خبر اقتصادی - در بازارهاي آتي كالايي به صورت فيزيكي رد و بدل نميشود بلكه معاملهگران بر اساس قراردادهاي منعقد شده وضعيت خريد يا فروش گرفته و سود شناسايي ميكنند. ميزان مبلغ واريزي به دليل اهرمي بودن قرارداد، يكدهم قرارداد است. در بازار سكه آتي هر قرارداد شامل 10سكه براي زمان تحويلي معين است؛ قرارداد اهرمي به معاملهگر اجازه ميدهد در روز قرارداد، يكدهم مبلغ قرارداد را به حساب كارگزاري واريز كرده و مابقي را در صورت عدم لغو قرارداد در زمان تحويل سكه، در زمان سررسيد به حساب كارگزاري واريز كند. روي اين حساب در معاملات سكه آتي هرچه زمان تحويل سكه طولانيتر باشد، قيمت سكه بالاتر و ميزان معاملات آن نيز بيشتر است؛ زيرا سفتهبازها توانايي انتخاب موقعيت خريد و فروش بيشتري داشته و بازدهي بهتري كسب ميكنند.
روش معامله سكه آتي
در خصوص معاملات سكه آتي چندي پيش مديرعامل بورس كالاي ايران گفت: تريدينگ يا انجام معاملات به صورت برخط در ايران از سال ۱۳۸۹ شروع شد و در حوزه بورس اوراق بهادار حدود ۷۰ تا ۸۰درصد معاملات به صورت آنلاين يا بر خط انجام ميشود. در بورس كالا نيز همين اتفاق را شاهد هستيم، بهطوري كه در معاملات آتي سكه كه نوعي از بازارهاي مالي است، روزانه بالغ بر ۲۰هزار تراكنش صورت ميگيرد كه اين حجم حدود ۶۰ تا ۷۰درصد معاملات آتي را در برميگيرد. اين نگرش زيرساختي مبتني بر سيستمهاي فناوري اطلاعات همچنان در حال تكامل است و اكنون به سمتي در حركت هستيم كه نگرش ما به سيستمهاي اطلاعاتي در واقع سيستم ارزش افزوده است.
رونق معاملات سررسيد طولاني
در همين رابطه اسماعيل شعباني معاملهگر تالار نقرهيي بورس كالا به «تعادل» گفت: در سكه آتي هرچه تاريخ سررسيد بلندمدتتر باشد، نوسانگيري بيشتر است و معمولا براي ماههاي پايين كه به سررسيد آن نزديك ميشويم معاملات نوسانگيرها كمتر ميشود و رفته رفته در تاريخ تحويل به صفر ميرسد.
شعباني افزود: چندي پيش بورس كالا با توجه به افزايش قيمت تسويه روزانه قراردادهاي فعال در بازار آتي سكه طلا، پس از پايان روز معاملاتي چهارشنبه ۱۴ بهمن ماه ۹۴ وجه تضمين اوليه براي اين بازار را با افزايش ۵۰ هزار توماني به مبلغ يك ميليون تومان افزايش داد. در قرارداد آتي سكه طلا براي اطمينان از انجام تعهدات، هر يك از طرفين معامله درصدي از ارزش قرارداد را به عنوان «وجه تضمين اوليه» نزد كارگزار سپرده ميكنند كه متناسب با تغيير ارزش قراردادهاي آتي، حساب هر يك از طرفين تعديل ميشود. بر همين اساس مبلغ وجه تضمين اوليه متغيري است كه بر اساس فرمول تسويه روزانه قراردادهاي آتي در بورس كالا تعيين و اعلام ميشود؛ بنابراين با كاهش قيمتها اين مبلغ از حساب سپرده خريدار كسر و به حساب سپرده فروشنده افزوده ميشود و بالعكس.
شعباني در خصوص سوخت شدن حداقل وجه تضمين يا به اصطلاح «call margin» در بازار سكه آتي گفت: عمليات بهروزرساني حسابها در پايان هر روز معاملاتي توسط اتاق پاياپاي انجام گرفته و همواره بايد در حساب سپرده سرمايهگذار مبلغي تحت عنوان «حداقل وجه تضمين» كه معمولا ٧٠ درصد وجه تضمين اوليه است، موجود باشد. چنانچه سپرده سرمايهگذار از حداقل وجه تضمين كمتر شود اصطلاحا call margin شده و شخص ملزم به واريز وجه تا سطح وجه تضمين اوليه يا بستن موقعيت خواهد بود كه اين مبلغ واريزي «سپرده جبراني» ناميده ميشود و در صورتي كه سپرده جبراني واريز نشود، كارگزاري اقدام به بستن موقعيت سرمايهگذار و جبران ضرر و زيان خود كرده و مابقي وجوه را به حساب وي واريز ميكند. در صورتيكه امكان بستن موقعيت در ساعات عادي معاملات نباشد، معاملات وارد بازار جبراني ميشود. بازار جبراني پس از پايان جلسه معاملات همان روز گشايش مييابد و شامل ٦ دوره ١٠دقيقهيي حراج تكقيمتي است. دامنه نوسان در اين بازار از ٦درصد در ١٠دقيقه اول شروع شده و در هر دوره به ميزان دامنه نوسان افزوده ميشود و نهايتا به دوره ششم با دامنه نوسان ٣٢درصد ختم ميشود.
معاملات هفته گذشته
حجم معاملات قراردادهاي آتي سكه طي هفته گذشته در بورس كالاي ايران به ۵۶هزار و ۹۶۷ قرارداد و ارزش آن به بيش از ۵هزار ميليارد و ۵۷۰ ميليون ريال رسيد. قابل ذكر است عيار طلاي معامله شده در بازارهاي جهاني يا اونس 24 و عيار سكه بهار آزادي 21.6 است و با تقسيم عدد 21.6 بر 24 عدد 0، 900 به دست ميآيد و پس از ضرب عدد حاصل در وزن انواع سكه يعني تمام بهار آزادي، نيم يا ربع بهار آزادي قيمت واقعي آنها به دست ميآيد. طي هفته اخير در بين سررسيدهاي فعال بازار آتي سكه، بيشترين حجم معاملات با ۴۷هزار و ۲۹۷ قرارداد به معاملات تحويل شهريور سال آينده اختصاص داشت تا اين سررسيد ۷۸درصد معاملات بازار را در اختيار بگيرد؛ ارزش اين سررسيد نيز به بيش از 4هزار ميليارد و ۶۸۱ ميليون ريال رسيد. اين در شرايطي است كه سررسيد تيرماه سال ۹۵ با حجم ۷هزار و ۱۰۷قرارداد و به ارزش بيش از ۶۹۳ ميليارد ريال در جايگاه دوم قرار گرفت. رتبه سوم معاملات به قرارداد آتي سكه تحويل اسفند با يك هزار و ۷۸۴قرارداد به ارزش ۱۷۰ميليارد ريال اختصاص يافت. در پايان نيز قرارداد تحويل ارديبهشت سال 95 نيز با يك هزار و ۵۵۵ قرارداد به ارزش بيش از ۱۰۵ميليارد ريال در جايگاه چهارم معاملات قرار گرفت. نكته قابل توجه در معاملات هفتگي آتي اين بود حجم قراردادهاي سررسيد اسفند بيشتر از ارديبهشت ماه بود كه فعالان بازار عامل اصلي آن را رشد تقاضا قبل از سال جديد عنوان كردهاند.
از طرفي بررسي روند معاملات آتي سكه در آخرين روز معاملاتي هفته گذشته نشان ميدهد بهاي سكه در سررسيدهاي مختلف با افزايش روبهرو شد؛ بهطوري كه سكه تحويل اسفند با قيمت ۹۶۷هزار تومان به فروش رسيد كه افزايش 0.68درصدي را در روز پنجشنبه به ثبت رساند. قرارداد تحويل ارديبهشت نيز با قيمت ۹۷۶هزار تومان معامله شد و رشد 0.75درصدي را در اين روز تجربه كرد. سكه تحويل تير سال آينده با قيمت ۹۸۶هزار تومان مورد معامله قرار گرفت و با افزايش 0.75درصدي نسبت به روز چهارشنبه اخير روبهرو شد. در آخر نيز سكه سررسيد شهريور ماه با رشد 0.65با قيمت ۹۹۹هزار تومان معامله شد.
به گفته كارشناسان بازار سكه طي اين روزها تقاضا براي سكه آتي و نقدي افزايش يافته و سكه سررسيد شهريورماه تنها يك قدم تا رسيدن به مرز يك ميليون توماني فاصله دارد. بر اين اساس به نظر ميرسد، سررسيدهاي دورتر در ماه پاياني سال جاري به دليل رشد تقاضا به كانال يك ميليون توماني ورود كنند. از سويي قيمت سكه نقدي طي روز پنجشنبه گذشته، نسبت متغيرهاي كليدي بر قيمت سكه يعني طلاي جهاني و نرخ ارز واكنش نشان داد و افزايش اندكي را تجربه كرد؛ بهطوري كه هر قطعه سكه تمام بهار آزادي به قيمت ۹۶۶هزار تومان رسيد. نيمسكه نيز با قيمت ۴۸۱هزار تومان، ربع سكه با قيمت ۲۵۸ و سكه يك گرمي با نرخ ۱۷۲هزار تومان در اين روز به فروش رسيد.
نوسانات مربوط به شاخص سهام در بازارهاي مالي بينالمللي به خصوص چين و احتمال افزايش مجدد نرخ بهره فدرال رزرو امريكا ميتواند تاثير زيادي بر قيمت طلا در روزهاي آينده داشته باشد. از سوي ديگر به عقيده تحليلگران به نظر ميرسد سطح حمايتي قيمت طلا در روزهاي آينده ۱۱۳۰دلار باشد و اگر اين سطح شكسته شود، قيمت طلا تا ۱۱۱۰ دلار و سپس ۱۰۸۵دلار كاهش خواهد يافت. همچنين سطح مقاومتي قيمت طلا نيز در كوتاهمدت ۱۱۷۵دلار است و اگر اين سطح شكسته شود، قيمت طلا تا ۱۱۹۵و سپس ۱۲۱۰دلار افزايش خواهد يافت.
معاملات روز گذشته سكه آتي
تا زمان تنظيم گزارش در سر رسيد معاملاتي اسفند ماه 94 (GCES94) 10 قرارداد معامله و 1552موقعيت باز با قيمت 9ميليون و 670هزار و 584ريال باقي ماند كه در آخرين معامله 3.61درصد رشد قيمت را نشان ميدهد تا اين ساعت 808 تعداد سكه معامله شد كه ارزش ريالي آن معادل آن 80ميليون و 569هزار و 400ريال است. بالاترين قيمت 10ميليون و 60هزار ريال و پايينترين قيمت 9ميليون و 885هزار ريال بود. در سررسيد ارديبهشت 95 (GCTR95)، 820قرارداد و 10 موقعيت باز و با قيمت 10ميليون و 160هزار ريال دادوستد شد كه در نهايت با 4.08درصد رشد روبهرو و 382سكه معامله شد؛ بالاترين قيمت 10ميليون و 185هزار ريال و كمترين قيمت 10ميليون و 25هزار ريال بود. در سررسيد تير ماه 95 (GCTR95) 384قرارداد با 4.41درصد رشد قيمتي با رقم 10ميليون و 305هزار ريال معامله شد و 2585عدد سكه در قيمت 10ميليون و 150هزار ريال به عنوان بالاترين قيمت و 10ميليون و 305هزار ريال در جايگاه كمترين قيمت معامله قرار گرفت. در سررسيد شهريور 95 (GCSH95) 9.854 قرارداد با 9876موقعيت باز و قيمت 10ميليون و 470هزار ريال معامله شد كه با بالاترين قيمت 10ميليون و 495هزار ريال و كمترين قيمت 10ميليون و 260هزار ريال داد و ستد شد.
اخبار موثر بر بازار سكه آتي
تازهترين تحليل تكنيكال اف ايكس استريت نشان ميدهد كه قيمت جهاني طلا در كوتاهمدت بين 1136 تا 1169 دلار در هر اونس در نوسان خواهد بود. تحليل تكنيكال نشان ميدهد كه سطح حمايتي قيمت طلا در كوتاهمدت 1151دلار خواهد بود و اگر اين سطح شكسته شود، قيمت تا 1142 و سپس 1136دلار كاهش خواهد يافت. سطح مقاومتي قيمت طلا نيز در شرايط كنوني 1157دلار است و اگر اين سطح شكسته شود، قيمت طلا تا 1162 و سپس 1169دلار افزايش خواهد يافت.