روز چهارشنبه در نشست هم اندیشی شرکت های هلدینگ سرمایه گذاری که با حضور معاون اول رئیس جمهور و رئیس کل بانک مرکزی و رئیس سازمان بورس و تنی چند از مدیران ارشد بانکی برگزار شده بود جهانگیری صراحتا حمایت دولت از بانک ها را اعلام کرده است تا بانک ها بتوانند در پرداخت تسهیلات بیشتر به بنگاه های اقتصادی توانمندتر عمل کنند.
گروه بانک و بیمه – احسان شمشیری: دکتر بهمن وکیلی مدیرعامل بانک توسعه صادرات در گفت و گو با خبرنگار تعادل ضمن استقبال از اظهارات معاون اول رئیس جمهور گفت: بحثی که از گذشته وجود داشته و بارها رئیس کل بانک مرکزی و مدیران سیستم بانکی بر آن تاکید داشته اند بحث پرداخت تسهیلات برای سرمایه در گردش بنگاه های اقتصادی بوده است که متاسفانه طی سال های اخیر با افزایش نرخ ارز توان تسهیلات دهی بانک ها به نسبت افزایش قیمت دلار رشدی نداشته است اما نیز بنگاه های اقتصادی به منابع مالی و سرمایه در گردش به بیش از سه برابر افزایش پیدا کرده است اما منابع مالی بانک ها افزایشی نداشته است.
وی اضافه کرد: قاعدتا بانک ها باید بتوانند سرمایه در گردش بنگاه های متوسط و کوچک را تامین کنند و بنگاه های بزرگ باید منابع خود را از بازار سرمایه تامین کنند و این مساله ای است که تاکنون در کشور ما اتفاق نیفتاده است و تمامی بنگاه ها تامین منابع مالی خود را تنها از سیستم بانکی مطالبه می کنند در حالی که در دنیا اینگونه نیست و حدود 40 درصد منابع بنگاه ها در بازار سرمایه تامین می شود و 28 تا 30 درصد توسط سهامداران تامین می شود و حدود 30 تا 40 درصد هم توسط سیستم های بانکی تامین می شود و فشار مضاعفی بر بانک ها وارد نمی شود.
وی تصریح کرد: اتفاقی که در کشور ما افتاده است مانند تورم و افزایش نرخ ارز توان پاسخگویی به منابع مورد نیاز بنگاه های اقتصادی را کاهش داده است و منابع بانک ها تکاپوی پاسخ به نیاز بنگاه های اقتصادی را ندارد زیرا بدهی های زیادی دولت و بنگاه ها به شبکه بانکی کشور دارند و حجم مطالبات بسیار بالاست.
وی افزود: دولت برای حل این معضل باید در مرحله اول تکلیف بدهی خود و شرکت های دولتی به سیستم بانکی را روشن کند تا منابع بانک ها آزاد شود و توان تسهیلات دهی بانک ها افزایش یابد و در مرحله بعد مساله افزایش سرمایه بانک های دولتی را حل کند زیرا سرمایه پایه بانک های دولتی تکاپوی نیاز اقتصاد ایران نیست.
وی تاکید کرد: با بررسی آمارهای بانک ها در بخش مانده بدهی ها و ارائه تسهیلات متوجه می شویم که روند رو به افزایشی داشته اند و کاهش نیافته اند مثلا مانده بدهی بانک ها مرتبا افزایش داشته است و ارائه تسهیلات روند رو به رشدی داشته است حال موضوعی که باعث ایجاد این شرایط شده است مساله افزایش نرخ ارز است زیرا در گذشته اگر مثلا یک بنگاه اقتصادی نیاز به سرمایه در گردش یک میلیون دلاری داشت با دریافت یک میلیارد تومان وام مشکل خود را حل می کرد اما هم اکنون با افزایش نرخ ارز نیاز آن بنگاه اقتصادی به سه میلیارد تومان افزایش یافته است و بنگاه ها توقع دارند بانک ها منابع مورد نیاز جهت سرمایه در گردش را تامین کنند اما بانک ها توان پرداخت سه میلیارد تومانی را ندارند زیرا سرمایه بانک ها و منابع آنها افزایش نداشته است.
وی تاکید کرد: چون اقتصاد ایران بانک محور است تمرکز همه بر نظام بانکی است و فکر می کنند بانک ها از منابع لایزال الهی برخوردار هستند در حالی که ورودی و خروجی سیستم بانکی تناسبی با هم ندارد و برای حل این مساله باید توان تسهیلات دهی بانک ها را افزایش داد.
وی در پایان پیشنهاد داد: دولت برای حل این معضل فکری کند و مثلا از طریق منابع صندوق توسعه ملی و یا دیگر بخش های اقتصاد، سرمایه و منابع بانک ها را افزایش دهد زیرا بانک ها مقصر چنین وضعیتی نیستند و هزینه های اقتصاد ایران به دلیل تورم و افزایش نرخ ارز بالا رفته است زیرا مقدار تسهیلات دهی بانک ها به هیچ عنوان کاهش نیافته است اما منابع آنها رشدی نداشته است و باید در کوتاه مدت منابع بانک ها تقویت شود و در بلندمدت به سمت اقتصاد بازار سرمایه محور حرکت کنیم تا چرخ اقتصاد ایران بچرخد و از رکود اقتصادی خارج شویم.