اگرچه بسياري از منابع خبري طي چند روز اخير از توافق زودهنگام ميان ايران و1+5 خبر دادهاند، اما تحريمها همچنان پاشنه آشيل مذاكرات است، بهطوري كه ميتواند بهانهيي براي تمديد زمان مذاكرات به بعد از سوم آذر باشد.
خبر اقتصادی - مذاكرات پس از يك دهه به مرحله حساس خود نزديك شده است. به نظر ميرسد تيم هستهيي دولت يازدهم توانسته اعتماد طرف مقابل به خصوص امريكا را در خصوص گامهاي مثبت خود بر اساس چارچوب توافقنامه ژنو جلب كند، اما مساله مهم، اعتماد ايران در خصوص لغو تحريمها است. موضوعي كه بر اساس نظر اكثر كارشناسان و حتي مقامات ارشد ديپلماتيك نزديك به تيمهاي هستهيي به آن اذعان كردهاند.
در همين خصوص خبرگزاري ريانووستي خبر داد كه سرگئي ريابكوف، معاون وزير امور خارجه روسيه و مذاكرهكننده ارشد اين كشور در عمان عنوان كرد كه بهطور قطع اين تحريمها، آينده آنها و چگونگي لغوشان تقريبا اصليترين مساله در اين مذاكرات است.
مذاكرات هستهاي بر سر دوراهي «تمديد» يا «تحريم» دور بعدي مذاكرات 27 آبان در وين برگزار ميشود
طرفين مذاكره به يكسري توافق دست يافتهاند و اين موضوع اميدواركننده است بهنظر ميرسد با تمديد زمان مذاكرات پيشرفت بيشتري حاصل خواهد شد
اگرچه بسياري از منابع خبري طي چند روز اخير از توافق زودهنگام ميان ايران و1+5 خبر دادهاند، اما تحريمها همچنان پاشنه آشيل مذاكرات است، بهطوري ميتواند بهانهيي براي تمديد زمان مذاكرات به بعد از سوم آذر باشد.
مذاكرات پس از يك دهه به مرحله حساس خود نزديك شده است. به نظر ميرسد تيم هستهيي دولت يازدهم توانسته اعتماد طرف مقابل به خصوص امريكا را در خصوص گامهاي مثبت خود بر اساس چارچوب توافقنامه ژنو جلب كند، اما مساله مهم اعتماد ايران در خصوص لغو تحريمها است. موضوعي كه بر اساس نظر اكثر كارشناسان و حتي مقامات ارشد ديپلماتيك نزديك به تيمهاي هستهيي به آن اذعان كردهاند.
در همين خصوص خبرگزاري ريانووستي خبر داد كه سرگئي ريابكوف، معاون وزير امور خارجه روسيه و مذاكرهكننده ارشد اين كشور در عمان عنوان كرد كه بهطور قطع اين تحريمها، آينده آنها و چگونگي لغوشان تقريبا اصليترين مساله در اين مذاكرات است. همانطور كه ما فهميدهايم بيشترين توجه به اين مساله در نشستهاي سهجانبه ميان مقامات ايران، امريكا و نماينده اتحاديه اروپا بوده است.
تحريم گره كور توافق
ايران و 1+5 كمتر از يك سال قبل در سوم آذر 1392 بر سر يك برنامه اقدام مشترك (توافق ژنو) به تفاهم رسيدند كه يكي از مهمترين اهداف اين تفاهم «رسيدن به راهحل جامع شامل يك فرايند متقابل و گام به گام است و به رفع همهجانبه تمامي تحريمهاي شوراي امنيت، تحريمهاي چندجانبه و تحريمهاي ملي مربوط به برنامه هستهيي ايران ميانجامد.»
برداشتن تحريمها پيچيدگيهاي فني خاص خود را دارد و امري زمانبر است، اما تعهد به لغو كليه تحريمها از سوي 1+5 به ويژه امريكا، و امضاي سندي كه در نهايت به اين تعهد به صراحت اشاره شده باشد، مورد تاكيد ايران است.
همچنين ايران اين انتظار را از 1+5 دارد كه شرايط ثبت و الزامآور بودن هر نوع توافق و تعهدي را در چارچوب راهحل جامع در شوراي امنيت سازمان ملل فراهم كند. واضح است كه قطعنامههاي شوراي امنيت كه عليه ايران در سالهاي گذشته صادر شده است تنها به دست اين شورا قابل برداشته شدن و لغو هستند.
بازگشت غيرمنتظره
تيم هستهيي ايران روز گذشته با وجود اينكه همگان انتظار ادامه مذاكرات در مسقط را داشتند بدون اطلاع قبلي به تهران بازگشتند تا ادامه مذاكرات هفته آينده 27 آبان در وين دنبال شود اين در حالي بود كه ظريف وزير امور خارجه ايران در خصوص نتيجه نشستهاي مسقط (3جانبه كري، ظريف و اشتون و ديدارهاي چندجانبه روز سهشنبه) وعده هفته آينده را داد تا همچنان همگان مانند هميشه به گمانهزنيهاي كارشناسان، رسانهها و ديپلماتهاي غربي اكتفا كنند.
نشانههاي تمديد مذاكرات
والاستريت ژورنال مدعي شد مذاكرات هستهيي ممكن است بعد از ۲۴ نوامبر تمديد شود.
والاستريت ژورنال نوشت كه ديپلماتهايي كه در مذاكرات هستهيي «مسقط» پايتخت عمان حضور داشتند، اعتراف كردند كه به واسطه پيشرفتهاي اندكي كه در مذاكرات مسقط حاصل شد، ميتواند موجب شود كه مذاكرهكنندگان گروه 1+5 (امريكا، انگليس، فرانسه، روسيه، چين بهعلاوه آلمان) مذاكرات هستهيي براي رسيدن به توافق جامع هستهيي را بعد از مهلت 24 نوامبر تمديد شود. همچنين ميتوان به گفتههاي مارك فيتزپاتريك معاون سابق وزارت خارجه امريكا در گفتوگو با مهر ضمن تاكيد بر افزايش نشانههاي مثبت و اميدواركننده براي توافق جامع عنوان كرد كه در صورت حاصل نشدن اين موضوع طرفين ميتوانند در موارد كوچكتر توافق كنند تا مذاكرات ادامه بيابد. وي پيشبيني كرده كه ايران و كشورهاي 1+5 با تمديد مذاكرات بعد از تاريخ ۲۴نوامبر موافقت ميكنند زيرا جايگزين نرسيدن به توافق، بازگشت به قبل يعني وضع تحريمها و از سرگيري فعاليتهاي تعليق شده ايران در مورد سانتريفيوژها خواهد بود كه اين امر براي هيچ يك از طرفين خوشايند نيست.