نفت و اقتصاد جهان، مانع افزايش نرخ بهره مي‌شود؟
سنت‌شكني 10 ساله فدرال رزرو امريكا در تعيين نرخ بهره
سرانجام پس از ماه‌ها انتظار بازارهاي جهاني درباره تصميمي كه قرار بود بانك مركزي امريكا (فدرال رزرو) درباره نرخ بهره اين كشور اتخاذ كند، ژانت يلن، رييس بانك مركزي امريكا، اعلام كرد كه اين نهاد نرخ بهره را كه از سال 2008 تاكنون نزديك به صفر بوده است را فعلا افزايش نداده و در هر نشست خود را براي اتخاذ اين تصميم آماده مي‌كند.
خبر اقتصادی - به گزارش يورونيوز، رييس بانك مركزي امريكا با اين حال تاكيد كرد كه بانك مركزي براي افزايش نرخ بهره در سال ميلادي كنوني آماده مي‌شود اما اين اقدام تا پيش از ماه ژوئن صورت نخواهد گرفت. ژانت يلن در شرايطي از افزايش نيافتن نرخ بهره در امريكا خبر داده كه براي نخستين‌بار در ۱۰ سال گذشته، فدرال رزرو دليل اين افزايش نيافتن نرخ بهره را تحولات بين‌المللي، در آسيا، اروپا و البته در امريكا اعلام كرده و گفته كه تصميمش به افت قيمت نفت مربوط است، چرا كه اين عوامل بر چشم‌انداز رشد اقتصادي ايالات متحده تاثير دارد.
به گزارش بي‌بي‌سي، ژانت يلن گفته است كه با وجود بهبود اقتصادي در امريكا، وضعيت بيكاري در اين كشور همچنان شكننده است. وي در اين باره گفته است: «هنوز امريكايي‌هاي بسياري بيكار هستند يا در معرض بيكاري قرار دارند. همچنين رشد دستمزدها نيز هنوز مطلوب نيست.»
گفته شده، علاوه‌بر چشم‌انداز رشد اقتصادي جهان و چالش‌هاي ژئوپليتيك منطقه‌يي و جهاني، آخرين آمار و ارقام پايين اقتصادي در ماه جاري ميلادي نيز سياست‌گذاران فدرال رزرو را قانع كرده كه هنوز زمان مناسب براي افزايش نرخ بهره بانكي اين نهاد فرا نرسيده است. آنها معتقدند كه براي تغيير نرخ بهره بايد تا رسيدن به نرخ تورم دو درصد دست نگه داشت. پايين بودن نرخ بهره بانكي در كوتاه‌مدت به نفع بازارهاي بورس است. گزارش‌هاي خبري نيز حاكي از آن است كه تصميم اخير فدرال رزرو با واكنش مثبت وال استريت مواجه شده و شاخص‌ها در بازار بورس نيويورك صعودي ناگهاني را تجربه كردند.
«صبر» راهبرد جديد فدرال رزرو
به گزارش خبرگزاري رويترز، از دسامبر سال گذشته، صحبت از افزايش نرخ بهره اصلي فدرال رزرو در ژوئن سال جاري بود. از ماه ژانويه اما به نظر مي‌رسيد كه «صبر كردن» در مسير افزايش نرخ بهره بانكي تنها چاره كار است. تا اينكه اين نهاد اعلام كرد فعلا ترجيح مي‌دهد نرخ بهره اصلي خود را براي مدت طولاني تغيير ندهد. سياست‌گذاران كميته بازار آزاد فدرال (زيرمجموعه بانك مركزي امريكا) چهارشنبه گذشته اعلام كرده بودند كه در مورد افزايش نرخ بهره بانكي محتاطانه عمل خواهند كرد. آنها همچنين گفته بودند كه بهتر است نرخ بهره را تا مدتي طولاني تغيير ندهند. اين امر درحالي است كه قبلا، اين نهاد وعده داده بود نرخ بهره اصلي خود را تا نيمه اول سال جاري ميلادي افزايش مي‌دهد، اما كمي بعد، سران فدرال رزرو لحن خود را تغيير دادند و با احتياط بيشتري از اين تصميم صحبت كردند. در حال حاضر اقتصاددانان انتظار افزايش نرخ بهره بانك مركزي امريكا را تا پيش از پايان سال جاري ميلادي ندارند.
دلايل تغيير لحن فدرال رزرو
تنش‌هاي ژئوپوليتيك در جهان و از همه مهم‌تر افت قيمت نفت كه تاثيراتش دامن اقتصاد جهاني را هم گرفته از مهم‌ترين دلايل تغيير نكردن نرخ بهره بانك مركزي امريكا اعلام شده است. نورالدين الحموري، كارشناس بازارهاي مالي ابوظبي، درباره دلايل ترديد فدرال رزرو براي تغيير ندادن نرخ بهره به يورونيوز مي‌گويد: «با توجه به وضعيت كنوني اقتصاد امريكا و اقتصاد جهاني، شرايط براي تغيير نرخ بهره بانكي فدرال رزرو نامناسب است. از اين رو، جاي تعجب نيست كه سياستگذران اين نهاد لحن خود را تغيير داده‌اند. با اين حال، در حال حاضر هيچ گزارشي مبني‌بر فشار تورمي در اين كشور وجود ندارد. در واقع با كاهش نرخ تورم روبه‌رو هستيم كه ممكن است با توجه به قيمت پايين نفت، سبب تورم منفي شود. فعلا هم كه هيچ نشانه‌يي از افزايش قيمت نفت در آينده نيست. از اين گذشته، نبايد فراموش كنيم كه ۸۸درصد آمار و اقتصادي منتشرشده در ايالات متحده امريكا مايوس‌كننده بوده و تنها ۱۲درصد آن مثبت بوده است. در نتيجه هيچ دليل عمده‌يي وجود ندارد كه فدرال رزرو بخواهد به زودي نرخ بهره اصلي‌اش را بالا ببرد.»
الحموري با اشاره به وعده بانك مركزي امريكا مبني‌بر افزايش نرخ بهره در ماه ژوئن و عملي نكردن اين وعده و احتمال كاهش اعتبار اين نهاد مي‌گويد: «بانك مركزي امريكا بر مبناي انتظارات اقتصادي در آينده، به زماني احتمالي براي افزايش نرخ بهره اصلي اشاره كرده بود. با اين حال كارشناسان هشدار داده بودند كه به محض پايان برنامه تسهيل مالي فدرال رزور، اقتصاد امريكا تضعيف خواهد شد. همان طور كه الان شاهدش هستيم و درست همان طور كه پس از پايان بخش اول و دوم برنامه خريد اوراق قرضه دولتي رخ داد. از سوي ديگر، سياست‌گذاران بانك مركزي امريكا اغلب در تلاش هستند كه در اظهارات‌شان از ادبياتي شرطي استفاده مي‌كنند و به اين ترتيب اعتبار اين نهاد را زير سوال نبرند. به عنوان مثال، در اين بيانيه گفته شده است: چنانچه آمار و ارقام مربوط به رشد اقتصادي بالا بروند، ممكن اسـت، نرخ بهره تغيير كند. در نتيجه اگر داد‌ه‌هاي اقتصادي، منفي گزارش شوند، همان طور كه الان رخ داده، فدرال رزرو مي‌تواند به‌سادگي سياست‌هاي اقتصاديش را تغيير دهد، بدون اينكه اعتبارش مخدوش شود.»
