صنعت نفت قانون مدون ندارد

خبراقتصادی - مهندس مهرداد مترجمی، مدیرعامل شرکت گاما و عضو کمیته پبمانکاران و مشاوران همایش حقوق انرژی در گفت وگو با ستاد خبری همایش حقوق انرژی، با اشاره به رتبه‌بندی خوب سازمان مدیریت و برنامه گفت: برای رتبه‌بندی داخلی، همان سازمان برنامه با عملکرد سختگیرانه درست عمل می‌کند و نیاز به سیستم جدیدی برای رتبه‌بندی وجود ندارد. نمی‌دانم قرار است در این رتبه‌بندی جدید چه فاکتورهایی اضافه شود که رتبه‌بندی سازمان برنامه را قبول ندارند.

 

ما باید از تحولاتی که در کشورمان رخ می‌هد، بهترین استفاده را ببریم. در کنار شرکت‌های خارجی، باید سعی شود، شرکت‌های داخلی، فن و تجربه به دست آورند و برای توسعه کشور به کار گیرند. نباید به این رویدادها و تحولات، صرفا به چشم یک اتفاق زودگذر نگاه کرد و باید محصولی ماندگار نصیب شرکت‌های داخلی شود.

 

در خصوص رتبه‌بندی پیمانکاران، مدت‌هاست که صحبت می‌شود و سازمان‌ها و ارگانهای مختلفی در این خصوص کار کرده‌اند و دقیقا اشکال کار همین جا است که چرا باید سازمان‌های مختلف روی یک مبحثی واحد، انرژی صرف کنند تا به یک جواب برسند. تنها سازمانی که در حال حاضر رتبه بندی دقیق و سختگیرانه‌ای دارد و درست به آن عمل می‌کند، سازمان مدیریت یا همان سازمان برنامه سابق است.

برخی از انجمن‌های صنفی یا سازمان‌های دولتی در این مورد فعالیت‌هایی داشته‌اند. رویکرد کلی آنها به طرف تفکر و منافع خودشان است. برای مثال یک انجمنی پیشنهادی می‌دهد که وقتی به آن پیشنهاد دقت می‌کنی، می‌بینی، توجه و تفکرشان به آن چیزهایی است که خودشان با آن مواجه هستند.

به نظر من برای رتبه‌بندی داخلی، همان سازمان برنامه با عملکرد سختگیرانه درست عمل می‌کند و نیاز به سیستم جدیدی برای رتبه‌بندی وجود ندارد. نمی‌دانم قرار است در این رتبه‌بندی جدید چه فاکتورهایی اضافه شود که رتبه‌بندی سازمان برنامه را قبول ندارند.

 

این موضوعی است که خود من سالها در همایش‌ها، دیدارها و جلسات مطرح می‌کنم و توجه شان را به آن جلب می‌کنم. متاسفانه وقتی نگاهی به گذشته می‌اندازی، می‌بینی هر وقت تحولی در ایران رخ داده، باعث ارتقاء سطح فنی، کیفی و توانمندی شرکت‌های ایرانی نشده است. آنقدر ما شتاب زده از شرکت‌های خارجی دعوت کرده‌ایم که شرکت‌های ایرانی را فراموش کرده‌ایم. در مورد پارس جنوبی یا زمان جنگ هم که قیمت نفت بالا رفت همین اتفاق افتاد. چرا که صنعت نفت یک قانون مدونی ندارد که شرکت‌های خارجی وقتی به ایران می‌آیند، چگونه باید با شرکت‌های ایرانی همکاری کنند. برای کارهای بالادستی طرحی آماده شده که قرار است در لندن رونمایی شود و این کار فقط برای پروژه‌های بالادستی است و برای پایین دستی هیچ پیش‌بینی نشده است. در حالی که 90 درصد فعالیت‌های پیمانکاری نفت ایرانی‌ها در زمینه پایین دستی است. بنابراین حداقل انتظار این است که یک آیین‌نامه‌ای برای این موضوع مدون شود.

حتی برای کار کردن در شرکت‌های حاشیه خلیج فارس، اولین سوال این است که اسپانسر شما کیست؟ یا در سایر کشورها حتما شما را موظف می‌کنند یک شرکت داخلی با شما کار کند تا هم کار یاد بگیرد و هم سودی عایدش شود. اما در کشور ما چنین قواعد و آیین‌نامه‌هایی وجود ندارد. بنابراین باید این تبدیل به یک دستورالعمل و آیین‌نامه شود که شرکت‌های خارجی باید با شرکت‌های داخلی همکاری مشترکی داشته باشند. باید اراده ای برای انجام این کار باشد که متاسفانه هیچ اراده و اشتیاقی دیده نمی‌شود. امیدوارم در همایش پیش رو فقط صحبت نباشد و به دنبال آن عمل باشد که در بیست سال آینده شاهد توسعه صنعت نفت در کشور باشیم. امیدواریم به نتایج اجرایی که تهیه آیین‌نامه‌ها است برسند و بعد از آن ما حرفی برای گفتن در این صنعت داشته باشیم. چرا که بارها و بارها ما درباره این مسائل در برنامه‌ها و همایش‌های مختلف صحبت کرده‌ایم و تا زمانی که این به دستورالعمل و قانون تبدیل نشود، هیچ فایده‌ای ندارد.