مديرعامل هواپيمايي تابان و رييس انجمن مهندسي حمل‌ونقل:
مردم متضرر اصلي مجادله ايرلاين‌ها و شركت فرودگاه‌ها
اين جنگ و گريزي كه بين ايرلان‌ها و شركت فرودگاه‌ها به وجود آمده، نبايد باعث شود كه مردم متضرر شوند. زيرا زماني كه شركت فرودگاه‌ها خدمات خود را به ايرلاين‌ها محدود مي‌كند، اين مردم هستند كه پروازشان با تاخير انجام مي‌شود. اما زماني كه ايرلاين‌ها چرخه پرواز بيشتري دارند، خدمات بيشتري نيز به مردم ارائه مي‌دهند و درآمدزايي بيشتر و توان بيشتر براي بازپرداخت بدهي‌هايشان خواهند داشت.
خبراقتصادي - همكاري مناسب و پيوسته شركت فرودگاه‌ها و ايرلاين‌ها مي‌تواند تعداد پروازهاي عبوري را افزايش و تاخير در پروازها را كاهش دهد اما اين روزها با توجه به كدورتي كه بابت بدهي‌هاي معوق ايرلاين‌ها به شركت فرودگاه‌ها به وجود آمده، شركت فرودگاه‌ها خدمات‌رساني به ايرلاين‌ها را تبديل به ابزار فشاري براي طلب معوقات 1450ميليارد توماني خود از چند ايرلاين كرده است.
زيرا به نظر مي‌رسد وضعيت مالي خاص شركت‌هاي هواپيمايي فعال در ايران اجازه وصول بخشي از اين بدهي‌ها را نمي‌دهد.
افزايش روزافزون بدهي‌ها
براساس صحبت‌هاي عضو هيات‌مديره شركت فرودگاه‌هاي كشور در ماه‌هاي گذشته نه‌تنها ميزان بدهي معوق ايرلاين‌ها كاهش نيافته كه حتي از رقمي درحدود 400ميليارد تومان به بيش از 600ميليارد تومان رسيده است. هرچند در صنعت هواپيمايي حتي اين رقم نيز در قبال خريد يك هواپيماي جديد چندان چشم‌گير به حساب نمي‌آيد اما با توجه به وضعيت درآمدي شركت فرودگاه‌ها قطعا براي طرح‌هاي آينده اين شركت نقشي بسزا خواهد داشت.
نياز به تعمير و بهسازي تعداد زيادي از فرودگاه‌هاي بزرگ كشور كه براي آنها رديف اعتبار دولتي درنظر گرفته نشده، باعث شده است شركت فرودگاه‌ها نسبت به گذشته با جديت بيشتري مطالبات معوق خود را پيگيري كند. با اين وجود اما وضعيت خاص اقتصادي ايرلاين‌هاي داخلي باعث شده آنها عملا برنامه خاصي براي بازپرداخت اين بدهي‌ها نداشته باشند. هرچند در دوره قبل ايلخاني- سرپرست سابق شركت فرودگاه‌هاي كشور- از آغاز جلساتي با ايرلاين‌ها براي دريافت بدهي آنها خبر داد اما به نظر مي‌رسد اين جلسات لااقل درحال حاضر به دريافت اين بدهي‌ها كمك خاصي نكرده باشد. بنا بر گزارشي كه ايسنا در اين زمينه منتشر كرده بود كه با توجه به اينكه بخش قابل توجهي از اين بدهي 600ميلياردي به دو ايرلاين ايران‌اير و آسمان به عنوان شركت‌هاي هواپيمايي دولتي مربوط مي‌شود يا بايد با ابلاغ دستوري به شركت فرودگاه‌ها عملا قيد اين بدهي‌ها را زد يا اينكه دولت با درنظر گرفتن يك اعتبار مجزا براي اين دو ايرلاين باعث بازپرداخت بدهي‌ها شود. هرچند به نظر مي‌رسد در اين ماجرا استدلال‌هاي هر دو گروه در نوع خود بخشي از واقعيت را منعكس مي‌كند و از يك‌سو وضعيت شركت فرودگاه‌ها در پيگيري طرح‌هاي عمراني و وضعيت ايرلاين‌ها در پرداخت بهاي خدمات‌شان را يادآور مي‌سازد اما با توجه به كسري منابع موجود شايد باز هم نياز به ورود يك نهاد حاكميتي به اين عرصه و روشن كردن تكليف اين ماجرا باشد.
متنوع‌سازي نرخ بليت
ابوالفضل بهرهدار، رييس انجمن مهندسي حمل‌ونقل ايران و نايب‌رييس فدراسيون حمل‌ونقل در اين ارتباط به «تعادل» گفت: شركت فرودگاه‌ها مي‌تواند از راه درآمدي كه ايرلاين‌ها دارند اقدام به بازپس‌گيري طلب خود كند. درحال حاضر هزينه تعميرات فرودگاهي بسيار بالاست اما اگر قيمت‌گذاري بليت درمواقع مختلف سال به عهده ايرلاين‌ها بوده و نرخ تعرفه آزاد باشد و ايربلاين‌ها بتوانند از فرايند دريافت- پرداخت خود را به‌طور مناسب مديريت كرده و حاشيه سود سرمايه‌گذاري‌شان را محفوظ بدارند، توان بازپرداخت بدهي خود را پيدا خواهند كرد. وي افزود: درعين حال از ايرلاين‌ها هم بايد خدمات بهتر و تعداد پروازهاي بيشتري را طلب كنيم زيرا اين بخش هنوز تكميل نشده است. ازسوي ديگر، شركت فرودگاه‌هاي ما بايد آنچنان آمادگي و مديريت داشته باشد كه تاخير درپروازها به وجود نيايد. زيرا درحال حاضر تعداد پروازهايي كه با تاخير انجام مي‌شود، تعداد قابل توجهي است و اين مسائل مشكل‌ساز است. بنابراين در اين زمينه هم شركت فرودگاه‌ها بايد شرايط را مهيا كند.
دولت، هم كمك كند هم نظارت
بهرهدار اظهار داشت: در مسائل پروازي، تامين نيروي پرواز، تامين خدمات و مسائل مربوط به جاگيري مسافران كه همه در يك فرآيند كلي است، معتقدم دولت در درجه اول بايد تمامي اين شرايط را فراهم كند و به ايرلاين‌هايي كه در بخش خصوصي هستند، اجازه بدهد كه براي بازگشت سرمايه‌گذاري انجام‌شده، حاشيه سود منطقي و معقول را براي بازپرداخت بدهي‌هايشان لحاظ كنند و در ارائه خدمات ويژه مورد نياز مردم نيز بر آنها نظارت داشته باشد.
مردم نبايد متضرر شوند
رييس انجمن مهندسي حمل‌ونقل تاكيد كرد: اين جنگ و گريزي كه بين ايرلان‌ها و شركت فرودگاه‌ها به وجود آمده، نبايد باعث شود كه مردم متضرر شوند. زيرا زماني كه شركت فرودگاه‌ها خدمات خود را به ايرلاين‌ها محدود مي‌كند، اين مردم هستند كه پروازشان با تاخير انجام مي‌شود. اما زماني كه ايرلاين‌ها چرخه پرواز بيشتري دارند، خدمات بيشتري نيز به مردم ارائه مي‌دهند و درآمدزايي بيشتر و توان بيشتر براي بازپرداخت بدهي‌هايشان خواهند داشت.
دولت بخشي از بدهي‌ها را ببخشد
به گفته بهرهدار دولت مي‌تواند بخشي از بدهي‌هاي ايرلاين‌ها نيز ببخشد و در ازاي آن از ايرلاين‌ها طلب خدمات و كيفيت بيشتر و بهتري داشته باشد. درواقع دولت مي‌تواند از طريق اعطاي سوبسيد به شركت فرودگاه‌ها و كمك در روند تسريع بازپرداخت بدهي‌هاي ايرلاين‌ها، شركت‌هاي هواپيمايي را به موقعيت اوليه خود نزديك كند تا بتوانند مثل قبل به فعاليت خود ادامه دهند.
شركت فرودگاه‌ها با ايرلاين‌ها راه بيايد
اصغر عبدالله‌پور، مديرعامل هواپيمايي تابان كه يكي از ايرلاين‌هاي بدهكار به شركت فرودگاه‌هاست نيز در اين ارتباط به «تعادل» گفت: بدهي‌هاي ايرلاين‌ها به شركت فرودگاه‌ها كه براي خدمات‌رساني به ايرلاين‌هاست طي مرور زمان و انباشتي كه داشته به مبلغ قابل توجهي رسيده است.
در اين ميان مهم‌ترين راهكاري كه براي بازپرداخت اين بدهي‌ها وجود دارد، اين است كه شركت فرودگاه‌ها هم كمي با ايرلاين‌ها راه بيايد.
عبدالله‌پور در پاسخ به اين سوال كه شركت فرودگاه‌ها ارائه چه خدماتي را به ايرلاين‌ها محدود كرده است، گفت: يك‌سري مجوزهايي كه قرار بود براي پروازهاي فوق‌العاده صادر شود و همچنين يك‌سري خدمات‌رساني‌هاي ديگر را منوط به پرداخت بدهي‌ها كرده‌اند.
پادرمياني از سوي دولت
وي در ادامه گفت: بايد تعامل بيشتري بين ايرلاين‌ها و شركت فرودگاه‌ها وجود داشته باشد تا اين بدهي‌ها پرداخت شود، بدهي‌هايي كه مربوط به مجموع خدماتي فرودگاهي و عوارض مسافري بوده است. در اين راستا شركت فرودگاه‌ها مهلت بيشتري به ايرلاين‌ها بدهد و بدهي را تقسيط بلندمدت‌تري كند تا طي مرور زمان تسويه شود و ايرلاين‌ها در امور روزمره‌شان دچار مشكل نشوند. پيش از اين ايرلاين‌ها با شركت نفت نيز در خصوص بدهي‌هاي مربوط به سوخت هواپيما درگير بودند كه اين بدهي‌ها به‌تازگي پرداخت شد و خواسته ما از دولت اين است كه پادرمياني كند تا اين موضوع كار ايرلاين‌ها را مختل نكند.
سارا جنگروي
