مسافران ايراني برندگان بازگشت خطوط هوايي اروپايي

خبر اقتصادی - از سوي ديگر به دليل مشكلات ناشي از تحريم‌ها اعم از سوخت‌گيري كه تبادل سوخت را با مشكل مواجه كرده بود، پرواز مستقيم به آسمان ايران در معادله هزينه و فايده آنها، صرفه‌يي براي اين شركت‌ها‌ نداشت در نتيجه لغو پروازها تنها گزينه شركت‌ها‌ي هوايي غربي بود؛ اما حالا با اجرايي شدن برجام در بر پاشنه ديگري درحال چرخش است و شركت‌ها‌ي هواپيمايي اروپايي اميدوارانه به آسمان ايران بازگشته‌اند، اميدوارند به‌لحاظ اينكه در شرايط فعلي كه شركت‌ها‌ي هواپيمايي داخلي براي نوسازي ناوگانشان زمان مي‌خواهند در اين فاصله زماني بتوانند از بازار پر متقاضي پروازهاي هوايي ايران به بهترين نحو ممكن استفاده كنند.

در همين رابطه با سيدمحمود فاضلي، كارشناس برنامه‌ريزي و گسترش فروش ايران اير درخصوص ابعاد و پيامدهاي ورود شركت‌ها‌ي هواپيمايي خارجي به ايران را مورد بررسي قرار داديم.

فاضلي با اشاره به داير شدن خطوط پروازي خارجي مثل «كي. ال. ام»، «ايرفرانس» و «بريتيش ايرويز» در آسمان ايران به «تعادل» مي‌گويد: در قراردادهاي دو جانبه‌يي كه بين كشورها منعقد مي‌شود، شركت‌هاي هواپيمايي شاخص طرفين بايد تعداد مشخصي پرواز را انجام دهند مثلا تهران و لندن اين توافقنامه را امضا مي‌كنند كه شركت‌ها‌ي هواپيمايي ملي‌شان يك تعداد پرواز هفتگي را برقرار كنند، كنسل كردن پروازها در سال‌هاي تحريم از سوي خود اين شركت‌ها‌ بوده و ما دخالتي در اين زمينه نداشتيم.  كارشناس فروش ايران اير تصريح كرد: شركت‌ها‌ي هواپيمايي خارجي در عمل خودشان دوباره به چرخه هوايي بازار ايران بازگشته‌اند و اين تصميم از سوي خودشان بوده و ما نمي‌توانيم به آنها بگوييم يك چنين حقي را ندارند و نه مي‌توانيم بگوييم تعداد پروازهايشان را بيشتر كنند؛ چراكه تعداد پروازها از قبل در توافقنامه‌ها آمده است و در صورتي كه طرفين رضايت داشته باشند، مي‌توانند مجددا از طريق سازمان هواپيمايي دو كشور مذاكره كنند بنابراين، اين نكته را بايد مد نظر داشت كه اين شركت‌ها‌ي هواپيمايي خارجي نمي‌توانند خيلي ساده تصميم بگيرند كه بروند يا بيايند چراكه از قبل يك قراردادي بين طرفين بوده است.  فاضلي در پاسخ به پرسشي درباره فرصت‌ها و تهديدهاي ورود شركت‌ها‌ي هواپيمايي اروپايي به حمل و نقل هوايي ايران گفت: درحال حاضر كه هنوز هواپيماهاي خريداري شده به ما نرسيده است و ايرلاين‌هايمان از نظر تعداد هواپيما با كمبود مواجه هستند و شاخص عرضه هواپيماهاي داخلي به نسبت پايين است، شركت‌ها‌ي هواپيمايي تركيش و عربي به كمك بازار تقاضايي كه در ايران وجود دارد، يك بخش زيادي از ماركت هوايي را به خودشان اختصاص داده‌اند و اگر اين شركت‌ها‌ي هواپيمايي اروپايي هم وارد اين چرخه شوند، بحث رقابت اصلي ميان اين شركت‌ها‌ و شركت‌ها‌ي هواپيمايي تركيه و عربي شكل مي‌گيرد.

 قيمت‌هاي رقابتي با مطلوبيت بيشتر

به گفته فاضلي، تركيه طي سال‌ها فرودگاه استانبول را به عنوان «هاب منطقه‌يي» معرفي كرده و بخش زيادي از پروازهايي كه به اروپا و حتي امريكا انجام مي‌شود از طريق اين هاب انجام مي‌شود و اين اتفاق در امارات و قطر هم درحال انجام است؛ ولي حالا قطعا زماني كه «بريتيش اير ويز» و «ايرفرانس» هم وارد شبكه پروازي ايران شوند از نظر زماني براي مسافران ايراني به صرفه خواهد بود و به همين دليل قيمت‌هايي كه ارائه خواهد شد، قيمت‌هاي رقابتي‌تر با مطلوبيت بيشتري براي مسافران خواهد بود؛ پس در اين مرحله فعلا براي تركيش و قطر ايرويز و امارات اين مشكل وجود خواهد داشت.

اين كارشناس شركت ايران اير درخصوص رقابت شركت‌ها‌ي داخلي با شركت‌ها‌ي خارجي تاكيد مي‌كند در آينده زماني كه اين امكان شكل بگيرد و هواپيماهاي خريداري شده ايران وارد كشور شوند و پروازهاي مستقيم ايران به مقاصد مختلف برقرار شود؛ قطعا مطلوبيت و اولويت با شركت‌ها‌ي هواپيمايي داخلي خواهد بود، چرا؟ چون پرواز مستقيم را انجام مي‌دهند. وجود شركت‌ها‌ي خارجي در زمان ورود هواپيماهاي خارجي به كشور به نفع مصرف‌كننده و مشتري خواهد بود، چرا؟ چون فضاي رقابتي كه به دليل شرايط موجود ايجاد مي‌شود، دست شركت‌ها‌ي هواپيمايي را در زمينه Pricing يا قيمت‌گذاري مي‌بندند يعني بايد در آن زمان شركت‌ها‌ي هواپيمايي، قيمت‌هاي متنوعي ارائه دهند و كلاس‌هاي نرخي متنوعي را در برگيرد و با يك سيستم مديريتي خاص بتوانند بازار را به خودشان اختصاص دهند. اين رقابتي كه در اين ميان شكل مي‌گيرد، باعث سودآوري براي مصرف‌كننده خواهد شد چراكه انتخا‌ب‌هاي متنوع‌تر و بيشتري را پيش روي خودش خواهد داشت.

 استراتژي‌مداري تركيش اير

فاضلي بيان كرد: در اين ميان قيمت پرواز و كيفيت خدمات براي مسافر خيلي تعيين‌كننده خواهد شد. درحال حاضر هواپيمايي تركيش پروازهايي با فركانس بالا به ايران دارد و اين شركت علاوه بر تهران به شهرهايي مانند تبريز، مشهد و شيراز پرواز دارد؛ استراتژي و راهبرد تركيش اير چيست؟ در واقع تركيش تقاضاهايي كه در اين نواحي وجود دارد به هاب خودش، استانبول منتقل مي‌كند و از آنجا به هر شهر ديگري كه مسافر قصد پرواز دارد، خواهد رفت كه منجر به افزايش مسافرانش و افزايش عايدي‌اش خواهد شد.  امارات و قطر تنها به تهران پرواز دارند. اين شركت‌ها‌ي هواپيمايي عربي، راهبرد تركيه را از طريق فرودگاه امام خميني انجام مي‌دهند يعني مسافر را به هاب خودش كه دوبي است منتقل مي‌كند و از آنجا به اقصا نقاط دنيا مي‌برد. درحال حاضر به دليل كمبود شاخص عرضه در صنعت هواپيمايي كشور ما مجبور به استفاده از شركت‌ها‌ي هواپيمايي تركيش همچنين شركت‌ها‌ي عربي و اروپايي هستيم. اين سال‌ها به دليل مشكلات تحريم، تعداد صندلي‌هايي كه بايد داشته باشيم تا بتوانيم پروازهاي زياد را ارائه كنيم، كافي نبوده بنابراين شركت‌ها‌ي هواپيمايي مختلف از اين شرايط به نحو احسن براي خودشان استفاده مي‌كنند البته ايران نيز مي‌تواند به همان ميزان مثلا 7پرواز هفتگي به استانبول داشته باشد اما چرا تركيش سوددهي بيشتر دارد؟ چون بخش زيادي از مسافراني كه به طور روزانه از تهران به استانبول مي‌روند، مقصد نهايي‌شان جاي ديگري است و مي‌خواهند از آنجا به‌ جايي ديگر پرواز كنند اما چون كل مسير را با تركيش اير گرفته‌اند اين سود مجددا به شركت هواپيمايي تركيش اير خواهد رسيد  و اميدوار به اين هستند در اين شرايطي كه وجود دارد و هنوز شركت‌ها‌ي هواپيمايي داخلي براي نوسازي ناوگانشان نياز به زمان دارند. در اين زمان فرصت مناسبي براي خودشان دست و پا كرده‌اند تا با شركت‌ها‌ي هواپيمايي «تركيش ايرويز» و «قطر اير ويز» رقابت كنند اما 6 ماه تا يك سال ديگر كه هواپيماهاي جديد وارد آشيانه‌هاي هوايي ايران شود قطعا رقيب اولشان شركت‌ها‌ي هواپيمايي داخلي خواهد بود.

زماني كه ناوگان هوايي ايران تازه نفس شود، مسافران براي پرواز به مقاصد مختلف ديگر به صورت مستقيم از تهران پرواز خواهند كرد و براي طي مسير لازم نخواهد بود كه به تركيه بروند و بعد از آنجا به مقصد نهايي‌شان كه لندن است، منتقل شوند.

در زمان تحريم‌ها به دليل اجباري كه براي مسافران ايراني براي پرواز با خطوط هوايي تركيش ايرويز و امارات و قطر وجود داشت، گزارش‌هايي مبني بر رفتارهاي نامناسب با مسافران ايراني مخابره شد به اين عنوان كه پرواز بيش از دو ساعت تاخير داشته و در اين فاصله نه به مسافران وعده غذايي، نه اسكان و نه تكليفشان را مشخص كرده‌اند؛ اين اتفاقات بنا به شرايط اجبار وجود داشته، اتفاق افتاده چراكه مسافران انتخاب ديگري را نمي‌توانسته‌اند داشته باشند.