«آب» گرفتار اختلاف نهادها در زمينه تخصيص اعتبارات
از ديرباز به آب مي‌گفتند: «مايه حيات». اما به نظر مي‌رسد دركشور ايران با وجود رايج بودن اين اصطلاح، باور چنداني نسبت به حياتي بودن آن حداقل درميان مسوولان كشور وجود ندارد. شايد شاهدي بر اين مدعا اختلافاتي باشد كه در زمينه مديريت طرح‌هاي آب و حوزه آب دركشور وجود دارد.
خبر اقتصادی - نيمه‌هاي تابستان نشستي در شركت مديريت منابع آب ايران ميان وزارت نيرو و جهاد كشاورزي برگزار شد. يكي از اصلي‌ترين بحث‌هايي كه در آن نشست مطرح شد، بحث اعتبار يكي از مهم‌ترين طرح‌هاي آبي كشور يعني طرح احيا و تعادل‌بخشي آب‌هاي زيرزميني بود. پيگيري‌هاي خبرنگار «تعادل» در مورد وضعيت تخصيص بودجه به اين طرح از اختلاف ميان سازمان مديريت برنامه‌ريزي بودجه با وزارت نيرو در زمينه اولويت بودجه‌دهي به اين طرح پرده برداشت. اما اكنون خبري آمده كه نشان مي‌دهد اختلاف ميان وزارت نيرو و سازمان مديريت برنامه‌ريزي بودجه فراگيرتر است. در اين خبر كوتاه حميدرضا تشيعي معاون بهره‌برداري شركت آب و فاضلاب كشور گفته است كه در برنامه پنجم توسعه بايد 690ميليارد تومان اعتبار براي اصلاح و بازسازي شبكه‌هاي آب اختصاص مي‌يافت كه فقط 25ميليارد تومان به دست اين شركت رسيده است. تشيعي تاكيد كرده كه پيگيري‌هاي بسياري در اين زمينه انجام شده است اما با اين وجود نتيجه مطلوبي دريافت نشده است. پيش‌تر در مورد طرح احيا و تعادل‌بخشي آب‌هاي زيرزميني نيز همين سخنان ازسوي مسوولان اين بخش شنيده شده است. براساس گزارش‌هاي پيشين «تعادل»، عبدالله فاضلي دبير ستاد احياي آب‌هاي زيرزميني در روز 22شهريور سال جاري از نامه‌يي خبر داده بود كه حميد چيت‌چيان براي محمدباقر نوبخت سخنگوي دولت نوشته بود و با وجود گذشت دوهفته تا آن تاريخ هنوز جواب كتبي دريافت نكرده بود. علاوه بر اين نامه فاضلي تاكيد مي‌كرد كه آنها نيز جلسه‌يي با سازمان مديريت و برنامه‌ريزي بودجه داشته‌اند و تنها نتيجه‌يي كه از آن حاصل شده بود، پيش‌نويس موافقتنامه بين شركت‌ها و سازمان‌هاي آب است.
بيش از پنج سال از ماجراي طرح احيا و تعادل‌بخشي آب‌هاي زيرزميني مي‌گذرد اما هنوز بر سر اعتباردهي به اين طرح اختلاف وجود دارد. روز شنبه 24 مرداد جلسه‌يي مشترك ميان وزرا، معاونان و مديران وزارت نيرو و وزارت جهاد كشاورزي در مورد اين طرح برگزار شد كه در آن جلسه مسوولان وزارت نيرو ادعا مي‌كردند سازمان مديريت و برنامه‌ريزي با وجود ادعاهايي كه در زمينه اولويت داشتن اين طرح دارد، هنوز بودجه مورد نظر را به آنها نداده است. در آن جلسه رحيم ميداني معاون وزير نيرو در امور آب و آبفا از سازمان مديريت گلايه كرد و گفت: «براي بنده كه متولي سدها هم هستم اولويت تعادل‌بخشي بيشتر از اعتبار سدهاست. اين طرح بايد در اولويت آنها هم قرار گيرد.» اين درحالي است كه براساس گزارش سازمان ملل متحد آب‌هاي زيرزميني جزو اصلي‌ترين ذخاير طبيعي زمين به شمار مي‌روند. حفاظت از منابع آب‌هاي زيرزميني امري بسيار پيچيده است و به مراقبت‌هاي محلي و منطقه‌يي نياز دارد. البته نظام آبخوان‌داري فرامرزي ابعاد پيچيده‌يي در سطح بين‌المللي به اين ماجرا اضافه مي‌كنند. همكاري‌ها و ابتكارات بين‌المللي مي‌تواند ارزش‌افزوده چشمگيري در اين باره به همراه داشته باشد. اين همكاري‌ها و مشاركت‌هاي بين‌المللي به ارتقاي آگاهي عمومي كمك بسياري مي‌كند و در نتيجه به ابزاري براي مديريت بهتر تبديل مي‌شود. اين مساله جزو اهداف توسعه هزاره است و بايد در اولويت انسان‌ها قرار گيرد اما گويا دركشور ما هنوز برخي مسوولان به اين مساله باور ندارند. رضا راعي مديركل دفتر مطالعات پايه منابع آب نيز درهمان جلسه مشترك وزارت نيرو و وزارت جهاد كشاورزي به «تعادل» گفت: «به نظر مي‌رسد آنها (مسوولان در سازمان مديريت) مشكل را درك نكرده‌اند و به همين خاطر آن را در اولويت خود قرار نداده‌اند.»
اكنون تسنيم در روز شنبه 18 مهر خبري منتشر كرده كه نشان مي‌دهد اختلاف ميان سازمان مديريت و وزارت نيرو دارد فراگيرتر از مساله تخصيص بودجه و اعتباردهي به طرح احيا و تعادل‌بخشي است. در اين خبر آمده است معاون بهره‌برداري شركت آب و فاضلاب كشور گفت: «در برنامه پنجم توسعه بايد 690ميليارد تومان اعتبار براي اصلاح و بازسازي شبكه‌هاي آب اختصاص مي‌يافت كه فقط 25ميليارد تومان به دست ما رسيد. با وجود پيگيري‌هاي انجام شده از سازمان مديريت نتيجه مطلوبي دريافت نشد.» حميدرضا تشيعي در گفت‌وگو با خبرنگار تلويزيون افزوده است: «با توجه به فرسودگي 40درصدي شبكه‌هاي توزيع و گسترش دامنه خشكسالي دركشور براي مديريت و جلوگيري از هدررفت آب، اقدام به نشت‌يابي اين شبكه‌ها كرديم.»
وي اظهار داشت: اعتبار تعيين شده در برنامه پنجم براي اصلاح و بازسازي شبكه‌هاي آب متناسب با قيمت سال89 بوده است كه با توجه به رشد 2برابري قيمت‌ها، بايد حداقل 1000ميليارد تومان سالانه براي اين طرح به شركت‌هاي آب و فاضلاب اختصاص يابد.
تشيعي با اشاره به قرارگرفتن طرح نشت‌يابي و كنترل نشت در شبكه‌هاي توزيع با بهره‌گيري از فناوري‌هاي جديد تصريح كرد: پارسال طرح نشت‌يابي در 14هزارو505كيلومتر از شبكه‌هاي توزيع، 400كيلومتر در مسير خطوط انتقال و بيش از يك‌ميليون و288هزار رشته از انشعاب مشتركان خانگي كه بيشترين نشت را دارد، انجام شده است.
معاون بهره‌برداري شركت مهندسي آب و فاضلاب كشور حفاظت از منابع آبي قابل شرب را بسيار ضروري دانست و افزود: به جاي سرمايه‌گذاري‌هاي كلان درفاصله‌هاي دور و تامين منابع جديد كه هر روز درحال افت هستند، بايد مانع هدررفت آب شويم.
تشيعي گفت: سازمان مديريت و برنامه‌ريزي بايد دراختصاص اعتبار به شركت‌هاي آب و فاضلاب كمك كند اين درحالي كه درچند سال گذشته با وجود پيگيري‌هاي انجام شده، نتيجه مطلوبي از اين سازمان دريافت نشده است.
منبع: تعادل
