همچنين اين بورس، راهاندازي معاملات گواهي سپرده كالايي روي طلا، PVC، محصولات فولادي و شمش آلومينيوم را در دستور كار خود دارد. سلطانينژاد در ادامه به بيان برنامه بورس كالا در راستاي گسترش بازار مشتقه پرداخت و گفت: گسترش معاملات آنلاين و 24ساعته شدن معاملات آتي سكه و همچنين راهاندازي صندوقهاي كالايي و ارزي از جمله برنامه آتي ما در اين خصوص به شمار ميرود. ضمن آنكه بورس كالا گسترش تامين مالي فعالان بازار را با استفاده از ابزارهاي نوين و عموميسازي ابزارهاي مالي براي اقشار مختلف مدنظر خود قرار خواهد داد.
پيادهسازي مدل كارگزار محوري
وي سپس سيستمي كردن فرآيند پذيرش كالاها در بازارهاي اصلي و فرعي و ايجاد بانك اطلاعاتي قيمتهاي پايه را از جمله برنامههاي آتي اين بورس در حوزه عمليات و نظارت برشمرد و گفت: بورس كالا در حوزه فناوري اطلاعات و ارتباطات نيز آماده يكپارچهسازي سامانههاي معاملات نقدي با پوشش معاملات صادراتي و سپرده كالايي توسط سامانه جامع معاملاتي است و توسعه سامانههاي نظارتي مبتني بر تكنولوژيهاي هوش تجاري را به همراه توسعه سرويسهاي انتشار اطلاعات در دستور كار خود دارد. همچنين توليد سامانه تحويل الكترونيكي، ايجاد بستر معاملات تحت وب و پيادهسازي مدل كارگزارمحوري در سامانه معاملات آتي از اقدامات آتي بورس كالا در حوزه فناوري اطلاعات و ارتباطات است.
بورس كالا در افق چشمانداز
سلطانينژاد در ادامه گفت: بورس كالا در افق چشمانداز، به دنبال دستيابي به مرجع قيمتگذاري كالاهاي اساسي در منطقه و يكي از گزينههاي اولويتدار توليدكنندگان براي تامين مالي و پوشش ريسك تجاري است. مديرعامل بورس كالاي ايران اضافه كرد: بازنگري در راهبردهاي بورس كالا از جمله گسترش اندازه و عمق بازار در كالاهاي منتخب جهت مرجعيت كشف قيمت بازار، استفاده از ظرفيت نهادهاي مالي جهت توسعه كسب و كار، مشتريمداري و كيفيتگرايي در ارائه خدمات به ذينفعان و توسعه فعاليتها جهت ارتقاي تجارت كشور با بازارهاي بينالمللي نيز در سال آتي دنبال خواهد شد.
مهاجرت به نسل دوم معاملات
حامد سلطانينژاد مديرعامل بورس كالاي ايران در نشست خبري با اصحاب رسانه به مهاجرت بورس كالا به نسل دوم معاملات كه در بورسهاي كالايي دنيا نيز وجود دارد، اشاره كرد و گفت: طي اين سالها بورس كالا در معاملات نقدي و فيزيكي به بلوغ رسيده و امروز با در پيش گرفتن اوراق بهادارسازي معاملات كالاها در حال مهاجرت به نسل دوم معاملات بورس كالا هستيم. وي اظهار داشت: پس از تقويت و توسعه معاملات اوراق مبتني بر كالا و آشنايي كليه فعالان صنايع از مزايا و چگونگي معاملات اوراق بهادار مبتني بر كالا، به سمت نسل سوم معاملات يعني قراردادهاي فيوچرز و آپشن و حتي تركيب اين دو قرارداد خواهيم رفت تا همانند بورسهاي كالايي معتبر و پيشرفته دنيا عمده معاملات بورس كالا بر اساس ابزارهاي مالي انجام شود.
اهم اقدامات در سال 94
سلطانينژاد در ادامه به اهم اقدامات بورس كالا در سال 94 اشاره كرد و گفت: در معاملات گواهي سپرده ذرت خوزستان به حجم تقريبي 190هزار تن و ارزشي معادل با 1192ميليارد ريال رسيديم كه براي تحقق اين كار، سامانه الكترونيكي صدور گواهي سپرده كالايي راهاندازي و همچنين براي بيش از 7هزار كشاورز كد بورسي صادر شد.
مديرعامل بورس كالاي ايران با بيان اينكه با اجراي قيمتي تضميني ذرت خوزستان به ميزان قابل توجهي از هزينههاي دولت كاسته شد، افزود: پذيرش 9 انبار در استان كرمانشاه براي محصول جو و 26 انبار در استان خوزستان براي محصول ذرت دانهيي به همراه برگزاري دورههاي آموزشي و توجيهي براي كشاورزان، مديران استانهاي منتخب و انبارداران به مدت 3520 نفرساعت از ديگر اقدامات بورس كالا در اين حوزه به شمار ميرود.
راهاندازي معاملات گواهي سپرده طلا
سلطانينژاد با بيان اينكه معاملات گواهي سپرده سكه طلاي بهار آزادي نيز به تازگي راهاندازي شده است، گفت: در حوزه بازار مشتقه فعاليتهايي همچون امكانسنجي راهاندازي قرارداد آتي قير، آغاز اقدامات براي راهاندازي قرارداد آتي ذرت و زعفران، افزايش زمان معاملات آتي سكه تا ساعت 19:00 كه به نوعي فاز نخست پروژه 24 ساعته شدن معاملات است نيز اجرايي شده است. وي اظهار داشت: همچنين در بخش معاملات آتي سكه، اصلاح مشخصات قرارداد آتي با هدف افزايش عمق بازار مانند تغيير شمار موقعيتهاي هر معاملهگر و كاهش وجه تضمين عملياتي شد كه بخشي از رونق معاملات به اين تغييرات مرتبط است.
زيرساختهاي بازار مشتقه ارزي
سلطانينژاد با اشاره به تصويب راهاندازي معاملات آتي ارز در شوراي عالي بورس گفت: بورس كالا كليه مقدمات و زيرساختهاي لازم براي راهاندازي بازار آتي ارز را فراهم كرده و در صورت اعلام آمادگي همكاران ما در بانك مركزي، ميتوانيم ظرف يك هفته اين بازار را راهاندازي كنيم.
۱۱ماه فعاليت بورس كالا به زبان آمار
مديرعامل بورس كالاي ايران در ادامه به آمار معاملات بازار كالاي فيزيكي و بازار اوراق بهادار مبتني بر كالا در ۱۱ماهه سال جاري در مقايسه با مدت مشابه سال قبل اشاره كرد و گفت: در تالار محصولات صنعتي و معدني با كاهش ۲۰درصدي حجم و افت ۳۷درصدي ارزش معاملات روبهرو شديم. اما با تلاش و همكاري بورس كالا و وزارت جهاد كشاورزي، ماده ۳۳ قانون افزايش بهرهوري كشاورزي در بورس كالا اجرايي شد كه برآيند آن رشد ۶۰۰درصدي حجم و ۹۲۲درصدي ارزش معاملات تالار كشاورزي بوده است. سلطانينژاد ادامه داد: در تالار محصولات پتروشيمي نيز در ۱۱ماه امسال با افت ۱۴درصدي در حجم و كاهش ۲۲درصدي ارزش معاملات روبهرو شديم و در بخش فرآوردههاي نفتي نيز رشد ۱۶درصدي در حجم و افت ۲۴درصدي ارزش معاملات به ثبت رسيد. به گفته مديرعامل بورس كالاي ايران، در مجموع حجم كلي بازار فيزيكي بورس كالا در ۱۱ماه سال جاري افت ۳درصدي و ارزش معاملات كاهش ۲۷درصدي را نشان ميدهد؛ در اين بين نكته قابل توجه اين است كه از ۲۷درصد ارزش كاسته شده معاملات، ۲۵درصد آن به كاهش قيمت كالاها در بازارهاي جهاني مرتبط است. همچنين حجم كلي معاملات بازار فيزيكي با توجه به ركود اقتصادي و همچنين اوضاع نامناسب بازارهاي كالايي جهان، فقط ۳درصد كاهش يافته كه اين آمار نشان ميدهد كاهش معاملات به متغيرهاي بيروني ارتباط داشته و مشكلي در فرآيندهاي معاملاتي بورس كالا وجود نداشته است. مديرعامل بورس كالاي ايران در ادامه به آمار معاملات بازار اوراق مبتني بر كالا اشاره كرد و گفت: در بخش قراردادهاي آتي، كاهش ۱۵درصدي ارزش معاملات در ۱۱ماه امسال به نسبت سال گذشته به ثبت رسيده است كه پيشبيني ميشود با احتساب ماه پاياني سال و رونق معاملات، به ارزشي فراتر از سال گذشته برسيم. سلطانينژاد در خصوص اوراق سلف موازي استاندارد گفت: در اين بخش با توجه به افزايش حجم تامين مالي شركتها از بورس كالا، حجم اين معاملات با رشد 50درصدي و ارزش معاملات با افزايش ۳۷درصدي روبهرو شد؛ معاملات گواهي سپرده كالايي كه روي دو محصول جو كرمانشاه و ذرت خوزستان اجرايي شد هم حجم معاملات اوراق مبتني بر كالاي بورس كالا را افزايش داد. وي تصريح كرد: با احتساب دو بازار فيزيكي و اوراق مبتني بر كالا، ارزش كل معاملات بورس كالا به ۴۰۱هزار ميليارد ريال رسيد كه در مقايسه با ۱۱ماهه سال ۹۳ يعني ۵۲۰هزار ميليارد ريال، با ۲۳درصد كاهش روبهرو شد. گفتني است در تالار صادراتي بورس كالاي ايران نيز حجم معاملات به ۵ميليون و ۶۰۰هزار تن و ارزش معاملات به بيش از ۲۷هزارميليارد ريال رسيد.