
فارس: افزايش افسارگسيخته قيمت خودرو در چند ماه اخير ذهن بسياري از مردم را بار ديگر متوجه «پيکان»، ماشين خاطرات ايرانيان کرد.
جهانيان مردم ايران زمين را به قدرشناس بودن ميشناسند و اين مردم بارها ثابت کردهاند که ديگر ملل در مورد آنها اشتباه قضاوت نکردهاند اما بايد اذعان کنيم حداقل در يک مورد اين قدرشناسي صادق نيست.
«پيکان» وسيله نقليهاي است که به جرأت ميتوان گفت کمتر ايراني را ميشود پيدا کرد که براي يکبار هم که شده سوار آن نشده باشد، خيليها با آن مسافرت و ميهماني رفتهاند، عروسي کردهاند و عزا گرفتهاند؛ «پيکان» ماشين خاطرات نسل ديروز ايران است.
ترمز ABS و کيسه هوا نداشت، شيشههايش هم با يک دستگيره زمخت بالا و پايين ميشد، نه از کولر خبري بود و نه از فرمان هيدروليک، اين همراه 38 ساله ايرانيها کمکم کارش به جايي رسيده بود که بچههاي امروزي با زدن اتهام بيکلاس بودن، هر ماشيني را به «پيکان» ترجيح ميدانند؛ شيشههاي برقي و دودي بنز و ماکسيما و موهاوي و جنسيس، اين روزها با بزرگ و کوچک چهها که نميکند.
آن روزها از مديرکل و کارمند بانک و بازاري که پولدار باشند گرفته تا معلم و مسافرکش و جوان بيکار، همه «پيکان» داشتند و از پشت شيشههاي اين همسفر مهربان و البته جانسخت دنيا را يکرنگ ميديدند.
عمر اين ماشين خاطرات ايرانيان اما در 38 سالگي به پايان رسيد، همه دشمنش شده بودند هرکسي چيزي بارش ميکرد؛ «ديگر فرسوده شده»، «ايمني ندارد»، «هوا را آلوده ميکند»، «مصرفش بالا است» و هزار و يک انگ مربوط و نامربوط ديگر که عاقبت نفسش را گرفت. همه به راحتي از کنارش گذشتيم.
در جشن توقف توليد «پيکان» خيليها حاضر بودند، از وزير صنايع دولت اصلاحات و معاونش گرفته تا رئيس سازمان حفاظت محيط زيست و رئيس سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران؛ خبرنگاران هم طبق معمول يک پاي ثابت قضيه بودند.
دولت قاطعانه پاي خروج «پيکان» از چرخه توليد ايستاد و حتي تندر 90 را هم بهعنوان جانشين معرفي کرد و بالاخره آقاي وزير صنايع زير باران فلاش دوربين عکاسان، 25 ارديبهشت 84 روي بدنه آخرين «پيکان» نوشت: «پيکان ارابهاي بود که صنعت خودرو بر دوش آن شکل گرفت و امروز به موزه ميرود تا نظارهگر اعتلاي اين صنعت باشد».
با پيش آمدن مشکلاتي در قرارداد توليد تندر 90 و به تأخير افتادن توليد، پژو RD با بدنه پژو و موتور پيکان به ميدان آمد اما جاي پيکان را نگرفت هيچ، آبروي پژو را هم به خطر انداخت. ترفند تغيير نام اين بينوا به «روآ» و ادعاي تقويت موتور هم نتوانست تغييرات چنداني در اقبال به آن ايجاد کند.
در اين ميان بازار وعده و وعيد مسئولان به مردم هم بسيار داغ شده بود، محمود احمدينژاد در دور اول رياست جمهوري خود در سفرهاي استاني به هر استاني که ميرود قول ساخت کارخانه خودرو را ميدهد؛ آذربايجان، مازندران، اصفهان، همدان، کرمانشاه و ...
آقاي رئيس جمهور همچنين در همان دور اول رياست جمهوري و در مراسم رونمايي از موتور ملي، دستور توليد خودرويي 5.5 ميليون توماني را براي طبقه متوسط جامعه صادر کرد که البته «عليرضا طهماسبي» وزير وقت صنايع، همان هنگام وعده ميدهد چنين خودرويي در آيندهاي نزديک توليد ميشود.
منوچهر منطقي مدير عامل ايران خودرو در سال 87، مهرداد بذرپاش مديرعامل سايپا در همان زمان، ميرجواد سليماني قائممقام ايرانخودرو در تابستان 88 و مجيد هدايت رئيس سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران در روزهاي نخست رياستش بر اين سازمان از جمله ديگر کساني بودند که دل مردم را به توليد خودرويي ارزان و زير 10 ميليون تومان گرم کردند.
نتيجه وعدههاي مسئولان به مردم اما در عمل چيز ديگري از آب درآمد، حمايت بيدريغ دولت از خودروسازان دوچندان شد و قيمت زير 10 ميليون به رؤيا تبديل گرديد.
عهد و پيمان تو با ما و وفا با دگران
سادهدل من که قسمهاي تو باور کردم
اما با عملي نشدن وعدههاي مسئولان و نيازمندي روزافزون مردم به وسيله نقليه با ماشينيشدن هرچه بيشتر زندگي، جاي خالي «پيکان» بيش از پيش احساس شد.
بالا رفتن افسار گسيخته نرخ خودرو در هفتههاي اخير هم دليل ديگري بود تا اقشار کمدرآمد جامعه بار ديگر مشتري اين يار قديمي ايراني شوند.
شايد تا چند ماه پيش هيچکس فکرش را هم نميکرد که «پيکان» بار ديگر اينچنين براي مردم عزيز شود و حضورش در خيابانها تا اين حد پررنگ شود.
يکي از نمايشگاهداران اتومبيل سنندج در بلوار «گرياشان» در خصوص بازگشت «پيکان» به جمع خودروهاي پرفروش به خبرنگار ما گفت: تا دو سه ماه پيش، خريد و فروش پيکان در نمايشگاه تقريباً به صفر رسيده بود اما با بالا رفتن قيمت خودروها و ثابت ماندن توان خريد مردم اکنون بسياري از حقوقبگيران دوباره مشتري خريد پيکان شدهاند.
وي گفت: دو سه ماه پيش قيمت يک خودرو پيکان مدل 72 تا 76 به حدود 1.5 ميليون تومان کاهش پيدا کرده بود و بهندرت کسي سراغ پيکان را ميگرفت ولي در شرايط کنوني که هيچ خودرو زير 10 ميليون تومان در بازار وجود ندارد مردم دوباره سراغ پيکان رفتهاند و نبود عرضه اين خودرو هم قيمت آن را به شدت افزايش داده تا حدي که اکنون يک پيکان مدل 83 تا 8 ميليون تومان هم معامله ميشود.
فارغ از بحث عدم عرضه خودرو از سوي خودروسازان حتي با تصميم حمايتي اخير دولت از آنها، مبني بر نرخ گذاري تجاري خودرو يا مبنا قرار دادن ارز مبادلاتي براي قيمتگذاري خودروها و نبود هيچ حق انتخابي براي مشتري ايراني با وجود تعرفههاي سنگين واردات خودرو، نويد حضور بسيار پررنگتر «پيکان» با تعمير و راهاندازي دوباره آنهايي که از رده خارج شدهاند در روزها و هفتههاي آينده واقعه دور از انتظاري نخواهد بود.