خبر اقتصادی - همانطور که میدانید در ساخت خودرو، همه چیز طبق یک استاندارد تدوینشده که گاه بسته به نوع هر خودرو متفاوت است، ساخته و مونتاژ میشوند.
به گزارش عصر خودرو، هیچ چیزی بدون بررسیها و آزمایشات دقیق مهندسی در دستگاه پیچیده خودرو به کار گرفته و تولید نمیشود و از این رو همیشه ایدهآلترین شرایط توسط سازنده انتخاب و به تعمیرکاران و مالکان نیز گوشزد میشود تا در تعمیرات و استفاده از خودرو مورد نظر، برای حفظ کیفیت، ایمنی، راندمان و... مواردی مد نظر قرار داده شود.
مثلا همیشه باید طبق دستورالعملی که سازنده تدارک دیده، روغن موتور مورد نیاز را برای خودرویتان تهیه و استفاده کنید و عدم رعایت این دستورات میتواند باعث کمشدن عمر مفید موتور و کاهش راندمانش شود.
حال در مطلب ابزارشناسی چهارم به این دلیل آچار درجهدار یا تورکمتر را برای معرفی انتخاب کردیم که شما بتوانید طبق اندازههای توصیهشده نسبت به بستن برخی پیچها و مهرههای خودرو اقدام کنید.
فرض کنید شما قرار است توسط آچار بکس پیچهای روی سرسیلندر را ببندید. مراحل کار شما اینگونه است که پس از انتخاب بکس یا همان سری مناسب و همچنین انتخاب دسته با طول مورد نیاز، شروع به سفتکردن پیچها میکنید و معمولا تا جایی که در توانتان هست نیرو وارد میکنید تا پیچها حسابی محکم شوند اما کار شما کاملا اشتباه است، چرا؟ به این دلیل که سر سیلندر و به طور کلی موتور خودرو یکی از بخشهای حساس خودرو است و شما نمیتوانید برای بستن پیچها هر چقدر که مایل باشید، نیرو وارد کنید و از طرفی نمیتوانید تضمین کنید که تمام پیچها به یک اندازه محکم شدهاند.
این نیروی وارده باید کنترل شده باشد و از مقدار مجاز فراتر نرود زیرا سبب آسیبرساندن به موتور میشود، از جمله پیچیدن سرسیلندر و نشتی. چاره کار چیست؟ چگونه میتوان میزان نیروی به کار گرفته شده برای بستن پیچها را کنترل و اندازهگیری کرد؟ وجود آچار تورکمتر موجود در جعبه ابزارتان در چنین شرایطی یاریرسان شما خواهد بود. این نوع آچار به نوعی بر حسب گشتاور درجهبندی شده که شما میتوانید با توجه به اندازههای توصیهشده توسط سازنده که در کاتالوگهای تعمیراتی درج شدهاند، نسبت به بستن تمام پیچها و مهرهها با یک نیروی برابر اقدام کنید.
این نوع آچار بسته به کشور سازنده و کابرد خاص آن، با واحدهای متفاوتی درجهبندی میشود که عبارتند از: m-Kg (متر کیلوگرم)، mN (متر نیوتن یا نیوتنمتر)، ft-lb (فوت پوند)، in-lb (اینچ پوند).
آچارهای تورکمتر در انواع و اشکال مختلف ساخته میشوند و میتوان با توجه به کاربرد، نوع و شکل آچار، سریهای مختلف با اشکال گوناگون و با اندازههای متفاوت چه به صورت مستقیم و چه با کمک رابط به آن وصل کرد.
وقتی شما در حال استفاده از این نوع آچار هستید، باید به صفحه درجهبندی شده همواره توجه کنید تا گشتاور بیش از حد و یا کمتر از میزان استاندارد به پیچ یا مهره وارد نکنید و مثلا در بستن پیچهای سرسیلندر و مهرههای یاتاقان میللنگ، همه پیچهای مشابه را به یک اندازه سفت کنید تا همانطور که گفتیم پیچیدگی و نشتی ایجاد نشود.
اما کاربرد این آچار به تعمیر موتور خودرو خلاصه نمیشود، به طور مثال شما نمیتوانید برخی از پیچها و مهرههای شاسی را با نیروی دلخواه خودتان سفت کنید و باید با کمک آچار تورکمتر از میزان گشتاور اعمال شده مطلع شوید تا با کم بستن یا محکم بستن بیش از حد پیچ و مهرهها، کیفیت، ایمنی و دوام کار را تحتالشعاع قرار ندهید. همانطور که گفتیم این نوع آچارها انواع مختلف دارند که در ادامه به برخی از آنها اشاره میکنیم و مختصر توضیحی میدهیم:
تورکمترهای آنالوگ یا عقربهای: این نمونه از آچار تورکمتر یکی از رایجترین و البته قدیمیترین مدل این آچار است که با مکانیسم سادهای که دارد، گشتاور اعمالی به پیچ یا مهره را با کمک یک عقربه روی صفحه درجهبندی شده معمولا خمیده نشان میدهد. نمونههای آنالوگ در گذر زمان به صفحات گرد مجهز شدند و حساسیت و دقتشان نیز بالاتر رفت.
تورکمترهای تقهای: در این نوع تورکمترها شما یک گشتاور خاص را روی آچار تنظیم میکنید که در زمان بستن پیچ و مهرهها وقتی میزان نیروی اعمالی به حد مورد نظر رسید، با یک صدای تقهمانند شما را مطلع میکند.
تورکمترهای خلاصی: در نمونه تقهای وقتی به حد گشتاور مورد نظر رسیدید، با صدای تقه به شما هشدار میدهد تا از میزان تعیینشده فراتر نروید اما هیچگونه جلوگیری در این راستا انجام نمیدهد، اما در آچارهای خلاصی، وقتی شما میزان گشتاور مورد نظر را تنظیم و انتخاب کردید، به محض رسیدن نیرو به اندازه از پیش تعیین شده، آچار خلاص شده و دیگر با چرخاندن آن، پیچ یا مهره تحت فشار قرار نمیگیرند.
تورکمترهای تاشو: همانند دو نمونه قبلی میزان گشتاور را تعیین کرده و اینبار با رسیدن نیرو به میزان مورد نظر، تا میشوند تا گشتاور اضافه به پیچ و مهرهها اعمال نشود.
تورکمترهای دیجیتالی: همانطور که از اسمش پیداست به سیستم اندازهگیری دیجیتالی مجهز شده که دقت اندازهگیری زاویه و گشتاور اعمالی در آنها بسیار بالا و قابل اطمینان است.