ایرانیان برای خرید ماهانه 4 میلیارد بار کارت می کشند/ هر ایرانی ماهانه 33 میلیون تومان با 74 تراکنش بانکی خرج می کند

اقتصاد گردان – فاطمه امینی پور
در فروردین 1404 تعداد تراکنش بانکی 4.2 میلیارد تراکنش به مبلغ 1450 همت بوده است و در اسفندماه 1403 معادل 4.6 میلیارد تراکنش به مبلغ 2054 همت گزارش شده است.
در اسفندماه 1403 با توجه به 62 میلیون جمعیت دارای کارت بانکی، و 4.6 میلیارد تراکنش به مبلغ 2054 همت در اسفند 1403، هر ایرانی از طریق 74 تراکنش 33 میلیون تومان خرج کرده است. 
بانک های ملی و ملت با بیشترین کارت های فعال تراکنش دار، بانک های سپه و ملت و شرکت های پرداخت به پرداخت ملت و الکترونیک سامان با بالاترین سهم در تعداد تراکنش ابزارها، بانک ملی و ملت و به پرداخت ملت با بیشترین سهم از مبلغ تراکنش ابزارها بالاترین سهم از بازار را به خود اختصاص داده اند.
تعداد تراکنش های شاپرک در اسفند 1403 با حضور فعال بیش از 33 بانک و موسسه اعتباری، به حدود 4.6 میلیارد تراکنش به مبلغ 2054 هزار میلیارد تومان رسید. رشد اسمی این رقم نسبت به اسفند 1402 رشد 47.86 درصدی و رشد حقیقی با احتساب تورم 7.81 درصد بوده است. 
به گزارش شاپرک، به ازای هر نفر در ایران 74 تراکنش انجام شده است که 68 تراکنش با کارتخوان، 1.5 تراکنش با موبایل و 5 تراکنش با اینترنت بوده است. همچنین با توجه به 62 میلیون جمعیت دارای کارت بانکی، و 4.6 میلیارد تراکنش به مبلغ 2054 همت در اسفند 1403، هر ایرانی از طریق 74 تراکنش 33 میلیون تومان خرج کرده است.
به عبارت دیگر، 91 درصد تراکنش ها با کارتخوان، 2 درصد تراکنش ها با موبایل و نزدیک به 7 درصد تراکنش ها با اینترنت انجام شده است. 

کارت های پرداخت همچنان جای اسکناس را می گیرند
در طول 4 سال اخیر و از ابتدای سال 1400 تا بهمن 1403 نسبت نقدینگی دارای برایند صعودی بوده است و از 11.8 درصد در فروردین ماه 1400 به 16.7 درصد در بهمن 1403 افزایش یافته است. این در حالی است که نسبت اسکناس و مسکوک در دست اشخاص به نقدینگی در طول این مدت روندی در مجموع کاهشی داشته و از 2.7 درصد به 1.53 درصد رسیده است. به عبارت دیگر، گسترش نفوذ ابزارهای پذیرش، یکی از دالیل کاهش 0.53 درصدی نسبت اسکناس و مسکوک به نقدینگی در مدت مورد بررسی بوده است که انتظار میرود این روند کاهشی همچنان تداوم داشته باشد.

12.2 میلیون ابزار پرداخت در کشور 
بیش از 12.2 میلیون ابزار پرداخت در کشور وجود دارد که 10.7 میلیون کارتخوان فروشگاهی، 6400 موبایل و 1.5 میلیون ابزار اینترنتی است که البته برخی پرداخت های اینترنتی نیز از طریق موبایل ها کار می کند. 12.3 درصد تعداد تراکنش ها در اسفند ماه از طریق اینترنت، 87.7 درصد از طریق کارتخوان فروشگاهی و رقم اندک 0.05 درصد از طریق موبایل انجام شده است. 
کارتخوان فروشگاهی با سهم 91 درصدی تعداد و 75.5 درصدی مبلغ تراکنش ها بیشترین سهم را داشته است. ابزار اینترنتی با سهم 6.8 درصدی تعداد و 24.4 درصدی مبلغ، موبایل با سهم 2 درصدی تعداد و0.11 درصدی مبلغ تراکنش ها در جایگاه بعدی هستند. 
ترکیب تراکنش ها از نظر تعداد شامل خرید کالا با سهم 89.8 درصدی، مانده گیری با سهم 5 درصدی و پرداخت قبض و خرید شارژ با سهم 5.2 درصدی سهم از تعداد تراکنش ها داشته اند. از نظر مبلغ نیز 98.2 درصد را خرید کالا و 1.8 درصد را خرید شارژ و پرداخت قبض تشکیل داده است.
در اسفند 1403 از مجموع نزدیک به 172 میلیون کارت بانکی تراکنش دار معادل 161 میلیون یا 93.5 درصد کل کارت ها را کارت برداشت، 2.6 میلیون معادل 1.5 درصد را کارت اعتباری، 8.6 میلیون یا 5 درصد را کارت هدیه و بن کارت تشکیل داده است. 
جموع ابزارهای پذیرش در اسفند 1403 نزدیک به 12.2 میلیون ابزار رسیده است که از این تعداد 68 درصد سهم بازار ابزار کارتخوان فروشگاهی، 12درصد سهم ابزار پذیرش اینترنتی و 0.05 درصد نیز سهم ابزار پذیرش موبایلی میباشد. بیشترین سهم از مجموع تراکنشهای اسفند 1403 با 91.09 درصد متعلق به ابزار کارتخوان فروشگاهی و به لحاظ سرویس نیز بیشترین سهم در اختیار خدمت خرید کالا و خدمات با 81 درصد مجموع تراکنشها میباشد. 
متوسط مبلغی هر تراکنش ابزارهای پذیرش موبایلی 24 هزار تومان و اینترنتی 1 میلیون و 734 هزار تومان و در ابزار کارتخوان فروشگاهی 390 هزار تومان میباشد.
به ازای هر ایرانی بالای 18 سال 74 تراکنش در کل اسفندماه وجود داشته که 68 تراکنش آن تراکنش کارتخوان بوده است. بیشترین فراوانی تراکنشی در کارتخوان فروشگاهی و اینترنتی در بازه مبلغی کمتر از 600 هزار تومان و در ابزار پذیرش موبایلی در دامنه مبلغی 1 تا 20 هزار تومانی میباشد. 86.3 درصد تراکنشهای ابزار کارتخوان فروشگاهی معادل 3612 میلیون تراکنش در بازه مبلغی کمتر از 600 هزار تومان و 8 درصد تراکنشها معادل 360 میلیون تراکنش 600 هزار تا 20 میلیون تومان و 0.17 درصد و 7.3 میلیون تراکنش بیش از 20 میلیون تومان است.