به‌روز شده در: ۰۵ آبان ۱۴۰۵ - ۱۶:۴۵
مشاور اجتماعی وزیر نفت مطرح کرد:

اشتباهات عسلویه را نباید در غرب کارون تکرار کنیم

مشاور اجتماعی وزیر نفت با اشاره به اشتباهات و اشکالاتی که طی سالهای گذشته در مناطق عملیاتی در خلاء مطالعات اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی به وجود آمده است، گفت: اشتباهات عسلویه را نباید در حوزه غرب کارون تکرار کنیم و تلاشمان به سمتی باشد که شهرهای دیگری مثل آبادان ٥٠ سال قبل بسازیم.
کد خبر: ۳۸۸۶۴
تاریخ انتشار: ۲۱ آذر ۱۳۹۳ - ۲۱:۳۰

خبر اقتصادی - سید امیر طالبیان در گفتگو با خبرنگار شانا، به عنوان مشاور اجتماعی وزیر نفت به این موضوع اذعان دارد که در بسیاری از پروژه های اقتصادی کشور از جمله پروژه های صنعت نفت، مسائل اقتصادی و تولیدی در اولویت قرار داشته اند و موضوعات بسیار مهم اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی در اولویتهای بعدی قرار گرفته و یا اصلا فراموش شده است و می افزاید: در مجموعه وزارت نفت وظیفه مهم فروش نفت و  وارد کردن ارز حاصل از آن به کشور و رفع نیازهای داخلی و سرانجام واریز یارانه اهمیت بسیار زیادی دارد و همین مسئولیتها به اندازه کافی سر مسئولان را شلوغ کرده است و دیگر به مسئولیتهای دیگر خود نمی رسند. البته این شرایط در وزارتخانه های دیگر هم وجود دارد و من کمتر دیده ام وزاری دیگر مشاور اجتماعی داشته باشند.

 *قانون برای انجام مطالعات اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی داریم اما اجرا نمی شود

وی با اشاره به اهمیتی که شرکتهای بزرگ نفتی جهانی به مسائل اجتماعی می دهند، گفت: این شرکتها نه تنها همزمان با عملیات صنعتی امور اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی را انجام می دهند، بلکه مدتها قبل از ورود تاسیسات صنعتی و استقرار کارگاه هایشان تیمی مستقل برای بررسیهای اجتماعی و برآوردهای اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی در منطقه مستقر می شوند. در ایران هم با وجود آنکه در قانون برنامه پنج ساله کشور برای این مهم پیش بینی صورت گرفته است و پروژه های بزرگ اقتصادی حتما باید پیش از آغاز، مطالعات اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی داشته باشند، اما این مهم اجرایی نمی شود.

مشاور اجتماعی وزیر نفت در ادامه گفت: در سالهای قبل توجه به مسائل اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی در پروژه های نفت به شکل قابل ملاحظه ای مورد بی مهری قرار گرفته و تبعات آن در حال حاضر بروز و ظهور یافته است. به همین دلیل از آغاز دولت یازدهم پرداختن به مطالعات زیست محیطی و اجتماعی در جریان پروژه های صنعتی در دستور کار وزارت نفت قرار گرفته است و تصمیم داریم این مغفول ماندن ابعاد اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی را در مورد پروژههای نفتی در هر مرحله ای که قرار دارند، اعمال کنیم.

 *طرحهای قبلی برای کاهش مصرف انرژی کاربرد نداشته

طالبیان با تاکید بر این که با وزیر نفت در مورد سه محور مهم پروژه های جدید و سایر پروژهای مهم آغاز شده به تفاهم رسیده ایم، اظهار کرد: البته در مورد پروژه های آغاز شده در محیطهایی مثل پارس جنوبی و یا غرب کارون شرایط خاصی وجود دارد که به شکل ویژه در مورد آنها برنامه ریزی خواهد شد. همچنین در مورد تغییر الگوی مصرف نیز برنامه ها و طرحهایی در نظر گرفته ایم تا تلاش بیشتری در این عرصه صورت گیرد، چرا که معتقدیم اقدامات قبلی چندان کاربرد نداشته اند و هنوز مواردی مثل مصارف بالا و هدرروی زیاد انرژی، قاچاق سوخت و ... وجود دارد. دلیل ادامه روند مصارف بالای انرژی در کشور تنها تفاوت حاملهای انرژی با بیرون مرزها و قیمت کم در داخل نیست، بلکه فرهنگ لازم در این زمینه نهادینه نشده است.

 *ورودمان به جوامع باید با برنامه ریزی باشد و متوجه پیامدهای آشکار و پنهان اقداماتمان باشیم

وی با بیان اینکه توسعه اجتماعی با تعاملات اجتماعی در مناطق نفتی باید سازگار باشد،گفت: مدیران نفت به خوبی می دانند هر جا رد پای تاسیسات نفت و گاز وجود دارد، تبعات مثبت و منفی آن هم وجود دارد و مطالعات مختلف نشان می دهد که می توان اثرات منفی این حضور را کم کرد و یا به سمت مثبت برد و در تمام این موارد باید مداخله ای اجتماعی و سازنده داشته باشیم و  ورودمان به جوامع مختلف و جدید با برنامه ریزی باشد، اما متاسفانه این موارد، همان مسائل مهم مغفول مانده هستند که در این سالها به پیامدهای آشکار و پنهان آنها توجه نکرده ایم.

* در کنار فنسهای نفت حواسمان به نوع زندگی و کسب و کار مردم نبوده است

*می خواهیم شهرهای عملیاتی نفت را همانند آبادان ٤٠ سال قبل ، آبادان کنیم

طالبیان با بیان اینکه در این سالها در کنار فنسهای نفت حواسمان به نوع زندگی و کسب و کار مردم و محل استقرار آنها و سایر تبعات خواسته و نخواسته این حضور نبوده است، گفت: در این سالها متوجه نبوده ایم که محیط بومی و بسته و سنتی با ورود حجم عظیم تاسیسات مدرن و صنعتی و تعداد قابل توجه نیروهایی با فرهنگ و آداب اجتماعی آسیب می بیند و اثرات منفی این اتفاق برای هر دو طرف به ویژه بخش ضعیفتر و محدودتر بیشتر است.

مشاور اجتماعی وزیر نفت تاکید دارد که در گذشته به این مسائل و جلوگیری از خسارات حضور صنعت در محیطهای مختلف انسانی  توجه شده است و سابقه این موضوع را می توان در زمان شکل گیری شهر آبادان به خوبی دید و در توضیح این موضوع، می گوید: وجود این شهر گویای توجه مسئولان صنعت نفت آن دوران به مسائل اجتماعی است. شهر آبادان پیرامون پالایشگاه آبادان شکل گرفته و تا سالها همراه با امکانات بسیار و هویتی قابل قبول محل رجوع و احساس رضایت بسیاری از مردم و کارکنان صنعت نفت بوده است و بسیاری از مردم و کارکنان نفت از تهران برای حضور در آبادان درخواست می دادند. در واقع مدیران آن دوران نفت یک بسته کامل اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی را در کنار پالایشگاه آبادان برای کارکنان و مردم اطراف آن در نظر گرفتند و اینگونه بود که هنوز هم با وجود هجوم جنگ به این شهر، آبادان در مقایسه با شهرهای اطراف خود در جنوب ایران وضعیت بهتری دارد. هدف ما هم این است که چنین تغییری را در مناطق عملیاتی داشته باشیم و این شهرها را هم همانند آبادان ٤٠ سال قبل ، آبادان کنیم.

وی با بیان اینکه همراه با موسسسه مطالعات انرژی از مدتها قبل مطالعاتی را در مورد ابعاد اجتماعی و فرهنگی در مناطق عملیاتی داشته ایم و در حال حاضر در مورد دو مجموعه عسلویه و حوزه غرب کارون به شکل خاص برنامه ریزی کرده ایم، گفت: بازوی اجرایی و نظارتی این مطالعات برای ما اهمیت بسیاری دارد و مهر تایید این موضوع مهم نیز دستور اکید شخص وزیر نفت استٰ. از سوی دیگر وزیر نفت دستور بازنگری در قراردادهای نفتی را داده است و ما از مسئولان این حوزه خواسته ایم که در صورت امکان موارد مورد نظر ما را در این اصلاح لحاظ کنند و به این ترتیب شرکتها قبل از رسیدن به مرحله اجرا و یا رسیدن به بخشهای عملیاتی، مطالعات اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی در منطقه را انجام داده و آن را برای ما ارسال کنند.

*پیشنهاد گنجاندن مطالعات اجتماعی و فرهنگی قبل از  آغاز عملیات اجرایی

طالبیان افزود: همچنین پیشنهاد دادیم ، اجازه داده شود تا در اساسنامه شرکت ملی نفت که این روزها در حال بررسی در مجلس شورای اسلامی است، این مطالعات را در جریان تولید و همزمان با عملیات اجرایی انجام دهند و به این ترتیب تاثیرات منفی حضور نفت را در هر منطقه در بستر اجتماعی و فرهنگی و زیست محیطی خود آن محدوده ، جبران کند. در عین حال از نماینگان مجلس هم می خواهیم که در مورد این مسئله که مطالبه ای به حق و به جا است توجه بیشتری داشته باشند.

وی تاکید کرد که پیشنهادهای مورد نظر ما به تیم بررسی قراردادها ارائه شده و آنها در حال بررسی این پیشنهادها هستند و من تصور می کنم این موارد را در متون جدید قراردادی لحاظ خواهند کرد.

*برآورد کردن مطالبات اجتماعی در مناطقی که صنعت نفت حضور دارد، نوعی الگوی کمیته امدادی نیست

طالبیان تاکید کرد که منظور از برآورد کردن مطالبات اجتماعی در مناطقی که صنعت نفت حضور دارد، نوعی الگوی کمیته امدادی نیست و افزود: هرگونه تلاش نفت برای جبران پیامدهای نفت در درجه اول متوجه خود کارکنان نفت می شود. وزیر نفت در حال حاضر بر استقرار نیروها به جای طرحهای اقماری کارکنان تاکید دارد و اگر بخواهیم کارکنان ما همراه با خانواده هایشان در این مناطق استقرار پیدا کنند ، باید فضای لازم را برای زندگی آنها داشته باشیم. به عبارتی باید آن منطقه را مثل شهر آبادان ٤٠ سال قبل آماده کنیم تا آنها تمایل به زندگی و نه فقط گذران روز و شب در این محلها داشته باشند. دیگر دوران شهرک سازیها به پایان رسیده و دیگر باید شهر واقعی و کامل بسازیم تا به این ترتیب در کنار صنعت نفت مناطق دیگر هم رشد کند.

 *محلهای اسکان کارکنان اقماری نفت محلی برای خواب و غذا خوردن شده است

وی در ادامه این موضوع ، افزود: در بررسی که در مورد محلهای اسکان و شهرکهای احداث شده توسط شرکتهای مختلف صورت گرفته است مشخص شد که این شهرک‌ها در بیشتر موارد تنها محل خواب و استقرار موقت بوده و رضایت کارکنان در آن تامین نمی شود. علت هم این است که عموما به دور از فضای شهری طراحی شده است و به نیاز طبیعی کارکنان یعنی حضور در بین افراد دیگر و زندگی اجتماعی پاسخ نمی دهد. در عین حال فضای شهر در نوع خود هویت، حال و هوا و جوی دارد که افراد تنها زمانی که از آن دور هستند متوجه جای خالی آن در زندگی خود می شوند. این مسئله در مورد کارکنانی که موقتا از شهر دور هستند و زمانی را در این شهرکها به سر می برند به خوبی احساس می شود و در نهایت روی انگیزه کار آنها تاثیرگذار است. عنصر تنهایی و افسردگی در این شهرها چیره شده است و افراد تنها برای ساعت خواب و غذا خوردن از آن استفاده می کنند. ضمن این که در نفت به عکس سایر وزارتخانه ها نیروهای اقماری گردش آنچنانی ندارند و به دلیل نوع تخصص تقریبا اقامت آنها ثابت است و از ابتدای مشغول به کار شدن تا انتهای کار در یک حوزه باقی می مانند.

وی تاکید کرد که در حال حاضر این موضوع را به عنوان یکی از سیاستهای مهم مورد تاکید وزیر نفت در دستور کارمان قرار داده ایم ، افزود: با همین سیاست جلوی ساخت یک شهرک جدید را در یکی از شرکتها گرفتیم و این روند در حال حاضر در کلیه شرکتها و واحدهای زیرمجموعه در حال انجام است و قطعا جلوی احداث همه واحدهای مشابه را که بدون ملاکهای مورد نظر برنامه ریزی شده باشد می گیریم. ساخت یک کالبد برای زندگی انسانها اشتباه است و باید ارتباطات اجتماعی، محیطی و اجتماعی ، هویت ، اوقات فراغت ، تعاملات مورد توجه قرا گیرد. اینگونه نیست که کارکنان ما تنها جایی را برای خواب و غذا خوردن بخواهد و تمام نیازهای روانی و روحی و اجتماعی برای مدت دو هفته ای که در منطقه عملیاتی هستند ، متوقف بماند.

طالبیان تاکید کرد که در مورد پرو‌ژه های مسکونی کارکنان به خصوص در پارس جنوبی دستور تجدید نظرداده و از شرکتها خواسته ایم تا طرحهایشان را برای ما بفرستند تا مورد ارزیابی قرار گیرد و افزود: در این مطالعه باید ببینیم نیاز به ایجاد شهری جدید داریم و این که این شهر در چه موقعیتی باید باشد؟ و یا اینکه نیازی به شکل گیری شهر جدید نیست و باید به توسعه شهرهای قبلی بپردازیم ؟

* این شائبه را خودمان ایجاد کرده ایم که " نفت خودش همه کاره است و دیگر نیازی به ما ندارد"

وی با بیان این که در حال حاضر از وزارت مسکن ، سازمان منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس ، مجتمع گازی پارس جنوبی که هر کدام به دنبال ساخت مجتمعهای مسکونی بودند ، خواسته ایم تا قبل از هر اقدامی مطالعات لازم صورت گیرد، افزود: وزارت نفت وظیفه تولید نفت و استخراج و انتقال و فروش آن را دارد و در عین حال وزارت مسکن و شهرسازی مسئولیت ساخت مسکن و امکانات شهرها را دارد و نباید همه مسئولیت بر دوش نفت گذاشته شود. البته بخشی از این وضعیت فعلی تقصیر خود مسئولان نفت در سالهای مختلف است، چرا که در بسیاری از موارد بدون در نظر گرفتن شرایط سایر وزارتخانه ها، کارهایی را انجام داده ایم که خود به خود این شائبه را پیش آورده که " نفت خودش همه کاره است و دیگر نیازی به ما ندارد"، بارها شرکتها بدون محاسبه شهرکهای مسکونی را ساختند وبعد مسئولین استانی گفتند که شما در زمان آغاز کاراز ما نظری نخواسته اید، که حالا کمک می خواهید و عملا تامین همه امورات آن شهرکها بر عهده نفت افتاده است.

* برای استقرار نیروهای نفت چه دائم و چه اقماری نیاز به شهر داریم نه شهرک !

*اگر زودتر متوجه نشویم شرکتهای خارجی خیلی زود فضاهای اسکان و رفاهی را جایگزین می کنند

وی تاکید کرد که برای استقرار نیروهای نفت چه دائم و چه اقماری نیاز به شهر داریم نه شهرک، افزود: به زودی و با کاهش فشار تحریمها شرکتهای خارجی بیشتری به مناطق عملیاتی وارد می شوند و قطعا با چالشهایی مضاعف در حوزه اسکان نیروها مواجه می شویم. باید از حالا مسائل مختلف را بررسی و محاسبه کنیم تا همانند گذشته و در فازهای ابتدایی پارس جنوبی دچار چالش های تعریف نشده نشویم. البته اگر ما زودتر متوجه این موارد نشویم شرکتهای خارجی خیلی زود این فضاهای اسکان و رفاهی را جایگزین می کنند. همانطور که در سالهای گذشته عدم وجود شرایط مناسب اسکان در مناطق عملیاتی باعث رشد چنین فضاهایی در کشور امارات شد و ارزش افزوده ای را از این جهت برای آنها بوجود آورد.

*باید استانداردهای حضور نیروهای خارجی را فراهم کنیم

طالبیان با اذعان نسبت به اینکه تاکنون چنین برآوردهایی در مورد پروژه های نفتی صورت نگرفته است و همه این تصمیمات برای پروژه های آینده خواهد بود ، تصریح کرد: باید پدیده حضور شرکت خارجی را در مجموعه پروژه ها و در کنار سایر شرکتها ببینیم. این شرکتها از نظر عملیات اجرایی و نیروی انسانی استانداردهایی دارند که باید رعایت شود، ضمن اینکه با رعایت این استانداردها امنیت و آسایش بیشتری برای کارکنان ایرانی وجود خواهد داشت. استانداردهای مورد نظر شرکتهای خارجی همان استانداردهای  CSR هستند که شاخصهای مشخصی برای آنها تعریف شده استو باید رعایت شود و ما هم ناگزیر به حرکت در این مسیر هستیم.

وی به عنوان مشاور وزیر در امور اجتماعی قبول دارد که این خلا در حال حاضر برای صنعت نفت وجود دارد و فعلا به سمت جبران این خلا رفته ایم و گفت: در مورد اجرای این سیاستهای اجتماعی اشتراکاتی را با سایر وزارتخانه ها و مسئولان اجرایی در هر منطقه داریم ، چرا که اجرای این برنامه های مهم ، همانند چرخدنده های یک حرکت مهم هستند و تغییرات در هر بخش به نفع بخشهای دیگر هم خواهد بود.

*همین حالا هم تفاوت درون و بیرون فنس های نفت مشکلاتی را به وجود آورده است

مشاور اجتماعی وزیر نفت تاکید کرد که در مورد ورود شرکتهای خارجی و نیازهای آنها  صلاحدیدهایی در نظر گرفته شده که قطعا شرکتهای مختلف ملزم به رعایت آنها هستند و افزود: نمی توانیم نسبت به این مسائل بی توجه باشیم چرا که در حال حاضر نیز تفاوت در محیطهای عملیاتی و درون و بیرون فنس های نفت وجود دارد و امکانات رفاهی ، برخورداری ، امکانات ورزشی و دسترسیها تفاوت زیادی را در این محیطها به وجود آورده است. همچنین نوعی دوگانگی و توقع در محیطهای عملیاتی وجود دارد که می تواند محل چالش باشد و با حضور شرکتهای خارجی می تواند این شکافها افزایش هم بیابد.

طالبیان با اشاره به اهمیت تحقق زنجیره تامین کالا و خدمات محلی به عنوان یکی از سیاستهای کلان توسعه اجتماعی – محیطی صنعت نفت ، اظهار کرد: در همه جای دنیا مناطق پیرامونی نفت باید به گونه ای آماده شوند که بتوانند به صنعت نفت کالا و خدمات ارائه کنند. ورود صنعت در هر منطقه روی بافت زندگی ، نوع مشاغل و در مجموع زندگی آنها تاثیر دارد و صنعت نفت می تواند با سپردن این زنجیره تامین کالا به افراد بومی و بستر اجتماعی اطراف صنعت ، جبران خدمات برای آنها داشته باشد و آنها را از این حضور منتفع کند. در حال حاضر این سیاست اجتماعی را در دستور کار داریم و حتما به زودی نتایج برخی از بررسیها به ثمر می نشیند.

* زنجیره تامین کالا و خدمات محلی را در مناطق عملیاتی برقرار می کنیم

طالبیان در توضیح این موضوع گفت: به عنوان مثال استان بوشهر محل اصلی بسیاری از پروژهای نفت و گاز و در عین حال یکی از قطبهای اصلی تولید خرما و رطب کشور است ، اما برای بازار خرمای خود مشکل دارد. یکبار این موضوع را با شخص وزیر مطرح کردم که این مردم توقع زیادی از ما ندارند و مثلا یکی از نیازهای ابتداییشان این است که ماهی و خرمای مورد نیاز صنعت نفت را از آنها تامین کنیم و این توقع زیادی نیست. البته همه اینها یک سازماندهی مناسب می خواهد و صنعت نفت و نیازهای بی وقفه آن نمی تواند منتظر آماده شدن یک سیستم و یا اهالی یک شهر بماند و باید سیستمی وجود داشته تا نیروها و توانمندیهای محلی را جمع آوری کند.

وی افزود: سیاستهای اجتماعی مورد نظر وزارت نفت در دوره جدید پیگیری همین مسائل است و به دنبال توان افزایی اجتماعات محلی در جهت پشتیبانی از صنعت نفت هستیم. باید بتوانیم مردم محلی را توانمند کرده و بینش آنها را نسبت به بسیاری از مسائل از جمله حضور صنعت نفت در کنار آنها بیشتر کنیم. در همین راستا کارگاههایی را تحت عنوان "تسهیلگری اجتماعی" در مناطق عملیاتی نظیر عسلویه و شهرهای اطرافش ایجاد کردیم. نیروهای محلی و نیروهای نفت در آن حاضر شده و با هم ارتباط برقرار می کنند. در واقع در شرایطی که نمی توان فنسهای واقعی را از میان مردم و تاسیسات نفتی برداریم، این فنسها را از نظر فکری برداریم تا هم مردم محلی و هم ادارات نفت و حاکمیت و دولت به یکدیگر نزدیکتر شوند و تعاملاتشان که همان تعاملات ذینفعان است بیشتر شود.

طالبیان با اشاره به پروژه ای که حدود سه سال قبل با عنوان " گفت وگو و توسعه در ایران ،  همسویی بین گروه های ذینفع" آغاز شده است، گفت: هدف این طرح نزدیک کردن همین دیدگاه ها بود و حاصل کار تشکیل NGO به نام " موسسه توسعه پایدار نایبند " بود که در آن ٢١ روستا و سه شهرستان نماینده دارند و حالا دیگر مردم این مناطق یک بلندگو دارند که از آنجا حرفهای خودشان را مطرح می کنند. برای اینکه این تعاملات نهادینه شود دفتری را به کمک مدیرعامل سازمان منطقه ویژه ایجاد کردیم تا چنین مواردی توسعه یابد. ضمن اینکه شخصا عضو هیات مدیره سازمان منطقه ویژه هم هستم تا بتوانیم طرح های مورد نظر را در این منطقه اجرایی کنیم و در عین حال جلوی اشکالات موجود در طرحها را بگیریم. همچنین دفتر تعاملات اجتماعی را در منطقه ویژه انرژی پارس ایجاد کردیم تا چنین مواردی را مدیریت کنیم و تصمیم داریم که این دفاتر را در همه جوامع محلی که نفت حضور دارد، ایجاد کنیم. البته به خوبی می دانیم که جمع کردن سه گروه مردم ، نفتیها و حاکمیت دور هم بسیار سخت است اما تلاشمان را می کنیم و خوشبختانه در سازمان منطقه ویژه همکاری خوبی را شاهد هستیم.

وی معتقد است که اگر این سیاستهای اجتماعی به شکل پایلوت اجرایی شود و بتوانیم عسلویه و شهرهای اطراف را تبدیل به یک آبادان دیگر کنیم ، بسیاری از مشکلات برطرف می شود و می افزاید: تحقق سایر سیاستهای اجتماعی شامل زنجیره تامین کالا ، توان افزایی اجتماعات ، زمینه سازی تحقق سرمایه گذایهای زیربنایی و طولانی مدت در مناطق پیرامونی، به کارگیری پتانسیلهای اجتماعی و اقتتصادی اجتماعات محلی در جهت کارآفرینی و پشتیبانی از صنعت نفت و ... برای نفت ضرورت دارد. به عنوان مثال طرحی را برای آموزش فنی و تکنولوژیکی جوانان این مناطق در نظر گرفته ایم؛ بخش قابل توجهی از مردم و جوانان این مناطق تلاش می کنند که داخل فنسهای نفت باشند اما ما تلاش می کنیم این موضوع را نهادینه کنیم که آنها بیرون از نفت هم که باشند باز هم می توانید در نفت باشند، منتهی با پشتیبانی و ارائه خدماتشان و آمادگی جوانانشان برای فازهای آتی پارس جنوبی! این آموزشهای حرفه ای و هدفمند را متناسب با نیازهای نفت آغاز کرده ایم چرا که بسیاری از موسسات آموزشهایشان متناسب با نیازهای نفت نیست.

*دیدگاه ابزارگرایی نفتی ها به جوامع پیرامونی را به سمت منبع گرایی سوق می دهیم

طالبیان با بیان اینکه در دوره هایی دیدگاه ابزاری به جوامع پیرامونی نفت غالب بود اما در حال حاضر به دنبال تبدیل این دیدگاه به منبع گرایی هستیم ، اظهار کرد: قبول داریم که این دیدگاههای نادرست ابزاری همچنان بین برخی از مدیران نفت وجود دارد و به همین دلیل تصمیم گرفتیم که این دیدگاه ها را در سطوح بالای مدیریتی اصلاح کنیم و در همین راستا با راهنمائی شخص آقای زنگنه " دستور العمل تشکیل شورای سیاستگذاری مسئولیت اجتماعی در صنعت نفت" را تهیه کردیم که دقیقا ناظر بر این است. این موضوع در سطح ستاد وزارت نفت تشکیل شده تا این سیاستها را بررسی و عملیاتی کند و سرانجام نیز مصوبات این شورا از سوی وزیر تائید خواهد شد. به عبارتی علاوه بر سطوح پایین صنعت نفت، این حساسیت اجتماعی را در سطوح بالادست هم نهادینه خواهیم کرد.

*اشکالات عسلویه نباید در غرب کارون تکرار شود

وی اظهار امیدواری کرد تا این سیاستها که حاصل یافته های طولانی مدت اجتماعی است به زودی اجرایی شود و گفت: در مورد این سیاستها ابتدا پژوهش و تحقیق صورت گرفته و لیستی از پروژه های تحقیقاتی تهیه شده است تا بدانیم در این مناطق چه اقداماتی را می شود انجام  داد. در مرحله دوم طرحی پایلوت در پارس جنوبی آغاز شده است که با تاکید وزیر جلو می رود و مرحله بعدی هم تشکیل شورای سیاستگذاری است تا بسیاری از پیش زمینه ها حل شود. همه این موارد باید همزمان با هم پیش برود ، چرا که اگر طرحهای پایلوت نتیجه خوبی داشته و بازخوردهای آنها منعکس شود بسیاری از مدیران نسبت به این تغیییرات همکاری خواهند داشت. اگر این پایلوت در عسلویه به خوبی اجرایی شود، قطعا در عسلویه دوم که همان غرب کارون است، بسیاری از اشکالات دیگر در آنجا تکرار نخواهد شد.

طالبیان یادآور شد که در مورد این موضوعات مهم اجتماعی و پروژه هایشان درخواست مطالعه ای را به مدیرعامل شرکت ملی نفت داده است، تا قبل از شروع عملیاتهای گسترده در حوزه غرب کارون موارد مهم تذکر داده شده و مورد بررسی اجتماعی ، فرهنگی و زیست محیطی قرار گیرد. باید در مورد وضعیت معیشت و فرهنگ مردم و مسائل اجتماعی در این حوزه خاص که اتفاقا در نزدیکی مرز قرار گرفته توجه بیشتری صورت گیرد. هر منطقه را باید قبل و بعد از حضور نفت بررسی کرد و این مطالعه در واقع همان عکسی است که معمولا در هر جنگی قبل و بعد از بمباران گرفته می شود تا اثرات حضور نیروها را مشاهده کنند و ما نیز در زمان ورود به این محیطها باید چنین برآوردهایی را داشته باشیم.

مشاور اجتماعی وزیر نفت با اشاره به همراهی و موافقت وزیر نفت با این موارد مهم گفت: حساسیتهای ما در مورد غرب کارون را آقای زنگنه تائید کرده و گفته است که باید سیاستهای کلان توسعه اجتماعی و محیطی صنعت نفت در این منطقه رعایت شود.

طالبیان با قبول این موضوع که در دهه های اخیر همواره نفت و فقر در کنار هم دیده شده و یا اینطور نشان داده شده اند، گفت: تقابل فقر و نفت به خصوص در مناطق عملیاتی جنوب کشور وجود دارد و قطعا در دوره هایی از تاریخ کشور با تبلیغ سیاستهای فقیرپرورانه و کمک به مردم، نفت امورات خود را گذرانده است و حالا اگر بستر لازم برای مشارکت مردم را فراهم نکنیم این تقابل فقر و نفت کماکان ادامه پیدا می کند.

*این دیدگاه که " نفت همان خرسی است که تا می توانیم باید مویی را از آن بکنیم " هنوز در میان مردم و حتی کارکنان وجود دارد

* زنگنه یک نفر است و باید این دیدگاه را در نفت و بین مدیران نفت توسعه داد

وی گفت: متاسفانه هنوز هم این دیدگاه که " نفت همان خرسی است که تا می توانیم باید مویی را از آن بکنیم " در میان مردم و حتی کارکنان وجود دارد. این نگاه برای هویت و توسعه و اقتدار کل کشور مضر است و اتفاقا این سیاستهای اجتماعی در راستای کاهش همین دیدگاه هاست. وزیر نفت هم در همین راستا بارها به همه مدیران تاکید کرده است که کار هزینه ای انجام ندهید و در عوض سراغ سرمایه گذاری بروید و زیر ساخت بسازید. پول بین مردم توزیع نکنید و به عکس مردم را توانمند کنید. وزیر خودش تاکید دارد که تا می توانید جوانان این مناطق که رشته نفت می خوانند را بدون هیچ ایجاد توقعی کمک کنید تا رشد کنند و برای خودشان و خانواده هایشان توان افزایی کنید. اما زنگنه یک نفر است و باید این دیدگاه را در نفت و بین مدیران نفت توسعه داد.

مشاور اجتماعی وزیر نفت تاکید کرد که متاسفانه اقدامات اجتماعی و فرهنگی که در این سالها درون نفت و برای نفت انجام شده ، هدفمند و سامانمند نبوده است، گفت: در سیاستهای جدیدی که برای عمران مناطق نفت خیز جنوب ابلاغ کرده است، روی طرحهایی تاکید شده که بیشترین تاثیر را روی جامعه محلی دارد و متضمن جلب مشارکت مردم است. این پروژه ها در حال شناسایی هستند و حتی طبق دستور وزیر طرحهای قبلی که بر عهده نفت گذاشته شده بود هم بازنگری می شود. در همین راستا اولویت با طرحهایی است که در اعلام نیاز و اجرا مردم مشارکت داشته باشند و به این ترتیب در زمان اجرا پروژه روی دست نفت نماند و کسی برای بهره برداری از آن پیدا نشود!

وی با اشاره به اقداماتی که در حال اجراست و امیدواریهایی را به وجود آورده است، گفت: در بازدیدی که از پالایشگاه ایلام داشتم متوجه شدم محصول گوگردی را تولید می کنند که " چوار٦٤ " نام دارد. این نام مربوط به یکی از روستاهای اطراف این پالایشگاه بود که در زمان جنگ و در سال ٦٤ تعدادی از جوانانشان در جنگ شهید شده اند و این نام و تاریخ برای مردم ذهنیت تاریخی دارد و نماد هویتی است. این کالا از طریق بورس صادر می شود و مردم از این اتفاق بسیار خوشحال هستند. این کار یک فکر خوب است و هزینه و فشاری را برای دولت به همراه نداشته است. همچنین در اقدامی دیگر مرکز شبانه روزی را برای دختران روستاهای اطراف که امکان ادامه تحصیل نداشتند ایجاد کرده و سرویسی را هم قرار دادند و مردم هم که به دولت و نفت اعتماد داشتند اجازه دادند دخترانشان در این مرکز تحصیل کنند و با این کار ذهنیت مثبتی از نفت ایجاد شد.
وی با بیان اینکه برای کم کردن تقابل فقر و نفت چنین راه حلهایی کارساز و موفق خواهد بود، گفت: مردم توقع زیادی ندارند. باید خوب و سنجیده ورود کرده و درست هم کار کنیم. البته حتما چنین اقداماتی اتفاقی نبوده و فکر مدبرانه پشت این اقدام وجود داشته است.

 

گفتگو : معصومه اصغری
captcha