با گسترش پهناي باند اينترنت در ايران فرصتهاي تازهيي براي نهادهاي متولي در ايران فراهم شد و IPTV يكي از اين فرصتها است كه ظاهراً بستر تحويلش به متقاضيان در بخشهايي از كشور فراهم است و در همين راستا، دورخيز صداوسيما و وزارت فرهنگ و ارشاد براي اين بخش كه ميتواند منجر به اثرگذاري تلويزيون شود، به اوج خود رسيده است.
خبر اقتصادی - اين در حالي است كه با ارائه مجوز به برخي شركتهاي اينترتي براي راهاندازي اپراتور مجازي، اين اپراتورها نيز خواهان راهاندازي IPTV هستند و در حال حاضرراهاندازي IPTV به چالشي اساسي تبديل شده است.
IPTV سيستمي است كه در آن با استفاده از پهناي باند وسيع اينترنت، خدمات تلويزيون ديجيتال ارائه ميشود. دسترسي به شبكههاي اطلاعرساني، حضور مجازي در كلاسهاي آموزشي، دريافت انواع خدمات بانكي، مطبوعاتي، پزشكي، بيمه و جابهجايي زمان در پخش برنامههاي تلويزيوني تنها بخشي از انواع خدماتي است كه از طريق زيرساختهاي مخابراتي و پروژه IPTV قابل دريافت است.
آنچه از تعريف IPTVبرميآيد، اين پروژه ميتواند پروژهيي مشترك ميان صدا و سيما، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات باشد و البته در اين ميان بخش خصوصي نيز نقش خود را دارد. وزارت ارتباطات زيرساختهاي لازم براي ارسال اطلاعات را فراهم ميكند و وزارت ارشاد و صدا و سيما وظيفه توليد محتوا را بر عهده دارند. مشتركان هم ميتوانند از طريق مودم و پرداخت حق اشتراك ماهانه از خدمات تلويزيون تعاملي برخوردار شوند و به اين خدمات عمدتا VOD ميگويند.
VOD ياVideo On Demand (برنامه ويدئويي درخواستي ضبط شده) يكي از مجموعه خدمات قابل ارائه از طريق IPTV است. اين امكان وجود دارد كه فيلمهاي سينمايي، سريالهاي تلويزيوني، مستندهاي جذاب، برنامههاي آموزشي و... در اختيار كاربران قرار بگيرد. معمولا در صفحهيي كه براي نمايش ليست اين ويدئوها به كاربر تعبيه ميشود، تمهيداتي مثل جستوجو بر اساس نام فيلم، بازيگران، كارگردان و همچنين اطلاعاتي در مورد قيمت، مدت زمان اجاره و قوانين مربوط به محتوا قرار ميگيرد.
محمود واعظي، وزير ارتباطات و فناوري اطلاعات در مورد اقداماتي كه براي شكلگيري VOD صورت گرفته، گفته است: «هفت موافقت اصولي ما و وزارت ارشاد براي شركتهايي كه امكان استفاده از IPTV را دارند صادر شد تا از شبكهيي كه ايجاد ميشود بتوان VOD يا اطلاعات تصويري در اختيار مخاطبان قرار گيرد... صداوسيما هم براي برنامههايي كه مالكيتش را در اختيار خود دارد، ميتواند مجوزهاي لازم براي IPTV را بدهد.» واعظي همچنين در پاسخ به اين سوال كه آيا هيچ تعاملي بين صداوسيما و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات وجود دارد گفت: «تا به امروز اين تعامل صورت نگرفته است و زماني كه اين كار جدي شود اين تعامل هم بهتر خواهد شد.» اين در حالي است كه به نظر ميرسد با جديتر شدن اين پروژه شكافها بيشتر ميشود. سازمان صداوسيما با اين استدلال كه IPTV به معناي تلويزيون اينترنتي تعاملي است و با توجه به اينكه تلويزيون مطابق با قانون اساسي در انحصار سازمان صداوسيما است، اصرار دارد كه اين بستر ميبايست منحصراً در اختيار رسانه ملي باشد و حتي ادعاي صدور مجوز و برخورداري از اختيار پخش هرگونه ويديو در بستر اينترنت را نيز دارد و در همين راستا از يكي از وبسايتهايي كه با مجوز موسسه رسانههاي تصويري (موسسه متولي امور IPTV در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي) اقدام به پخش فيلمهاي سينمايي ميكرد، شكايت كرده است.
در مقابل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و سازمان سينمايي تاكيد دارند كه با توجه به آنكه اين بستر با پخش زنده و همچنين تلويزيون ارتباطي ندارد و در واقع توزيع ويديو و فيلم در بستر آنلاين و در واقع «شبكه خانگي آنلاين» است، اين حق منحصراً در اختيار وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي است و هر بخش خصوصي يا دولتي براي راهاندازي VOD بايد از اين وزارتخانه مجوز بگيرد.
اين در حالي است كه پس از آنكه قائممقام صداوسيما از صدور مجوز براي شركتهاي مجري IPTV از جانب سازمان صدا و سيما و عدم نياز اين شركتها به مجوز وزارت فرهنگ وارشاد اسلامي و وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات خبر داد و در مقابل، سازمان سينمايي به اين مساله پاسخ داد. در بخشي از اين پاسخ به استناد به مواد قانوني آمده است: «كليه فعاليتهاي شركتهاي خصوصي در حوزه فرهنگ و رسانه نيازمند اخذ مجوز و رعايت الزامات قانوني و ضوابط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي است و در خصوص پخش فيلمهاي سينمايي و ويدئويي و هر گونه حضور در حوزه نمايش خانگي، مسووليت صدور مجوز، نظارت و سياستگذاري بر عهده سازمان سينمايي و سمعي و بصري كشور است.
تاكنون هيچ قانوني اعم از قوانين مصوب مجلس شوراي اسلامي، قانون اساسي يا مصوبات شوراهاي عالي، اختيار صدور مجوز فعاليت بخش خصوصي را به سازمان صدا و سيما ندادهاند. بديهي است كه هر گونه فعاليت تجاري بدون اخذ مجوز و خارج از ضوابط تعيين شده تخلف محسوب و مورد پيگرد قانوني قرار خواهد گرفت.»
در اين ميان هر دو نهاد اقدام به تاسيس شوراهايي براي تنظيم مقررات داخلي براي شركتهاي خصوصي طرف قرارداد با IPTV و همچنين پخش ويديو در فضاي اينترنت كردهاند كه اين اقدامات هنوز علني نشده است. بايد صبر كرد و ديد در اين ميدان تازه زورآزمايي، رسانه ملي ميتواند دست پيش را بگيرد يا وزارت فرهنگ و ارشاد قدرتش را حفظ ميكند.
منبع: تعادل