با وجود برخی مخالفتها با ایده سه برابر کردن یارانه نقدی با مابهالتفاوت نرخ ارز، رئیس جمهور میگوید: مابهالتفاوت نرخ ارز (مرجع و غیرمرجع) را باید به مردم بدهیم.
هر چند که برخی از خبر گزاریها در مصاحبه ها و تحلیلهای خود این ایده را طرحی «اقتصادی- سیاسی» خوانده اند، اما مردم معتقدند یارانه نقدی فعلی به دلیل موج گرانیها آب رفته است و عملاً پاسخگوی نیاز آنان نیست.
نگاهی به ایده
با این حال، یکی از این ایدهها که حتی بالاترین مقامهای اقتصادی دولت نیز آن را آنالیز کردهاند، نسخه جدید ارزی یارانه نقدی است.
براساس این ایده و درصورت نهایی شدن، مابهالتفاوت نرخ ارز مرجع، (1226 تومان) و نرخ غیر مرجع (حدود 2460 تومان) از محل آزادسازی نرخ ارز به مردم پرداخت خواهد شد.
برهمین اساس، برخی مقامهای اقتصادی دولت محاسبه کردهاند که از محل آزادسازی نرخ ارز ( ارز تک نرخی بالای 1226 تومان)، سهم هر ایرانی از این محل سالیانه بیش از یک میلیون تومان و ماهیانه حدود 90 هزار تومان خواهد بود.
حال، اگر یارانه نقدی موجود (45 هزار و 500 تومان) را با این یارانه جدید ارزی (90 هزار تومان ) جمع کنیم، بیش از 140 هزار تومان میشود.
حال آنکه محمود احمدی نژاد رئیس جمهور از آمادگی برای پنج برابر شدن یارانه نقدی خبر داده است .
از تأیید تا ممنوعیت
انتشار این خبر در حدود سه ماه پیش بازتاب وسیعی در رسانههای کشور داشت، واکنشهای متفاوتی از سوی دولتمردان و مجلسیها را به دنبال داشت.احمدتوکلی، رئیس سابق مرکز پژوهشهای مجلس در این باره گفته بود : دولت الان اجازه میخواهد که ارز را گران کند و مابه التفاوت را به صورت نقدی بین مردم توزیع کند. اقدام تورم زایی که شیرینی موقت و تلخکامی طولانی مدت دارد.
این در حالی است که موسی الرضا ثروتی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس با بیان اینکه هزینه کردن درآمد ارزی برای پرداخت یارانه های نقدی غیرقانونی است، گفت: اگر قوه مجریه برخلاف قانون رفتار کند، مجلس براساس وظایفی که برعهده دارد، اقدامهای لازم را در برخورد با دولت انجام خواهد داد.
همه واکنشها ادامه داشت تا اینکه برخی مقامهای دولتی ابتدا این خبر را نه تأیید و نه تکذیب کردند، ولی پس از بازتاب گسترده این خبر، آمدند و گفتند چنین چیزی نیست.
در ادامه، مجلس شورای اسلامی وارد میدان شد و قانون ممنوعیت پرداخت یارانه از محل فروش ارز ناشی از صادرات نفت خام و میعانات گازی سهم دولت را تصویب و شورای نگهبان آن را تأیید کرد.حال پس از گذشت سه ماه از خبر اولیه که مهر آن را منتشر کرد، دکتر محمود احمدی نژاد رئیس جمهور در گفت وگوی اقتصادی پس از خبر سراسری 21 شبکه اول سیما میگوید: «ما باید مابه التفاوت نرخ ارز را به همین مردم برگردانیم، از نظر من ارز 1226 تومان است، مردم نشان دادند که خوب میتوانند آن را حفظ کنند، اصلاً بیت المال را به این شکل باید میان مردم تقسیم کنیم؟»
واکنش متفاوت مشکلات معیشتی مردم
اما با این حال، دیروز عضو هیأت رئیسه کمیسیون اقتصادی مجلس با تأکید بر اینکه اجرای مرحله دوم هدفمندی یارانه ها گرانی و تورم را در جامعه بیشتر خواهد کرد، گفت: قشر ضعیفی که منبع درآمدی ندارد و با یارانه پرداختی از سوی دولت امرار معاش میکند شاید از اجرای مرحله دوم هدفمندی استقبال کنند، اما این درحالی است که از نظر اقتصاددانان و کارشناسان این حوزه اجرای مرحله دوم به برجستهتر شدن مشکلات معیشتی مردم دامن خواهد زد.
بیگی ایلانلو، با یادآوری مشکلات اقتصادی موجود در جامعه و سخت شدن امرار معیشت برای بیشتر مردم افزود: دولت باید با اقدامی اساسی تورم را از اقتصاد کشور خارج کند.
خدایی سوری، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس هم با تأکید بر اینکه افزایش یارانه نقدی در شرایط فعلی تورم را بیشتر و فقر را افزایش میدهد، گفت: دولت با افزایش یارانه نقدی برای خود تبلیغات میکند، در حالی که قدرت خرید مردم کاهش یافته و چندین برابر میزان یارانه ای که افزایش یافته، قیمتها نیز بالا رفته و باز مردم تحت فشار بیش از پیش اقتصادی قرار میگیرند.اما در این میان عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس با بیان اینکه اگردولت درآمد بیشتری از محل هدفمندسازی یارانه ها کسب کرده است میتواند به یارانه پرداختی به مردم اضافه کند و هیچ منعی ندارد، گفت: گمان نمی کنم توان دولت پرداخت مبلغی بیش از پرداخت 10 تا20 هزار تومان باشد.
وی افزود: دولت نباید درآمد حاصل از هدفمند سازی یارانه ها را پس انداز کند و موظف است درآمد ایجاد شده را به مردم و بخش صنعت و تولید و سلامت باز پرداخت کند.یوسفیان ملا با بیان اینکه دولت متناسب با افزایش قیمتها یارانه نقدی پرداخت میکند، گفت: مبلغ یارانه پرداختی به مردم نباید آنقدر کم باشد که قدرت پاسخگویی در سبد خانوار را نداشته باشد و نه آنقدر زیاد باشد که تورم ناگهانی ایجاد کنل، باید منتظر ماند و دید دولت میخواهد وعده پنج برابر کردن یارانه نقدی را با چه شیوهای اجراکند