هزينه – فايده بخشش جريمه ورود به طرح زوج و فرد
تضعيف بازدارندگي جرايم رانندگي با بخشش مكرر
شهر آلوده و پر ترافيك تهران قرار است در سه ماهه آخر امسال محل اجراي طرح كاهش آلاينده‌هاي هوا باشد تا ساكنان پايتخت محدوديت‌هاي بيشتري را براي ورود به محدوده‌هاي ترافيكي تجربه كنند البته هنوز معلوم نيست چه ضمانت‌هاي اجرايي براي اين طرح تازه در نظر گرفته شده است آن هم در شرايطي كه قوانين ترافيكي گذشته اعم از افزايش جرايم رانندگي در كنار محدوده‌هاي زوج و فرد هر از چند گاهي مشمول بخشش‌هاي پليس قرار مي‌گيرند.
خبر اقتصادی - ديروز نيز سردار سيد تيمور حسيني، رييس پليس راهنمايي و رانندگي تهران بزرگ خبر ديگري در اين باره اعلام كرد. او گفت: «از ابتداي سال جاري طرح كنترل و پايش محدوده زوج و فرد به وسيله دوربين در سطح پايتخت اجرا و تخلفات به وسيله دوربين‌ها به ثبت رسيد، اما در نهايت تصميم بر اين شد كه جرايم ثبت شده تا ابتداي آبان‌ماه به شكل ارشادي باشد و متخلفان رقمي را بابت اين جريمه پرداخت نكنند.» اين سخنان در شرايطي است كه يكي از مهم‌ترين دلايل عدم موفقيت طرح‌هاي ترافيكي نبود يك استراتژي منظم است كه بايد از سوي پليس اعمال شود و اگر قرار باشد طرح ديگري با محدوديت‌هاي بيشتر اعمال شود تا باعث كاهش آلودگي هوا شود پليس بايد رويه قاطعانه‌تري نسبت به آن داشته باشد. اين موضوعي است كه اقبال شاكري، يكي از اعضاي شوراي شهر نيز در گفت‌وگو با «تعادل» به آن اشاره مي‌كند. او مي‌گويد: «مساله ما اين است كه محل اعمال قوانين جرايم رانندگي پليس راهور است اما متاسفانه اين جرايم خيلي دير به دست مردم مي‌رسد همين موضوع باعث افزايش رقم جريمه‌ها مي‌شود و در نهايت نيز مقامات انتظامي بخشش جرايم را در دستور كار خود مي‌گذارند در حالي كه اگر در سريعترين زمان بعد از تخلف جريمه به اطلاع مردم برسد بازدارندگي بيشتري دارد از سوي ديگر نيز رقم جريمه قابل پرداخت است.»
ارديبهشت سال90 سرانجام پس از يك سال چانه‌زني ميان نمايندگان مجلس و پليس راهور قانون جديد جرايم رانندگي پس از تصويب و ابلاغ از سوي دولت بطور رسمي در كشور كليد خورد تا قانون مصوب سال53 كه 40سال بدون كمترين تغييري در كشور اجرا مي‌شد براي هميشه به فراموشي سپرده شود. آغاز اجراي اين طرح اگر چه توانست تا سال92 هر سال 6درصد از تصادفات را كاهش دهد اما همواره نحوه اجراي آن مورد انتقاد اعضاي شوراي شهر بود كه كمترين تاثيري در كاهش به هم ريختگي‌هاي شهري داشت. اين عضو كميسيون حمل و نقل شوراي شهر در اين باره مي‌گويد: «پليس راهور در اعمال قوانين مربوط به جرايم رانندگي نمره منفي‌ها و اخطارها نيز درست عمل نكرده است در حالي كه از لحاظ تكنولوژي هيچ مشكلي ندارد گاهي اوقات براي يك تصادف مردم بايد دقايق طولاني منتظر پليس باشند در حالي كه ترافيك زيادي در خيابان رقم خورده است. دوربين‌هاي راهور تا دو كيلومتر دور‌تر را ثبت مي‌كند در حالي كه كسي كه سبقت غيرمجاز مي‌گيرد يا با سرعت خيلي زياد لايي مي‌كشد بايد توسط پليس متوقف شود. همين موضوع باعث مي‌شود كه هيچ تغييري در رفتار ترافيكي مردم ايجاد نشود.»
او با اشاره به نزديك شدن زمان اجراي طرح كاهش، خواستار برخورد جدي پليس با تخلفات ترافيكي مي‌شود و مي‌گويد: پليس بايد از موضع مدعي العموم بيرون بيايد و با تخلفات محكم‌تر برخورد كند. شاكري با اشاره به برنامه گشت نامحسوس كه با همكاري پليس و صدا سيما اجرا مي‌شود توضيح مي‌دهد: در اين برنامه ديده مي‌شود كه با راننده خودرو متخلف مانند يك قهرمان مصاحبه مي‌شود در حالي كه بايد طوري اعمال قانون شود كه طرف ديگر نتواند خطا نكند. ضمن اينكه پليس بايد افرادي كه خطا نمي‌كنند را نيز نشان دهد.
او درباره ضمانت اجرايي طرح كاهش آلاينده‌ها كه قرار است در ماه‌هاي آينده جايگزين طرح ترافيك شود، گفت: ضمانت اجرايي طرح LEZ درست عمل كردن دستگاه‌هاي مرتبط از جمله پليس است. زير ساخت‌هاي اين طرح آماده است تمام تكنولوژي مورد نياز نيز قابل خريد، نصب و راه‌اندازي است.
همزمان با سخناني كه اقبال شاكري درباره آماده بودن زيرساخت‌هاي اجراي طرح LEZ دارد پليس راهور همچنان معتقد است كه زير ساخت‌هاي طرح آماده نيست. سرهنگ مراد مرادي، رييس مركز اطلاع‌رساني پليس راهور تهران بزرگ در يادداشتي به اين موضوع اشاره كرده است؛ «از همان ابتدا كه طرح كاهش مطرح شد، پليس راهور از كليات اين طرح استقبال مي‌كند ولي معتقد است اجراي اين طرح در ايران، به دليل فقدان زيرساختها و بسترهاي سخت‌افزاري و نرم‌افزاري لازم، با مشكل مواجه مي‌شود؛ زيرا باور پليس اين است كه اجراي ناقص اين طرح، مصداق عيني تضييع حقوق شهروندان خواهد بود.»
تحميل بار ترافيكي به محدوده زوج و فرد
جعفر تشكري هاشمي، معاون شهردار تهران نيز روز گذشته خبري را اعلام كرد كه شايد براي افرادي كه داراي خودروهاي كم آلاينده هستند خوشايند باشد اما قطعا براي ترافيك سرسام آور تهران خبر خوشايندي نيست. او گفت: «تا زمان استقرار طرح كاهش مقررشد ضمن حفظ طرح زوج و فرد فعلي، هرخودرويي كه شرايط طرح كاهش را داشته باشد، بتواند هرروزه در محدوده زوج و فرد تردد كند.» البته قصد مديريت شهري در انتشار اين خبر تشويق مردم به تعويض خودرو يا ارتقاي آن به خودرو كم‌آلاينده است اما ابوالفضل قناعتي، عضو كميسيون حمل‌و‌نقل شورا در اين‌باره به «تعادل» گفت: انتظار ما از مجموعه شهري اين است كه اقداماتي كه در اين مقياس انجام مي‌دهند به شكل جامع باشد. نبايد به بهانه‌هاي مختلف تعداد ديگري خودرو به محدوده‌هاي زوج و فرد شهر اضافه كرد. شايد اين خودروها آلايندگي نداشته باشند اما مديريت شهري بايد به مسائل ترافيكي آنها نيز توجه كنند. در هر حال نمي‌شود هم طرح زوج و فرد را در تهران داشته باشيم و همزمان تعداد ديگري خودرو را وارد محدوده طرح كنيم.
نیره خادمی
