خاتمی: رشد و توسعه اگر به نابودی محیط زیست بیانجامد فاجعه ایجاد می کند، ابتکار: تشکل‌های مردم‌نهاد در پیشبرد تحولات اجتماعی موثر و ضروری هستند
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست گفت: در دوران اصلاحات تشکل‌های مردم نهاد اثر مثبتی از خود برجای گذاشتند. آقای خاتمی رییس دولت اصلاحات نیز گفت: اگر توسعه سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و علمی نداشته باشیم، نمی‌توانیم به توسعه اقتصادی دست پیدا کنیم.
خبراقتصادی: رئیس سازمان حفاظت محیط زیست گفت: در دوران اصلاحات تشکل‌های مردم نهاد اثر مثبتی از خود برجای گذاشتند. آقای خاتمی رییس دولت اصلاحات نیز گفت: اگر توسعه سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و علمی نداشته باشیم، نمی‌توانیم به توسعه اقتصادی دست پیدا کنیم.
حجت‌الاسلام و المسلمین سید محمد خاتمی در مراسم نهمین بزرگداشت دکتر تقی ابتکار، افزود: اگر نهادهای مدنی مورد توجه جدی قرار نگیرند و حتی در عرصه سیاست، احزاب، تشکل‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی به صورت بخش خصوصی و نهادهای مدنی به توسعه دست پیدا نکنیم و بپنداریم که توسعه اقتصادی منهای توسعه فرهنگی، علمی و سیاسی است به نتیجه نخواهیم رسید.
وی با بیان اینکه برای دستیابی به توسعه اقتصادی نیازمند الگو هستیم، افزود: توسعه همه‌جانبه، پایدار، ناظر بر محیط زیست، دارای اهتمام برای برپایی عدالت، الگویی است که می‌تواند برای کشور مفید باشد و اکنون رای‌ها بر همین موضوع است و امیدواریم در عمل هم شاهد چنین امری باشیم.
رئیس جمهور اسبق کشور با بیان اینکه در توسعه پایدار باید به موضوع عدالت توجه شود، افزود: توسعه‌ای که منجر به اختلاف طبقاتی شود و بخش عمده‌ای از جامعه از برآوردن نیازهای اولیه خود محروم باشند و افرادی یا گروه‌ها و جریان‌هایی یک شبه به میلیاردها و هزارها میلیارد برسند مطلوب نیست.
خاتمی سیاست‌های اقتصاد مقاومتی را پیشرو و همه‌جانبه دانست و افزود: لازمه این سیاست‌ها توجه به موضوع محیط زیست است و بر خلاف این تصور که ممکن است سیاست‌های اقتصاد مقاومتی ریاضتی باشد، پیشرو و همه جانبه است، اما توجهی که به محیط زیست شده کافی نیست.
وی تاکید کرد: سازمان حفاظت محیط زیست باید در رأس قرار گرفته و همه ارکان برنامه‌های توسعه‌ای در برنامه ریزی، اجرا و نظارت باشد.
رئیس دولت اصلاحات افزود: اگر چنین برنامه‌ای داشته باشیم می‌توانیم اطمینان پیدا کنیم که لااقل با مشکلات و خطراتی که دنیا اکنون با آن مواجه است مواجه نخواهیم شد و علاوه بر آن می‌توانیم جلوی مشکلات کنونی را بگیریم.
وی ضمن گرامیدشت یاد مرحوم دکتر تقی ابتکار اظهارکرد: اگر دغدغه‌های ایشان و رهنمودهایشان آن طور که باید و شاید عملی می‌شد وضع زندگی ما بهتر از این بود و خدا را سپاسگذاریم که فرزند وی دکتر معصومه ابتکار چه در دوره‌های قبلی و چه در حال حاضرکه در دولت تدبیر و امید مسوولیت حساس و مهم محیط زیست را برعهده دارد همواره نقش برجسته‌ای در بهبود وضعیت محیط زیست کشور داشته است.
خاتمی گفت: بشر پیشرفت‌های فوق العاده شگفت انگیزی داشته است به ویژه در دو سه قرن اخیر که دنیای مدرن تسلط انسان بر طبیعت و مهارکردن بسیاری از خطرات، مشکلات، بیماریها، آسیب‌ها و تسهیل در زندگی را به همراه داشته باشد. اما متاسفانه به دلیل دید یک بعدی انسان امروزی و یک بعدی بودن روح تمدن مدرن علیرغم این پیشرفت‌ها و دستاوردها با مشکلات و سختی‌های فراوانی مواجه هستیم.
وی افزود: امروز بیماریهای سهمگینی مانند وبا، مالاریا و بسیاری دیگر از بیماریهای اپیدمیک فعال شده‌اند؛ اما در مقابل با بیماریهای نوظهوری مواجهیم که عمدتا ناشی از زندگی صنعتی جدید هستند که متاسفانه این مسائل در کشورهایی که از توسعه عقب افتاده‌اند فاجعه بارتر است.
رئیس جمهور پیشین ایرن تصریح کرد: در حوزه محیط زیست با آسیب‌ها و خطرات بزرگی در کشور مواجه هستیم که بخشی از آن جنبه جهانی داشته و ناشی از رفتار نادرست انسان صنعتی و مدرن و بخشی از آن ناشی از مدیریت ناصحیح است.
خاتمی ادامه داد: مسائلی از جمله گرم شدن زمین، خشک شدن دریاچه‌ها، نابودی جنگل‌ها و مراتع، افت آبهای زیر زمینی، آلودگی هوا و صوتی از جمله مشکلاتی هستند که ناشی از ناتوانی یا نارسایی کارهای انجام شده به وجود آمده است.
وی با بیان اینکه دولت خودم را هم از این موارد مبرا نمی‌دانم افزود: با این وجود مشکلاتی که به وجود آمده در دوره‌های مختلف شدت و ضعف داشته است.
رئیس دولت اصلاحات مشکل آب را یکی از مسائل اساسی در دنیای امروز دانست و گفت: به تعبیر برخی تحلیلگران اگر بناست جنگ جهانی سوم رخ دهد به احتمال قوی بر سر آب خواهد بود.
خاتمی افزود: قرن جدید با تکنیک و تکنولوژی ارتباط محکم داشته و می‌توان تکنیک را روح تمدن جدید دانست که با وجود کارهای بزرگی که کرده در صورت همراه شدن با روح فزون خواه انسان سیری ناپذیر، فاجعه آفرین می‌شود.
وی ادامه داد: تکنیک به دنیا و موجودات به عنوان مواد خامی می‌نگرد که باید فرآوری شده و در بازار مصرف و تقاضا لحظه به لحظه افزایش پیدا کند. انسان فزون خواه نیز با کمک تکنیک نه تنها در طبیعت بلکه در همه ارکان زمین تصرف می‌کند.
رئیس دولت اصلاحات اظهار کرد: خوشبختانه بشر امروز متوجه فاجعه شده است و اگرچه دیر به این موضوع پی برده؛ اما به هر حال متوجه شده است و با وجود اینکه نشست‌ها، کنفرانس‌ها و جلساتی برای موضوع محیط زیست برپا شده که می‌توان گفت به نوعی به نفع قدرت‌های بزرگ است، اما در هر صورت خود این حرکت مهم است.
خاتمی تاکید کرد: کشوری هستیم بسیار ثروتمند و شاید کمتر کشوری در دنیا باشد که به لحاظ منابع مادی طبیعی و انسانی مانند ایران باشد. همچنین از لحاظ انرژی که خون تمدن جدید است چه در گاز و چه در نفت اولین منابع و ذخایر جهان را در اختیار داریم. علاوه بر آن از نظر منابع طبیعی نیز وضعیت بی نظیر ژئوپلیتیکی و ژئواستراتژیکی استعدادها و سرمایه‌های فراوانی داریم و شایسته پیشرفت در همه زمینه‌ها هستیم.
رئیس جمهور پیشین ایران اضافه کرد: با وجود همه این امکانات به شدت نیازمند توسعه‌ایم و نمی‌توانیم از مدار پیشرفت دور بمانیم و توانایی‌ها، استعداد، شایستگی و سرمایه‌هایی که در کشور داریم نیازمند تدبیر سنجیده است که اگرچه کارهای خوبی انجام شده، اما کافی نیست.
وی تصریح کرد: نباید توسعه را فقط در افزایش درآمد سرانه، کارخانه‌ها، زیربناهای اقتصادی و تولید کالاهای رقابتی، حضور در بازارهای جهانی و توان و دانش بهره گیری از امکانات موجود بدانیم که اگرچه این مسایل شرط لازم توسعه است، اما مهمترین مسئله‌ای که باید در توسعه مورد توجه قرار گیرد «محیط زیست» است.
خاتمی افزود: توسعه‌ای که به نابودی محیط زیست بیانجامد فاجعه است و همانگونه که در چشم انداز 20 ساله کشور مدنظر قرار گرفته است توجه به همین موضوع است. علاوه بر آن یکی از امتیازات قانون اساسی ایران این است که محیط زیست به عنوان یک اصل در قانون گنجانده شده است.
دکتر معصومه ابتکار در نهمین مراسم بزرگداشت و اعطای جایزه دکتر تقی ابتکار افزود: خوشحالیم که پس از چند سال در خدمت آقای خاتمی هستیم و امیدواریم میهن به سمت و سویی برود که فضای بهتری برای حضور همه عزیزان و شخصیت‌های بزرگواری مانند آقای خاتمی وجود داشته باشد.
وی که در این مراسم به عنوان عضو هیئت رئیسه مرکز غیردولتی صلح و محیط زیست و بنیانگذار اعطای این جایزه حضور داشت، اظهارکرد: ذاتا قبل از اینکه آدم دولتی باشم غیردولتی هستم به این دلیل که از خواستگاه سازمان‌های مردم نهاد کارم را آغاز کرده‌ام و به حضور تشکل‌های مردم نهاد در تحولات اجتماعی در پیشبرد اهداف جوامع اعتقاد دارم.
ابتکار ادامه داد: سازمان‌های مردم‌نهاد که مبتنی بر انگیزه‌های خیرخواهانه شکل می‌گیرند می‌توانند ظرفیت بسیار خوبی برای کشور باشند که این موضوع در حوزه محیط زیست انکارناپذیر است.
معاون رئیس جمهوری با اشاره به فعالیت تشکل‌های مردم نهاد در دوران اصلاحات اظهارکرد: اگرچه در دوره‌ای از این افراد قدرشناسی نشد و آسیب‌های زیادی به آنها وارد آمد و فعالین دچار محدودیت و محرومیت شدند و NGOها از نظر کیفی و کمی سقوط کردند، اما به دلیل پایه‌های قوی که در بین آنها بود توانستند خود را با وجود هزینه‌ها و سختی‌های بسیار حفظ کنند.
ابتکار افزود: اکنون به لطف این صبر و استقامت است که در کشور فضای بهتری داریم و زمینه برای فعالیت تشکل‌های مردم نهاد بهبود یافته که امیدواریم بتوانیم در دولت مسیر و راه برای حضور NGO ها را باز کنیم تا جامعه بتواند از توانمندی علمی، انگیزه‌های خیرخواهانه و نیات انسان دوستانه بهره مند شود.
فرزند دکترتقی ابتکار در ادامه برنامه دستاوردها و آرزوهای پدرش را تشریح کرد و گفت: ایشان همیشه فردی آینده نگر و جلوتر از زمان خود بودند که با مخالفت‌ها و مقاومت‌های بسیاری نیز مواجه شدند. همانگونه که در سال 55 نسبت به موضوع آلودگی هوا هشدار داده و با انتقادات بسیاری مواجه شدند.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با بیان اینکه اصل 50 قانون اساسی پس از انقلاب اسلامی به پیشنهاد دکتر تقی ابتکار در قانون گنجانده شده است، افزود: علاوه بر آن ایشان پیشرو آموزش‌های فنی و حرفه‌ای در کشور بودند و دانشگاه علمی کاربردی به پیشنهاد وی تاسیس شد.
معاون رئیس جمهوری افزود: همچنین در دوره دکتر خاتمی به پیشنهاد وی شورای عالی نانو تاسیس شد که همین موضوع باعث شد که در عرصه‌های نانوتکنولوژی نزدیک به کشورهای دیگر حرکت کرده و فاصله خودمان را با آنان حفظ کنیم و حتی در رتبه‌های بالاتری قرار گیریم.
وی در پایان اظهار کرد: در این مراسم از هیچ امکانات دولتی استفاده نشده است.
به گزارش ایسنا، درپایان این مراسم از برگزیدگان «نهمین جایزه دکتر تقی ابتکار» تقدیر شد.
این جایزه که به همت مرکز غیر دولتی صلح و محیط زیست به پژوهشگران و تلاشگران عرصه حفاظت از محیط زیست اعطا می‌شود به دکتر تقی شامخی استاد تمام و عضو هیئت علمی دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران به خاطر 32 سال تدریس و تحقیق در زمینه محیط زیست و منابع طبیعی ایران، چاپ بیش از 45 مقاله در مجلات معتبر داخلی و بین المللی و تالیف دو کتاب در زمینه قوانین مدیریت منابع طبیعی و همچنین ارائه مشاوره به نهادهای مرتبط برای حفظ محیط زیست اعطا شد.
همچنین بنا بر نظر هیئت داوران در عرصه فعالیت‌های مردم نهاد این جایزه به حسین گلپایگانی عبیری برای فعالیت مستمر و گسترده در جهت آموزش و جلب مشارکت مردمی در جهت بهبود وضعیت محیط زیست تعلق گرفت.
در حوزه فعالیت خبری نیز هیئت داوران جایزه خبرنگار و فعال محیط زیست را به محسن تیزهوش از خرم آباد لرستان به خاطر تلاش مجدانه در انعکاس اخبار و گزارش‌های محیط زیستی اعطا کرد.
همچنین در حوزه رسانه هیئت داوران از تلاش‌های حمیدرضا میرزاده در خبرگزاری سبزپرس و کیوان هوشمند برای مدیریت پایگاه خبری دیده بان محیط زیست و حیات وحش تشکر و قدردانی کرد.
لوح تقدیر هیئت داوران به مرتضی لطفی برای 10 سال فعالیت پیوسته در عرصه صنعت برای اجرای طرح‌های زیست محیطی تعلق گرفت.
همچنین هیئت داوران نهمین دوره جایزه دکتر تقی ابتکار با تقدیم لوح تقدیر به خانواده محیط بان شهید عبدالله یاری به خاطر تلاش‌ها و خدمات او در حفاظت از منابع خدادادی و طبیعت ایران تشکر کرد.
به گزارش ایسنا جایزه دکتر تقی ابتکار پس از درگذشت وی توسط خانواده ایشان در نظر گرفته شد که طی سالهای 1380 تا 1383 توسط فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران و از سال 84 با تشکیل مرکز غیر دولتی صلح و محیط زیست به فعالان محیط زیست ارائه می‌شود.
فراخوان نهمین دوره جایزه دکتر تقی ابتکار برای سال 1392 از آذرماه آغاز شد و پس از درج در روزنامه اطلاعات که هر ساله از این جایزه به این شیوه حمایت می‌کند در برخی سایت‌ها و اکثر دانشکده‌های محیط زیست کشور نیز منتشر شد.
اعطا کنندگان این جایزه در نهمین دوره محمد خاتمی رئیس جمهور پیشین ایران، معصومه ابتکار معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست و فاطمه ارجمند همسر دکتر تقی ابتکار بودند.
