بهاري آرام و تابستاني نزولي، وضع بازار نفت

 خبر اقتصادی - آغاز سال 94 آغازي نزولي براي نفت خام بود. بررسي‌ها از گزارش ماهانه اوپك در ماه فروردين (آوريل) نشان مي‌دهد متوسط بهاي نفت در ماه مارس (مصادف با نيمه نخست ماه فروردين) به ميزان يك دلار و 60 سنت كاهش داشته و به رقم 52.46 دلار در ازاي هر بشكه رسيده است. نفت برنت حوزه درياي شمال و شاخص دبليوتي‌آي نيز هر كدام به ترتيب 1.86دلار و 2.87دلار كاهش داشتند به طوري كه ميانگين قيمت نفت برنت در اين ماه به 56.94دلار در ازاي هر بشكه و قيمت نفت دبليوتي‌آي نيز به 47.85دلار در ازاي هر بشكه رسيد. فاصله قيمت ميان اين دو شاخص نفتي نيز 9دلار بود. قيمت نفت ايران نيز در اين ماه كاهش 1.41دلاري را نسبت به ماه قبل خود تجربه كرد و به رقم 51.27دلار در ازاي هر بشكه رسيد. همچنين توليد نفت ايران در اين ماه نسبت به ماه قبل 10هزار و 400بشكه كاهش داشته و به رقم دو ميليون و 773هزار بشكه در روز رسيده و به اين ترتيب ايران در آن ماه رتبه چهارم اوپك را به خود اختصاص داد. مجموع توليدات نفتي اوپك نيز در اين ماه برابر با 30ميليون و 786هزار بشكه در روز بود. 

بر خلاف نخستين ماه سال، ارديبهشت نفسي تازه به روح بازار نفت دميد. براساس گزارش ماهانه اوپك در ماه ارديبهشت (مه)، سبد نفتي اوپك در ماه آوريل (مقارن با نيمه دوم ماه فروردين و نيمه نخست ماه ارديبهشت) به بالاترين سطح خود تا آن ماه از سال 2015 رسيد كه عوامل مختلفي در بازار دست به دست هم دادند تا اين افزايش قيمت حاصل شود. ميانگين قيمت نفت اوپك در اين ماه 4.84دلار افزايش داشت و به رقم 57.30دلار در ازاي هر بشكه رسيد. البته اين ميزان در مقايسه با سال گذشته آن بسياري كم بود. نفت برنت حوزه درياي شمال نيز با رشد 4.20دلاري به 61.14دلار در ازاي هر بشكه و نفت دبليوتي‌آي با رشد 6.77دلاري به قيمت 54.63دلار در ازاي هر بشكه رسيد. بهاي نفت سنگين ايران در اين ماه در مقايسه با ماه قبل 4.99دلار افزايش داشت و به قيمت 56.26دلار در ازاي هر بشكه در بازار جهاني معامله مي‌شد. نكته جالب توجه اين است كه توليد نفت ايران نيز همزمان با قيمت آن افزايش داشت. براساس منابع ثانويه، توليد نفت ايران با 45هزار و 200 بشكه افزايش به دو ميليون و 824 بشكه در روز رسيد. به اين ترتيب ايران در اين ماه با اختلاف بسيار كم بعد از امارات متحده عربي، جايگاه چهارم اوپك را به خود اختصاص داد. مجموع توليدات نفتي اوپك نيز در اين ماه برابر با 30ميليون و 843هزار بشكه در روز بود. 

خرداد نيز مانند ارديبهشت، ماهي بهشتي براي نفت خام بود چراكه طبق گزارش ماهانه اوپك در ماه خرداد (ژوئن)، سبد نفتي اوپك در اين ماه نيز به بالاترين رقم خود در سال 2015 تا آن ماه رسيد. متوسط بهاي نفت در اين ماه با رشد 4.86دلاري به 62.16دلار در ازاي هر بشكه رسيد. افزايش تقاضاي نفت، وضعيت بازار محصولات پالايشي و كشف ذخاير جديد جزو عناصر كليدي بودند كه باعث افزايش قيمت نفت در بازارهاي جهاني شدند. متوسط قيمت نفت سنگين ايران نيز در اين ماه 5.12دلار افزايش يافت. به اين ترتيب نفت ايران در آن ماه به قيمت 61.38دلار در ازاي هر بشكه در بازار نفت معامله شد. علاوه بر آن توليد نفت ايران نيز در آن ماه هزار بشكه افزايش يافت. در نتيجه ايران با توليد دو ميليون و 845هزار بشكه نفت در روز از امارات متحده عربي پيشي گرفت و رتبه سوم اوپك را در آن ماه كسب كرد. مجموع توليدات نفتي اوپك نيز در آن ماه به 30ميليون و 975هزار بشكه در روز رسيد. روزهاي نخستين ماه تابستاني اما روزهاي خوبي براي بهاي نفت نبود. بررسي‌هاي «تعادل» از گزارش ماهانه اوپك در ماه تير (جولاي) نشان مي‌دهد متوسط بهاي نفت اوپك با كاهش 1.95دلاري به رقم 60.21 دلار در ازاي هر بشكه رسيد. نفت برنت حوزه درياي شمال نيز با كاهش 1.86دلاري به قيمت 63.75دلار در ازاي هر بشكه معامله شد. اين درحالي است كه شاخص نفتي دبليوتي‌آي با افزايش 46سنت به متوسط 59.83دلار در ازاي هر بشكه رسيد. همين امر باعث نزديك شدن شكاف قيمت نفت برنت و دبليوتي‌آي و رسيدن آن به 3.90دلار در آن ماه شد. متوسط بهاي نفت سنگين ايران نيز در اين ماه كاهش 1.52دلاري داشت و به رقم 59.86دلار در ازاي هر بشكه رسيد. علاوه بر اين، توليد نفت ايران نيز در اين ماه كاهش 9هزار و 200بشكه‌يي را تجربه كرد و به رقم دو ميليون و 827هزار بشكه در روز رسيد. به همين دليل ايران در اين ماه دوباره بعد از امارات متحده عربي و در جايگاه چهارم اوپك قرار گرفت. البته با وجود كاهش توليد نفت از سوي ايران ميزان توليد نفت سازمان كشورهاي صادركننده نفت خام (اوپك) در اين ماه از مرز 31ميليون بشكه نيز تجاوز كرد؛ اوپك در اين ماه بالغ بر 31ميليون و 378هزار بشكه نفت خام توليد كرد. 

به دنبال كاهش ميانگين بهاي نفت در ابتداي تابستان در مرداد ماه نيز شاهد ادامه روند نزولي آن بوديم. براساس گزارش ماهانه اوپك در ماه مرداد (آگوست) ميانگين قيمت نفت اوپك با افت 10درصدي به 54.19دلار در ازاي هر بشكه رسيد. در اين ماه كه بازار وضعيتي خرسي پيدا كرده بود متوسط بهاي نفت برنت حوزه درياي شمال با 6.99دلار كاهش به رقم 56.76دلار در ازاي هر بشكه رسيد. نفت دبليوتي‌آي نيز با 8.90دلار كاهش به قيمت 50.93دلار در ازاي هر بشكه در بازار معامله شد. جالب است كه در اين ماه تفاوت قيمت نفت برنت و دبليوتي‌آي از 1.91دلار تا 5.83 دلار در ازاي هر بشكه در نوسان بود. متوسط قيمت نفت سنگين ايران نيز با 5دلار كاهش به رقم 54.86دلار در ازاي هر بشكه رسيد. اما با وجود اين كاهش قيمت، توليد نفت ايران 32هزار و 300 بشكه افزايش داشت يعني ايران در اين ماه بالغ بر دو ميليون و 861هزار بشكه در روز نفت توليد كرد با وجود اين باز هم با اختلاف ناچيزي پس از امارات متحده عربي، جايگاه چهارم را به خود اختصاص داده بود. توليد نفت اوپك نيز در اين ماه به 31ميليون و 513 هزار بشكه در روز رسيد. 

آخرين ماه از تابستان، نفس‌برترين ماه براي طلاي سياه بود. بررسي‌هاي «تعادل» از گزارش ماهانه اوپك در ماه شهريور (سپتامبر) نشان مي‌دهد متوسط بهاي نفت اوپك در اين ماه به زير 50دلار در ازاي هر بشكه سقوط كرد. قيمت نفت به دليل ادامه مازاد عرضه نفت در بازار جهاني و آشوب در اقتصاد چين افت شديدي را در اين ماه تجربه كرد به طوري كه متوسط بهاي نفت اوپك در اين ماه به 45.46دلار در ازاي هر بشكه رسيد. نفت برنت نيز به قيمت 48.21دلار در ازاي هر بشكه و نفت دبليوتي‌آي به قيمت 42.89دلار در ازاي هر بشكه رسيد. شكاف قيمت ميان نفت برنت و دبليوتي‌آي نيز با 52 سنت كاهش به 5.32دلار رسيد. بهاي نفت سنگين ايران با 8.61دلار كاهش به 46.25دلار در ازاي هر بشكه رسيد اما توليد نفت اين كشور با 4هزار بشكه افزايش به دو ميليون و 857هزار بشكه در روز رسيد هر چند باز هم بعد از امارات متحده عربي و در جايگاه چهارم اوپك قرار داشت. مجموع توليد نفت اوپك نيز در اين ماه به 31ميليون و 544 هزار بشكه در روز رسيد. 

قيمت نفت اوپك درحال حاضر 86درصد قيمت آن در ابتداي سال است، يعني با كاهش 14درصدي برابر با 7دلاري همراه بوده است. قيمت نفت برنت نيز درحال حاضر برابر با 84درصد قيمت آن در ابتداي سال جاري است كه كاهش 16درصدي معادل 8دلار و 73سنتي را نشان مي‌دهد. بهاي نفت دبليوتي‌آي نيز درحال حاضر 89 درصد قيمت آن در ماه فروردين است و كاهش بيش از 11درصدي را نشان مي‌دهد كه برابر با 4دلار و 96سنت است و در نهايت قيمت نفت سنگين ايران در اين ماه به 90درصد قيمت آن در ابتداي سال جاري رسيده و با كاهش 10درصدي برابر با 5دلار و 2سنتي همراه بوده است.