تصميم اوپك خودكشي بود

خبر اقتصادی - پيش‌بيني‌ها حاكي از اين است كه تقاضا براي نفت در سال2015 كاهش خواهد يافت. با وجود اين موارد سازمان كشورهاي صادركننده نفت يا همان اوپك توليد نفت خود را ثابت نگه داشته است. اين درحالي است كه اكثريت انتظار داشتند اين سازمان سقف توليد خود را كاهش دهد. پس از برگزاري نشست166 اوپك، بسياري از تحليلگران دليل اين تصميم اوپك را اقدامي براي مقابله با شيل اويل امريكا دانستند. آنها چنين استدلال مي‌كردند كه با كاهش قيمت نفت، ادامه حفاري‌ها در امريكا ديگر مقرون‌به‌صرفه نخواهد بود و به اين ترتيب اوپك با اين تصميم قادر خواهد بود با حفظ سهم خود در بازار جهاني نفت، شيل اويل امريكا را از بازار خارج كند. هرچند لس‌آنجلس‌تايمز ادعا مي‌كند كنگره امريكا مي‌تواند با برداشتن قانون منع صادرات نفت‌خام كه در واكنش به تحريم نفت عربي در سال1975 وضع شده بود، توليدكنندگان خود را در بازار نگه دارد.

 

به‌گزارش لس‌آنجلس‌تايمز، تاكنون چنين به نظر مي‌رسد كه 12كشور توليدكننده نفت اوپك ضررهاي بسياري را متحمل شده‌اند صرفا به اين اميد كه استخراج شيل اويل براي ايالات متحده به عملي بدون‌سود تبديل شود. اگر اوپك بتواند با اين كار بخشي از توليدكنندگان امريكايي را تحت‌فشار قرار دهد شايد بتواند دوباره سلطه خود را در اين عرصه بازيابد و امريكا را وادار كند دوباره به نفت خارجي وابسته شود.

ايالات متحده امريكا پتانسيل يك حركت مخالف موثر را دارد: كنگره بايد قانون چهل‌ساله منع صادرات نفت‌خام را بردارد و توليدكنندگان امريكايي را در بازي نگه دارد.

 توليد شيل اوپك را تهديد مي‌كند

اوپك دليل خوبي دارد كه احساس تهديد كند. تجارت نفت امريكا به لطف انقلاب نفتي امريكا توليد بي‌سابقه‌يي را تجربه مي‌كند. براساس اطلاعات به‌دست‌آمده از موسسه مطالعات انرژي، توليد نفت ايالات متحده

08/9 ميليون بشكه‌درروز افزايش داشته است كه در 30سال گذشته بيشترين ميزان آن است.

براساس آمار آژانس بين‌المللي انرژي، ايالات متحده امريكا همين حالا نيز توانسته است قدرت را درزمينه توليد محصولات پتروشيمي كه شامل گاز طبيعي هم مي‌شود از عربستان سعودي كه قوي‌ترين عضو اوپك است، بگيرد. در سه سال گذشته، توليد نفت و گاز در اين كشور سريع‌تر از هر كشور ديگري در تاريخ افزايش يافته است. اين بمب انرژي، جاني دوباره به اقتصاد امريكا داده است كه بيش از 2 ميليون فرصت شغلي ايجاد مي‌كند

و 283 ميليارد دلار به توليد ناخالص داخلي مي‌افزايد. تصميم اوپك براي ايجاد نوسان در قيمت نفت براي معكوس كردن اين روند طراحي شده بود. همانطور كه وزير نفت عربستان سعودي، علي النعيمي پس از نشست اوپك در ماه نوامبر گفت اين كارتل بين‌المللي براي صنعت شيل امريكا «يك واكنش فراهم كرد».

 هزينه حفاري مدرن بيشتر از حفاري سنتي

قيمت‌هاي پايين‌تر نفت يقيناً بر توليدكنندگان شيل امريكا تاثير گذاشته است. هزينه حفاري‌هاي مدرن در امريكا بسيار بيشتر از حفاري‌هاي سنتي است. در نتيجه با كاهش بهاي نفت، توليدكنندگان ناگزير به عقب‌نشيني هستند. در نواحي باكن فورميشن در داكوتاي شمالي برخي از توليدكنندگان به قيمت حداقل 65 دلار در ازاي هر بشكه نياز دارند تا بتوانند به كار خود ادامه دهند. ديگر توليدكنندگان در تكزاس و اوكلاهاما از زماني‌كه نفت به زير 75 دلار در ازاي هر بشكه رسيد، ضرر كرده‌اند. روز دوشنبه قيمت نفت امريكا به 55، 91 دلار در ازاي هر بشكه يعني كمترين قيمت از ميانه سال 2009 رسيد.

شركت‌هاي بزرگ انرژي همين حالا هم قيمت‌ها را كم كرده‌اند. شركت كونوكوفيليپس اخيراً برنامه‌هايي را اعلام كرده كه تا سال آينده سرمايه‌گذاري براي تقاضا را تا 20درصد كاهش دهد. هاليبرتون، دومين شركت بزرگ ارايه‌دهنده خدمات نفتي اخيراً توقف كسب و كار را اعلام كرده است.

 اوپك ممكن است سرسختي توليدكنندگان امريكايي را دريابد

آژانس بين‌المللي انرژي اينطور اظهار داشت كه نفت بشكه‌يي 42 دلار نيز براي ناحيه باكن فورميشن مقرون به صرفه است. يكي از مطالعات IHS اخيرا نشان مي‌دهد كه براي 80درصد از شيل اويل امريكا، بهايي مابين

50 تا 69 دلار در ازاي هر بشكه سودآور است. به علاوه هرچه توليدكنندگان بيشتر دست به ابداع بزنند، هزينه استخراج كاهش بيشتري خواهد داشت. نبايد فراموش كرد كه اوپك نسبت به سياست‌هاي خودش نيز آسيب‌پذير است. هر چند كه سازمان بودجه جهاني اعلام كرد كه كويت، قطر و امارات متحده عربي مي‌توانند بودجه خود را با نفت بشكه‌يي 70 دلار به تعادل برسانند، هر چند نمي‌توان اين امر را براي 9 عضو ديگر اوپك صادق دانست. ونزوئلا و نيجريه به 120 دلار و ايران به حداقل

136 دلار يعني حدوداً دو برابر قيمت روز دوشنبه نياز دارند. در واقع با در نظر گرفتن افزايش توليد و كاهش تقاضاي جهاني، اقدام اوپك به نظر يك خودكشي مي‌آيد. بانك امريكا اعلام كرد كه كارتل اوپك به لحاظ تاثيرگذاري منحل شده است.

 چه كسي كنار مي‌كشد؟

درحالي كه قيمت نفت روند نزولي را طي مي‌كند، پرسش اين است كه چه كسي اول كنار مي‌كشد؟ اوپك يا صنعت شيل امريكا؟ اين بستگي به كنگره دارد.

در سال 1975 كنگره قانون منع صادرات نفت‌خام امريكا را در واكنش به تحريم نفت عربي تصويب كرد. درحالي كه قيمت نفت به‌صورت سرسام‌آوري بالا مي‌رفت، كنگره تصميم گرفت با نگه داشتن نفت در امريكا، كشور خود را از شوك‌هاي قيمت در امان بدارد. امروز ديگر اين محدوديت معنايي ندارد. ديگر كمبود نفتي وجود ندارد.

توانايي صادرات نفت امريكايي به سرتاسر جهان اين اطمينان را به وجود آورد كه توليدكنندگان شيل امريكايي مي‌توانند در اين بازي نفتي دوام بياورند. حتي اگر سهم آنها كم باشد باز هم عايدي حاصل از بازارهاي جديد بين‌المللي به آنها اجازه مي‌دهد به حفاري‌هايشان ادامه دهند و براي گرفتن سهم در بازار جهاني رقابت كنند.

صادرات آسيبي به مصرف‌كنندگان امريكايي نمي‌زند. يكي از پژوهش‌هاي اخير توسط آژانس بين‌المللي انرژي نشان مي‌دهد كه قيمت‌هاي محلي گاز كاملاً‌ وابسته به قيمت‌هاي بين‌المللي نفت‌خام است. پس صادرات، قيمت را در خانه افزايش نخواهد داد.

اوپك تصور مي‌كند مي‌تواند صنعت شيل اويل امريكا را تحت فشار قرار دهد. هرچند امريكا مي‌تواند با سياست‌هاي صادراتي درست در جنگ قيمتي برنده باشد و جايگاه خود را به‌عنوان يك صادركننده در بازار نفت جهان و نه فقط به‌عنوان واردكننده تثبيت كند. اكنون بايد ببينيم كنگره امريكا چه تصميمي خواهد گرفت.