تبعات رفع تحریم های صنعت خودرو؛ توسعه یا وابستگی

خبر اقتصادی - حضور خودروسازان بزرگ در ایران، واگذاری سهام شرکت‌های خودروساز داخلی به خارجی‌ها و ورود خودروهای جدید به بازار از جمله پیش‌بینی‌هایی است که برای صنعت خودرو ایران در سال آینده مطرح شده است ودرکنار آن برنامه افزایش قیمت در بازار خودرو کشور هم نیز روی میز قرار دارد.

به گزارش موج، اما در حالی که بیشتر سناریوهایی که برای صنعت و بازار خودرو ایران در سال آینده مطرح شده است با مذاکرات هسته‌ای ایران و غرب و به تبع آن، لغو تحریم‌ها در ارتباط است، چه آنکه اگر مذاکرات مثبت باشد و تحریم‌ها لغو شود، سناریوهای مختلف رنگ واقعیت به خود خواهد گرفت و در غیر این صورت خودروسازی ایران به همین روند فعلی خود ادامه خواهد داد و این معنایی جز درجا زدن دومین صنعت بزرگ کشوردر جای خود و دورماندن ازجهان خودرو نخواهد داشت.

از نگاه بسیاری از کارشناسان، بهترین اتفاق ممکن برای خودروسازی ایران در سال آینده، حضور بزرگان صنعت خودرو دنیا در بین جاده مخصوصی ها است هرچند آمدن آنها می‌تواند کیفیت خودروهای تولیدی را تا حد قابل توجهی افزایش دهد و حتی در هزینه‌های تولید و قیمت تمام شده نیز اثر بسزایی بگذارد.

درحال حاضر خودروسازان بزرگ دنیا آماده حضور در ایران هستند و می‌خواهند سهمی از این بازار بزرگ برای خود بردارند، اما فعلا با مانعی بزرگ به نام تحریم روبرو هستند.

توافق جامع هسته‌ای و لغو تحریم‌ها، می‌تواند خبری خوش برای خودروسازان خارجی باشد، هرچند ایرانی‌ها نیز قطعا از این اتفاق خرسند خواهند شد؛ زیرا لغو تحریم به معنای شراکت خودروسازان ایرانی و بزرگان صنعت خودرو دنیاست. 

خودروسازان بزرگ دنیا هنوز رسما از تمایل خود برای حضور در ایران صحبت به میان نیاورده اند، اما از گوشه و کنار اخبار زیادی به گوش می‌ رسد و حتی گفته می‌شود آمریکایی‌ها نیز علاقه‌مند به حضور در صنعت خودرو ایران هستند.

هرچند حضور بزرگان خودروسازی دنیا در ایران هنوز در حد حرف باقی مانده است و همه منتظر سرنوشت مذاکرات هسته‌ای هستند، اما به هر حال اگر این اتفاق رخ بدهد، در کنار آن امکان اتفاق مثبت و بزرگ دیگری نیز فراهم خواهد شد.

این اتفاق بزرگ خرید بخشی از سهام خودروسازان ایرانی توسط شرکت‌های بزرگ خارجی است موضوعی که دولت نیز تاکید ویژه‌ای برروی آن دارد.

خودروسازان بزرگ ایران در حال حاضرمشتریان زیادی دارند و شرکت‌هایی مانند رنو، پژو، جنرال موتورز و حتی فولکس واگن، خواهان خرید بخشی از سهام آنها هستند در این بین، رنو و پژو بیش از دیگران به خرید سهام خودروسازان ایرانی علاقه نشان داده‌اند.

احمد نعمت بخش، دبیر انجمن خودروسازان در این رابطه عقیده دارد لغو تحریم‌های صنعت خودرو می‌تواند در کاهش زیان خودروسازان تاثیرگذار باشد، اما اگر مشکلات نقل و انتقال پول نیز از میان برداشته شود قطعا زیان خودروسازان بیش از پیش کاهش خواهد یافت. 

وی می‌گوید: ارزبری خودروهای پرتیراژی مانند پراید و پژو 405 حدود 1300 تا 1500 دلار است که تحریم‌ها باعث شد این میزان ارزبری با افزایش 30 تا 40 درصدی برای ما همراه شود؛ زیرا مجبور بودیم برای تامین بعضی قطعات چند کشور را دور بزنیم، سختی تامین قطعات در کنار مشکلات نقل و انتقالات مالی هزینه‌های ما را بسیار افزایش می دهد. 

به گفته نعمت بخش؛ ایران خودرو و سایپا به دلیل مشکلاتی نظیر تحریم‌های بین‌المللی، دخالت دولت در قیمت گذاری، مشکلات نقدینگی و... هر کدام به ترتیب 450 و 273 میلیارد تومان اعلام زیان کرده اند که تاکنون این رقم به هزار میلیارد تومان نزدیک شده است.

دبیرانجمن خودروسازان کشورمی گوید: توسعه محصول، موضوعی بود که با خروج پژو از ایران، موانعی که پیش روی رنو برای همکاری با ایران ایجاد شد و همچنین بسته شدن راه برای ورود شرکای جدید به کشور دچار چالش‌های فراوانی شد، اما حالا و با بهبود ارتباطات بین‌المللی این امیدواری در خودروسازان به وجود آمده است که بتوانند آرزوی دیرینه مشتریان بازار خودرو، یعنی محصولات متنوع را محقق کنند. 

نعمت بخش ابراز امیدواری کرد: با توجه به این که مدت‌ها است مشتریان بازار از محصولات تولیدی خودروسازان ناراضی هستند، رفع تحریم‌ها سبب می شود تا برنامه توسعه محصولات خودروسازان با مشکلات کمتری به نتیجه برسد.

اما ساسان قربانی، عضو هیأت مدیره انجمن قطعه سازان خودرو کشور از دیگر افرادی است که در زنجیره خودروسازان به توسعه صنعت خودروسازی به واسطه رفع تحریم‌ها امیدوار است.

او در رابطه با این موضوع می‌گوید: مذاکره با خودروسازان خارجی، سفارش‌گذاری و تمام این موارد زمان بر است؛ اما قطعا رخ خواهد داد. 

قربانی می‌گوید: من اعتقاد دارم با توجه به این که مصرف‌کنندگان ایرانی به سمت خودروهای اروپایی و غربی کشش دارند، و خودروسازان هم تجربه همکاری با خودروسازان اروپایی و آمریکایی را دارند، شرکای ما خودروسازانی از غرب و اروپا باشند نه خودروسازانی که به دلیل مشکلات پیش آمده در چند سال اخیر در بازار کشور زیاد شده اند. 

وی از تمایل طرف‌های اروپایی و آمریکایی به بازار خودرو ایران با توجه به جذابیت‌هایی که دارد خبرداد و گفت: مطمئن باشید که رشد وتوسعه صنعت خودرو در گروی ارتباط با کشورهای صاحب سبک دنیا در این صنعت است.

اما غلام محمد زارعی عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی می گوید: صنعت خودرو کشور جزو صنایعی است که در ردیف تحریم‌های اقتصادی کشورهای غربی قراردارد.

زارعی با بیان این که لغو تحریم‌ها و تاثیر آن بر صنعت خودروی کشور بی‌تردید می‌تواند شرایط را برای بهبود تولید خودرو در کشور فراهم کند، گفت: بی‌شک تحریم‌ها سبب شده است تا روند تولید خودرو در کشور با کاهش رو به رو باشد به طوری که دو خودروساز بزرگ کشورمان، بعد از تحریم ها کاهش شدیدی در عرضه محصولات خود داشته اند.

نماینده مردم دنا و بویر احمد در مجلس شورای اسلامی می گوید: برداشتن تحریم‌ها می‌تواند تا حدودی به افزایش تولید منجر شود و جلوی روند کاهش تولید را در کشور بگیرد اما این‌که تصور کنیم قیمت‌ها در بازار با کاهش رو به رو شوند این امر تا حدودی به عوامل دیگر بستگی دارد که شاید لغو تحریم‌ها یکی از این عوامل باشد. 

اصغر پورمتین کارشناس اقتصادی با اشاره به اینکه برداشتن تحریم ها می تواند گامی موثر در جهت رشد وتوسعه دوباره صنعت خودرو در کشور باشد، اظهار می کند: مطمئن باشید که ورود خودروسازان وبرندهای معتبر اروپایی وآمریکایی به کشور می تواند از خیل عظیم خودروهای چینی و کره ای بکاهد. 

وی می گوید: متاسفانه صنعت خودرو در کشور ما یک صنعت تنبل است و تولید کنندگان وفروشندگان این صنعت فقط به فکر کسب سود بیشتر دربازارهای داخلی هستند ولی اگر بخواهیم با برندهای معتبر جهان ارتباطی گسترده پس از رفع تحریم ها داشته باشیم باید به فکر سود و زیان نباشیم.

پورمتین با اشاره به اینکه امروز قطعات چینی موتور پیکان هم دربازار یافت می شود، گفت: عده ای در بدنه مدیریتی وصنعتی خودروی کشورهستند که ارتباط با خودروسازان دنیا برای آنها به نوعی یک خطر بزرگ برای منافع آنها است.

این کارشناس اقتصادی رفع کامل تحریم ها را دروازه ای به سوی واردشدن صنعت خودرو به بازارهای جهانی دانست وابراز امیدواری کرد تا با به نتیجه رسیدن مذاکرات هسته ای این مهم تحقق پیداکند.