تخريب باغ‌ها براي تامين مالي پروژه‌هاي شهري

 دبير شوراي عالي شهرسازي و معماري با بيان اينكه از نظر مقررات و مصوبات چيزي در اين حوزه كم نداريم، افزود: مصوبه حفظ و گسترش باغات و فضاي سبز شهر تهران در سال1358 محكم‌ترين قانون موجود در اين زمينه است كه مالكيت كساني كه نسبت به تخريب باغ اقدام مي‌كند را نيز سلب مي‌كند. قاعدتا تملك باغات توسط شهرداري‌ها بهترين راه حفاظت از آنهاست اما به‌دليل محدوديت مالي شهرداري‌ها اين موضوع در همه موارد ممكن نيست بنابراين در سال1382 مصوبه برج‌باغ‌ها به تصويب رسيد كه طي آن مقرر شد اجازه احداث برج‌هاي چند طبقه در سطح اشتغال 30درصد به مالكان باغات داده شود و در عوض 70درصد باغ حفظ شود با اين حال اين مصوبه به‌درستي اجرا نشد و به‌همين خاطر اكنون يكي از مهم‌ترين دلايل از بين رفتن باغات را مي‌توان همين مصوبه برج‌باغ‌ها دانست كه در جريان اجراي آن ابتدا 70درصد باغ توسط مالكان تخريب مي‌شود. پس از 10سال از اجراي اين مصوبه اكنون به اين نتيجه رسيده‌ايم كه مصوبه مذكور كارايي لازم را براي حفاظت از باغات ندارد. البته نبايد تنها شهرداري را در اين موضوع مقصر بدانيم، بعضا ساير نهادهاي خارج از مديريت شهري در جريان تخلفات قرار مي‌گيرند و در برابر آن سكوت كرده و در حقيقت با سكوت خود اعلام رضايت مي‌كنند.

پيروز حناچي همچنين به افزايش انتشار گازهاي گلخانه‌يي در شهرها اشاره كرد و گفت: متاسفانه چرخه حراست از فضاي سبز و باغات شهر تهران معيوب است، در حال حاضر شاهد پديده‌هاي جوي غيرمنتظره هستيم كه يك نمونه آن اخيرا در ايلام رخ داد. اين تغيير و تحولات ناشي از افزايش انتشار گازهاي گلخانه‌يي در شهرهاست و شهرداري‌هاي بسياري از شهرهاي جهان در تلاش براي كاهش اين گازها هستند اما تاكنون شنيده‌ايد كه شهرداري تهران آماري از كاهش انتشار گازهاي گلخانه‌يي ارائه كند؟! او از سپردن مسووليت‌هاي تخصصي به افراد غيرمتخصص انتقاد كرد و افزود: اين موضوع يكي از حلقه‌هاي چرخه معيوبي است كه به آن اشاره شد. معاون وزير مسكن مهم‌ترين راهكار حفظ باغات و فضاي سبز شهر تهران را پيش‌بيني راه‌هاي برخورداري شهرداري از منابع سالم درآمدي توصيف كرد و گفت: در چنين شرايطي شهرداري براي ارتقاي مالي حاضر به صدور مجوز ساخت‌وساز در باغات نخواهد شد.

محمد حقاني رييس كميته محيط‌زيست شوراي اسلامي شهر تهران نيز در اين نشست از تخريب 80درصد باغات تهران خبر داد و گفت: حفاظت از فضاي سبز و باغات پايتخت پشتوانه قانوني دارد. مصوبه حفظ و گسترش باغات و فضاي سبز شهر تهران در سال1358 كه توسط شوراي انقلاب به تصويب رسيد قانون كامل و محكمي است اما تمام مقرراتي كه پس از آن اضافه شده در جهت تخريب باغات بوده است. قرائت صحيحي از اين قانون وجود ندارد، شوراي شهر نقش نظارتي دارد اما دستگاه‌هايي كه وظيفه اجراي قانون را برعهده دارند به جاي اينكه پشت‌سر قانون حركت كنند جلوتر از قانون پيش مي‌روند و قرائت خودشان را اجرا مي‌كنند. او نيز از تراكم فروشي‌هاي شهرداري تهران انتقاد كرد و گفت: بخش عمده منابع شهرداري تهران حاصل تراكم‌فروشي است، اين درحالي است كه حداقل نيمي از درآمدهاي اداره شهر بايد از منابع پايدار حاصل شود. شهردار تهران يك بار در جلسه شوراي شهر مدعي شد كه مي‌تواند پايتخت را با 5هزار ميليارد تومان اداره كند سوال اينجاست كه اگر چنين چيزي ميسر است چرا بيش از منابع درآمدي پايدار بودجه‌ريزي صورت مي‌گيرد و پروژه تعريف مي‌شود آيا احداث بزرگراه طبقاتي صدر واجب‌تر است يا توسعه مترو به‌عنوان يكي از مبادي حمل‌و‌نقلي پاك.

 بايد به ماندن پادگان‌ها در شهر رضايت دهيم

رييس كميته محيط‌زيست شوراي اسلامي شهر تهران با تاكيد بر اينكه تمام منابع زيستي پايتخت به اتمام رسيده است، افزود: اكنون تهران به منابع آبي خارج از محدوده خود محتاج شده است. در چنين شرايطي كه تهران از آلودگي هوا رنج مي‌برد به تغيير كاربري فضاي سبز تثبيت شده روي آورده‌ايم و اگر هم با بلندمرتبه‌سازي بخشي از عرصه شهر را از ساخت‌و‌ساز حفاظت مي‌كنيم باز هم شاهد توسعه فضاي سبز عمومي در اراضي آزاد شده نيستيم. حقاني با بيان اينكه در گذشته موضوع خروج پادگان‌ها از شهر تهران و اضافه شدن اين اراضي به عرصه‌هاي عمومي مطرح بود، اظهار كرد: شرايط اكنون به‌گونه‌يي است كه بايد به ماندن پادگان‌ها در جاي خود و در داخل حريم شهر رضايت دهيم تا حداقل اين اراضي از ساخت‌و‌ساز مصون بمانند.

 آماري از تعداد باغ‌هاي تهران نداريم

پرفسور محسن كافي استاد دانشگاه تهران نيز به‌عنوان يكي ديگر از سخنرانان اين نشست درباره اهميت و ضرورت حفظ فضاي سبز گفت: يكي از مشكلات جدي در اين حوزه نگاه اقتصادي است اما اگر كسي تصور مي‌كند مسائل اقتصادي از حفظ درختان مهم‌تر است به او توصيه مي‌كردم هنگام شمردن پول‌هايش خود را حبس كند! تغيير كاربري اراضي مشجر توسط شهرداري‌ها براي كسب درآمد مثل اين است كه شخصي كليه خود را بفروشد و با پول آن عمل جراحي زيبايي انجام دهد و به همين اندازه غيرمنطقي است. او يكي ديگر از مشكلات جدي را فقدان نگاه زيرساختي به فضاي سبز عنوان كرد و گفت: در كشورمان به فضاي سبز به‌عنوان يك كاربري نگاه مي‌شود و آن را يك زيرساخت غيرقابل تغيير نمي‌دانيم به‌همين خاطر به‌راحتي مي‌توانيم كاربري فضاي سبز را به ديگر كاربري‌ها تغيير دهيم و از آن كسب درآمد كنيم. اين استاد دانشگاه از فقدان آمار روشن باغات و فضاي سبز شهر تهران انتقاد كرد و گفت: وجود اين آمار روشن شرط لازم براي برنامه‌ريزي در حوزه حفاظت از باغات است اما در هيچ جا چنين آماري به‌طور مدون وجود ندارد.