خبراقتصادي - در روز ششم اجراي طرح تسهيلات 25ميليون توماني، ثبتنام خودرو به اتمام رسيد. بانك مركزي در نامهيي رسمي و ناگهاني به وزارت صنعت خواستار رعايت سقف فروش ۱۱۰هزاردستگاه خودرو در قالب خريد اعتباري با وام ۲۵ميليون توماني شد؛ اين در شرايطي است كه تا ظهر شنبه، فروش خودروسازان از مرز 130هزار دستگاه گذشت. دولت در زمان اجراي اين طرح 6 ماهه اين پيشبيني را نداشت كه اجراي اين طرح در 6 روز به پايان برسد و خودروسازان 110هزار خودرو پيشبيني شده براي طرح به فروش برسانند.

از همين رو دولت بسته تحريك تقاضا براي خروج از ركود را اجرا كرد اما بازار خودرو همچنان راكد است و تنها انبار خودروسازان كه در دو سال گذشته به دليل نبود تقاضا پر شده بود، خالي شد. با اين حال خودروسازان قصد داشتند اين طرح را همچنان ادامه دهند و ثبتنام براي فروش خودرو داشته باشند و تنها موعد تحويلها را عقب بيندازند اما اين امر محقق نخواهد شد زيرا بانك مركزي با ارسال نامهيي به وزارت صنعت خواستار رعايت سقف فروش 110هزار خودرو شد. انتشار اين نامه در شرايطي است كه در جلسه صبح ديروز شركتهاي خودروسازي با وزارت صنعت، مقرر شد فروش خودرو با وام 25ميليون توماني بدون سقف تا ارديبهشت 95 ادامه يابد. در اين جلسه كه با حضور «محمدرضا نعمتزاده» وزير صنعت برگزار شد، درخواست شد كه بانك مركزي اعتبار لازم را براي فروش خودرو با وام 25ميليون توماني بدون سقف تامين كند. شركتهاي خودروسازي هم موظف شدند، طرح فروش خودرو را در اين مدت به گونهيي مديريت كنند كه انواع محصولات بدون كميابي به مردم در زمانهاي مشخص ارائه شود. اما پس از اين جلسه، بانك مركزي در نامه خود به وزارت صنعت، معدن و تجارت اعلام كرد؛«با توجه به اينكه مقرر شده است صرفا منابع مالي مورد نياز براي خريد اسناد تجاري ناشي از فروش مدتدار موجودي خودرو توليد داخل توسط بانكها تا سقف 110هزار دستگاه تامين شود بنابراين شركتهاي خودروساز و نمايندگيهاي ذيربط نسبت به رعايت اين توافق دقت لازم را داشته باشند؛ بديهي است تامين مالي توليدات آتي از اين محل ميسر نخواهد بود.» اين بانك در نامههاي جداگانهيي به مديران عامل بانكهاي پرداختكننده تسهيلات خودرو از آنها خواست كه پس از اتمام سهميههاي مقرر از پذيرش اسناد تجاري ناشي از فروش مدتدار خودرو توليد داخل بيش از سقف اعلام شده، خودداري كنند. بانك مركزي اعلام كرده است با توجه به هدف تعيين شده از اجراي طرح كه خوشبختانه با استقبال هموطنان ظرف چند روز به صورت كامل محقق شد، امكان افزايش سقف مقرر شده به دليل آثاري كه ميتواند بر برخي شاخصهاي اقتصاد كلان داشته باشد، وجود ندارد.
امكان استفاده خودروسازان از طرح جديد
براساس نامه بانك مركزي«به تمام توليدكنندگان و نمايندگيهاي فروش خودرو اعلام شده كه هر گونه فروش مازاد بر سقف اعلام شده، نميتواند توسط نظام بانكي تامين مالي شود.» بنابراين به نظر ميرسد پس از فروش سقف 100هزار خودرو، طرح جديدي از سوي نمايندگي خودروسازان رونمايي خواهد شد. با توجه به اينكه خودروسازان در دو سال گذشته ركود شديد در بازار را تجربه كردند و كمپين نخريدن خودروهاي صفر از سوي ديگر باعث دپوي خودروها در انبار خودروسازان شده بود، اين موضوع باعث شده كه خودروسازان از موقعيت به وجود آمده بهرهبرداري كنند و در قالبهاي جديد اقدام به فروش اقساطي كنند.
شرط توقف فروش اقساطي خودرو
يكي از مديران شركت ايران خودرو نيز به «فارس» گفت: ثبتنام خودروسازان براي فروش اقساطي زماني متوقف ميشود كه تعداد ثبتنامهاي قطعي براي خريد خودرو به سقف ۱۱۰هزار دستگاه برسد. وي اظهار كرد: فروش اقساطي خودرو در نمايندگيهاي ايران خودرو همچنان ادامه دارد و ثبت نام خودروسازان زماني متوقف خواهد شد كه تعداد ثبت نامهاي قطعي انجام شده براي فروش خودرو به سقف تعيين شده از سوي بانك مركزي يعني 110هزار دستگاه برسد. و براساس آخرين آمارهاحدود 61هزار پيشثبتنام خريد خودرو در نمايندگيهاي ايران خودرو صورت گرفته كه 50هزار مورد قطعي شده است.
ادامه ركود در بازار خودرو
اين درحالي است كه با خالي شدن پاركينگ شركتهاي خودروساز، تحويل برخي خودروها در فروش اقساطي با وام ۲۵ميليون توماني ۹۰ روزه شده و فروش برخي خودروها نيز متوقف شد. اما اين روند فروش خودروسازان تاثيري در بازار خودرو نداشته است و فعالان بازار از ركود سنگين بازار خودرو ميگويند كه اين طرح تنها به نفع خودروسازان بوده و در بازار تحركي ايجاد نكرده و همچنان ركود ادامه دارد. با وجود اينكه مردم به كيفيت خودروهاي توليد داخل انتقاد داشتند و گفته ميشد تا خودروهاي جديد باكيفيت و با تكنولوژي روز در بازار عرضه نشود، تحركي جديد درخصوص خريد خودرو ايجاد نخواهد شد. فعالان بازار خودرو معتقدند كه متقاضيان خريد خودرو با اعلام تسهيلات خريد خودرو عجله كردند چراكه شركتهاي خودروساز در آستانه راهاندازي خطوط جديد و خودروهاي به روزتري هستند و طبيعتا در سال آينده برخي از آنها روانه بازار خواهد شد. بنابراين ميتوان گفت كه اين بسته تنها انبار خودروسازان را خالي كرد و تاثيري بر ركود حاكم بر اقتصاد نداشته است. اين موضوع همان دغدغه و نگراني بود كه كارشناسان اقتصادي در روز اول اجراي طرح تحرك تقاضا نسبت به آن هشدار داده بودند. در نتيجه به نظر ميرسد، دولت بايد در گامهاي بعدي با اجراي طرحهاي با در برگيري وسيعتر نسبت به تحرك تقاضا اقدام كند تا با نسخههاي مقطعي تنها مسكن موقتي به صنعت وارد نكند.
جلسه وزارت صنعت با بانك مركزي براي اجراي مرحله دوم
معاون فروش و بازاريابي سايپا نيز از جلسه مشترك وزارت صنعت و بانك مركزي خبر داد و گفت: قرار است در اين جلسه توافق براي اجراي مرحله دوم فروش اقساطي خودرو با تسهيلات بانكي اعلام شود. رضا تقيزاده به «فارس» اظهار كرد: قرار است جلسهيي با حضور مسوولان وزارت صنعت و بانك مركزي و هيات دولت در مورد اجراي مرحله دوم طرح فروش اقساطي خودروها برگزار شود و توافق براي اجراي مرحله دوم اين طرح اعلام شود. براساس آخرين خبرها درحال حاضر حدود 50 هزار ثبتنام قطعي براي فروش محصولات سايپا داشته است. 73هزار و594 مورد ثبتنام براي خريد خودرو در نمايندگيهاي سايپا انجام شده است. معاون فروش و بازاريابي سايپا بازه زماني 90روزه براي تحويل تندر 90 گفت: در بخشنامه اصلي دولت از لفظ پيشفروش و زمان تحويل 30روزه براي اين نوع خودرو استفاده شده كه از نظر ما پيشفروش به نوعي از فروش گفته ميشود كه مبلغي به صورت پيشپرداخت دريافت شود و بقيه پول خودرو در زمان تحويل واريز شود. فروش اقساطي خودرو، پيشفروش محسوب نميشود.