روزگذشته و در آستانه آغاز به كار اين اجلاس بينالمللي قربانقلي بردي محمداف رييسجمهور تركمنستان به عنوان نخستين ميهمان بلندپايه وارد تهران شد و از عزم دولتش براي گسترش مناسبات با ايران خبرداد. قبل از شركت در نشست مشترك رسانهيي؛ ايران و تركمنستان در حضور روحاني و محمداف 9سند همكاري اقتصادي را امضا كردند. اسنادي كه از دل آنها قرار است حجم مبادلات اقتصادي دو كشور به بيش از 60 ميليارد دلار افزايش پيدا كند.
وجود جغرافياي مناسب اقتصادي
نزديكي جغرافيايي و هويتي و وجود جغرافياي اقتصادي مناسب ميان ايران و همسايگان شمال شرقي زمينه خوبي براي دستيابي به اهداف اقتصادي و ارتباطي است. اما عدم شناخت كارشناسي، كمبود زيرساختها، عدم حضور بخش خصوصي و ضعف روابط ديپلماتيك در زمان دولت گذشته، موانعي را به وجود آورده كه در جريان سفر روز گذشته رييسجمهور تركمنستان تلاش شد بخشي از اين مشكلات در مسير حل شدن قرار بگيرد. بر اين اساس روساي جمهور ايران و تركمنستان روابط تهران – عشقآباد را تاريخي، دوستانه و ممتاز توصيف كرده و بر لزوم برنامهريزي براي همكاريهاي بلندمدت و گسترش هر چه بيشتر سطح روابط در عرصههاي سياسي، اقتصادي و فرهنگي تاكيد كردند.
حسن روحاني در نشست مشترك هياتهاي عاليرتبه ايران و تركمنستان با بيان اينكه دو كشور از رابطه ديرينه و تاريخي برخوردار هستند، اظهار داشت: «روابط تهران و عشقآباد همواره دوستانه بوده و روز به روز به نفع منافع دو ملت عميقتر شده و بايد سطح اين روابط را بيش از پيش توسعه دهيم. امروز دو كشور مصمم هستيم كه حجم مبادلات تجاري خود را طي 10 سال آينده جمعا به حدود 60 ميليارد دلار برسانيم و همزمان با توسعه روابط دو جانبه، مناسبات و همكاريهاي چندجانبه نيز داشته باشيم.»
رييسجمهور تصريح كرد: «بيترديد برنامهريزي براي همكاري بلندمدت براي توسعه سطح روابط تهران و عشقآباد از اهميت زيادي برخوردار است و ايران آمادگي دارد در اين خصوص اقدامات لازم را بهعمل آورد.»
زمينههاي همكاري در انرژي، خودروسازي، صنايع كوچك و كشاورزي
روحاني همچنين با اشاره به ظرفيتهاي فراواني كه بين ايران و تركمنستان براي افزايش سطح همكاريهاي دوجانبه وجود دارد، اظهار داشت: «عرصههاي مختلفي مانند انرژي، گاز، حملونقل، استفاده بهتر از دريايخزر، صنعت، خودروسازي، صنايع كوچك و كشاورزي از جمله ظرفيتهايي است كه با فعال كردن آنها ميتوان همكاريها و روابط دو كشور را توسعه داد.» رييس دولت يازدهم در ادامه به همكاريهاي دو كشور در خصوص معضلات منطقهيي اشاره كرد و گفت: «ايران و تركمنستان ميتوانند در خصوص مسائل مربوط به معضلات منطقهيي از جمله مبارزه با تروريسم، مواد مخدر و جنايات سازمان يافته با يكديگر رايزني و همكاري بيشتري داشته باشند. ضمن اينكه تهران و عشقآباد همچنين در زمينههاي فرهنگي، علمي و گردشگري ميتوانند همكاريهاي خود را به نفع منافع دو ملت گسترش دهند.»
تنظيم سند جامع همكاريهاي بلندمدت
رييسجمهوري همچنين به روابط دو كشور در زمينه دريايخزر اشاره كرد و با تاكيد بر اينكه دريايخزر درياي صلح و دوستي ملتهاست و نبايد اجازه دهيم در امنيت و ثبات آن خللي ايجاد شود، تصريح كرد: «دو كشور همواره درباره مسائل حقوقي و نيز استفاده بهتر از منابع دريايخزر با يكديگر همفكري و مشاركت داشتهاند و ضرورت دارد آن را هر چه بيشتر افزايش دهند.»روحاني با تاكيد بر ضرورت فعالتر شدن كميسيون همكاريهاي مشترك، تنظيم سند جامع همكاريهاي بلندمدت توسط وزارت خارجههاي دو كشور را ضروري دانست.
همكاريهاي تهران - عشقآباد در زمينه صادرات گاز
قربانقلي بردي محمداف نيز با بيان اينكه دو ملت در قرون متمادي روابط حسنه خود را در سطح ممتازي حفظ كردهاند، اظهار داشت: «روابط تهران و عشقآباد در سالهاي اخير رنگ و بو و معناي خاصي يافته و در تمام عرصهها ارتقا يافته است.»
رييسجمهوري تركمنستان با تاكيد بر لزوم هماهنگي براي ارتقاي سطح روابط و همكاريهاي دو كشور به نفع رفاه و آباداني طرفين و ملتهاي منطقه اظهار داشت: «امروز سطح مبادلات دو كشور روز به روز در حال پيشرفت است و مصمم هستيم سطح روابط تجاري خود را به سقف توافق شده برسانيم كه در اين راستا نيازمند تدوين برنامه درازمدت هستيم.» محمداف به همكاري دو كشور در زمينه گاز و انرژي اشاره كرد و گفت: «تركمنستان مصمم است منابع گاز و انرژي خود را به بازارهاي جهاني برساند كه در اين راستا تهران و عشقآباد با همكاري يكديگر ميتوانند، گامهاي مثبتي بردارند.»رييسجمهوري تركمنستان افزود: «در خصوص توسعه همكاريها در بخش حملونقل و ارتباطات نيز هدف ما توسعه مسير شرق غرب است تا از طريق ايران به خليجفارس متصل شويم.» بردي محمداف تصريح كرد: «تركمنستان مصمم است در مسير گسترش و تحكيم روابط دو كشور گامهاي عملي بردارد.» رييسجمهوري تركمنستان همچنين همكاريهاي دو كشور در خصوص دريايخزر را مورد اشاره قرار داد و گفت: «ما هم دريايخزر را درياي دوستي، برادري، رفاه و آباداني كشورهاي حاشيه اين دريا ميدانيم و قصد داريم همكاري و رايزنيهاي خود را در اين عرصه هر چه بيشتر هماهنگ كنيم و گسترش دهيم.»