محمدجواد ظريف همزمان با آغاز به‌كار كميسيون مشترك ايران و گروه 1+5 مطرح كرد:
ديپلماسي اقتصادي؛ مهم‌ترين اولويت وزارت خارجه در دوران پسا تحريم
با اعلام دستور لغو تحريم‌هاي ايران توسط امريكا و اتحاديه اروپا، روندي تازه درخصوص توافق هسته‌يي و برنامه جامع اقدام مشترك ميان ايران و گروه 1+5 كليد خورد. به گمان كارشناسان با اجرايي شدن برجام، مهم‌ترين بخش از اين توافق تاريخي در حال رقم خوردن است و همين امر مي‌تواند چشم‌انداز جديدي را در افق روابط بين‌الملل پديدار كند.
خبر اقتصادی - در همين راستا، در تازه‌ترين تحولات درخصوص همكاري ميان ايران و جامعه بين‌الملل كه پس از حصول توافق هسته‌يي و فروريختن ديوار سخت ايران هراسي نمود يافت، اجرايي شدن برنامه جامع اقدام مشترك، در قالب كميسيوني مشترك ميان ايران و گروه 1+5 است. وظيفه اصلي اين كميسيون كه قرار است سال‌ها به كار خود ادامه دهد، اجراي موارد و پيوست‌هاي برجام، ارزيابي درمورد اجراي لغو تحريم‌هاي ايران، تصميم‌گيري درمورد طرح‌هاي مرتبط با برنامه هسته‌يي كشور و نيز ارزيابي و تصويب ساخت مجتمع‌هاي سوخت در ايران است كه هماهنگي آن برعهده نماينده عالي اتحاديه اروپاست. بنا بر اعلام منابع رسمي، كار كميسيون مشترك محرمانه است و تصميم‌گيري‌هاي آن براساس اجماع اعضا صورت خواهد گرفت همچنين قرار است هر سه ماه يك‌بار در يكي از شهرهاي نيويورك، وين يا ژنو تشكيل شود.
در همين خصوص، درحالي كه توافق هسته‌يي زمينه‌يي را فراهم آورد تا سياست خارجي ايران با چرخشي هدفمند و با تأسي از شرايط به‌وجود آمده در جامعه بين‌الملل به سمت موازنه مثبت چرخش پيدا كند، محمدجواد ظريف وزير امور خارجه كشورمان، توجه به ديپلماسي اقتصادي را از مهم‌ترين اولويت‌هاي دستگاه سياست خارجي ايران در دوران پساتحريم اعلام كرد. وي با بيان اينكه ملاك ارزيابي از سفرا، ميزان خدمات و موفقيت‌هاي آنها در كمك به توسعه كشور و دستيابي به اقتصاد مقاومتي است، مي‌گويد: قرار است در سال‌جاري سميناري با حضور سفراي ايران برگزار شود كه مهم‌ترين محور آن نحوه استفاده اقتصادي از شرايط پسا تحريم است. رييس دستگاه ديپلماسي كشور با اعلام اينكه وزارت خارجه با وزارت اقتصاد در اين زمينه هماهنگ است، تاكيد كرد: وزارت خارجه با تمام وزارتخانه‌ها براي تحقق اين مهم و دستيابي به شكوفايي اقتصادي هماهنگ عمل خواهد كرد.
تشكيل نخستين جلسه كميسيون مشترك
نخستين جلسه كميسيون مشترك ميان ايران و گروه1+5 در سطح معاونان درحالي پايان يافت كه دستور كار آن اعلام تشكيل كميسيون، مرور آخرين تحولات برجام، مرور نحوه اجراي تعهدات طرفين در فاصله روز تصويب و روز اجرايي شدن بود. در همين خصوص سيدعباس عراقچي معاون وزير خارجه و رييس ستاد پيگيري اجراي برجام اعلام كرد: بعد از آنكه مراحل طي شد و همان‌طور هم كه در روز تصويب اعلام كرديم، كميسيون مشترك تشكيل جلسه مي‌دهد و مروري بر آخرين تحولات درخصوص گام‌هاي بعدي خواهيم داشت و در آخر هم تصميم‌گيري در رابطه با اسنادي كه بايد آماده شوند ازجمله موضوع اراك و موارد ديگر كه ان‌شاءالله سعي مي‌كنيم براي اجراي تعهدات هر دو طرف آماده شوند. وي افزود: در صورت لزوم تا پايان هفته مذاكرات در وين ادامه خواهد داشت.
روز مهم در راستاي اجراي برجام
ازسوي ديگر جان كري وزير امور خارجه امريكا با بيان اينكه در حال انجام اقداماتي براي لغو تحريم‌ها عليه ايران هستيم، گفت: امريكا و گروه 1+5 و اتحاديه اروپا در روز اجراي توافق هسته‌يي (برجام) گام‌هاي لازم را براي برداشتن فوري تحريم‌هاي مربوط به برنامه هسته‌يي ايران برخواهند داشت. وي در بيانيه‌يي افزود: من از بيانيه اتحاديه اروپا، گروه 1+5 و ايران درمورد رسيدن به روز تصويب برجام استقبال مي‌كنم؛ روزي مهم براي تمام ما و گام اول مهمي در روند اطمينان‌يابي از مقاصد صرفا صلح‌آميز برنامه هسته‌يي ايران است. ايران همچنين تمام گام‌هاي لازم ذكر شده در برجام را براي محدودسازي برنامه هسته‌يي خود و اطمينان‌بخشي درمورد صلح‌آميز بودن آن از اين پس آغاز خواهد كرد. كري تصريح كرد: طبق راهنمايي‌هاي رييس‌جمهوري، وزارت امور خارجه و همكاران‌مان در دولت امريكا به اقدامات خود در زمينه اطمينان يافتن از آمادگي‌مان در زمينه عمل به تعهدات‌مان در برجام ادامه خواهيم داد. ما امروز در حال انجام اقداماتي مشروط در ارتباط با لغو برخي تحريم‌هاي قانوني هسته‌يي هستيم تا براي انجام تعهدات‌مان در زمينه لغو تحريم‌ها آماده شويم. لغو اين تحريم‌ها در روز اجرا و زماني كه ايران تمام اقدامات هسته‌يي لازم را انجام داده و آژانس تاييد كند، اعمال خواهد شد.
آمادگي براي مدرن‌سازي راكتور اراك
در همين حال روزنامه واشنگتن‌پست بااشاره به برگزاري نخستين نشست كميسيون مشترك ايران و گروه 1+5 نوشت: انتظار مي‌رود در اين جلسه چگونگي همكاري چين براي تغيير راكتور آب سنگين اراك مشخص شود. ارنست مونيز وزير انرژي امريكا اعلام كرد: كارشناسان هسته‌يي در اين وزارتخانه ما را راهبري مي‌كنند تا به‌همراه ايران و چين، راكتور تحقيقاتي اراك را به‌گونه‌يي كارآمد مدرن‌سازي كنند. مونيز افزود: طبق بيانيه هدف كه ميان امريكا، چين و ايران تصويب شد، وزارت انرژي ايالات متحده، آژانس بين‌المللي انرژي اتمي و جمهوري خلق چين را به‌عنوان روساي مشترك كارگروه گروه 1+5 و اتحاديه اروپا تعيين كرد كه طي هفته‌هاي آتي براي بحث و گفت‌وگو درباره مسائل اساسي با يكديگر ديدار خواهند كرد.
گام‌هاي اوليه تمام طرفها
ازسوي ديگر، لوران فابيوس وزير امور خارجه فرانسه در يك سخنراني در مجلس سناي اين كشور به توافق هسته‌يي ايران و گروه 1+5 اشاره كرد و گفت كه ما با توافق موافقيم، اما توافقي كه به‌گونه‌يي مطمئن، يعني قابل راستي‌آزمايي، امكان دستيابي ايران به سلاح هسته‌يي را از بين ببرد. همچنين جاكوب لو وزير خزانه‌داري امريكا نيز پس از آنكه اتحاديه اروپا و باراك اوباما رييس‌جمهور امريكا همزمان با روز عملياتي شدن برجام دستور لغو تحريم‌هاي ايران را صادر كردند بيانيه‌يي منتشر و در آن از اين رويداد مهم استقبال كرد. در بيانيه وزير خزانه‌داري امريكا آمده است: امروز، برنامه جامع اقدام مشترك كه يك توافق تاريخي است وارد مرحله اجرا مي‌شود و تمام طرفها گام‌هاي لازم براي عمل به تعهدات‌شان را برمي‌دارند. اين مرحله اوليه از اهميتي جهاني برخوردار است. همزمان كه ايران برداشتن گام‌هاي مرتبط هسته‌يي را آغاز مي‌كند، امريكا و متحدان ما نيز براي لغو تحريم‌هاي مرتبط هسته‌يي عليه ايران آماده مي‌شوند. ما يك گام به موفقيت برنامه جامع اقدام مشترك و امن‌تر شدن جامعه بين‌الملل نزديك‌تر مي‌شويم.
تسهيل روند توسعه اقتصادي ايران
در همين راستا و درحالي كه راديو فرانسه گزارش داد كه اتحاديه اروپا و امريكا براي اقدامي هماهنگ درراستاي لغو تحريم‌هاي ايران آماده شدند، خوالي مين سفير سابق چين در ايران در گفت‌وگويي با ايرنا گفت: آغاز اجراي برنامه جامع اقدام مشترك دستاورد ارزشمند مذاكرات سخت و نفسگير ايران و كشورهاي 1+5 و پيروزي بزرگ تهران در عرصه ديپلماسي است. ايران از بازيگران مهم منطقه خاورميانه و نظام بين‌الملل است و اين كشور توسعه اقتصادي را به‌عنوان يكي از اصول مهم پيشرفت، مدنظر داشته است. اين هدف باوجود تحريم‌هاي بين‌المللي امري غيرممكن يا بسيار دشوار بود، اما بدون شك با لغو تحريم‌ها، مسير براي تحقق و تسريع در روند توسعه اقتصادي ايران بيش از پيش تسهيل خواهد شد.
منبع: محمدرضا ستاری - تعادل
