
خبراقتصادی: بنابر اعلام آکادمی سلطنتی علوم سوئد، جایزه نوبل اقتصاد ۲۰۱۲ به دو اقتصاددان آمریکایی به نامهای الوین روث و لوید شَپلی تعلق گرفته است.
تا سال ۲۰۱۱ جایزه نوبل اقتصاد به ۶۹ نفر داده شدهاست. تاکنون هفت جایزه در زمینه اقتصاد کلان بوده که بیش از
هر زمینهای در اقتصاد بوده، آمریبکایی ها به خصوص استادان دانشگاه شیکاگو، بیشترین برنده های جایزه نوبل اقتصاد بوده اند، برخی معتقدند که دانشگاه شیکاگو، نفوذ بسیاری بر داوران و آکادمی نوبل دارد و تحقیقات ارزنده این دانشمندان را به آکادمی بهتر معرفی کرده است و واقعیت این است که اقتصاددانان نامدار بسیاری در جهان هستندکه بحران ها را حل می کنند و یا باعث رونق اقتصاد می شوند و کشورها را از مشکلات پیش روی میلیون ها نجات می دهند اما نوبل اقتصاد معمولا به پژوهش های آکادمیک و دانشگاهی داده می شود و به حوزه اجرایی اقتصاد جهان کمتر توجه دارد و این موضوع باعث شده که تاکنون ۲۶ نفر از برندگان
به دانشگاه شیکاگو وابسته بودهاند
در بیانیه این نهاد دلیل تصمیم فوق تأثیر پژوهشهای این دو اقتصاددان بر شکلگیری و بسط «زمینه پژوهشی رو به رشد» و کمک به ارتقا و بهبود عملکرد بازارهای بسیاری بوده است.
الوین روث ۶۰ سال دارد و به عنوان استاد در دانشگاه هارواد مشغول به کار است. لوید شَپلی، دیگر برنده جایزه نوبل اقتصاد امسال، ۸۹ ساله و استاد ممتاز دانشگاه کالیفرنیا است.
به گزارش خبرگزاری آسوشیتد پرس، آکادمی سلطنتی سوئد همچنین اعلام کرده است که «جایزه امسال در راستای کمک به حل مشکلی اساسی در علم اقتصاد اعطا شده است، اینکه چگونه بایدعوامل مختلف را در یک مجموعه به بهترین شکل کنار هم چید.»
نخستین تلاشهای لوید شَپلی درباره موضوع یاد شده به دهههای ۵۰ و ۶۰ میلادی باز میگردد، زمانی که این دانشمند علم اقتصاد با استفاده از «نظریه بازیها» به بررسی شیوههای گزینههای چینش اجزا و تخصیص دو به دوی آنها پرداخت. شپلی به همراه اقتصاددانی دیگر از ایالات متحده به نام دیوید گِیل یک فرمول ریاضی برای تناظر ۱۰ مرد و ۱۰ زن ارائه داد که به بیان ساده راهی برای جفت کردن اعضا بود به نحوی که هیچ کدام از عوض کردن زوج منتخب خود با دیگری منتفع نشوند.
الگوریتم فوق در عین سادگی کمک شایانی به درک بهتر اقتصاددانان از بازارهای مختلف کرد و الوین روث نیز در دهه ۱۹۹۰ این شیوه را به طور عملی در بازاری واقعی اجرا کرد و با استفاده الگوریتم ابداعی زوج شپلی و گِیل دانشجویان پزشکی آمریکایی را بین بیمارستانهای سطح کشور تقسیم کرد.
آکادمی سلطنتی علوم سوئد اعلام کرده که الوین روث و لوید شَپلی به واسطه دستاوردهایشان در زمینه «نظریه تخصیصهای پایدار و اجرای طراحی بازار» به دریافت جایزه نوبل اقتصاد سال ۲۰۱۲ نائل آمدهاند.
الوین روث در واکنش به خبر دریافت جایزه نوبل در مصاحبهای تلفنی با خبرنگاران در استکهلم گفت که با تماس تلفنی کمیته نوبل از خواب بیدار شده و خبر را دریافت کرده است. این اقتصاددان همچنین به شوخی گفت که اطمینان دارد دانشجویانش در دانشگاه استنفورد، جایی که او به عنوان استاد میهمان به تدریس مشغول است، «ازین به بعد در کلاسهایم بیشتر توجه خواهند کرد.»
دیوید وارش وبلاگ نویسی که تحولات علم اقتصاد را دنبال میکند درباره دستاورد الوین روث نوشته است که کار این دانشمند موجب «ظهور یک انقلاب در علم اقتصاد» شده است.
نوبل اقتصاد آخرین جایزه از مجموعه جوایز نوبل سال ۲۰۱۲ به شمار میرود.
هر جایزه نوبل معادل هشت میلیون کرون سوئد برابر با یک میلیون و دویست هزار دلار آمریکا ارزش پولی دارد که میان دریافتکنندگان هر جایزه تقسیم میشود.
پروفسور الوین روث و پروفسور لویدز شپلی، دو اقتصاددان آمریکایی، به دلیل مطالعات و پژوهشهای خود در زمینه "نظریه تخصیصهای پایدار و اجرای طراحی بازار" به طور مشترک برنده جایزه نوبل اقتصاد در سال ۲۰۱۲ میلادی معرفی شدند.
نوبل اقتصاد آخرین جایزه از رشته جوایزی است که سالانه از سوی آکادمی سلطنتی سوئد به پژوهشگران و چهرههای موثر در پیشرفت و ارتقای علم و دانش جهانی اهدا میشود.
پژوهشهای این دو اقتصاددان به بهترین روش ممکن برای تخصیص منابع در بخشهای مختلف همچون مدیریت مدارس و نیز مدیریت پیوند اعضاء به بیماران نیازمند مربوط میشود.
آقای روث پروفسور دانشگاه هاروارد است و آقای شپلی در دانشگاه کالیفرنیا در لسآنجلس تدریس میکند.
آکادمی سلطنتی سوئد اعلام کرد: با آن که مطالعات این دو پژوهشگر به طور مستقل از یکدیگر انجام شده است، ترکیب نظریه بنیادی شپلی و تحقیقات تجربی، آزمایشها و طراحی عملی روث، زمینهای در حال رشد و پیشرفت برای مطالعه به وجود آورده و عملکرد بسیاری از بازارها را بهتر کرده است."
اهدای جایزه نوبل اقتصاد ۲۰۱۲ به این دو اقتصاددان، سهم پژوهشگران آمریکایی را در دریافت این جایزه دوچندان کرد.
برخلاف دیگر جوایز نوبل که از سال ۱۹۰۱ میلادی، بر مبنای بخشی از وصیتنامه آلفرد نوبل، پژوهشگر نامدار سوئدی به منتخبان اهدا میشوند، جایزه نوبل اقتصاد از سال ۱۹۶۸ میلادی بنیان گذاشته شده است.
عنوان رسمی جایزه نوبل اقتصاد، "جایزه علوم اقتصادی بانک مرکزی سوئد به یاد آلفرد نوبل" است.
آلفرد نوبل پیش از مرگ در سال ۱۸۹۵ میلادی، در وصیتنامهاش جوایز سالانه نوبل در رشتههای فیزیک، شیمی، فیزیولوژی و پزشکی، ادبیات و صلح را پایهگذاری کرد و بانک مرکزی سوئد در سال ۱۹۶۸ میلادی جایزه سالانه اقتصاد را به مناسبت سیصدمین سالگرد تاسیسش در نظر گرفت.
این جایزه از سال ۱۹۶۹ میلادی همزمان با دیگر جوایز نوبل اهدا میشود.
یان تینبرگن، اقتصاددان هلندی و رگنار فریش، اقتصاددان نروژی، در سال ۱۹۶۹ میلادی اولین جایزه نوبل اقتصاد را به طور مشترک دریافت کردند.
در سالهای اخیر کمیته نوبل اغلب دو یا سه اقتصاددان را به عنوان برندگان مشترک این جایزه معرفی کرده است.
دو آمریکایی به نام های الوین روث از دانشگاه هاروارد و لوید اس. شپلی از دانشگاه کالیفرنیا برندگان نوبل اقتصاد ۲۰۱۲ معرفی شدند.
بر اساس گزارش پایگاه اینترنتی آکادمی نوبل الوین روث از دانشگاه هاروارد و لوید اس. شپلی از دانشگاه کالیفرنیا برندگان نوبل اقتصاد 2012 انتخاب شده اند. انتخاب آمریکایی ها برای نوبل اقتصاد به یک سنت تبدیل شده است. از سال 1999 تاکنون 28 نفر برنده نوبل اقتصاد شده اند که تنها 2 نفر آن ها غیر آمریکایی بوده اند.
برندگان نوبل اقتصاد امسال به دلیل نقش خود در مهندسی اقتصاد برای بهتر کار کردن بازار نوبل اقتصاد امسال را گرفته اند.
کمیته نوبل اقتصاد از سوی بانک سوئد اولین بار در سال 1968 نهادینه شد و اولین جایزه نوبل اقتصاد در سال 1969 به «رنجر فریچ» و «جان تینبرگن» به خاطر توسعه و کاربردی کردن مدلهای پویا در تحلیلهای اقتصادی داده شد.
هر جایزه شامل یک مدال، یک دیپلم افتخار و جایزه نقدی است که در طول سالهای مختلف مقدار آن متفاوت بودهاست.
در سال ۱۹۶۹، مقدار جایزه یان
تینبرگن و رنجر فریچ به طور مشترک ، ۳۷۵٫۰۰۰ کرون بود که در دسامبر ۲۰۰۷ برابر با ۲،۸۷۱،۰۴۱ کرون
است. در سال ۲۰۰۸، این جایزه به پل کروگمن که مقدار آن ۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ کرون سوئد (اندکی بیش
از € ۱ میلیون، یا ۱٫۴ میلیون دلار آمریکا) بود اهدا شد.
این جایزه در سالانه استکهلم در تاریخ ۱۰ دسامبر برابر با سالگرد مرگ نوبل به برندگان اهدا میشود.
تا سال ۲۰۱۱ این جایزه به ۶۹ نفر داده شدهاست.
تا کنون هفت جایزه در زمینه اقتصاد کلان بوده که بیش از هر زمینهای در اقتصاد بوده
همچنین ۲۶ نفر از برندگان به دانشگاه شیکاگو وابسته بودهاند.
لیست برندگان جایزه نوبل اقتصاد از سال 1969 تا 2011 میلادی به شرح زیر بوده است:
2011، توماس سارجنت و کریستوفر سیمس
2010، پیتر دایاموند، دیله مورتنسون و کریستوفر پیسارید
2009، الینور اوستروم و اولیور ویلیامسون
2008، پل کروگمن
2007 ، لئونید هارویکز، اریک ماسکین و راجر مایرسون
2006،ادموند فلپس
2005، توماس شیلینگ و رابرت آمان
2004 ، فین کیدلند و ادوارد پرسکات
2003، رابرت انگل و کلایو گرانجر
2002، دانیل کانمن و ورنون اسمیت
2001، جورج اکرلوف، میشل اسپنس و ژوزف استیگلیتز
2000، جیمز هکمن و دانیل مکفا
1999، رابرت ماندل
1998، آمارتیا سن
1997، رابرت مرتون و مایرون اسکولز
1996، جیمز میرلیز و ویلیام ویکری
1995، رابرت لوکاس
1994، جان هارسانیا، جان نش و رینهارد سلتن
1993، رابرت فوگل و داگلاث نورث
1992، گری بکر
1991 ، رونالد کوز
1990، هری مارکویتز، مرتون میلر و ویلیام شارپ
1989، تریژه هاولوم
1988، ماوریک آلایس
1987، رابرت سولو
1986، جیمز بوکانان
1985، فرانکو مودیگیلیانی
1984، ریچارد استون
1983، جرارد دبرئو
1982، جورج استیگلر
1981، جیمز توبین
1980، لاورنس کلین
1979، تئودور اسکالتز و سر آرتور لویس
1978، هربرت سیمون
1977، برتیل اولین و جیمز مید
1976، میلتون فریدمن
1975 لئونید ویتالیویچ کانتوروویچ و تجالینگ کوپمنز
1974، گونار میردال و فردریک آگست
1973، واسیلی لئونتیف
1972، جان هیکس و کنث آرو
1971، سیمون کوزنتز
1970، پل ساموئلسون
1969، رنجر فریچ و جان تینبرگن
| سال | برندگان نوبل اقتصاد | کشور | برای | |
|---|---|---|---|---|
| ۱۹۶۹ | رنجر فريچ | "for having developed and applied dynamic models for the analysis of economic processes"[۵] | ||
| یان تینبرگن | ||||
| ۱۹۷۰ | پل ساموئلسون | "for the scientific work through which he has developed static and dynamic economic theory and actively contributed to raising the level of analysis in economic science"[۱۲] | ||
| ۱۹۷۱ | سیمون کازنتس | "for his empirically founded interpretation of economic growth which has led to new and deepened insight into the economic and social structure and process of development"[۱۳] | ||
| ۱۹۷۲ | جوآن هیکس | "for their pioneering contributions to نظریه تعادل عمومی and welfare theory."[۱۴] | ||
| کنت ارو | ||||
| ۱۹۷۳ | واسیلی لئون تیف | "for the development of the input-output method and for its application to important economic problems"[۱۵] | ||
| ۱۹۷۴ | گونار میردال | سوئد | "for their pioneering work in the سیاست پولی and economic fluctuations and for their penetrating analysis of the interdependence of economic, social and institutional phenomena."[۱۶] | |
| فریدریش فون هایک | ||||
| ۱۹۷۵ | لئونید کانتروویچ | "for their contributions to the theory of کارایی پارتو of resources"[۱۷] | ||
| تجالینگ کوپمانس | ||||
| ۱۹۷۶ | میلتون فریدمن | "for his achievements in the fields of consumption analysis, monetary history and theory and for his demonstration of the complexity of stabilisation policy"[۱۸] | ||
| ۱۹۷۷ | برتیل اوهلین | "for their pathbreaking contribution to the theory of بازرگانی خارجی and international capital movements"[۱۹] | ||
| جیمز میدی | ||||
| ۱۹۷۸ | هربت سیمون | "for his pioneering research into the تصمیمگیری process within economic organizations"[۲۰] | ||
| ۱۹۷۹ | تئودور اسچالتز | "for their pioneering research into economic development research with particular consideration of the problems of کشورهای در حال توسعه."[۲۱] | ||
| سر آرتور لوئیس | ||||
| ۱۹۸۰ | لارنس کلاین | |||
۱۹۸۱–۱۹۹۰
۱۹۹۱–۲۰۰۰
۲۰۰۱–۲۰۱۰
۲۰۱۱–۲۰۲۰
بر پایه کشوربیشتر برندگان از ایالات متحده، و پس از بریتانیا، نروژ و سوئد هستند. جایزههای اشتراکی به عنوان نیم برای آن کشور محاسبه شدهاست. |
Ülkeler belirtilirken ödül alan kişinin, ödülü aldığı yılki milliyeti baz alınmıştır. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||