صنعت دارو و نوشداروي برجام + جدول و نمودار

خبر اقتصادی - بر همين اساس، در سال 93 كارخانه‌هاي داروسازي كشور با 10‌درصد افزايش نسبت به 5 سال گذشته، تعداد 32.4‌ميليارد عدد دارو توليد كردند كه اين ميزان، 96درصد كل مصرف دارويي كشور بود؛ علاوه بر اين ميزان توليد، حدود 3‌ميليارد عدد دارو از مبادي رسمي وارد كشور شده است، در واقع ارزش كل مصرف دارو در ايران حدود يك‌ميليارد دلار برآورد شده است. اين شركت‌ها در سال‌هاي گذشته با مشكلات زيادي روبه‌رو بودند كه عمده‌ترين آن تاثير تحريم‌هاي بين‌المللي بر اين بازار بود؛ از سوي ديگر عواملي چون واردات داروهاي مشابه، پيشرفت جهاني صنعت دارو و سياست‌هاي قيمت‌گذاري، اين صنعت را تهديد مي‌كرد. هرچند كه دارو در ليست تحريم‌ها قرار نداشت اما توليد دارو در ايران با شروع تحريم‌ها با مشكلاتي روبه‌رو شد كه اميد است با لغو تمامي تحريم‌ها مشكلات اين حوزه نيز حل شود. به گزارش تعادل به نقل از سازمان غذا و دارو،آمارهاي منتشر شده ميزان فروش شركت‌هاي دارويي ايران در سال 93 نشان مي‌دهد كه ايرانيان، سالانه 10.3‌هزارميليارد تومان دارو خريداري مي‌كنند. رقمي كه اگر آن را با احتساب دلار 3500 توماني، به‌روز رساني و به اصطلاح، به قيمت روز در نظر بگيريم، مي‌توانيم ميزان مصرف دارو توسط ايراني‌ها را محاسبه كنيم. اين رقم، البته به تسامح، چيزي در حدود 3‌ميليارد دلار است. اگر جمعيت ايران را هم معادل يك‌درصد جمعيت جهان در نظر بگيريم و گوشه چشمي هم به بازار جهاني 1200‌ميليارد دلاري مصرف دارو داشته باشيم، اطلاعات مهم‌تري از مصرف دارو در ايران به دست مي‌آوريم. بازار داروي ايران با توجه به جمعيت آن بايد حجمي معادل 12‌ميليارد دلار در سال داشته باشد، اما بر اساس داده‌هاي در دسترس، بخش رسمي اين بازار حجمي معادل يك‌چهارم اين ميزان را داراست، يعني تنها 3‌ميليارد دلار. اين دقيقاً بر خلاف باور عمومي است كه مي‌گويد ايراني‌ها بسيار بيشتر از ميانگين جهاني دارو مصرف مي‌كنند. گفتني است سرانه صادرات كشور ايران 2 دلار و سرانه واردات ايران 25 دلار است.

   

  دوران پس از اجرايي شدن برجام

در سال‌هاي گذشته، شركت‌هاي دارويي صادرات خوبي به كشورهاي همسايه همچون عراق، افغانستان و كشورهاي آفريقايي داشتند كه به دليل مشكلات كشورهاي همسايه و همچنين تحريم‌ها، صادرات دارو و محصولات دارويي به اين كشورها كاهش چشمگيري داشته است؛ بنابراين شركت‌هاي توليد‌كننده و صادر‌كننده دارو در انتظار لغو تحريم‌ها هستند تا شكوفايي را تجربه كنند. در دوران پس از تحريم، توليدكنندگان دارو مي‌توانند از چند لحاظ با دگرگوني مواجه شوند؛ در وهله نخست شركت‌هاي توليد‌كننده مي‌توانند در خصوص تهيه مواد اوليه با شركت‌هاي توليد‌كننده بزرگ خارجي راحت‌تر در تماس باشند و ارتباطات خود را توسعه دهند. از طرف ديگر داروسازها امكان اجراي طرح‌هاي توسعه‌يي خود را خواهند داشت و سرمايه‌گذاران خارجي مي‌توانند به كارخانجات ورود كرده و با ورود تكنولوژي اين صنعت را شكوفا كنند.

  سهامداران عمده

سهامداران اصلي شركت‌هاي داروسازي در بورس ايران عبارتند از سازمان تامين اجتماعي به همراه شركت سرمايه‌گذاري تامين اجتماعي (شستا)، شركت‌هاي دارويي (داخل بورس) تحت پوشش تامين اجتماعي، شركت‌هاي داروپخش، كارخانجات داروپخش، تمار، پارس دارو، اكسير، داملران، رازك، زهراوي، گسترش دارويي، دارو پخش، فارابي، ابوريحان و... است. از ديگر سهامداران عمده شركت‌هاي داروسازي بورس بايد به هلدينگ‌هاي تامين اجتماعي اين سازمان، سرمايه‌گذاري البرز، سرمايه‌گذاري بانك ملي و سرمايه‌گذاري بانك سپه اشاره كرد.

  سوددهي تمام شركت‌هاي دارويي

در مقايسه ميزان فروش خالص شركت‌هاي گروه دارويي متوجه خواهيم شد اكثر شركت‌ها اين گروه نسبت به دوره مشابه سال گذشته، با افزايش همراه بودند؛ همچنين بيشترين افزايش فروش خالص متعلق به نماد «دارو» است كه با 44‌درصد افزايش فروش خالص همراه شده و كمترين اين ميزان نيز به نماد «دروز» با 15‌درصد كاهش ميزان فروش تعلق دارد. نكته جالب توجه در گروه مذكور و در بررسي فروش خالص با بهاي تمام شده آنكه تمامي شركت‌هاي متعلق به اين گروه ميزان فروش بيشتري نسبت به بهاي تمام شده خود داشتند و در واقع همه آنها سودده بودند. كمترين ميزان بهاي تمام شده اين گروه به نماد «دفرا» و بيشترين ميزان آن به نماد شركت «دارو» است.

  مناسب‌ترين P/E، از آن دارويي‌ها

گروه شركت‌هاي دارويي در بورس تهران داراي P/E معادل 6.7‌درصدي است كه اين گروه در ميان 37 گروه فعال در بازار سرمايه داراي P/E مناسبي بوده و ريسك سيستماتيك آن پايين‌تر از ديگر گروه‌هاي صنعتي است. بالاترين P/Eگروه مربوط به نماد «دروز» با P/E معادل 28.8‌درصد و پايين‌ترين آن مربوط به نماد «دكيمي» با P/E معادل 4.3‌درصد است.

  شرح EPS نمادهاي داروسازي

بالاترين سود سالانه شركت‌هاي داروسازي متعلق به شركت «داروسازي زهراوي» با رقم 5 هزار و 211 ريال است؛ اين شركت با سرمايه 80‌ميليارد ريالي و P/E معادل 9‌درصد، از شركت‌هاي ارزنده بازار سرمايه است. در رتبه بعدي، شركت «توليد مواد اوليه دارو پخش» با سود سالانه 2 هزار و 830 ريال قرار دارد و همچنين شركت «پارس دارو» نيز با سود سالانه 2 هزار و 346 ريال در رده سوم سود آورترين شركت‌هاي اين گروه قرار دارد. از طرف ديگر پايين‌ترين سود آوري شركت‌هاي داروسازي متعلق به شركت «داروسازي سبحان» با 57 ريال سود سالانه است و در مرحله بعد شركت «داروسازي زاگرس فارمد پارس» با 260 ريال سود سالانه قرار دارد.

وضعيت سرمايه شركت‌هاي گروه

شركت «سرمايه‌گذاري البرز» با 2‌ميليارد و 600ميليون سهم و شركت «گروه داروسازي سبحان» با يك‌ميليارد سهم از بزرگ‌ترين شركت‌هاي گروه هستند. از سوي ديگر شركت «پارس دارو» با 7‌ميليارد تومان سرمايه و شركت «دارويي زهراوي» با 8‌ميليارد تومان و شركت «شيمي دارويي دارو پخش» با 8.5‌ميليارد تومان سرمايه از كوچك‌ترين شركت‌هاي بورسي متعلق به گروه داروسازي هستند.

 نماد «روزدارو»

در سال 1342 هجري شمسي (1963 ميلادي) جمعي از فارغ‌التحصيلان دانشكده داروسازي، شركت داروسازي روز دارو را تاسيس نمودند و در سال1380 كه شركت از سهامي خاص به سهامي عام تبديل شد، اجازه سرمايه‌گذاري تنها محدود به داروسازان بود. اين شركت ابتدا در محيطي كوچك شروع به كار كرد و به علت رشد سريع در توليد فرآورده‌هاي دارويي، نخستين سايت توليد را در شرق تهران احداث نمود. سود پيش‌بيني شركت 191 ريال است كه در9ماه توانسته 136‌درصد معادل 260 ريال را پوشش دهد. روزدارو نسبت به سال93 رشدي10‌درصدي را تجربه كرد.

 شركت «كارخانجات داروپخش»

اين شركت جايگاه اول فروش عددي و ريالي كشور را طي 30سال اخير به خود اختصاص داده است. اين شركت به ساخت اشكال مختلف دارو در گروه‌هاي درماني نظير ناباروري، قلب و عروق، اعصاب، حاجب و غيره مبادرت مي‌كند. شركت كارخانجات داروپخش تحت عنوان بنگاه خيريه داروپخش وابسته به سازمان خدمات اجتماعي و با همكاري شركت داروسازي انگليسي Allen & Hanburys تاسيس شد. هدف اوليه شركت تامين نيازهاي دارويي 5 بيمارستان و 255 درمانگاه در سطح كشور بود. تعداد محصولات دارويي اين شركت به 116 قلم در اشكال دارويي مختلف شامل آمپول، قرص، دراژه، شربت، سوسپانسيون، كرم، پماد، ژل و كپسول بوده كه همچنان رو به افزايش است. شركت داروپخش براي سال 94 توانست 946 ريال سود شناسايي كند كه از اين مقدار در 9 ماه 742 ريال معادل 78‌درصد را محقق كرده و داراي 500 ميليون سهم و 500‌ميليارد تومان سرمايه در بورس است.

 شركت «داروسازي اسوه»

شركت داروسازي اسوه (سهامي عام) به عنوان يكي از شركت‌هاي پيشرو در صنعت داروسازي كشور همواره در زمينه درمان بيماري‌هاي صعب‌العلاج نظير تالاسمي، نقايص آنزيمي ژنتيكي، ‌ام اس، سرطان، پيوند اعضا و... در حال حاضر ده‌ها قلم دارو به سبد داروئي كشور عرضه نموده است كه از اين ميان مي‌توان به دفراسيروكس، نيتيزينون، گلاتيرامراستات، ايماتينيب، كپسيتابين، اگزمستان، مايكوفنولات، اريتروپوئتين، بوسنتان و... اشاره نمود. شركت داروسازي اسوه داراي250ميليون سهم در بورس و 250‌ميليارد تومان سرمايه است؛ اين شركت براي سال94 معادل 2هزار و 772 ريال سود شناسايي كرده و توانست در 6 ماه، 36‌درصد معادل 1018 ريال آن را پوشش دهد.

 شركت «داروسازي‌ فارابي»

شركت داروسازي‌ فارابي‌ (سهامي‌ عام‌) بزرگ‌ترين‌ و مدرن‌ترين مجتمع‌ داروسازي‌ كشور‌ است‌ كه‌ براي توليد انبوه‌ فرآورده‌هاي‌ دارويي احداث‌ و در دي ماه سال‌ ۱۳۷۱ مورد بهره‌‌برداري‌ قرار گرفته‌ است‌. اين‌ مجتمع توليد‌كننده‌ انواع‌ فرآورده‌هاي‌ دارويي‌ و مكمل‌هاي رژيمي غذايي با ظرفيت‌ سالانه 1‌ميليارد و 200 ميليون عدد كپسول، 45ميليون شيشه ‌سوسپانسيون‌ خشك ‌و 460 ميليون عدد قرص است. شركت داروسازي فارابي با پيش‌بيني 2 هزار و 33 ريال سود براي سال94 توانست 43‌درصد معادل 894 ريال پوشش دهد و داراي 300ميليون سهم و 300‌ميليارد تومان سرمايه در بورس است.

 شركت «داروسازي زهراوي»

شركت داروسازي زهراوي با هدف بهبود كيفيت زندگي و سلامت انسان‌ها در سال 1365 بنيان‌گذاري شد و در سال 1370 در نزديكي شهر تبريز مورد بهره‌برداري قرار گرفت. اين شركت سود سالانه خود را 2410ريال پيش‌بيني كرده كه از اين مقدار 216‌درصد را در 9 ماه پوشش داد. اين شركت در 9 ماه توانست 5هزار و 211 ريال سود براي سهامداران خود محقق كند و داراي 240ميليون سهم و 80ميليون سرمايه است.

 شركت «داروسازي پارس دارو»

شركت داروسازي پارس دارو در سال 1339 توسط شركت (BAYER A.G) آلمان با نام باير فارما ايران، ‌به عنوان نخستين شعبه يك شركت چند مليتي دارويي در ايران با حدود 50 نفر پرسنل تاسيس شد و در سال 1341 به بهره‌برداري رسيد. در سال 1359 اين شركت تحت پوشش سازمان صنايع ملي ايران، تحت نام پارس دارو (سهامي خاص) قرار گرفت و در سال 1374 با تغيير وضعيت از سهامي خاص به سهامي عام وارد بورس اوراق بهادار تهران شد و طي سال‌هاي بعد با روند مثبت و مداوم قيمت سهام، رضايت سهامداران خود را جلب كرد. شركت پارس دارو براي سال94 2هزار و 780 ريال سود پيش‌بيني كرده كه از اين مقدار توانست 84‌درصد معادل 2هزار و 346 ريال آن را محقق كند. اين شركت داراي 210ميليون سهم و 70‌ميليارد سرمايه است.

 شركت «سرمايه‌گذاري البرز»

شركت سرمايه‌گذاري البرز در سال 1355 به عنوان نخستين شركت سرمايه‌گذاري در بورس اوراق بهادار تهران پذيرفته شده است و در حال حاضر بيش از 18هزار سهامدار، سهام اين شركت را در اختيار دارند. مجموعه گروه سرمايه‌گذاري البرز داراي قريب به 3000 نفر پرسنل بوده كه در 12 شركت تابعه در دو حوزه توليدي (مواد اوليه و محصول نهايي) و خدماتي (بازرگاني، سهام و توزيعي) فعاليت مي‌كنند. اين شركت براي سال 94، 833 ريال سود شناسايي كرده كه در 9ماهه توانست 23‌درصد معادل 188 ريال آن را تحت پوشش قرار دهد؛ اين شركت داراي 2‌ميليارد و 600ميليون سهم و 420‌ميليارد تومان سرمايه است.