خبر اقتصادی - خیلی از آنها تاکید میکنند که اگر شرایط برای خرید یک کشنده اروپایی و مدرن مهیا باشد، اصلا سمت نمونههای چینی نخواهند رفت. هر چند که بازار خودروهای کار و تجاری داخل در سالهای اخیر شدیدا به سمت چینیشدن پیش رفته است و خلأ نبود نمونههای بهروز و مدرن اروپایی شدیدا حس میشود، اما باز با همه این حرفها هنوز کور سویی از حضور این برندهای معتبر در بازار قابل رویت است.
به گزارش عصر خودرو، در روزهایی که چینیها با انواع خودروهای سبک و سنگین در حال تسخیر بازار خودرویی کشور هستند، نمونههای معتبری از برندهای سنگین اروپایی هنوز هم در بازار حضور دارند و خبرهایی از ورود محصولات جدیدی مثل ولوو FH نسل آخر و آکسور جراحی شده و دوباره بازگشته به میدان، به گوش میرسد. در این مطلب نگاهی کوتاه داریم به کشندههای اروپایی مدرنی که هنوز در بازار داخل دیده میشوند و یا در حال ورود به این میدان و آشفته بازار هستند.
ولوو FH نسل جدید
FH-480های موجود در کشور، قویترین کشندههایی بودند که به شکل تولید انبوه در کشورمان تولید شدند، البته به شرطی که از تعداد بسیار کم و محدود نمونههای FH-16 صرف نظر کنیم. این کشنده در 2 نوع دنده خودکار و اتوماتیک، با داشتن چهرهای بهروز و در کنار بادگیرهای کاملش، نمایی زیبا به هر ببیندهای تقدیم میکرد که در رنگهای تک آن این زیبایی دو چندان میشود. اما با شدید شدن تحریمها و افزایش قیمت کشندههای اروپایی و کاهش توان خرید برای خریداران، کم کم تولید این اسب پرقدرت و تکخال سوئدی کم شد تا آنجا که در سال 1391 به پایان رسید. امسال بود که شرکت سایپا دیزل در یکی از آگهیهای خود از نسل آخر این کشنده عکسی را منتشر کرد و شایعه بازگشت ولوو را با خبری مبنی بر همین قضیه، به شدت تقویت کرد. حتی در نمایشگاههای داخلی نیز سایپا دیزل عکسهایی از آن را در کنار محصولاتی چون کاوه و دانگفنگ به نمایش گذاشت تا اینکه در سایت خود اقدام به ثبت نام و فروش این کشنده کرد.
ولوو FH در نسل آخر خود با قدرت 500 اسبی به بازار ایران قدم میگذارد تا باز هم عنوان پرقدرتترین کشنده تولید سری ایران را در اختیار داشته باشد. این کشنده با طراحی زیبا و خیرهکننده خود، حتما نگاههای بسیاری را در جاده و خیابانها با خود به همراه خواهد داشت اما نکته مهم در این است که با وجود برخورداری از تکنولوژی مدرن و روز دنیا، وضعیت تعمیر و قطعات یدکی و قسمتهای بدنه آن چگونه خواهد بود و مهمتر اینکه چه تمهیداتی در نظر گرفته خواهد شد تا خریداری که چنین کشندهای با این قیمت خریداری کرده است، در صورت خواب خودرو خود، چقدر در تعمیرگاهها منتظر خواهد بود. اما کمی به بخش فنی آن نگاهی بیندازیم. خبرهای دقیقی از بخش فنی و قوای محرکه این کشنده پخش نشده اما پیشرانه این اسب سوئدی از سری D13 است که قادر به تولید 500 اسب بخار قدرت خواهد بود. گیربکس این کشنده از سری جعبه دندههای بسیار پیشرفته I-Shift است و در بخش سیستمهای توقفی و پایداری آن تجهیزات و سیستمهایی مثل ترمزهای عقب و جلو دیسکی دومداره مستقل، مجهز به سیستم ضدقفل ABS و EBS است. برای سیستم ترمز EBS باید بگوییم که یکی از سیستمهای کمکی الکترونیکی در بخش ترمزهاست و مخصوص کشندهها و کامیونهایی است که دارای سیستم تعلیق بادی هستند، هر چند که با کمی تغییرات روی برخی از خودروهایی که دارای سیستم تعلیق فنرهای تخت هستند نیز قابل نصب است. در این سیستم، به محض اینکه راننده پدال ترمز را فشار میدهد، سیگنالهایی به چرخهای کشنده فرستاده میشود. حسگرها با توجه به شرایط هر چرخ، سرعت آنها و اینکه درون پیچ هستند یا خارج آن، شرایط زمین و دیگر عوامل موثر در ترمزگیری، قدرت کافی برای یک توقف سریع و بدون انحراف را به سیلندرهای ترمز میرساند. همچنین این کشنده از سیستم پایداری الکترونیکی یا ESP نیز بهره میبرد که در توصیف این سامانه به طور خلاصه میتوان گفت که تمام سیستمهای دیگر را به کار میگیرد تا انحراف از مسیر و احتمال واژگونی خودرو به کمترین حد برسد.
اگر این کشنده همچون نمونههای بیرون ایران عرضه شود، باید دارای دو باک باشد که طلسم عرضه کشندههای تک باک اروپایی را در سالهای اخیر خواهد شکست، چرا که بسیاری از نمونههای اروپایی که توسط تولیدکنندههای داخلی عرضه میشوند، دارای یک باک هستند. مجموع ظرفیت دو باک این خودرو برابر با 1100 لیتر خواهد بود که به دو باک 490 و 610 لیتری تقسیم میشود. در صورت عرضه سریعتر این کشنده در بازار، باید آن را بدون رقیب چه از نظر قدرت و چه بهرهمندی از تکنولوژی روز بدانیم.
در آخر باید بگوییم که هر چند که قیمت در حدود 500 میلیون تومانی برای این کشنده گفته شده است، اما شرایط بازار و برچسب قیمتهایی مثل 650 میلیون تومان برای نمونههای کمکار FH-480 نسل قبلی، میتواند قیمت این کشنده را حداقل به حدود 600 میلیون برساند و حباب قیمت نسل قبلی را بترکاند.
مرسدس بنز آکسور
کهنه سرباز آلمانی این بار با کمی جراحی پلاستیک و شبیه شدن به نسل جدیدترش، دوباره راهی ایران شد. آکسور برای ایرانیان آنقدر دوستداشتنی و قابل احترام است که با استهلاک کمش که همیشه نزد رانندگان و علاقهمندان زبانزد است، بتواند با داشتن غبار پیری بر چهره و قوای محرکهاش، باز هم سری در میان بزرگان داشته باشد.
ایران خودرو دیزل که از علاقه ایرانیان به برند مرسدس بنز به خوبی مطلع است، با داشتن مجموعه قطعاتی که از تولیدات سری قبلیاش در انبارها داشته است، اقدام به مونتاژ دوباره آکسور کرده تا آن را با قیمت در حدود 570 میلیون تومان راهی بازار فروش کند. اینکه این قیمت برای آکسور کهنهکار در برابر رقبایش منطقی است یا خیر به بازخورد بازار بازمیگردد؛ بازاری که با وجود کشندههای صفر کیلومتر اروپایی، باز هم برای مدلهای حدود 88 و 89 آکسور برچسب قیمت حدود 500 میلیون دیده میشود، پس جا دارد تا نمونه صفر کیلومتر آن را به قیمت حدود 600 میلیون در خود جای دهد. آکسور از همان پیشرانه قدیمی یعنی نمونه 11964 سیسی یورو 3 خود بهره میبرد که قادر است تا 428 اسب بخار قدرت را در دور موتور 1900 دور دردقیقه و گشتاور 2100 نیوتن متری را در دور 1100 در اختیار رانندهاش قرار دهد. آکسور این بار با جلو پنجره نسل سوم خود در ایران عرضه میشود که تنها بهینهسازی آن به شمار میرود و از بقیه نظرها با نمونههای قبلی نسل دومش فرقی ندارد.
قضیه برای استفاده از نام و نشان آکسور در بازار وقتی روشنتر میشود که ایران خودرو دیزل حتی به رنگ کردن قسمتهای پلاستیکی بدنه مثل سپرها و جلو پنجره و نصب بادگیرهای شاسی نیز اقدام نکرده و این در حالی است که امروزه حتی کشندههای چینی نیز از این شبه استانداردها برخوردارند.
با توجه به ورود محصولات پر قدرتی چون DAF XF و ولوو FH500 در کنار کشندههای مدرنتری چون اسکانیا R440 و رنو پرمیوم 460، روی کاغذ نباید امید زیادی به موفقیت آکسور داشت اما برخی از ویژگیهای منحصربهفرد آن مثل استهلاک کم، داشتن نشان مرسدس بنز بر سینهاش، پیشینه بسیار عالی، برخورداری از شبکه گسترده خدمات پس از فروش، فراوانی قطعات یدکی، ریتاردر پرقدرت در کنار سیستم ترمز خوبش، پیشرانه ساده و خوش تعمیر آن و دیگر مواردی از این دست، باعث میشود تا آکسور را یکی از رقبای سرسخت برای دیگر اروپاییان بدانیم و حتی در بحث بازار فروش و تقاضا برای آن، آن را در کنار ولوو FH500، بنشانیم، هر چند که تفاوت این دو کم نیست!
اگر الان در بازار فروش نمونههای صفر کیلومتر آکتروس موجود بود، برای آکسور جوان شده باید رقبایی در سطح اسکانیا سریG و ایویکو استرالیز نام آورده میشد، اما با موجود نبودن نام معتبر آکتروس، آکسور را میتوان شاخ به شاخ همه رقبای همقارهایاش قرار داد، هر چند که حداقل از نظر امکانات رفاهی و حتی کیفیت سواری در حد برخی از آنها نیست.
DAF XF 105
درست در زمانی که نسل جدید XF وارد بازارهای جهانی شد، خبرهایی از ورود نسل قدیم آن یعنی 105 به ایران میرسید. قرار بود نسل جدید کد 106 را بگیرد اما در بیشتر مراجع و خبرگزاریها با نام XF و بدون پسوند عددی، شناخته میشود. به هر حال نسل قبلی آن که هنوز در برخی از سایتهای تولیدی نیز تولید میشود، وارد ایران شد اما با مشکل معلومنبودن متولی و مسئول DAF در ایران مواجه شد؛ مشکلی که سالها پیش کمپانی معتبر MAN را از ایران فراری داد، چرا که 2 شرکت ادعا میکنند که مسئول DAF در ایران هستند و هر دو بنا دارند خود را رسمیتر جلوه دهند.
اما به هر حال DAFهای هلندی در ایران فروخته شدهاند و هر چند تعداد بسیار کمی در جادهها حاضر هستند اما همین حضور میتواند نوید روزهای خوبی برای عاشقان DAF در ایران باشد؛ خودرویی که در سالهای قبل نیز در بازار حاضر بود و در آخرین نسخه، نمونههای کمپرسی سری 3200 آن در ایران حاضر شده بودند. DAF XFهای وارداتی که از سری 105 هستند، با موتور 462 اسبی میتوانند در کنار داشتن ظاهر زیبا و رنگهای جذاب، رقیب مقتدری برای دیگر محصولات اروپایی باشند، خصوصا که این کشندهها سالهاست که توسط رانندههای کشورهای دیگر در جادههای ایران حاضرند و به همین خاطر همیشه مورد دید و ارزیابی رانندهها و مالکان ایرانی قرار داشتند. قیمت نمونههای موجود در دو نوع SSC یعنی سوپر اسپیس کب (کابین) که همان نمونه اتاقبلند است و SC یا اسپیس کب که مدل سقف کوتاهتر آن است، در حال حاضر 510 میلیون تومان است که با تجهیزات سفارشی آنها به 540 میلیون تومان میرسد. همان طور که گفته شد پیشرانه این کشنده یک نمونه 462 اسب بخاری است که 12.9 لیتر حجم دارد و گشتاور خروجی آن برابر با 2300 نیوتن متر است. جعبه دنده آن از سری AS-tronic و دارای 12 دنده است. یکی از امکانات جالب این کشنده این است که اگر خودرو بیش از 5 دقیقه درجا روشن بماند، به طور خودکار آن را خاموش میکند که به منظور جلوگیری از افزایش آلودگی میتواند مفید باشد. در بحث سیستم توقفی آن نیز باید به ترمزهای دیسکی در هر دو محور به همراه سیستم ترمز ضد قفل ABS و ترمز الکترونیکی EBS و اینتاردر ساخت ZF با قدرت 670 اسب بخار اشاره کرد.
اسکانیا سری P و G
اسکانیا در ابتدا با هر 3 سری R ،P و G خود در بازار ایران حاضر شد. کشندهها وکامیونهایی که در کنار طراحی ساده و رنگهای متنوع، زیبایی خاصی داشتند و برای بازار تشنه ایران بسیار مهمان عزیزی بودند. عرضه این کشندهها و کامیونها کمی محدودتر شد تا اینکه دوباره جان تازهای با عرضه 2 سری جدید P و G با موتور 400 اسب بخاری و البته جعبه دندههای اُپتی کروز در شاهرگ حضور این برند سوئدی تزریق شد. در صحبتی که با یکی از مدیران ارشد این کمپانی در یکی از نمایشگاهها داشتیم، هدف از حضور 2 سری 400 اسب بخاری P و G را پرسیدیم که بیان داشتند بیشتر به خاطر کاهش ارزبری سری R و افزایش توان خریداران محصولات ارزانتر اسکانیا بوده است و ضمن اینکه این دو سری چون از جعبه دندههای خودکار اسکانیا برخوردارند، آسایش و راحتی بیشتری نسبت به رقبا و سریهای قبلی این خودرو به همراه خواهند داشت که میتواند تا حدودی کوچکتر بودن اتاق آنها را نیز نسبت به برخی رقبا کمرنگتر جلوه دهد و به برگ برندهای برای این دو محصول جدید تبدیل شود. اسکانیا سری P یک کشنده برای فواصل کوتاه است و در فلسفه تولید امثال این کشندهها، حمل بار در مسافتهای چند هزار کیلومتری دیده نمیشود و بیشتر برای تردد در محدودههایی مثل یک استان و ایالت است، چرا که امکانات و فضای محدودی برای راننده و سرنشین او دارد که البته فلسفه تولید این اتاق از سوی اسکانیا نیز همین است. اما سری G یک کشنده برای حمل بار در راههای دورتر نسبت به سری P است و به آن کشندهای منطقهای میگویند. به این معنی که میتوان با آن در مسافتهای چند هزار کیلومتری به راحتی نیز تردد داشت که البته باز هم از نظر فضای داخلی و راحتی راننده و ... در پس بزرگ این خانواده، یعنی سری R قرار میگیرد. شرکت ماموت دیزل که یکی از بزرگان و پیشقراولان صنعت خودروهای سنگین کشور است، این دو کشنده را به طور گستردهای در کنار دیگر محصولاتش به صورت لیزینگ در اختیار خریداران قرار میدهد. تا قبل از این، سری P در نمونه 340 و 380 اسب بخاری در کشور ما عرضه میشد که البته شاسی 360 اسبی آن، به همراه میکسر و کمپرسی 410 اسب بخاری نیز در دسترس خریداران قرار دارد. همچنین سری G نیز با دو قدرت 380 و 410 اسب بخاری موجود بود که البته در جادهها میتوان نمونههای بسیار کمی از 420 اسبی و نمونههای سه محور 460 اسب بخاری آن را نیز دید. اگر 3 کشنده از سریهای مختلف اسکانیا را که در حال حاضر در کشورمان عرضه میشوند (چرا که در هر سری انواع اتاق از نظر طول و ارتفاع موجود است که در ایران این تعداد بسیار محدودتر است) در کنار هم قرار دهیم، به وضوح میتوان تفاوتهای آنها را در ظاهر دید. کشنده سری R حتی در نوع Hi-Line آن، دارای ارتفاع بلندتری نسبت به سری G است که این اختلاف به راحتی در اندازه پیشانی بالای اتاق و تعداد شبکههای جلو پنجره قابل رویت است. همچنین سری R دارای بادگیرهای کامل و مجموعه کاملا رنگ شده در سپرها و بادگیرهاست که این قسمتها در سری G به رنگ مشکی و پلاستیک خام است. سری P نیز که در واقع کوچکترین اتاق اسکانیاست، به راحتی از دو برادر دیگرش تشخیص داده میشود. اما اگر به بازار این دو کشنده نگاهی بیندازیم، برگهای برنده زیادی در دست آنها خواهد بود. نام اسکانیا و محبوبیت آن در نزد رانندههای ایرانی در کنار کیفیت همیشگی این محصولات، میتواند به تنهایی برای خرید این دو محصول صفهای طولانی تشکیل دهد. ضمن اینکه این دو کشنده با داشتن قدرت بالا و جعبه دندههای خودکار، آسایش و راحتی بیشتری نسبت به رقبای دندهای خود به همراه خواهند داشت. از طرفی چون کیفیت محصولات اروپایی از نمونههای چینی بالاتر است، معمولا تردد بیشتر و خواب کمتر آنها در تعمیرگاهها باعث برگشت سریع سرمایه میشود که کشندههای اسکانیا یکی از بهترین مثالهای این قضیه هستند.
از اسکانیا همچنین سری R440 نیز در کنار دو برادرش در حال جا باز کردن در کشورمان است که البته این بار این اتاق در زیر سر و صدای تبلیغاتی دو محصول پایینتر اسکانیا قرار گرفته است. در بین محصولات اروپایی با نگاه به برچسب قیمتی آنها، باید به کشندههایی مثل رنو پریمیوم و ایویکو استرالیز به عنوان رقیبی مستقیم برای دو سری G و P اشاره کنیم که البته بهتر است سری P را در برابر سری FM و لوو و سقف کوتاههای پریمیوم قرار دهیم. قیمت کشندههای سری P و G در حال حاضر در بازار در حدود 465 میلیون تومان است. همچنین برای R440 باید رقبایی مثل نسل جدید ولوو FH و داف XF و همچنین نمونه 460 اسب بخاری رنو پریمیوم را برشماریم.
رنو پرمیوم 460 :
فرانسویها در برخی از ردههای خودرویی در دنیا اصلا حرفی برای گفتن ندارند، برای مثال خودروهای لوکس آنها از ابتدای خودرو سازیشان همیشه محکوم به شکست بوده است و هنوز هم در برابر بزرگان این صنعت، از خودرویی مثل سری DS که عمری در حدود 60 سال دارد، با افتخار یاد میکنند!. جالب تر اینکه خودروسازان این کشور در آرزوی دیرینه خود برای حضور در بازار آمریکا به سر میبرند. اما در زمینه خودروهای کار و تجاری چگونه بوده اند؟ در قدیم نامهایی چون ساویم، برلیه و رنو را میتوانستیم از قدیمی ترها بشنویم که خاطراتی عجین شده با آنها داشتند. اما ساویم و برلیه از دور خارج شدند تا تنها تجاری ساز فرانسه همان رنو باقی بماند. رنویی که محصول ممتازی چون مگنوم را نیز رده خارج کرد و آن را با محصولات جدیدش جایگزین نمود. رنو چند سالی است که با نام پرمیوم، میدلام و کراکس در بازار کشورمان حاضر است. نظرها درباره رنو نیز جالب است چرا که کمتر کسی را میتوان پیدا کرد که عاشق دلخسته آن باشد و البته کمتر کسی را هم میتوان پیدا کرد که از آن به نیکی نام نبرد!. همین حقیقت آشکار میکند که رنو حداقل در بحث راضی نگه داشتن خریدارانش توانسته بسیار خوب عمل کند که آن را باید مدیون کیفیت بالای ساخت، قدرت خوب پیشرانههایش که مصرف معقولی دارند، استهلاک کم و طراحی زیبا دانست. در حدود دو سال قبل بود که آریا دیزل که نماینده رنو تراکس در کشورمان است، خبر از تولید محصولات سنگین رنو در ایران داد. در کنار آن، گفته شد که کشنده یورو 5 رنو پرمیوم با قدرت 460 اسب بخار و کشندهها چینی C&C نیز به زودی وارد ناوگان حمل و نقل کشور میشوند. در واقع رنو پرمیوم 460 اولین کشنده یورو 5 است که وارد ایران شده است و هر چند از نظر ظاهری تفاوتی با نمونههای قبلی ندارد اما از نظر فنی نسبت به قبل پیشرفت خوبی را با خود همراه دارد. رنو پرمیوم 460 برای بسیاری از علاقه مندان، جز افزایش 20 اسب بخاری و البته یک جعبه دنده اتوماتیک هوشمند، چیز بیشتری ندارد و به همین خاطر نمیتوان بازار متفاوتی نسبت به گذشته برای آن در نظر گرفت، ضمن اینکه همان طور که گفتیم این برند هنوز در ایران به اندازه نامهایی چون بنز، ولوو و اسکانیا طرفدار و عاشق دلخسته ندارد. اما طراحی زیبای آن در کنار رنگهای متنوعش با برچسب قیمتی حدود 520 میلیونی، میتواند خریداری را که اهل حساب و کتاب است و سنجیده عمل میکند را به سمت خود بکشاند. در کل برای پرمیوم زیبایی که اکنون منقرض شده است، باید با احترام نگاه کرد و اگر بگوییم از رقبایش چیزی کم و کسر ندارد، گزاف نخواهد بود.
ایویکو استرالیز
یکی از بیحاشیهترین، ساکتترین و مظلومترین کشندههای ایران همین استرالیز است که اصلا علاقهای به داشتن حرف و حدیث و سر و صدا ندارد. از چند سال قبل عرضه آن توسط گروه زامیاد آغاز شد و امروزه نیز در حال عرضه به بازار است. کشندهای زیبا که هر چند ابهت و چهره مردانهای مثل ولوو FH یا DAF XF ندارد اما از یک طراحی ساده و زیبای ایتالیایی با مشخصات فنی خوب بهره میبرد. پیشرانه این کشنده در نوع AT که 10.3 لیتر حجم دارد، قدرت 480 اسب بخار و در نوع AS با موتور 13 لیتری، برابر با 480 اسب بخار است که هنوز هم در بین رقبای اروپایی، چندان بد نیست و در میانه جدول قدرت قرار میگیرد. اما باز هم بحث ارزانسازی است که گریبان این کشنده را گرفته و باعث شده است تا باک دوم، نوشته 430 روی درها، برخی تجهیزات داخلی و... حذف شوند و فلاپها و سپر جلو نیز بی رنگ به مشتری داده شود تا خود مشتری اقدام به رنگآمیزیاش کند که البته خریداران نیز چندان تمایلی به این کار ندارند! ایویکو در همان شرکتی مونتاژ میشود که روزی ولوو NH معروف به موشکی ساخته میشده و از همان پشتوانه خدمات پس از فروش برخوردار است. پس از این بابت نمیتوان خردهای به آن گرفت اما اگر از اهالی سنگین وزنها پرس و جو کنیم، ایویکو را کشندهای با هزینههای نامتعارف میدانند و دستمزدهای تعمیر این محصولات معمولا بیشتر از رقبایشان است. استرالیزهای کارکرده را اکنون میتوان در مدلهای 91 با زیر 420 میلیون تومان نیز خرید که نسبت به کشندههایی چون آکسور و ولوو FH-480 قیمت بسیار مناسبی است. استرالیز را باید رقیب محصولاتی چون اسکانیا سری G و کشندههای سری FM ولوو دانست، هر چند که در کلاس رقابتی یک پله بالاتر قرار دارد.
ممنون