دستورالعمل اجرايي «آييننامه ايجاد يا تعطيل شعبه يا باجه مؤسسات اعتباري در داخل کشور» مصوب جلسه مورخ 31 شهریورماه سال جاریشوراي پول و اعتبار؛ به شبکه بانکی ابلاغ شد.
خبراقتصادي - كميسيون مقررات و نظارت مؤسسات اعتباري، در اجراي ماده (18) «آييننامه ايجاد يا تعطيل شعبه يـا باجه يا نمايندگي مؤسسات اعتباري در داخل كشور»، دستورالعمل اجرايي آييننامه مزبـور را كـه از ايـن پـس بـه اختصار «دستورالعمل» ناميده ميشود، به شرح زير تصويب نمود:
ماده 1- گستره شمول تعاريف ذيل منحصراً محدود به اين دستورالعمل است:
1-1-بانك مركزي: بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران.
2-1- مؤسسه اعتباري: بانك يا مؤسسه اعتباري غيربانكي كه به موجب قانون يا بـا مجـوز بانـك مركزي تأسيس شده و تحت نظارت بانك مركزي ميباشد.
3-1- آيين نامه: آيين نامه ايجاد يا تعطيل شعبه يا باجه يا نمايندگي مؤسسات اعتباري در داخل كشور.
4-1- شعبه: واحد عملياتي از مؤسسه اعتباري است كه در چـارچوب آئـين نامـه و دسـتورالعمل ايجـاد ميشود و ميتواند تمام يا بخشي از عمليات مجاز بانكي را بر اساس ضوابط داخلي كه به تصويب هيأت مديره ميرسد، انجام دهد.
5-1- باجه: بخشي از شعبه است كه در غير محل شعبه و در استان محل استقرار شعبه به صورت ثابت يا سيار داير ميشود و ميتواند بنا به تشخيص مؤسسه اعتباري و متناسـب بـا حجـم فعاليـت و خدمات مورد نياز مشتريان، قسمتي از عمليات شعبه را كه نيازمند اعتبارسنجي مشتريان نبـوده و به تبع آن تعهدي نيز براي شعبه ايجاد نمينمايد، انجام دهد.
6-1- دفتر نمايندگي: واحد عملياتي از مؤسسه اعتباري است كه در چارچوب آئـيننامـه و دسـتورالعمل ايجاد ميشود و ميتواند صرفاً به انجام عمليـاتي از قبيـل ارايـه خـدمات مشـاورهاي و خـدمات بازاريابي مبادرت نمايد. انجام عمليات مجاز بانكي توسط اين واحد امكانپذير نميباشد.
7-1- جابجايي: تغيير مكان شعبه، باجه و يا دفتر نمايندگي در استان محل استقرار شعبه.
8-1- تبديل: ارتقاء فعاليت باجه به شعبه و يا تقليل فعاليت شعبه به باجه.
9-1- تعطيلي: خاتمه فعاليت شعبه، باجه و يا دفتر نمايندگي.
10-1- شناسه اختصاصي: مجموعهاي از اعداد و يا حروف كه از سوي بانك مركزي براي هر يـك از شعب، باجه ها يا دفاتر نمايندگي مؤسسه اعتباري به صورت منحصر به فرد تعريف ميشود.
11-1- سامانه: سامانه جامع شعب بانكها و مؤسسات اعتباري غيربانكي كه از طريق پرتال بانـك مركزي قابل دسترسي ميباشد.
ماده 2- ايجاد و تبديل شعبه، باجه و يا دفاتر نمايندگي توسط مؤسسه اعتباري صرفاً با اخذ شناسه اختصاصي از اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي امكانپذير ميباشد.
ماده 3- كد شعب و يا باجه هاي مؤسسه اعتباري كه تا قبل از ابلاغ دستورالعمل فعـال شـده انـد، بـه منزلـه شناسه اختصاصي تلقي ميگردد.
ماده 4- ارتباط هر يك از مؤسسات اعتباري با سامانه از طريق نام كـاربري و رمـز عبـوري كـه توسـط اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي به مؤسسه اعتباري ذيربط ابلاغ ميشود، امكانپذير است.
ماده 5- مؤسسه اعتباري موظف است اطلاعات و مدارك مربوط به ايجاد و تبديل شعب، باجه هـا و يـا دفـاتر نمايندگي خود را كه به تصويب هيأت مديره مؤسسه اعتباري رسيده است، حـداقل يـك مـاه قبـل از ارايه درخواست ايجاد و تبديل هر يك از شعب، باجه ها و يا دفاتر نمايندگي خود در سامانه ثبت نموده و فرم چاپي مندرج در سامانه را پس از امضاي مدير عامل و يا يكي از اعضاي هيأت مديره به همـراه مصوبه هيأت مديره به اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي ارسال نمايد.
ماده 6- مؤسسه اعتباري موظف است اطلاعات و مدارك مربوط به جابجايي و تعطيلي شعب، باجه ها و يا دفاتر نمايندگي خود را كه به تصويب هيأت مديره مؤسسه اعتباري رسيده است، حداقل سه ماه قبل از ارايه درخواست جابجايي و تعطيلي هر يك از شعب، باجه ها و يا دفاتر نمايندگي خود، در سامانه ثبت نموده و فرم چاپي مندرج در سامانه را پس از امضاي مدير عامل و يا يكي از اعضاي هيأت مديره به همـراه مصوبه هيأت مديره به اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي ارسال نمايد.
ماده 7- مؤسسه اعتباري موظف است درخواست ايجاد، جابجايي، تبديل و تعطيلي هر يك از شعب، باجه هـا و يا دفاتر نمايندگي خود را حسب مورد صرفاً از طريق درج در سامانه به اداره مجوزهاي بـانكي بانـك مركزي اعلام نمايد.
ماده 8- مؤسسه اعتباري موظف است درخواست ايجاد، تبديل و جابجايي هر يك از شعب، باجه ها و يا دفـاتر نمايندگي خود كه در چارچوب مصوبه هيأت مديره ميباشد را به همراه مدارك و مستندات اعلامـي از 4 سوي اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي شامل تصاوير اجاره نامه، مبايعه نامه، سند مالكيـت (حسـب مورد) و تأييديه بلاشرط نيروي انتظامي ـ كه تمامي آنها ممهور به مهر مؤسسه اعتباري مـيباشـد ـ به اداره مزبور ارسال نمايد.
ماده 9- اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي پس از حصول اطمينان از تكميل بودن مدارك و مستندات ارسالي مؤسسه اعتباري و انطباق آنها با درخواست ايجاد، تبديل و جابجايي هر يك از شعب، باجـه هـا و يـا دفاتر نمايندگي حسب مورد، نسبت به اعطا و فعال نمودن شناسه اختصاصي و يا اعـلام موافقـت بـا جابجايي شعبه، باجه و يا دفتر نمايندگي اقدام و نتيجه را از طريق سامانه به مؤسسه اعتباري اعـلام مينمايد.
تبصره ـ مؤسسه اعتباري موظف است، صرفاً پس از اعلام موافقت اداره مجوزهاي بانك مركزي با درخواسـت جابجايي يا تعطيلي هر يك از شعب، باجه ها و يا دفاتر نمايندگي نسبت به اطلاع رساني مطابق با مفاد ماده (13) آيين نامه اقدام نمايد.
ماده 10- مؤسسه اعتباري موظف است، پس از اخذ شناسه اختصاصي، حداكثر ظرف مـدت يـك مـاه مراتـب شروع به فعاليت شعبه، باجه و يا دفتر نمايندگي را به منظور فعال نمودن شناسه اختصاصـي بـه اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي اعلام نمايد.
ماده 11- چنانچه درخواست تعطيلي هر يك از شعب، باجه هـا و يـا دفـاتر نماينـدگي مؤسسـه اعتبـاري در چارچوب مصوبه هيأت مديره باشد، اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي حسب اعـلام مؤسسـه اعتبـاري مبني بر خاتمه فعاليت شعبه، باجه و يا دفتر نمايندگي، نسبت به غيرفعال نمودن شناسه اختصاصي اقدام و نتيجه را از طريق سامانه به مؤسسه اعتباري اعلام مينمايد.
ماده 12-چنانچه درخواست مؤسسه اعتباري جهت اخذ، فعال نمودن و يا غيرفعال نمودن شناسه اختصاصـي به هردليلي مردود گردد، اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي مراتب را به همراه دلايل رد درخواست از طريق درج پيام در سامانه به اطلاع مؤسسه اعتباري ميرساند.
ماده 13- اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي به درخواستهاي ايجاد و تبديل شعبه، باجه و يا دفتر نماينـدگي مؤسسه اعتباري كه «نسبت خالص داراييهاي ثابت مؤسسات اعتبـاري» را رعايـت ننمـوده باشـد، ترتيب اثر نخواهد داد.
تبصره ـ در خصوص مؤسسات اعتباري كه حد مجاز نسبت مندرج در ماده (13) را رعايت ننموده باشـند، اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي در موارد خاص و در صورتي به درخواستهاي ايجـاد و تبـديل شـعبه، 5 باجه و يا دفتر نمايندگي مؤسسات اعتباري مزبور ترتيب اثر خواهد داد كه درخواستهاي مذكور منجر به افزايش نسبت موضوع اين ماده و تعداد شعب، باجه ها و يا دفاتر نمايندگي نشود.
ماده 14- صرفا شعب مؤسسه اعتباري داراي شناسه اختصاصي فعال در سامانه ميتوانند با سامانه هاي جـامع پرداخت از جمله شتاب، ساتنا، پايا و تابا و همچنين ساير پايگاههاي اطلاعاتي بانك مركـزي ارتبـاط داشته باشند.
ماده 15- در صورتيكه تخلف مؤسسه اعتباري از مفاد آيين نامه و دستورالعمل، توسط معاونت نظارتي احـراز و مورد تأييد رئيس كل بانك مركزي قرار گيرد، اقدامات ذيل انجام ميشود:
15ـ1ـ اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي حسب مورد نسبت به تعطيلي و غيرفعال نمودن شناسه اختصاصي شعب، باجه ها و يا دفاتر نمايندگي كه به واسطه تخلف از مفاد آيين نامه و دستورالعمل ايجاد، جابجـا، تبديل و يا تعطيل شده اند، اقدام مينمايد.
15ـ2ـ اداره نظام هاي پرداخت بانك مركزي ارتباط شعبي كه شناسه اختصاصي آنها غيرفعال شده اسـت را با سامانه هاي ملي پرداخت قطع مينمايد.
ماده 16-اداره مجوزهاي بانكي بانك مركزي بر اساس اطلاعات مندرج در سامانه، فهرست شعب باجه ها و يـا دفاتر نمايندگي مجاز مؤسسات اعتباري را از طريق درج در پايگاه اطـلاعرسـاني بانـك مركـزي در دسترس عموم قرار داده و بروزرساني مينمايد.
ماده 17- از تاريخ ابلاغ اين دستورالعمل، مقررات مغاير با آن از جمله بخشـنامه شـماره 92/239552 مـورخ 1392/8/14 موضوع بيستمين جلسـه مـورخ 1392/7/7 كميسـيون مقـررات و نظـارت مؤسسـات اعتباري بانك مركزي منسوخ اعلام ميشود.
اين دستورالعمل در 17 ماده و 2 تبصره در هفدهمين جلسه مورخ 1394/8/3 كميسـيون مقـررات و نظـارت مؤسسات اعتباري به تصويب رسيد و از تاريخ ابلاغ لازم الاجراء ميباشد.