خودداری از ایجاد شوک در اقتصاد

 

شایان آرانی در گفت‌وگو بافارس با اشاره به آمار و ارقام موجود کشور در رابطه با میزان تورم و نقدینگی، اظهار داشت: مراجعه به آمار و ارقام موجود در کشور با صحبت‌های اعلام شده توسط رئیس جمهور مبنی بر بهبود سطح معیشت مردم تناقض دارد.

وی ادامه داد: اینکه شرایط معیشتی جامعه پس از اجرای قانون هدفمندی بهتر شده باید ببینیم که دلیل و منطق این صحبت چه چیزی است.

وی گفت: به هیچ عنوان صحبت‌های اخیر رئیس جمهور در رابطه با افزایش سطح معیشت مردم در شرایط فعلی قابل درک نیست.

آرانی با بیان اینکه طی سال‌های گذشته آمارهای اعلام شده از سوی بانک مرکزی محافظه‌کارانه بوده است، گفت: طبق اعلام آخرین آمار بانک مرکزی تورم 23.5 درصد بوده و مرکز آمار نیز تورم 27 درصدی را اعلام کرد.

این اقتصاددان با تأکید بر اینکه تورم فعلی بیش از آن چیزی است که مراجع دولتی اعلام کرده‌اند، افزود: مراجع غیر رسمی، تحلیل‌های کارشناسی در این زمینه نشان از تورم بالای 30 درصدی دارد.

وی ادامه داد: در دیگر تحلیل‌های ارائه شده از سوی مراجع غیر رسمی اقتصادی حداقل میزان تورم در کشور 29 درصد است چرا که قدرت خرید مردم بسیار کاهش یافت.

* با تورم 30 درصدی، حقوق و دستمزد 12 درصد افزایش یافت

آرانی با اشاره به اینکه در چنین فضایی حقوق و دستمزد کارکنان افزایش قابل توجهی نسبت به تورم نداشت، گفت: با توجه به شرایط تورمی میزان افزایش حقوق و دستمزد کارکنان و کارگران بسیار پایین است و در نتیجه تورم ایجاد شده در کشور این میزان افزایش که بین 12 تا 15 درصد اعلام شد در بهبود قدرت خرید مردم تأثیری نداشته است.

وی افزود: اگر مبنای حقوق و دستمزد متوسط کشور را دولتی فرض کنیم بین 12 تا 15 درصد افزایش یافت اما این در مقابل تورم 30 درصدی است یعنی حداقل 15 درصد این میزان کمتر است.

وی با بیان اینکه این میزان تورم در شهرهای مختلف متفاوت خواهد بود، گفت: در اخبار مراجع غیررسمی و تحلیل‌های کارشناسی هیچ نشانی از افزایش قدرت خرید نیست چرا که فشار زندگی مردم در نتیجه افزایش قیمت‌ها بالا رفته است.

آرانی در واکنش به سخنان رئیس جمهور مبنی بر بهبود وضعیت معیشتی ۷ دهک پس از اجرای هدفمندی در تصریح کرد: ممکن است مخاطب صحبت‌های رئیس جمهور قشر خاصی از جامعه باشد یعنی تورم بر زندگی آن‌ها تأثیر نگذاشته است.

وی ادامه داد: بهبود شرایط زندگی در میان اقشار حقوق‌بگیر و کارمندان با آمارهای اعلام شده و قضاوت رئیس جمهور همخوانی ندارد.

* عدم تأثیر تورم فعلی بر کسانی که با نان و پنیر گذران زندگی‌ کنند

این اقتصاددان تصریح کرد: ممکن است در این میان اقشار بسیار ضعیفی باشند که تحت تأثیر کلی افزایش قیمت‌ها قرار نگرفته‌ باشند یعنی اگر حساب کنیم که آن‌ها قبلا با نان و پنیر گذران زندگی می‌کردند هم‌اکنون ممکن است با این افزایش یارانه حتی منتفع شوند. 

وی درباره امکان افزایش یارانه نقدی به ۵ برابر گفت: باید بگوییم که این منبع تأمین افزایش این میزان کجاست؟

آرانی با تأکید بر اینکه صحبت‌های رئیس‌جمهور در ذهن بسیاری از کارشناسان شبهه ایجاد کرده است، گفت: ابتدا باید منبع درآمد مشخص شود و اینکه باید دید آیا قوانین و مقررات چنین مجوزی به دولت داده یا خیر؟

وی ادامه داد: قبل از اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها بحث تزریق نقدینگی به کشور مطرح شد که همین امر موجب افزایش تورم شد.

* لزوم پرهیز از صحبت‌های تورم‌زا

وی با بیان اینکه صحبت‌های رئیس جمهور عامل تشدید تورم است و موجب افزایش تقاضا برای خرید کالا می‌شود، گفت: سه سناریو در جریان صحبت‌های رئیس جمهور مطرح است ابتدا اینکه منبع افزایش یارانه نقدینگی باید مشخص شود در ثانی آیا مقررات به دولت چنین اجازه‌ای می‌دهد و نهایتا اینکه تأثیرات تورمی این افزایش باید روشن شده و نحوه مدیریت آن نیز مشخص شود.

این اقتصاددان افزود: صحبت‌های رئیس جمهور زمانی می‌توان گفت که با واقعیات همخوانی دارد که به عنوان مثال تورم روی 15 درصد ثابت می‌ماند که در این صورت قطع یقین سطح معیشت مردم بهتر می‌شد.

* درآمد 30 درصدی در مقابل تورم 30 درصدی/سطح معیشت تغییری نکرد

آرانی ادامه داد: اگر در یک خانواده 6 نفره دو نفر با حداقل دستمزد 400 هزار تومانی کار کنند مجموع درآمد این خانواده به 800 هزار تومان می‌رسد و اگر میزان تورم در حد 15 درصد ثابت بماند با مبلغی که دولت بابت یارانه می‌پردازد حداقل درآمد این خانواده 30 درصد افزایش یافته است.

وی افزود: در شرایط فعلی چنین چیزی نیست یعنی با افزایش 30 درصدی درآمد این خانواده، تورم ثابت نمانده و در خوشبینانه‌ترین حالت هیچ تغییری در سطح معیشت مردم ایجاد نشده است.

این اقتصاددان با بیان اینکه واقعیت چیزی غیر از آمارهای دولت را نشان می‌دهد، افزود: یعنی توان خرید مردم با وجود این یارانه‌ها نه تنها افزایش بلکه کاهش یافته است.

آرانی در ادامه گفت: بارها این مطلب را بیان کرده‌ام که مسئولان به میان مردم رفته و از مغازه‌ها خرید کنند.

* مسئولان به میان مردم آمده، گوشت و مواد غذایی بخرند

وی افزود: اگر مسئولان برای جابه‌جایی سوار تاکسی شوند متوجه این افزایش قیمت‌ها خواهند شد و باید این تغییرات را به چشم خود ببینند تا مردم را درک کنند.

این اقتصاددان گفت: اینکه در آینده یارانه 5 برابر می‌شود کسی مخالفت نخواهد کرد اما در صورتی‌که پول جدید چاپ نشده و منابع آن مشخص و تورم کنترل و مدیریت شود.

آرانی اصل هدفمند‌سازی یارانه‌ها را مطابق با اصول علمی اقتصاد دانست و تصریح کرد: برای همه کارشناسان محرز شده که اجرای قانون هدفمندی به نفع همه مردم است.

وی افزود: این حرکت پرداخت یارانه به کالاها در کشور باید مقطعی باشد نه اینکه به طور دائم ،دولت نباید به کالاها یارانه بپردازد چرا که این کار قطعا موجب مصرف بی‌رویه و کاذب می‌شود.

این اقتصاددان با تأکید بر لزوم مدیریت صحیح آزادسازی قیمت‌ها، گفت: طبق قانون سالانه باید 20 درصد قیمت‌ها افزایش یابد تا در پایان قانون برنامه پنجم توسعه کشور هدفمندی یارانه‌ها به طور کامل اجرا شده و تمام قیمت‌ها نیز آزاد شود.

وی افزود: قانون بهترین راه را برای دولت مشخص کرده و هر گونه شتاب و عجله در روند اجرای این قانون به اقتصاد شوک وارد خواهد کرد.

آرانی گفت: اجرای تدریجی قانون هدفمندی یارانه‌ها همراه با مدیریت، نظارت، کنترل و پیگیری‌های بعدی بهترین راهکار در شرایط فعلی است و دولت باید در این زمینه از هرگونه شتاب و عجله پرهیز کند.