آيا ترديدهاي «فدرال رزرو» سياسي است، نگاهي به اما و اگرهاي بالا نرفتن نرخ بهره در امريكا
در پي نگراني از اوضاع اقتصادي جهان و از سرگيري گمانه‌زني‌ها درباره افزايش نرخ بهره بانكي در امريكا تا پايان امسال، ارزش دلار در معاملات سه‌شنبه در برابر بيشتر ارزهاي رايج در بازارهاي نوظهور جهان افزايش يافته است. اين در حالي است كه با وجود نظرسنجي فايننشال تايمز مبني بر افزايش نرخ بهره تا پايان سال جاري ميلادي، رييس دويچه‌بانك در امريكا نسبت به افزايش نرخ بهره حتي در سال آينده ميلادي نيز ابراز ترديد كرده است.
خبر اقتصادی - ارزش دلار در معاملات سه‌شنبه در برابر ين ژاپن افزايش يافت. ارزش هر وون كره‌جنوبي و هر روپيه هند نيز در برابر دلار نيز در اين معاملات به ترتيب 0.78درصد و 0.13درصد كاهش يافته است. ارزش هر رينگيت نيز در اين معاملات در برابر دلار 0.91درصد كاهش يافته است. گفته شده انتشار اخير آمار و ارقام ضعيف اقتصادي در امريكا از جمله آمار كمتر از حد انتظار درباره رشد بازار كار و فروش در بخش خرده‌فروشي موجب ترديد درباره تصميم بانك مركزي امريكا در افزايش نرخ بهره بانكي شده است. نشست بعدي سياست‌گذاري بانك مركزي امريكا هفته آينده برگزار خواهد شد.
به گزارش سي‌ان‌بي‌سي، جوزف لاورگنا، كارشناس اقتصادي و رييس دويچه بانك در امريكا، با اشاره به ترديدهاي وال‌استريت نسبت به افزايش نرخ بهره گفته كه ترديد دارد بانك مركزي امريكا حتي در سال آينده نيز اقدام به افزايش نرخ بهره كند. وي در يادداشتي به اين شبكه خبري گفته است: «ديگر اطمينان چنداني نداريم كه فدرال رزرو حتي در سال آينده نيز بخواهد كه نرخ بهره را افزايش دهد. چرا كه بانك مركزي فرصت افزايش نرخ بهره را در اوايل سال جاري از دست داد، وقتي كه اقتصاد و بازار كار قوي‌تر از امروز بود.»
بنا بر اين گزارش، ژانت يلن، رييس بانك مركزي امريكا پيش‌تر اعلام كرده بود كه تمايل دارد تا نرخ بهره را افزايش دهد اما تعلل وي در انجام اين كار در ماه سپتامبر، اغلب كارشناسان را شوكه كرد. اكنون برخي كارشناسان اقتصادي مي‌گويند اگر قرار باشد بانك مركزي امريكا نرخ بهره بانكي را افزايش دهد، احتمالا اين كار را تنها در نشست ماه دسامبر خود انجام خواهد داد.
گمانه‌زني‌ها درباره زمان افزايش نرخ بهره بالا گرفته است. به عنوان مثال درحالي كه موسسه باركليز اعلام كرده بانك مركزي امريكا احتمالا در ماه مارس نرخ بهره را افزايش خواهد داد، بانك گلدمن‌ساچز، مريلين لينچ و جي‌‌پي مورگان اعلام كرده‌اند كه اين اقدام در ماه دسامبر اجرايي خواهد شد. به اعتقاد لاورگنا، از آنجايي كه تاثير كندي رشد اقتصادي جهان بر اقتصاد امريكا مشخص نيست، اين مساله مي‌تواند، باعث شود كه بانك مركزي امريكا نرخ بهره را فعلا افزايش ندهد. البته سياست نيز مي‌تواند در اين مساله دخالت داشته باشد. اين كارشناس اقتصادي مي‌گويد: «باور دارم كه اگر نرخ بهره افزايش نيابد، فدرال رزرو مي‌تواند بخشي از مباحث داغ سياسي در سال آينده باشد. اين احتمال وجود دارد كه بانك مركزي امريكا با هدف دور ماندن از انتقادهاي سياسي در آستانه انتخابات نوامبر سال آينده، افزايش نرخ بهره را مسكوت نگه دارد.»
به گزارش شبكه سي‌ان‌بي‌سي، علاوه بر شائبه سياسي بودن عدم افزايش نرخ بهره، اختلاف آشكار رييس بانك مركزي امريكا با برخي از مقام‌هاي ارشد اين نهاد، اعتبار بانك مركزي امريكا را در برابر بازار تحت تاثير قرار داده است. اين اختلاف هفته گذشته و زماني آشكار شد كه «دنيل تارولو» و «ليل برينراد» هر يك جداگانه در مخالفت با افزايش نرخ بهره در سال جاري ميلادي صحبت كردند. علت مخالفت اين افراد، نگراني درباره اقتصاد جهاني و تاثير آن بر اقتصاد امريكا عنوان شد.
افزايش نرخ بهره تا پايان سال جاري
با وجود گزارش سي‌ان‌بي‌سي مبني بر اينكه فدرال رزرو نه تنها امسال كه در سال آينده نيز نرخ بهره را افزايش نخواهد داد، نشريه فايننشال تايمز با انجام يك نظرسنجي از كارشناسان اقتصادي اعلام كرده كه نرخ بهره امريكا احتمالا تا پايان سال جاري ميلادي افزايش خواهد رفت. در اين گزارش آمده است: «با وجود اينكه داده‌هاي اقتصادي ضعيف باعث شده بانك‌هاي گوناگوني هشدار دهند كه بانك مركزي امريكا به هدف تورمي خود نرسد، نزديك به دوسوم اقتصاددانان انتظار دارند كه فدرال رزرو تا پايان همين امسال نرخ بهره بانكي را افزايش دهد.»
بنا بر اين گزارش، در نظرسنجي كه از 46 اقتصاددان از بانك‌هاي پيشرو در امريكا، اروپا و آسيا، درباره افزايش نرخ بهره انجام شده، با وجود داغ بودن بازار كار امريكا، 65درصد اين اقتصاددانان گفته‌اند كه بانك مركزي امريكا نرخ بهره اوراق قرضه فدرال را در اجلاس دسامبر خود افزايش مي‌دهد.
ناظران مي‌گويند كه وضعيت بهبود يافته اقتصادي كشور امريكا براي اعمال قوانين سخت‌تر مالي توسط سياست‌گذاران اين كشور مناسب نيست. يبش از نيمي از اقتصادداناني كه در نظرسنجي شركت كرده‌اند، گفته‌اند كه فدرال رزرو امسال دست به خطر انجام يك اشتباه سياستي خواهد زد و البته اشاره‌يي به اين نكرده‌اند كه تغيير نرخ بهره بانكي چه وقتي زود يا چه وقتي دير خواهد بود. بسياري از اقتصاددانان بحث كرده‌اند كه داده‌هاي اقتصادي در حال تضعيف شامل آمار خرده‌فروشي، توليد صنعتي كم و گزارش‌هاي توليد منطقه‌يي نامطلوب و نيز تورم ناچيز، نياز به صبر كردن توسط فدرال رزرو را كمتر كرده‌اند.
هيچ يك از 46 اقتصاددان حاضر در نظرسنجي فايننشال تايمز نگفته‌اند كه بانك مركزي امريكا در نشست چند روز آينده خود در 28 اكتبر، دست به افزايش نرخ بهره خواهد زد. بيش از 85 درصد آنان گفته‌اند كه بانك مركزي تا نشست ماه ژوئن سال آينده، نرخ بهره را دو باره افزايش مي‌دهد. قبل از تصميم‌گيري بانك مركزي امريكا براي نرخ بهره كه به تثبيت همان نرخ سابق منجر شد، در يك نظرسنجي ديگر كه فايننشال تايمز انجام داده بود، 9 نفر از 10 اقتصاددان حاضر در نظرسنجي، گفته بودند كه بانك مركزي از سياست نرخ بهره بانكي نزديك به صفر تا آخر سال دست خواهد برداشت.
منبع: تعادل
