روز پر از تفاهمنامه وزارت نيرو
10 وعده مهم وزارت نيرو به پژوهشگران
هر دانشگاه مسووليت نجات يك دشت را بر عهده خواهد گرفت. اين يكي از مهم‌ترين تفاهمنامه‌يي بود كه ديروز ميان وزارت نيرو و وزارت علوم، تحقيقات و فناوري امضا شد.
خبر اقتصادی - هدف اصلي از اين تفاهمنامه، توسعه همكاري‌هاي آموزشي، پژوهشي و فناوري بين اين دو وزارتخانه بود. وزارت نيرو طي اين جشنواره از دانشمندان و پژوهشگران حوزه آب و برق قدرداني كرد. البته به نظر مي‌رسيد اغلب اين افراد مديران اجرايي بودند و كمتر كسي به جامعه آكادميك تعلق داشت. علاوه بر آن تفاهمنامه ديگري نيز براي همكاري وزارت نيرو و بنياد نخبگان به امضاي حميد چيت‌چيان وزير نيرو و سورنا ستاري معاون علمي و فناوري رياست‌جمهوري رسيد. طبق بررسي «تعادل» از مفاد اين تفاهمنامه‌ها «وعده اعطاي اعتبارها و وام‌هاي پژوهشي، فرصت‌هاي مطالعاتي و بعضي فرصت‌هاي استخدامي» به پژوهشگران از مهم‌ترين وعده‌هاي طرح شده است كه بايد ديد در ادامه تا چه اندازه اجرايي خواهند شد؟ فهرست اين مفاد در ادامه در جدول شماره 1 و 2 آمده است.
حميد چيت‌چيان وزير نيرو كه حدود يك ساعت‌ونيم پس از آغاز برنامه در جشنواره حاضر شد صحبت‌هاي خود را با يادآوري جمله مقام معظم رهبري شروع كرد و گفت: «كليد حل مشكلات كشور در كار تحقيقاتي و علم است.» چيت‌چيان در ادامه با اشاره به مشكلات بسياري كه ايران با آن دست‌وپنجه نرم مي‌كند، اظهار كرد: «ايران 15سال است كه دچار خشكسالي شده است؛ البته بارندگي‌ها طي دو، سه ماه اخير بهتر شده اما در 15سال گذشته كاهش بارش به صورت تجمعي اضافه شده است. اما حل همه اين مسائل به كمك فعاليت‌هاي تحقيقاتي و فناورانه ممكن خواهد شد.» يكي از نكاتي كه وزير نيرو بر آن تاكيد كرد، اين بود كه نبايد تصور كرد هر گاه پولي از رساندن آب و برق به مشتركان اضافه آمد، مي‌توان آن را به تحقيقات اختصاص داد يا هر گاه مشكل كاهش اعتبار ايجاد شد، مي‌توان پشتيباني از تحقيقات را قلم گرفت. او گفت: «وقتي ما بيشترين مشكلات اعتباري را داريم بايد بيشترين سرمايه‌گذاري را در امر تحقيقات انجام دهيم. اين حرف من شعار يا بيان احساسات نيست بلكه واقعيت است؛ سرمايه‌گذاري در تحقيقات باعث كاهش هزينه‌ها و افزايش كارايي خواهد شد.» يكي از نكاتي كه چيت‌چيان بر آن تاكيد كرد، اين بود كه تمام مديران شركت‌هاي زيرمجموعه وزارت نيرو بايد خود را با سياست‌هاي به وجود آمده تطبيق بدهند در غير اين‌صورت با آنها برخورد خواهد شد. او در اين باره ادامه داد: «نقطه شروع تحقيقات برطرف كردن نيازهاي صنعت است، مديران در همه رده‌ها بايد مشكلات و چالش‌ها را بررسي كنند و آنها را گزارش بدهند. در حال حاضر صنعت برق بيش از 4هزار و 500ميليارد تومان بابت برق از مشتركان خود طلب دارد و نمي‌تواند آن را دريافت كند. اين مشكل بايد به كمك علم و فناوري و تخصيص اعتبار بهينه برطرف شود.»
او همچنين تاكيد كرد كه پژوهش و فناوري تنها وظيفه پژوهشگر نيست بلكه مديران سازمان نيز در آن دخيل هستند و به همين خاطر بايد در اين زمينه متفق‌القول باشند. وزير نيرو همچنين به موسسه تحقيقات آب و پژوهشگاه نيرو اشاره و اظهار كرد: «اين دو موسسه بايد به يك مديريت تحقيقاتي تبديل شوند. اين دو موسسه نيازهاي صنعت را به خوبي تشخيص مي‌دهند و با مديران در ارتباط هستند و مي‌توانند همه‌چيز را به زبان علم و تحقيقات ترجمه كنند.» او در پايان سخنان خود تاكيد كرد كه پژوهش در صنعت آب و برق فقط در حوزه مهندسي نيست بلكه مسائلي نظير اقتصاد، حقوق، منابع انساني و رفتاري و ساير مسائل نيز با آن مرتبط هستند.
البته وزير نيرو در حاشيه اين جشنواره نيز به پرسش‌هايي پاسخ داد. چيت‌چيان در مورد تداوم برنامه‌هاي پژوهشي در سال آينده گفت: «به‌طور قطع فعاليت‌هاي پژوهشي در سال‌هاي آينده جهش خوبي خواهد داشت. اين در حالي است كه نمي‌توان نمره خيلي خوبي را به پژوهش‌هاي صورت‌گرفته امسال داد چرا كه انتظارات ما بيش از اين فعاليت‌هاي صورت‌گرفته بوده است.» وزير نيرو درباره انحلال يا ادغام وزارت نيرو اظهار كرد كه با اين مساله كاملا مخالف است و گفت: «بايد اين طرح در دولت مطرح شده و مورد بررسي قرار بگيرد و اگر دولت با انحلال يا ادغام وزارت نيرو موافقت كند، اين اتفاق خواهد افتاد.» او همچنين درباره افزايش قيمت آب و برق در سال آينده گفت: «تاكنون بحثي درباره افزايش قيمت آب و برق براي سال آينده نشده است و تا زماني‌كه درباره اين موضوع صحبت نشود، نمي‌توان پاسخي داد.»
محمد فرهادي وزير علوم، تحقيقات و فناوري كه با تاخيري بيش از وزير نيرو به برنامه ملحق شد در سخنان خود اظهار كرد: «بايد ارتباط خوبي بين دانشگاه و صنعت وجود داشته باشد به‌طوري‌كه بتوان از توانمندي‌هاي جامعه دانشگاهي در حوزه صنعت استفاده كرد.» از نظر او دانشگاه از ابتدا تا انتها پايه صنعت است. وزير علوم با اشاره به صحبت‌هاي نعمت‌زاده وزير صنعت تاكيد كرد كه وضعيت بايد به گونه‌يي باشد كه يك دانشگاه بتواند يك صنعت را از ابتدا تا انتها دنبال كند. او صنعت خودرو را مثال زد و گفت: «مثلا دانشگاه صنعتي شريف صنعت خودرو را به عهده بگيرد.» فرهادي ادامه داد: «ورود خودروهاي هيبريدي به عرصه حمل‌ونقل مي‌تواند يكي از موفقيت‌هاي ارتباط صنعت و دانشگاه باشد.» طبق گفته‌هاي فرهادي دانشگاه صنعتي شريف بايد تا دو سال ديگر خودرو هيبريدي را تحويل وزارت صنايع بدهد. او همچنين گفت: «بناست كار پژوهش خودرو برقي در دانشگاه اميركبير و كار پژوهشي كل صنعت خودرو در دانشگاه تهران صورت بگيرد.»
وزير علوم در ادامه سخنان خود تاكيد كرد: «قرار بر اين شده است كه دانشگاه‌ها ارتباط بيشتري در حوزه آب و برق داشته باشند. استادان دانشگاهي مي‌توانند فرصت مطالعاتي خود را در شركت‌ها بگذرانند كه اين مساله نيز مي‌تواند، موجب ارتقاي صنعت آب و برق شود.» آنچه وزير علوم به آن اشاره كرد در حقيقت تنها موردي است كه به نظر مي‌رسد در تفاهمنامه وزارت نيرو و وزارت علوم از طرف اين وزارتخانه انجام خواهد شد. بررسي‌هاي «تعادل» از متن تفاهمنامه ميان دو وزارتخانه نشان مي‌دهد كه وزارت نيرو براي اجراي اين تفاهمنامه و براي سياست‌گذاري در اين باره روساي موسسه آموزشي عالي علمي-كاربردي صنعت آب و برق و موسسه‌هاي مشخصي نظير پژوهشگاه نيرو و موسسه تحقيقات آب و همچنين نمايندگاني از طرف اين وزارتخانه را مسوول رسيدگي به امور مندرج در متن تفاهمنامه دانسته است، وزارت علوم هيچ دانشگاه يا موسسه خاصي را در اين زمينه معرفي نكرده است. بناست كارگروهي با حضور اين مسوولان تشكيل شود وحداقل هر سه ماه يك بار گزارش جلسات خود را ارائه دهند. مهم‌ترين مفاد اين تفاهمنامه در جدول شمار يك آمده است. علاوه بر تفاهمنامه وزارت نيرو و وزارت علوم، تفاهمنامه ديگري نيز براي همكاري ميان وزارت نيرو و بنياد ملي نخبگان به امضا رسيد. وزير نيرو و سورنا ستاري معاون علمي و فناوري رييس‌جمهوري و رييس بنياد ملي نخبگان اين تفاهمنامه را امضا كردند. مهم‌ترين مفاد اين تفاهمنامه در جدول شماره دو آمده است.
علي‌اكبر مهاجري معاون وزير نيرو در امور منابع انساني، علي مقداري مديركل دفتر آموزش، تحقيقات و فناوري وزارت نيرو، كرم رضايي معاون منابع انساني و تحقيقات شركت توانير كه به نيابت از طرف آرش كردي مديرعامل شركت توانير به اين برنامه آمده بود، محمد حاج‌رسولي‌ها مديرعامل شركت مديريت منابع آب ايران و محمد دورعلي استاد مكانيك دانشگاه صنعتي شريف از جمله ديگر سخنرانان اين جشنواره بودند. در ميان تمام اين سخنرانان شايد صحبت‌هاي دورعلي از همه قابل تامل‌تر باشد. او كه به دليل بيماري و كسالت متني از پيش براي سخنراني آماده نكرده بود با دست خالي به پشت تريبون رفت. هنگامي كه دورعلي از جلو چيت‌چيان عبور مي‌كرد وزير به احترام از جاي خود برخاست. اين استاد دانشگاه در سخنان خود اظهار كرد كه اين مراسم نباشد جشنواره نام مي‌گرفت چرا كه «ختم‌واره» است. از نظر يك پايه تحقيقات، شكست است اما در كشور ايران هيچ‌گاه به اين مساله توجه نمي‌شود. دورعلي اشكالاتي را به نظام وزارت علوم وارد كرد و اين پرسش را مطرح كرد كه «آيا بدنه وزارت علوم پاسخگوي مطالبات وزارت نيروست؟» او در ادامه صحبت‌هاي خود تاكيد كرد كه دانشگاه بيش از آنچه بايد به پژوهش روي آورده‌اند و دانشجويان را از امور فني و عملي دور كرده‌اند به همين خاطر اكنون بيشترين توليدي، ژورنال‌هايي هستند كه فقط نوعي «دكان» هستند.
نسیم بنایی - تعادل
