خبر اقتصادی - محمد فطانت در بررسي آمارهاي سال جاري عنوان كرد: شاخص كل از ابتداي سال از 62 هزار و461 واحد با رشد بيش از 23درصدي به رقم 78هزار واحد و شاخص هم وزن با رشد 27درصدي از 10هزار و875 واحد به 12هزار 562 واحد رسيد. از سوي ديگر با افزايش 22درصدي شاخص فرابورس، ارزش بازار بورس به 320هزار ميليارد تومان و فرابورس به 95هزار ميليارد تومان رسيده كه مجموع ارزش بازار سرمايه را به 420هزار ميليارد تومان رسانده است.
وي افزود: يكي از دلايل مهم در افزايش حجم فرابورس، رشد بازار بدهي است؛ بر همين اساس معاملات اوراق بدهي، حجم معاملات در بازار فرابورس و بورس را به هم نزديك كرد به طوري كه درحال حاضر ارزش هر دو بازار به 32هزار و 800ميليارد تومان است. متوسط معاملات روزانه بازار از ابتداي سال تا 21روز گذشته 100ميليارد تومان بوده كه اين عدد طي سه هفته گذشته به 385ميليارد تومان رسيده كه البته اين ميزان بدون در نظر گرفتن معاملات بلوك و عمده است. اين موضوع بيانگر آن است كه نقدينگي، بازار سرمايه را هدف قرار داده است.
تصميم سازمان در خصوص شفافسازي
وي در پاسخ به سوال «تعادل» درخصوص شفاف نبودن اطلاعات برخي شركتها گفت: روزانه بسياري از اخبار به اصطلاح كذب درخصوص برخي سهمها منتشر ميشود كه در واقع به قدري حجم اين اخبار در فضاي رسانهيي زياد است، بازار سرمايه توانايي برخورد با چنين اخباري را ندارد؛ اما قولي كه ميتوانيم به سهامداران بدهيم اين است كه درصدد اين هستيم كه شفافيت را براي تمامي شركتها الزامي كنيم و تمامي اطلاعات آنها روي سامانه كدال و بورس قرار بگيرد تا مشكلاتي براي سهامداران ايجاد نشود.
آغاز ورود نقدينگي توسط سرمايهگذاري خارجي
فطانت درخصوص سرمايهگذاران خارجي اضافه كرد: حجم متوسط سرمايهگذاري خارجي روزانه به 2ميليارد و 400ميليون تومان و حجم پرتفوي سرمايهگذاران خارجي كه كد معاملاتي خارجي اخذ كردند به 520 ميليارد تومان رسيده است. از لحاظ حجم تامين مالي نيز هماكنون به افزايش سرمايه 21هزار ميليارد توماني دست پيدا كردهايم و پيشبيني ميشود تا پايان سال به 30هزار ميليارد تومان برسيم. همچنين از ابتداي سال تاكنون جمع تامين مالي از طريق صندوقهاي سرمايهگذاري به 50 هزار ميليارد تومان رسيده كه در بخش تامين مالي با احتساب تاسيس شركتهاي سهامي عام، افزايش سرمايه نهادهاي مالي و هلدينگها، عدد تامين مالي نسبت به سالهاي گذشته از رشد بسيار بالايي برخوردار بوده و از طرفي امسال در نظر داريم 90هزارميليارد تومان تامين مالي از طريق بازار سرمايه به ثبت برسانيم.
عضو شوراي عالي بورس با اشاره به انتشار 5 هزار ميليارد تومان اوراق خزانه با سررسيد 23 اسفند 94 اشاره كرد و گفت: اين اوراق براي نخستين بار عرضه شد و اين اقدام مهم به عنوان راهكاري براي پرداخت بدهي دولت به پيمانكاران بوده كه اميدواريم با اين روند مثبت، شركتهاي بورسي از اين طريق مطالبات خود را وصول كنند. همچنين در سال جاري تاكنون به ميزان514 ميليارد تومان عرضه اوليه در فرابورس و بورس داشتيم كه حاصل پيوستن 13شركت به بازار سرمايه بوده است. در صندوقهاي سرمايهگذاري نيز حدود 650هزار نفر سرمايهگذاري كردند كه حاكي از پتانسيل جديد اين صندوقهاست.
ورود ابزارهاي تامين مالي جديد به بازار سرمايه
به گفته رييس سازمان بورس و اوراق بهادار در سال جاري ابزارهاي متعددي با هدف تامين مالي به بازار سرمايه براي نخستين بار معرفي شده است. اين ابزارها شامل اوراق استصناع، مرابحه، اسناد خزانه و سپرده كالايي سلف موازي است؛ انتشار اوراق استصناع با رقم 160هزار ميليارد تومان كه در كمتر از يك روز به فروش رسيد؛ همچنين در هفتههاي گذشته 200ميليارد تومان تامين مالي نفت از طريق اين اوراق داشتيم كه در كمتر از
2 روز معاملاتي به فروش رسيد. از سوي ديگر وزارت نفت و زيرمجموعههاي شركت نفت از طريق بورس انرژي، حدود هزار ميليارد تومان تامين مالي كردهاند كه اين اتفاق براي نخستين بار رخ داده است.
برنامهريزيهاي صورت گرفته، پتانسيل خوبي براي رونق و رشد بازار بدهي فراهم كرده و پيشبيني ميشود براي دو تا سه سال آينده به اندازه بازار سهام، بازار بدهي داشته باشيم. درخصوص بازار بدهي با تمهيداتي كه از طريق صندوقها صورت گرفته، منابع آن منفك از منابع سهام است. در اين بازار به نحوي عمل خواهد شد كه رشد بازار بدهي در كشور در كنار بازار سهام آثار زيانباري بر بازار سهام و اوراق نداشته باشد. اوراق رهني مطالباتي است كه بانك مسكن بابت وامهايي كه پرداخته كرده در قالب فروش به نهاد واسط انجام ميدهد و سود حاصل از آن به دارندگان اوراق تعلق ميگيرد؛ در دنيا بازار بدهي MBS ها حجم معتنابهي را به خود اختصاص ميدهد. بازار رهني قطعا تحول اساسي در نظام تامين مالي كشور ايفا خواهد كرد كه ميتواند ركود بازار مسكن را برطرف كند. از طرفي اوراق رهني نيز ورقههاي جديدي هستند كه به تازگي دستورالعمل آن توسط سازمان بورس ابلاع شده و مصوبه اين اوراق در اركان مختلف اخذ شده كه وزير مسكن طي نامهيي به معاون اول رييسجمهور با انتشار 10هزار ميليارد تومان از اين اوراق اعلام آمادگي كرده است.
سياست قيمت تضميني، جايگزين خريد تضميني
فطانت در ادامه با اشاره به معاملات بورس كالا و انرژي گفت: حجم معاملات فيزيكي بورس كالا 19ميليون تن به مبلغ 25هزار و 600 ميليارد تومان و بازار مشتقه بورس كالا 11هزار و 700ميليارد تومان است. بازار فيزيكي بورس انرژي نيز تاكنون شاهد معامله هزار و800 ميليارد تومان كالا بوده و در بازار مشتقه بورس انرژي، برق 719ميليارد تومان و نفت كوره 167ميليارد تومان معامله شده است. همچنين سياست قيمت تضميني به جاي خريد تضميني يكي از كارهاي مهم بورس كالا بوده كه اميدواريم اين روند اساسي در ساير محصولات نيز تعميم پيدا كند. فطانت با اشاره به مطالبات فعالان بازار سرمايه گفت: در نشست خبري سال گذشته قولي را به خبرنگاران دادم كه با پيگيري در كميته تثبيت بازار برخي از زمينههاي ريسكهاي سيستماتيك برطرف شد كه امروز شاهد بازگشايي نماد پالايشگاهي، تعويق كيفيسازي پالايشگاهيها، كاهش نرخ خوراك پتروشيميها و حقوق مالكانه هستيم. يكي از مطالبات، تعيين تكليف بدهي دولت به شركتها بود كه يكي از بزرگترين مطالبات را شركت مپنا داشت كه اين بدهي در قالب اسناد خزانه اسلامي تعيين تكليف شد. در اين رابطه 140هزار ميليارد تومان در بودجه سال 94 پيشبيني شده كه همه اين مبلغ وارد بازار نميشود اما در يك بازه زماني دو تا سه ساله وضعيت مطالبات دولت تعيين تكليف خواهد شد و حل شدن آن تحركي را در شركتهاي پيمانكاري و بانكها ايجاد ميكند.
رشد حجم مبنا و نزديكي به استانداردهاي جهاني
سخنگوي سازمان بورس در ادامه به باز كردن دامنه نوسان و حجم مبنا به عنوان گامي مهم براي نزديك شدن بازار سرمايه ايران به استانداردهاي جهاني اشاره كرد و گفت: اينكه امروز آثار اخبار مثبت با سرعت بيشتري در بازار سرمايه آزاد ميشود و روزانه افزايشهاي هزار واحدي و بيشتر را شاهد هستيم به دليل تصميمي است كه به عنوان مطالبه بازار انجام شد كه اميدواريم بتوانيم در همين جهت با استانداردهاي جهاني تطبيق پيدا كند و در يك وضعيت ميانمدت به سطح جهاني نزديك شويم. اين مدل براساس يك مدل جهاني براي اركان و بخشهاي زيرمجموعه طراحي شده كه براساس اين مدل 60 هدف به صورت همگن و هم وزن در نقشه استراتژيك ملاحظه شده است. با توجه به اينكه سازمان بورس و اوراق بهادار طبق اصول مندرج در قانون، سازمان توسعهيي تلقي ميشود به همين دليل براي اينكه تمام اركان در جهت توسعه بازار حركت كند و برآيندهايشان و حركاتشان هم جهت شود اين مدل طراحي شد تا زبان مشترك در كل بازار سرمايه ايجاد شود و همه براساس شاخصهاي مشترك درك مشابهي داشته باشند.
در پايان اين نشست نيز سامانه مديريت پيگيري تخلفات و رسيدگي به شكايات(سمتا)، سامانه جامع مديريت دسترسي كاربران، سامانه كدال همراه، درگاه انگليسي سازمان بورس و اوراق بهادار و سايت انگليسي پايگاه اطلاعرساني بازار سرمايه(سنا) به طور رسمي رونمايي شد.