عرضه در تهران؛ فروش در استانبول

  آمادگي عرضه نمادهاي بورس ايران در تركيه

بر همين اساس يكي از اعضاي هيات ترك در گفت‌وگو با «تعادل» با اشاره به ظرفيت‌هاي موجود بازار سرمايه ايران گفت: بازار سرمايه ايران از جذابيت خاصي برخوردار است، اما در سال‌هاي گذشته به دليل مشكلات اقتصادي ايران و بسته بودن راه‌هاي ارتباطي بازارها، اغلب سرمايه‌گذاران تمايلي براي ورود به ايران نداشتند؛ اما با لغو تحريم‌ها و تمايل ايران براي پيوستن به اقتصاد جهاني و از سوي ديگر به دليل وجود شرايط مناسب بازار ايران، ما تمايل داريم در گروه‌هايي چون پتروشيمي، معدني و خودرويي براي سرمايه‌گذاري ورود كنيم. اين كارشناس بورس استانبول اضافه كرد: از آنجايي كه ارزش فعلي بورس تهران 120ميليارد دلار است، به دليل لغو تحريم‌ها و بازگشايي درهاي ايران به سوي اقتصاد جهان، قابليت اين را دارد تا به 500ميليارد دلار نيز برسد. از سوي ديگر بورس استانبول اين قابليت را دارد كه بر اساس قانون تجارت ايران، نمادهاي بورسي ايران را در تالار آنكارا به صورت اختصاصي در معرض فروش قرار دهد.

  ورود سرمايه‌گذاران خارجي در سال95

از سوي ديگر مصطفي حقيقي، مديرعامل كارگزاري آبان به عنوان يكي از شركت‌هاي مذاكره‌كننده با شركت‌هاي ترك، در خصوص همكاري سرمايه‌گذاران ترك و ايراني به «تعادل» گفت: پس از اجرايي شدن برجام، كشورهاي همسايه به خصوص تركيه تمايل زيادي براي ورود به بازار سرمايه ايران نشان دادند و اين كارگزاري نيز تاكنون مذاكرات زيادي را با همتايان اروپايي خود انجام داده است و بر اساس اين مذاكرات، در سال 95 مي‌توانيم، شاهد خيل عظيم سرمايه‌گذار خارجي در بازارهاي ايران باشيم. وي افزود: در سال آينده نيز سرمايه‌گذاران خارجي به دليل رفع مشكلات بانكي، در حجم و اندازه زيادي به بازار سرمايه ايران ورود خواهند كرد؛ همچنين از طرف ديگر بورس استانبول ظرفيت زيادي دارد تا نمادهاي بورسي ايران در كشورهاي ديگر مورد معامله قرار گيرد و حتي به صورت اختصاصي تابلويي نيز براي بورس ايران در نظر بگيرند.

  استاندارد‌سازي سيستم‌هاي مالي

بهروز خدارحمي دبيركل كانون نهادهاي سرمايه‌گذاري ايران نيز در پاسخ به «تعادل» تاكيد كرد: در زمان تحريم‌ها، تركيه يكي از كشورهايي بود كه همواره با ايران در تعامل اقتصادي بود؛ از طرفي در سال‌هاي اخير كشور تركيه براي پيوستن به اتحاديه اروپا تمام قوانين اقتصادي و تجاري خود را با استانداردهاي بين‌المللي همسان كرده است. بنابراين در دوره گذار ايران به سمت رشد اقتصادي مي‌تواند مثمرثمر باشد؛ حال كه كشور تركيه خود تمايل زيادي براي ورود به بازار ايران نشان داده است، ما نيز بايد جميع شرايط پيوستن به بازارهاي جهاني را مهيا كنيم. به عنوان نمونه سيستم‌هاي مالي بر اساس استانداردهاي جهاني طراحي كنيم. وي در ادامه عنوان كرد: به عنوان مثال براي اينكه در آينده‌يي نزديك بتوانيم 50شركت بورسي را در تالار آنجا ليست كنيم، لازم است تا تمام سيستم‌ها و قوانين خود را با جهان منطبق كنيم؛ البته رخ دادن اين اتفاق در كوتاه‌مدت كمي دور از ذهن است اما در بلندمدت بدون شك اتفاق خواهد افتاد.

  بورس تهران يكي از متنوع‌ترين بازارهاي منطقه

بورس تهران يكي از متنوع‌ترين و شفاف‌ترين بازارهاي منطقه را در معرض مشاهده سرمايه‌گذاران داخلي و خارجي قرار داده است. حسن قاليباف‌اصل، مديرعامل بورس تهران در جريان نشست مشترك بازار سرمايه ايران و تركيه ضمن بيان مطلب فوق افزود: ايران و تركيه دو كشور تاريخي با برخورداري از اشتراكات فرهنگي و اجتماعي به عنوان دو قدرت منطقه‌يي به حساب مي‌آيند. وجود زمينه‌هاي همكاري اقتصادي، سياسي و فرهنگي بين دو كشور به تعاملات اقتصادي گسترده‌يي منجر شده است. ميزان مبادلات تجاري ايران و تركيه حتي در دوران تحريم‌هاي اقتصادي بيانگر اين همكاري‌هاست. وي با اشاره به اينكه حجم تجارت اين دو كشور در سال‌هاي اخير رو به بهبود بوده است، تاكيد كرد: كشور تركيه يكي از مهم‌ترين شركاي تجاري ايران به حساب مي‌آيد و بسياري از صنعتگران تركيه در سال‌هاي اخير در بخش‌هاي مختلف اقتصاد ايران اعم از صنعت، معدن و ساختمان در حال فعاليت هستند. اين همكاري‌ها در بخش مالي اقتصاد و بازار سرمايه نيز در سال‌هاي اخير چشمگير بوده است. سخنگوي بورس تهران ادامه داد: در واقع نهادهاي فعال در بازار سرمايه به ويژه بورس‌هاي تهران و استانبول در سال‌هاي اخير روابط گسترده‌يي هم به صورت دو طرفه و هم در چارچوب مجامع بين‌المللي ازقبيل FEAS وWFE داشته‌اند. ازجمله اين برنامه‌ها مي‌توان به برنامه‌هاي آموزشي تبادل دانش فني و اطلاعات در حوزه‌هاي مختلف و برگزاري نشست‌ها اشاره كرد. وي يكي از اقدامات مهم در زمينه همكاري مشترك بين دو بورس را امضاي تفاهمنامه در 26اكتبر 2015 در بورس استانبول عنوان كرد و افزود: با امضاي اين تفاهمنامه فصل جديدي از همكاري مشترك بين دو بورس ايجاد شد. در حال حاضر با توجه به برچيده شدن تحريم‌هاي اقتصادي ايران چشم‌انداز اقتصاد ايران رو به بهبود بوده است و انتظار مي‌رود رشد اقتصاد ايران تا سال 1404 بر اساس سند چشم‌انداز اقتصادي به 8درصد برسد. كمااينكه بسياري از نهادهاي بين‌المللي نيز اين موضوع را تاييد كردند. به عنوان نمونه طبق آخرين پيش‌بيني بانك جهاني، رشد اقتصادي ايران در سال‌هاي 2016و 2017 به ترتيب 8.5 و 7.6درصد خواهد رسيد. مديرعامل بورس تهران اظهار داشت: بدون شك بهبود اوضاع اقتصادي ايران در كنار حمايت اسناد بالادستي نظير برنامه‌هاي توسعه‌يي از حضور سرمايه‌گذاران خارجي و بين‌المللي شدن بورس زمينه بهبود تعامل بورس را با ساير بورس‌هاي كشورهاي جهان به ويژه بورس‌هاي كشورهاي منطقه فراهم مي‌كند. از اينرو با توجه به ايجاد بستر مناسب براي افزايش تعامل بين بورس ايران با ساير بورس‌هاي جهان، مديران بازار سرمايه كشور از اين تعامل حمايت مي‌كنند. وي با بيان اينكه بورس تهران يكي از متنوع‌ترين و شفاف‌ترين بازارهاي منطقه را در معرض مشاهده سرمايه‌گذاران داخلي و خارجي قرار داده است تاكيد كرد: اكثر ابزارهاي معاملاتي موجود در بورس‌هاي بين‌المللي از قبيل صكوك اجاره، استصناع، مرابحه، قرادادآتي سهام، اوراق مشاركت، صندوق‌هاي سرمايه قابل معامله، صندوق‌هاي شاخصي پس از دريافت مجوز از كميته فقهي سازمان بورس، در بازار اجرايي شده و در اختيار بازيگران بازار قرار گرفته است. ابزارهاي مالي ديگري از قبيل اوراق اختيار معامله و قراردادهاي آتي سبد شاخص (جايگزين قرارداد آتي شاخص) مجوزهاي لازم دريافت و در آينده نزديك وارد بازار مي‌شوند.

قاليباف اصل تصريح كرد: در آينده نزديك بازار آتي ارز براي پوشش ريسك نوسان نرخ ارز راه‌اندازي خواهد شد. اين بازار يكي از دغدغه‌هاي سرمايه‌گذاران خارجي را برطرف خواهد كرد. در يك سال اخير بيش از 250سرمايه‌گذاري خارجي در قالب 65هيات به بورس تهران مراجعه كرده و از نزديك و رودررو با فرآيند انجام معاملات و نحوه انتشار آمار و صورت‌هاي مالي شركت‌ها آشنا شده‌اند. مديرعامل بورس تهران گفت: خدمات بازار سرمايه از حدود 15سال گذشته توسط بورس تهران و كارگزاران در سطح ايران با حضور در 22مركز استان در اختيار تمامي فعالان قرار گرفته است. بيش از 7ميليون كد معاملاتي در سامانه معاملات موجود است كه از اين ميزان حدود 5.1ميليون كد حضور مستمر در بازار دارند. دسترسي به معاملات برخط از حدود 6سال گذشته فراهم شده و محدوديت جغرافيايي براي حضور در بورس تهران وجود ندارد. بورس تهران بزرگ‌ترين بازار بكر دنياست. در بازار سرمايه به‌طور متوسط هر ماه يك عرضه اوليه انجام شده كه به افزايش جذابيت بازار سرمايه كمك كرده است. به‌طور مثال در هفته گذشته شركتي از صنعت پتروشيمي به ارزشي حدود 1ميلياد دلار در بازار عرضه شد. وي با اشاره به اينكه اين همايش براي تعامل و همكاري مشترك بيشتر بين دو بورس برگزار شده خاطرنشان كرد: در اين همايش نهادهاي مالي فعال بازار سرمايه ايران شركت‌هاي هلدينگ حوزه پتروشيمي و انرژي، شركت‌هاي تامين سرمايه، شركت‌هاي مشاور سرمايه‌گذاري و شركت‌هاي كارگزاري حضور دارند. از كشور تركيه نيز نهادهاي مالي ازجمله شركت‌هاي تامين سرمايه، كارگزاري، مديريت دارايي و شركت‌هاي مشاور حقوقي در قالب يك هيات 37نفره در اين جلسه حاضر شدند. قاليباف اصل ابراز اميدواري كرد: اين نشست فضاي مناسبي را براي ارتباط بيشتر نهادهاي مالي فعال براي استفاده از ظرفيت‌ها و پتانسيل‌ها فراهم كند تا بتوان يك ارتباط دايمي و بلندمدت را شكل داد. فعالان دو بازار سرمايه مي‌توانند در حوزه‌هاي پذيرش متقابل، انتشار و عرضه صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري قابل معامله، انتشار ابزارهاي بدهي با هم همكاري كنند. به نظر مي‌رسد اشتراكات فرهنگي و تاريخي به همراه عزم جدي مسوولان دو بازار كمك كند تا بتوان به اهداف تعيين شده در اين زمينه دست يافت.

  گام اول براي پذيرش شركت‌هاي ايراني

در اين نشست تونجاي دينچ، مديرعامل بورس استانبول، با بيان اينكه دو كشور تركيه و ايران در مسير ترقي و پيشرفت قرار دارند، گفت: با همكاري دوجانبه امكان پيشرفت بهتر و بيشتر ايجاد مي‌شود. زيرا بورس‌ها نهادهايي هستند كه در دنيا صلح ايجاد مي‌كنند و صلح زمينه اشتغال، ثروت و در نتيجه آينده بهتر را فراهم مي‌كند. وي با بيان اينكه همكاري بورس‌ها منجر به همكاري اقتصادي مي‌شود، اظهار داشت: هر دو كشور مي‌توانند به شكل موثرتري براي يكديگر سودآوري به همراه داشته باشند. مديرعامل بورس استانبول با اشاره به امضاي تفاهمنامه مشترك با بورس تهران در اكتبر سال 2015 (مهر ماه)، گفت: براي پيش بردن همكاري‌ها و اينكه در اين مسير قدم‌هاي بيشتري برداشته شود و رابطه دو بورس توسعه داده شود، اينگونه تفاهمنامه‌هاي مشترك ضرورت دارد. دينج در اين باره به الگوبرداري از بورس‌هاي اروپايي اشاره كرد و گفت: در اروپا بورس لندن و آلمان همكاري مشتركي را آغاز كردند، بنابراين وقتي همكاري‌هاي مشترك بين بورس‌هاي بزرگ دنيا به عنوان يك امر مهم و اثرگذار انجام مي‌شود، ما نيز حركت به اين سمت را در دستور كار خود قرار داديم. اين مقام مسوول، با اشاره به بازار 200ميليارد دلاري بورس تركيه، گفت: 62درصد ارزش بازار بورس تركيه در اختيار سرمايه‌گذاران خارجي است كه با انجام اين همكاري‌ها علاوه بر اينكه زمينه ورود سرمايه‌گذار جديد ايجاد مي‌شود، شرايط براي ورود كشورهاي بيشتر نيز رقم مي‌خورد.