ايرباس براي بازگشت فوري آماده است فرصتي براي مونتاژ هواپيما در ايران

خبراقتصادي - سارا جنگروي: ناوگان كهنه و فرسوده هوايي ايران با اجرايي شدن برجام رنگ دوباره مي‌گيرد؛ گويا نخستين گام‌هاي چنين اتفاقي در حال برداشته شدن است. روز گذشته مدير واحد هواپيماهاي مسافربري ايرباس در مصاحبه‌يي اعلام كرد كه اين شركت براي پشتيباني از ناوگان هواپيمايي ايران با مقامات اين كشور درتماس بوده و سعي مي‌كند درك بهتري از نيازهاي مشتريان ايراني خود در آينده داشته باشد.

تحريم بيش از 25ساله صنعت هواپيمايي كشور، آن را به ضعيف‌ترين بخش حمل‌ونقل تبديل كرده است. به‌طوري كه به گفته وزير راه و شهرسازي تا سال 1404 بايد 500فروند هواپيما براي تامين نياز داخلي كشور خريداري شود. اين درحالي است كه براي خريد اين تعداد هواپيما منابع مالي عظيمي لازم است كه با توجه به شرايط فعلي اقتصادي ايران و كاهش قيمت نفت به كمتر از يك‌سوم قيمت‌هاي قبلي چنين خريدي امكان‌ناپذير قلمداد مي‌شود. اما با توجه به تمايل دو شركت بزرگ هواپيماسازي جهان يعني ايرباس و بوئينگ براي ورود به بازار ايران پيش‌بيني مي‌شود در نخستين گام‌هاي ورود، حداقل عمليات نوسازي و تعمير ناوگان فرسوده هوايي به مدد دستيابي به قطعات يدكي و مونتاژي از شركت‌هاي مذكور سرعت بيشتري گيرد.

  ايجاد خط مونتاژ حمل‌ونقل هوايي

 عليرضا شيرمحمدي، كارشناس هوايي و فرودگاهي در گفت‌وگو با «تعادل» در خصوص كيفيت درآمدسازي و فرصت اشتغال در صنعت هوايي به خصوص پس از برچيده شدن تحريم‌هاي بين‌المللي اين طور مي‌گويد: اگر از بالا به نقشه ايران نگاه كنيد، دقيقا خواهيد ديد كه ايران محل اتصال غرب و شرق است و از اين مزيت رقابتي استفاده نشده و اين مي‌تواند براي كشور ما درآمدزا باشد. در نتيجه تلاش همه‌جانبه صنعت هوايي در فرودگاه‌ها و هواپيمايي، موجب ايجاد اشتغال، توزيع ثروت و به راه افتادن كارخانه‌هاي مختلف خواهد شد. شيرمحمدي با اشاره به خبر تمايل همكاري شركت‌هاي هواپيمايي غربي با ايران تصريح كرد: از مراوده با شركت‌هاي هواپيمايي بزرگ بايد تمام قد استفاده كرد و از اين طريق فرودگاه‌هايمان، صنعت هواپيمايي و اشتغال را توسعه دهيم. در واقع اين فرصت پساتحريم مي‌تواند فرصت و شروع خوبي باشدكه بتوانيم در صنعت هواپيمايي ورود پيدا كنيم، شايد پيشنهادهايي كه از طرف ايرباس و بوئينگ داده مي‌شود، باعث شود كه حداقل خط مونتاژ اين هواپيمايي‌هاي بزرگ را در كشور داشته باشيم، اين مي‌تواند، فرصتي باشد كه  بيشتر به نفع ما تمام شود، در واقع ايجاد يك خط مونتاژ باعث اشتغال، توسعه صنعت هواپيمايي كشوري مي‌شود.

  حمل‌ونقل هوايي؛ ضعيف‌ترين بخش

به گفته اين كارشناس هوايي ضعيف‌ترين بخش حمل‌ونقل كشورما، حوزه صنعت هوايي است، يك بخش از اين موضوع به تحريم‌ها باز مي‌گردد، ولي بخش عمده‌يي از اين عقب‌ماندگي به نبود برنامه‌ريزي بلندمدت باز مي‌گردد، در كشوري مانند تركيه، سه فرودگاه بين‌المللي در استانبول فعاليت مي‌كند، تركيه جمعيتي به اندازه شهر تهران دارد و سه فرودگاه آتاترك، صابيها و يك فرودگاه بين‌المللي در حال ساخت دارد، وضعيت ايران در حمل‌‌ونقل بين‌المللي در منطقه بسيار ضعيف است. شيرمحمدي مي‌افزايد: طبق صحبت‌هاي وزيرراه و شهرسازي تا افق 1404 بايد به 500 هواپيما دست پيدا كنيم و شنيدن اين رقم براي شركت‌هاي هواپيمايي بزرگ جزو سفارش‌هاي خيلي بزرگ است، براي اين هم مي‌توانيم يك استراتژي برد- برد تعريف كنيم، آيا ما فكر كرده‌ايم كه مي‌توانيم خطوط مونتاژ هواپيما در كشور تعريف كنيم؟ تمام كشورهاي اطراف ما نيازمند هواپيما هستند و ما در اين زمينه مي‌توانيم بازهم داراي مزيت رقابتي شويم تا به حال به اين فكر كرده‌ايم كه مي‌توانيم همكاري با شركت‌هاي بزرگ توليد‌كننده هواپيما داشته باشيم و در داخل كشور هواپيما بسازيم، صنعت هواپيمايي هم يكي از صنايع مادر و مانند خودروسازي است، زماني كه رشد و توسعه پيدا كند خيلي از صنايع ديگر را هم مي‌تواند به رشد و توسعه وادارد. موقعيت جغرافيايي ايران در زمينه حمل‌ونقل ريلي، زميني، هوايي مزيت رقابتي دارد مثل اينكه كشور ما نفت دارد و نفت باعث درآمدزايي مي‌شود، موقعيت جغرافيايي هم باعث درآمدزايي مي‌شود، درست مثل قديم كه جاده ابريشم از مسير ايران مي‌گذشت و كريدورهاي بين‌المللي امروزه.»

  برنامه‌ريزي براي ورود هواپيماها

شيرمحمدي در پايان صحبت‌هاي خود گفت: خريداري 500هواپيما يك‌شبه امكان‌پذير نيست و اين موضوع بايد طي يك زمان 3 تا 4ساله اتفاق بيفتد، اصلا شركت توليد‌كننده نمي‌تواند اين ميزان سفارش را توليد كند، در واقع ما بايد حواسمان را در اين فرصت پيش آمده براي كشور جمع كنيم، در ابتدا بايد برنامه زمانبندي داشته باشيم كه از ورود اين هواپيماها در كشور و در اختيار قرار گرفتن اين هواپيماها در صنعت هواپيمايي بتوانيم درآمد ايجاد كنيم، زماني كه اين اتفاق باعث درآمدزايي شود، فاينانسرها خيلي راحت براي فاينانس اقدام مي‌كنند، حتي فروشنده‌ها هم به راحتي به ايران مي‌فروشند، چون مي‌بينند اين هواپيما وارد صنعت هواپيمايي ما شده است. ولي بدون شك بحثي كه ما نياز داريم اين است كه فرودگاه خوب و پيشرفته داشته باشيم.

500 هواپيما بايد آرام آرام وارد صنعت هواپيمايي كشور شود، ايجاد درآمد كند و بعد از محل اين درآمدها مجددا هواپيماهاي جديدتر بخريم، در واقع خريد و ورود اين تعداد هواپيما يك‌ماهه يا يك‌ساله اتفاق نمي‌افتد و حتما زماني 4 تا 5ساله را حداقل طلب مي‌كند.

  ابراز نگراني از نقض قوانين تحريم‌

در هر حال توافق اوليه هسته‌يي موجب شد كه بخشي از تحريم‌هاي مربوط به قطعات يدكي و دستورالعمل‌هاي ايمني رفع شود و شركت‌هاي ايرباس و بوئينگ اجازه يافتند كه اين قطعات را به ايران بفروشند. اما اين در حالي است كه برخي مقامات اروپايي با وجود امضاي توافق هسته‌يي جامع ميان ايران و قدرت‌هاي جهاني كه با اجراي آن تحريم‌ها عليه ايران برداشته خواهد شد، نسبت به اينكه شركت‌هاي اروپايي در صورت آغاز فعاليت تجاري در ايران ممكن است همچنان قوانين تحريم‌هاي امريكا را نقض كند ابراز نگراني كرده‌اند. بر اساس اين گزارش، شركت غول هواپيما‌سازي امريكايي، بوئينگ، هم همچون ايرباس به همين اندازه مايل است از بازار هواپيمايي پرسود ايراني بهره‌مند شود، اما هنوز معلوم نيست ايران منابع مالي كافي براي خريد حداكثر 500 فروندهواپيمايي كه اعلام شده براي نوسازي ناوگانش نياز دارد، داشته باشد. به گزارش ايسنا، فابريس برژيه، مدير واحد هواپيماهاي مسافربري ايرباس در يك نشست خبري عنوان كرد: اين شركت به مدد تامين برخي قطعات يدكي و خدمات ايمني از نيازهاي هواپيمايي آينده ايرلاين‌ها و مقامات ايراني آگاهي يافته است. به گفته مدير واحد هواپيماهاي مسافربري ايرباس، اين شركت براي پشتيباني از ناوگان هواپيمايي ايران با مقامات اين كشور درتماس بوده و سعي مي‌كند درك بهتري از نيازهاي مشتريان ايراني خود در آينده داشته باشد.

  ورود براي بوئينگ امريكايي زمانبر است

به گفته يك بازرگان ايراني، ايرباس مايل است پس از برداشته شدن تحريم‌ها فورا وارد بازار ايران شود، اما براي بوئينگ كه به همين اندازه مايل است ورود به ايران اندكي طول خواهد كشيد، زيرا ابتدا بايد مشكلات فاينانس و ادامه تحريم‌هاي امريكا را حل كند. صنعت هواپيمايي ايران از دهه 1990 كه واشنگتن مانع خريد هواپيماهاي مسافربري، قطعات يدكي يا قرار‌داد‌هاي تعمير ونگهداري براي تهران شد، تحت تحريم قرار داشته است. بسياري از ايراني‌ها منتظر ورود هواپيما‌هاي جديد ايرباس و بوئينگ هستند زيرا از سال 1980 حدود 1200 نفر در سوانح هوايي جان خود را از دست دادند. عباس آخوندي، وزير راه و شهرسازي ايران، در ماه نوامبر اظهار كرده بود كه كشورش نمي‌تواند 50ميليارددلار هزينه برآورد شده براي خريد هواپيماهاي جديد را تامين كندكه در اين صورت گزينه ليزينگ پيشنهاد معقول‌تري به نظرمي‌رسد. فرانسه مايل به استفاده از پتانسيل‌هاي تجاري بازار ايران بوده و در همين راستا سال گذشته يك هيات تجاري بزرگ را به تهران برد. شركت‌هايي شامل پژوسيتروئن، توتال و رنو علنا براي بازگشت به ايران ابراز تمايل كردند. مدير واحد هواپيماهاي مسافربري ايرباس در مصاحبه‌يي با روزنامه انگليسي فايننشيال تايمز از آمادگي اين سازنده هواپيماي اروپايي براي بازگشت مجدد به بازار هواپيمايي ايران پس از برداشته شدن تحريم‌هاي بين‌المللي عليه تهران خبر داد. وي با تاييد تماس‌هايي كه اين شركت با مقامات ايراني داشته، اظهار كرد: ايران بازار عظيمي براي ايرباس و رقيبانش است؛ با اين همه تاكيد كرد كه مذاكرات تجاري هنوز آغاز نشده زيرا شركت‌هاي غربي تا زماني كه توافق هسته‌يي ميان ايران وقدرت‌هاي جهاني به اجرا در نيامده است، اجازه ندارند، چنين مذاكراتي داشته باشند.