صادرات غيرنفتي ايران بوي نفت مي‌دهد
نگاه متفاوت دولت و بخش خصوصي به وضعيت تجارت خارجي
آمار تجارت خارجي ايران در هفت ماه اخير واكنش‌هاي متفاوتي را در بخش خصوصي و دولت در پي داشته است. دولتي‌ها معتقد هستند كه وضعيت بسيار مساعد است و بخش خصوصي نسبت به اين آمار تحليلي متفاوت داردقائم‌مقام وزير صنعت اعلام كرده است كه رونق صادرات غيرنفتي راه دشواري نيست اما رييس كميسيون تجارت اتاق بازرگاني تهران تاكيد دارد كه صادرات واقعي ايران محصولاتي شامل فرش و محصولات غذايي بود كه اين كالاها عملا از حوزه صادرات غيرنفتي كشور خارج شده است
خبر اقتصادی - قائم‌مقام وزير صنعت، معدن و تجارت در امور تجارت گفت: آمار 6ماهه سال جاري نشان مي‌دهد كار دشواري براي رونق صادرات غيرنفتي نداريم. مجتبي خسروتاج افزود: توسعه و رشد متوازن كه امروز دنيا روي آن تاكيد مي‌كند، به‌مزيت‌هاي اساسي كه بايد در يك طرح آمايش ملي در استان‌ها ظرفيت‌ها رصد شود مربوط است.
به گزارش مهر وي همچنين تعامل با دنياي خارج و گسترده كردن بازارها را براي توسعه توليد و صادرات غير نفتي ضروري دانست. قائم‌مقام وزير صنعت، معدن و تجارت به برنامه‌ريزي براي صادرات 13ميليارد دلار در بخش پتروشيمي اشاره كرد و گفت: اين برنامه با هدفگذاري كمي صورت گرفته و براي توسعه كشور، اين هدفگذاري كمي لازم است. خسروتاج همچنين بااشاره به‌گزارش كالاهاي قاچاق از 17استان و نقاط مرزي كشور افزود: بوروكراسي سر راه واردات كالا از مبادي رسمي كشور، افزايش سود عوارض گمركي، محدوديت ساكنان مناطق مرزي، فرايند دشوار اخذ مجوز و پايين بودن كيفيت بعضي از اقلام توليد داخل از دلاليل قاچاق كالا محسوب مي‌شود. معاون وزير صنعت، معدن و تجارت بااشاره به‌عمده كالاهاي قاچاق وارداتي گفت: پوشاك، پارچه، لوازم خانگي، سيگار، لوازم آرايشي و بهداشتي، كفش و تلفن همراه همواره از جمله كالاهاي قاچاق وارداتي محسوب مي‌شوند كه به‌زودي راهكارهاي لازم را براي جلوگيري از اين امر اتخاذ خواهيم كرد.
قائم‌مقام وزير در امور تجارت تصريح كرد: بايد روي ظرفيت‌هاي منحصر به‌فردي كه استان‌هاي مختلف را از يكديگر متمايز مي‌كند تمركز كنيم تا ظرفيت‌هاي رقابتي منطقه رشد يابد. خسروتاج با بيان اينكه همه استان‌ها بايد روي ويژگي و مشخصه بارز استان خود تمركز داشته باشند، گفت: امروز تحليل فضاي رقابتي بسيار مهم است و شناسايي نقاط قوت و ضعف بسيار مهم است و بايد فرصت‌ها را مشخص كنيم. وي با بيان اينكه در رشته‌هاي مختلف در استان‌ها مي‌توان فرصت‌هايي را براي توسعه آنها فراهم كرد، گفت: در بخش تجارت براي خروج از ركود و رونق اقتصادي، بخش تجارت نقش مهمي دارد. قائم‌مقام وزير در امور تجارت و معاون توسعه بازرگاني داخلي گفت: در شرايطي كه سياست‌هاي ضد تورمي در كشور دنبال شده و چندان نمي‌توان به افزايش نقدينگي پرداخت بايد با ايجاد تقاضا براي صادرات غيرنفتي حركتي را در بخش صنعت به‌وجود آوريم.
خسروتاج تصريح كرد: آمار 6ماهه سال جاري نشان مي‌دهد كار دشواري براي رونق صادرات غيرنفتي نداريم. وي اظهار كرد: در بخش بازرگاني داخلي و در راستاي شفاف‌سازي و روانسازي نظام توزيع در طي چند ماه گذشته نشست‌هايي با واحدهاي صنفي داشتيم.
خسروتاج اظهاركرد: يكي از برنامه‌هاي ما تعيين حد مجاز مبادله از توليد تا مصرف است و براي گروه‌هاي كالايي در تهران در حال نهايي كردن اين موضوع هستيم. قائم‌مقام وزير در امور تجارت و معاون توسعه بازرگاني داخلي اظهار كرد: اتحاديه‌ها و تشكل‌ها به‌شكلي نيستند كه بتوانند در راستاي ارتقاي كيفي كالا حركت كنند، لذا تعداد زيادي پرو‍ژه را با همكاري اتحاديه‌ها دنبال مي‌كنيم تا آنها در راستاي ارتقاي خدمات به‌مردم و ارتقاي كيفيتي فعاليت كنند.
پاشنه‌هاي آشيل از ديدگاه بخش خصوصي
باوجود خوش‌بيني خسروتاج، فعالان بخش خصوصي ديدگاهي متفاوت نسبت به اين موضوع دارند. جلسه آخر كميسيون تجارت اتاق تهران دقيقا درباره همين آمار بود. در اين جلسه مشاور رييس گمرك موضعي نزديك به‌صحبت‌هاي خسروتاج داشت. به گفته محمود بهشتيان در اين نشست ميزان صادرات غيرنفتي كشور طي اين مدت را حدود 47ميليون تن اعلام كرد كه ارزشي معادل 23ميليارد دلار داشته است.
به گفته وي، حجم واردات نيز در اين مدت به‌ميزان 19.5ميليون تن بوده كه ارزشي معادل 26ميليارد دلار داشته است. در عين حال به گفته مشاور رييس كل گمرك ايران، صادرات غيرنفتي كشور در مدت 6ماهه اخير به‌لحاظ وزني 10درصد و از حيث ارزشي 19.64درصد افزايش داشته است در حالي كه طي اين مدت، واردات به‌لحاظ وزني 46 و از حيث ارزش 30درصد رشد داشته است.
بهشتيان، با ارزش‌ترين كالاي صادراتي در نيمه نخست امسال را ميعانات گازي عنوان كرد كه براساس آمار گمرك اين كالاي شبه نفتي به ارزش 6.5ميليارد دلار صادر شده است. صادرات ساير محصولات پتروشيمي نيز در اين مدت تا هفت‌ميليارد دلار براي كشور ارزآوري به‌همراه داشته است در حالي كه ساير كالاهاي صادراتي نيز ارزشي معادل 10ميليارد دلار به‌همراه داشته است.
به گفته آقاي بهشتيان، در مدت 6ماهه نخست امسال حدود 55درصد صادرات غيرنفتي كشور را محصولات مشتق از نفت تشكيل داده در حالي كه 45درصد اين ميزان مربوط به‌صادرات كالاهاي غيرنفتي مي‌شود. اين در حالي است كه به گفته رييس كميسيون تجارت اتاق تهران، بررسي آمار تجارت خارجي كشور در مدت نيمه نخست امسال نشان مي‌دهد كه حدود 70درصد صادرات كشور به پنج كشور چين، امارات، عراق، هند و افغانستان محدود بوده و كمتر از 30درصد صادرات كالاها و محصولات نيز به ساير كشورها روانه شده است.
محسن بهرامي ارض اقدس همچنين با اشاره به اينكه در اين مدت واردات وسايل‌نقليه با حجم موتور تا 2500سي‌سي پس از گندم، دومين كالاي عمده وارداتي به‌كشور بوده است، به يكي از مصوبات اخير دولت يازدهم اشاره كرد كه بر اساس آن شماره‌گذاري خودروهاي وارداتي منوط به آن شده است كه به‌ازاي هر يك دستگاه، سه تا چهار دستگاه خودرو فرسوده اسقاط شود.
در ادامه، محمود بهشتيان ضمن اين توضيح كه «برنج» و «ذرت» پس از «گندم» و «خودرو» مهم‌ترين كالاهاي وارداتي ايران طي نيمه نخست سال جاري بوده است، پنج كشوري كه به گفته وي 70درصد واردات كالا طي اين مدت از اين مقاصد وارد كشور شده است را امارات متحده عربي، چين، هند، كره، و تركيه اعلام كرد. مجيدرضا حريري ديگر عضو كميسيون تجارت اتاق تهران نيز با بيان اينكه 55درصد صادرات غيرنفتي كشور را محصولات نفتي و پتروشيمي تشكيل مي‌دهد، گفت: اين در حالي است كه از ميزان 45درصد باقيمانده نيز عمدتا شامل محصولات معدني مي‌شود، بنابراين از كل صادرات غيرنفتي كشور در سال، حدود هشت تا 10ميليارد دلار صادرات واقعي غيرنفتي و كالاهاي ساخته شده است.
رييس كميسيون تجارت نيز در همين زمينه بر شفاف‌سازي موضوعات مربوط به‌صادرات غيرنفتي و اينكه كدام محصولات و كالاهاي صادراتي، نفتي و كدام بخش‌ها غيرنفتي است، تاكيد كرد.
بهرامي افزود: صادرات واقعي ايران محصولاتي شامل فرش و محصولات غذايي بود كه اين كالاها عملا از حوزه صادرات غيرنفتي كشور خارج شده است.
