قيمت جهاني نفت در حال كاهش است و هر پلهيي كه تنزل پيدا ميكند، نمايندگان مجلس و كارشناسان نيز به دولت هشدار ميدهند و تلنگر ميزنند كه «زمان تدوين بودجه، قيمت نفت را به حداقل ممكن برساند.» يكي از اعضاي كميسيون برنامه و بودجه مجلس در تازهترين نظر خود به دولت پيشنهاد كرده است قيمت نفت در بودجه سال 94 را بين 80 تا 85 دلار تعيين كند.

خبر اقتصادی - كاهش قيمت نفت در بودجه متناسب با كاهش قيمت جهاني نفت است. در سال گذشته نيز باوجود آنكه احتمال كاهش قيمت نفت داده ميشد، اما دولت بودجه سال 93 را براساس نفت 100 دلاري تنظيم كرد و به تصويب رساند. حالا با كاهش قيمت جهاني نفت كه به مرز 80 دلار رسيده است، ترس از كسري بودجه در سال جاري در يكسو و احتمال آنكه دولت باز هم قيمت نفت را خوشبينانه در بودجه سال 94 تعيين كند، موجب شده تا هشدارها نسبت به دولت شدت پيدا كند. مهدي عسلي كارشناس نفت و انرژي در گفتوگو با «تعادل»، در مورد پيشبيني قيمت نفت در ماههاي آتي و سال آينده، گفت: باتوجه به افزايش ميزان تقاضا، تصور نميكنم عرضه بيش از ميزان كنوني شود، در عين حال اوپك سياستهاي احتياطي به كار خواهد بست و در چنين شرايطي تصور نميكنم قيمت به پايينتر از سطح كنوني تنزل پيدا كند. بهگفته او قيمت پيشنهادي براي 70 تا 75 دلار براي هر بشكه نفت در بودجه سال 94 رقم واقعبينانهيي است كه براساس محاسبات و پيشبينيها انجام شده است. عسلي افزود: در شرايطي كه قيمت جهاني نفت بالاتر از اين رقم باشد دولت ميتواند درآمد بالاتري كسب كرده و پروژههاي خود را با سرعت بيشتري پيش ببرد و به اتمام برساند. عسلي در مورد تغييراتي كه بايد در درآمدهاي دولت با كاهش قيمت نفت در بودجه رخ دهد، گفت: دولت بايد درآمدهاي جاري متكي بر ماليات سود و درآمد را افزايش دهد كه راه آن گسترش پايه مالياتي است. عضو كميسيون برنامه و بودجه گفتههاي مقامات وزارت نفت مبنيبر اينكه نفت ۱۰۰دلاري بودجه ۹۳ پيشنهاد مجلس بوده را دروغ دانست و به رييس كل بانك مركزي براي مقابله در برابر فشار تزريق نقدينگي و جبران كسري بودجه از اين طريق هشدار داد. غلامرضا مصباحيمقدم درباره كسري بودجه سال 93 باتوجه به كاهش قيمت نفت گفت: عامل موثر كاهش قيمت نفت در سطح بينالمللي اضافه عرضهيي است كه از سوي برخي كشورها انجام گرفته است. وي با بيان اينكه اقدام اين كشورها به احتمال زياد نوعي تباني براي تحت فشار قراردادن درآمدهاي ايران است، افزود: طبعا اين نوسانات قيمتي روي كسري بودجه اثر خواهد داشت اما دولت يازدهم از آغاز سال تخصيصهاي خود را 100درصد منظور نكرده و شايد بتوان با تخصيصهاي پايينتر مانع از كسري بودجه شد.

«دروغ» است! نفت 100 دلاري پيشنهاد مجلس نبود
مصباحيمقدم در مورد اين سخن كه مسوولان وزارت نفت همزمان با كاهش قيمت جهاني نفت تاكيد كردهاند نظر ما نفت 100 دلاري براي بودجه 93 نبود و مجلس اصرار كرده تا اين قيمت مصوب شود تاكيد كرد: اين حرف حتما دروغ است. پيشنهاد دولت براي لايحه بودجه 93 نفت 100 دلاري بود. در آن زمان پيشنهاد 90 دلار را مطرح كردم اما دولت قبول نكرد و كميسيون هم راي نداد. مجددا پيشنهاد 95 دلار را دادم.
عضو كميسيون برنامه و بودجه گفت: با قيمت 95 دلار با اين دليل مخالفت كردند كه قيمت ميانگين نفت 104 دلار طي سال 92 بوده است و نبايد كمتر از 100 دلار را مبنا قرار داد و بههمينخاطر پيشنهاد 95 دلاري تصويب نشد.
مصباحيمقدم درباره قيمت پيشنهادي در بودجه 94 تصريح كرد: پيشبيني ميكنم دولت روي قيمت 80&85 دلار توافق كند. وي ضمن اشاره به اينكه احتمال كاهش قيمت نفت و رسيدن به نرخ كمتر از 80 دلار بسيار بعيد است، افزود: استفاده از شل گس توسط امريكا كه بخشي از نياز نفت و بنزينش را تامين ميكند، افت نرخ رشد اقتصادي چين و هند نسبت به سالهاي قبل و همچنين افزايش توليد عربستان سعودي و برخي ديگر از كشورهاي نفتي از عوامل كاهش قيمت نفت است.
وي با بيان اينكه ما بايد حتما در محاسبه قيمت نفت در بودجه سال آينده اين مسايل را مدنظر قرار دهيم، افزود: يكي از مسايلي كه بايد به آن توجه داشت عدم امكان فروش بيشتر نفت است چراكه هماكنون در شرايط تحريم قرار داريم و خريداران كنترل ميشوند.
كسري بودجه ايران قابل مديريت است
در حاليكه كاهش قيمت نفت درآمدهاي نفتي دولت ايران را كاهش داده است يك كارشناس امريكايي گفت دولت ايران بايد هزينههاي بودجهيي خود را طوري تنظيم كند تا بتواند از پس كسري بودجه برآيد اما فكر ميكنم وضعيت قابل مديريت كردن باشد. به اعتقاد كارشناسان، كاهش قيمت جهاني نفت منجر به كسري بودجه دولت ايران خواهد شد. بودجه سال جاري كشور بر مبناي نفت بشكهيي 100 دلار بسته شده است و اين ميتواند منجر به بروز كسري بودجه شود. اما مقامات رسمي اقتصادي كشور چندان نگران كسري بودجه نيستند و آمادگي خود را براي مديريت كسري بودجه اعلام كردهاند. در عين حال باتوجه به آنكه در چند ماه اول سال ايران نفت خود را با قيمتي بالاتر از 100 دلار به فروش رسانده، اكنون نيز چندان نگران كاهش قيمتها نيست. در عين حال پايگاه اينترنتي دي كانورسيشن با اشاره به اينكه اثرات كاهش قيمت نفت بر اقتصاد ايران با تاخير ۵ماهه ظاهر ميشود، نوشت: اگر قيمت نفت در حد ۸۰ دلار باقي بماند، ايران بايد اصلاحات اقتصادي را براي كاهش وابستگي به نفت در دستور كار قرار دهد. بنابراين كاهش اخير قيمت نفت به حدود 80 دلار، يك موضوع نگرانكننده مهم براي ايران محسوب ميشود. بودجه ايران براي سال مالي جاري بر مبناي نفت بشكهيي 100 دلار تنظيم شده است.
در كوتاهمدت، زندگي در ايران همچون روال معمول ادامه خواهد يافت، زيرا كاهش قيمت نفت با تاخير تاثير خود را بر اقتصاد ميگذارد. اما اگر قيمت نفت در حد 80 دلار باقي بماند، ايران بايد بهصورت جدي اصلاحات اقتصادياي را براي كاهش وابستگي به درآمدهاي نفتي در دستور كار قرار دهد. براساس آمارهاي اوپك، تا ماه اكتبر، قيمت متوسط نفت ايران 103 دلار در هر بشكه بوده است. حتي اگر قيمت نفت در بقيه ماههاي سال مالي جاري در حد 80 دلار باقي بماند، متوسط قيمت نفت ايران در اين سال به حدود 92 دلار در هر بشكه خواهد رسيد. بنابراين بعيد بهنظر ميرسد كه هزينههاي دولت در نتيجه كاهش قيمت نفت حداقل تا مارس 2015 آسيب ببيند.