هكهاي مدرن از الگويي مشابه پيروي ميكنند: يك هكر، رايانه يا يك پايگاه اينترنتي را كه به خوبي محافظت نشده مييابد و به دنبال راهي ميگردد تا به اطلاعاتي كه در آن ذخيره شده دسترسي پيدا كند.
ممكن است هكرها از طريق اعتبارهاي به سرقت رفته وارد اطلاعات شوند، يا دستگاه مورد نظر به اينترنت وصل باشد و كدهاي فرستادهشده از اين طريق به هكرها كمك كند، يا پسورد آسان و قابل حدسي داشته باشد.
براي محافظت در مقابل هكرها، شبكههاي كامپيوتري مهم مانند سرورهاي نظامي يا سيستمهاي كنترل نيروگاهها اغلب از اينترنت عمومي يا سيستمهايي كه به اينترنت متصلند جدا هستند و به اين جدايي شكاف هوايي (air gap) ميگويند، به اين معني كه شبكه نميتواند در دسترس مهاجمان از راه دور باشد. دادهها تنها در صورتي كه فردي به صورت فيزيكي با استفاده از USB يا ابزار حامل اطلاعات ديگري به اطلاعات سرور دسترسي داشته باشد ميتوانند مورد حمله قرار بگيرند.
البته حتي شبكههايي كه داراي شكاف هوايي هستند هم ممكن است مورد نفوذ قرار بگيرند زيرا اگر يك كامپيوتر به اينترنت هم وصل نباشد، هنوز تابشهاي الكترومغناظيسي (امواج راديويي) از آن بيرون ميآيد.
براين اساس پژوهشگراني گزارش دادند كه توانستند در حالي كه رايانهيي به اينترنت متصل نبود و در اتاقي مجزا از هكر قرار داشت، اطلاعاتش را سرقت كنند. البته اين حمله به شكافهاي هوايي با تجهيزات آزمايشگاهي و مبلغ بالايي انجام شده و هنوز هم لازم است پژوهشگران در فاصله چند متري از كامپيوتر هدف باشند تا بتوانند آن را هك كنند، اما اين تحقيق نشان داد حتي اگر جلوي آسيبپذيري نرمافزار گرفته شود، ممكن است راههاي ديگري براي هكرها براي دسترسي به سيستم وجود داشته باشد.
هزينه جرايم سايبري؛ سالانه 450ميليارد دلار
در جهاني كه ارتباطات رشد فزايندهيي دارند و با گسترش فناورهاي ديجيتالي پر شده است، جرايم سايبري به يك تجارت بزرگ تبديل شده است؛ در گزارشي با نام «جرايم سايبري بيشتر از آن چيزي كه شما فكرش را ميكنيد هزينه دارند» آمده است جرايم سايبري سالانه مبلغي بالغ بر 450ميليارد دلار هزينه روي دست اقتصاد جهاني ميگذارند و متوسط هزينه جرايم سايبري حدودا 200درصد در طول پنج سال گذشته افزايش داشته است و بسيار محتمل است كه اين روند ادامه داشته باشد.
يكي از موارد جالب توجه در اين گزار ش اين است كه در حالي كه جرايم سايبري اغلب مربوط به هزينههاي مالي قابل توجه است، آسيبي كه به اعتبار و شهرت شركتها وارد ميشود ميتواند حتي تاثير بيشتري داشته باشد و صرف قرار گرفتن يك شركت به عنوان قرباني حمله سايبري تاثيري مخرب بر تجارت آن خواهد داشت.
تهديدات پيچيده امنيتي يا APTها (Advanced Persistent Threat) همچون جنگهاي سايبري براي ورود و حمله به يك كشور يا نهاد تصميمگيرنده تعريف شدند و به گفته گلمر بحري - عضو سازمان نظام صنفي رايانهيي تهران - در سال2015 نمونههاي فراواني از آنها در سراسر جهان مشاهده شده كه نشاندهنده جايگزيني اين روش با جنگهاي عادي و روشهاي قديمي براي حمله به زيرساختهاي حساس كشورهاست.
تا پيش از اين برنامههاي ويروسي اغلب به زبان انگليسي نوشته ميشد اما در سال2015، زبانهايي غير از انگليسي هم به برنامهنويسيها راه يافته كه نشان از گستردگي اين برنامهها دارد و حتي در مواردي كشورهاي ابرقدرت را هم تحت تاثير قرار داده است.
اگرچه منشا بسياري از اين حملات نيز پيدا شده و حتي ميدانند كه چه هزينهيي برايشان شده است، اما بحري معتقد است در حال حاضر محصولي در دنيا نيست كه كارش رسيدگي به تهديدات پيچيده امنيتي باشد و تنها با وجود موسساتي كه بطور تخصصي به شناسايي و ايجاد راهحل براي تهديدات پيچيده ميپردازند، آنتيويروسهايي هستند كه با رفتارشناسي فايلهاي مشكوك به دنبال پيدا كردن راهحلهاي جديدتر هستند.
باج بدهيد، اطلاعاتتان را پس بگيريد
باجافزارها يا Ransomware نيز نيز از ويروسهاي كامپيوتري شايع در سال2015 بودند. در اين نوع از ويروسها، هكرها اطلاعات كامپيوتر افراد را كدگذاري و براي بازگرداندن اين اطلاعات، درخواست پول ميكنند و به گفته بحري عمدتا مخاطب اين روشها افرادي هستند كه آگاهي لازم از رعايت نكات امنيتي ندارند و در نتيجه قرباني روشهاي هكرهاي باجگير ميشوند. باجافزارها به دست خود افراد فعال ميشوند، مثلا هنگامي كه يك ايميل اسپم براي شخصي ميآيد و روي لينك آن كليك ميكند يا با انتخاب پسوردهاي قابل حدس، در غير اين صورت هكرها نميتوانند به سيستم اشخاص وارد شوند، بنابراين آگاهيرساني و انتقال دانش به افراد اهميت زيادي دارد.
نمونهيي از استفاده هكرها از باجافزار، ماه گذشته در لسآنجلس ديده شد كه هكرها توانستند اطلاعات يك بيمارستان را كدگذاري كنند و افراد اجرايي اين بيمارستان براي دريافت اين كد باجي به مبلغ 17هزار دلار به اين هكرها پرداخت كردند كه قادر به نفوذ به شبكه كامپيوتري اين بيمارستان شده و آن را غيرفعال كرده بودند.
حمله باجافزاري ميتواند براي همه اتفاق بيفتد، از اشخاص معمولي تا سازمانهاي بزرگ و پيدا كردن تعداد افرادي كه قرباني باجافزار ميشوند و پول ميپردازند دشوار است، زيرا بسياري از افرادي كه اين كار ميكنند، آن را آشكار نميسازند.
براساس گزارشي كه در سال2014 توسط سيمانتك كه شركت توليدكننده آنتيويروس است منتشر شد، در طول سال2013، تعداد حملات ماهانه از 100هزار در ماه ژانويه به 600هزار در ماه دسامبر افزايش يافت.
همچنين براساس گزارشي كه شركت اينتل نوامبر سال گذشته منتشر كرده است، انتظار ميرود كه تعداد حملات باجافزاري به دليل پيچيدگيهاي نرمافزاري كه از آن استفاده ميشود، حتي در سال2016 نيز افزايش يابد.
با وجود اينكه هكرها هميشه در مسائل امنيتي يك گام جلو هستند و اغلب تا زماني كه يك ويروس شناسايي نشود نميتوان براي آن آنتيويروس ساخت، اگر به جاي انتخاب پسوردهاي آسان و قابل حدس و دراختيار گذاشتن اطلاعات محرمانه حسابهاي مختلف خود، راهكارهاي امنيتي پيش از هك شدن و آلوده شدن به ويروس را در پيش بگيريم و اقدام به نصب يك آنتيويروس معتبر كنيم، تا حد زيادي ميتوانيم از به سرقت رفتن اطلاعات جلوگيري كنيم.