سرانجام پس از گذشت حداقل يك دهه از اعمال تحريمهاي بينالمللي عليه ايران، ديروز خبر رسمي لغو تحريمها اعلام شد و در نخستين روز از دوران گذار اقتصاد ايران(عبور از شرايط تحريمي به سمت اقتصاد بدون تحريم) اين موضوع مورد واكنش بسياري از مسوولان و فعالان اقتصادي قرار گرفت.

خبر اقتصادی - در همين راستا مسعود خوانساري شرايط جديد اقتصاد ايران در پساتحريم را تشريح كرد و گفت: خوشبختانه «ديپلماسي ايران» به خواستهاش رسيد و موانع ارتباط ايران با كشورهاي خارجي برداشته شد. رييس اتاق تهران «برجام» را يك «فرصت تاريخي» تلقي كرد و گفت: برجام نميتواند نقش مرهم براي همه دردهاي ما را بازي كند و عملا عبور از بسياري معضلات كه اقتصاد ايران در دوران تحريم به آن گرفتار شد، نيازمند عزم ملي و برنامهريزي منسجم و حذف سوءمديريتهاست. وي ابراز اميدواري كرد: بخش خصوصي كشور اميد دارد كه دولت با همان منطق و دورانديشي كه براي توافق هستهيي به كار بست به فكر وفاق ملي براي بهبود وضعيت اقتصادي كشور هم باشد. اين فعال بخش خصوصي با برشمردن دو دستاورد مهم اقتصاد ايران در بازار بينالمللي پس از اجراي برجام به 5 وظيفه مهم دولت در دوره گذار اشاره كرد كه بر اين اساس است: 1)«واقعيسازي نرخ دلار» 2) «ساماندهي يارانهها» 3) «اصلاح نظام مالي و بانكي» 4) تقويت نقش بخش خصوصي در اقتصاد 5) «برخورد با انواع رانتها».
2 دستاورد در بازارهاي جهاني
خوانساري در ادامه از 2 دستاورد مهم اقتصادي ايران سخن گفت و اعلام كرد: برجام «در اختيار گرفتن تكنولوژيهاي روزآمد» همچنين «امكان مبادله كالا با هزينه ارزانتر و منطقيتر» را مهيا ميكند. وي با بيان اينكه اجراي برجام به طور حتم يكي از مهمترين اتفاقات اقتصادي و سياسي كشور طي10سال گذشته به شمار ميآيد، تاكيد كرد: امروز كشور در موقعيتي قرار گرفته كه به «هواي تازه براي تنفس» نياز دارد. البته اين توافق تاريخي براي ما، انتظاراتي هم ايجاد كرده كه از آن جمله ميتوان به «افزايش همكاريهاي خارجي»، «حركت كالاهاي ايران به سمت بازارهاي منطقهيي» و «تبديل ايران به قطب اقتصادي منطقه» اشاره كرد. رييس اتاق بازرگاني، صنايع و معادن و كشاورزي تهران با تاكيد مجدد بر اينكه«برجام و اجراي آن نه تنها يك فرصت كه يك نعمت بزرگ و تاريخي براي اقتصاد ايران است» به وظايف بخش خصوصي در دوره گذار(عبور از شرايط تحريمي به سمت اقتصاد بدون تحريم) نيز اشاره و عنوان كرد: از اين به بعد بخش خصوصي و بدنه اقتصادي دولت بايد تلاش كنند تا در مشاركت نزديكتر با هم موانع و مشكلات را از سر راه بردارند. رييس اتاق تهران با اشاره به برخي معضلات ايجاد شده فضاي كسب وكار در ايران در شرايط تحريمي گفت: طي يك دهه گذشته، فضا به شكلي حاكم شد كه نه اجازه كسبوكار به توليدكننده داخلي را داد و نه اينكه براي سرمايهگذار خارجي فضاي مطلوب براي سرمايهگذاري ايجاد كرد.
وظايف جديد دولت چيست؟
اين فعال بخش خصوصي همچنين با اشاره به مزيتها و پتانسيلهايي كه ايران ميتواند در شرايط پسابرجام از آنها به نفع تقويت حضور در بازارهاي بينالمللي بهرهبرداري كند هم اشارهيي داشت و افزود: ما امروز مزيتهايي مانند امنيت، زيرساخت و دسترسي به نيروي كار ارزان و تحصيلكرده را داريم كه همگي اينها ميتواند به نقاط مثبت اقتصاد كشور براي جذب سرمايهگذاران خارجي تبديل شود؛ البته كمي قبلتر بايد به فكر اين باشيم كه اساسا محيطي را براي ورود سرمايهگذاران خارجي به كشور مهيا كنيم كه با اين وضعيت، كسب وكار در كشور امروز مساعد نيست و براي دستيابي به اين محيط بايد اين مسير اصلاح شود.
او همچنين با تاكيد بر اينكه«اجازه ظهور و بروز بيشتر به بخش خصوصي در اقتصاد يكي از پيششرطهاي موفقيت برجام است» تصريح كرد: اگر بخش خصوصي در ايران نقش اصلي و محوري را داشت احتمالا ميزان خسارت تحريمها كمتر ميشد؛ بنابراين دولت بايد به نقش و جايگاه بخش خصوصي اهميت بيشتري قائل شود؛ چراكه اگر باز هم موضوع كاهش تصديگريهاي دولت و واگذاري امور به بخش خصوصي در حد شعار باقي بماند، برجام هم نميتواند ما را از مشكلات فعلي اقتصاد نجات دهد. خوانساري در عين حال با يادآوري اينكه دولت بايد در مورد موضوعاتي مانند«واقعيسازي نرخ دلار»، «ساماندهي يارانهها» و «اصلاح نظام مالي و بانكي» در همين مقطع تصميمگيري و اقدام كند، ادامه داد: برجام نميتواند به تنهايي اقتصاد ايران را دگرگون كند زيرا در همين دوره زماني، كاهش ميزان فساد در اقتصاد ايران و «برخورد با انواع رانتها» نيز بايد صورت گيرد تا دسترنج برجام، كام اقتصاد ايران را شيرين كند.
بازسازي 8 سال گذشته
به اعتقاد خوانساري«همه بخشها بايد امروز آماده باشند تا ارتباط گسستهيي كه در 8 سال گذشته به وجود آمده بود را در روزهاي آتي مجددا بازسازي كنند.» او همچنين درباره اينكه چه كشورهايي در خط مقدم سرمايهگذاري و ارتباط تجاري با ايران در پسابرجام هستند، گفت: تمام كشورهاي اروپايي، آسيايي و كشورهايي كه بيشترين آمادگي را براي ارتباط و همكاري با ايران دارند در اين صف قرار ميگيرند. وي درخصوص اينكه آيا ايران براي همكاري با كشور مشخصي برنامهريزي كرده است، گفت: هدف ما اين است بتوانيم با كشورهايي كه از تكنولوژي روز برخوردار هستند، همكاري و ارتباط تجاري داشته باشيم و در اين ميان عمدتا اروپاييها در اين حوزه وضع بهتري دارند و از تكنولوژي بيشتري برخوردار هستند كه بايد از مزيتهاي آنها بهرهبرداري كنيم.
سمانه عابدی