به‌روز شده در: ۰۵ آبان ۱۴۰۵ - ۱۶:۴۵
منصوره ترک فلک

حضور موثر پتروشیمی ها در بازار ارز نتیجه حمایت های گذشته است

اگر سرمایه گذاری های عظیم دهه های قبل، کاهش قیمت خوراک و زیرساخت ها و حمایت های دولت و ایجاد محیط کسب وکار مناسب نبود، امروز نمی توانستیم شاهد صادرات بالای 22 میلیارد دلاری پتروشیمی، حضور موثر در بازار ارز، تولید بالا، حضور در بازار جهانی، تامین نیازهای داخلی و... باشیم. در نتیجه هر آنچه در گذشته می کاریم امروز برداشت می کنیم و هر آنچه امروز می کاریم در سال های بعد برداشت خواهیم کرد.
کد خبر: ۱۹۸۱۰۹
تاریخ انتشار: ۲۶ مهر ۱۴۰۱ - ۱۳:۱۱

اقتصادگردان- دولت باید توجه داشته باشد که صنعت ساختن و کارخانه ایجاد کردن یک نیت 20 ساله و 30 ساله باید داشته باشد و نمی توان ظرف یکی دو سال انتظار سبز شدن کارخانه داشت و لذا امروز باید توجه داشت که توسعه سال های آینده به برنامه ریزی میان مدت و بلندمدت نیاز دارد.
در سال ها قبل، کاهش خام فروشی و کاهش صادرات نفت وگاز و تبدیل آن به محصولات صنعتی و با ارزش افزوده بالاتر، بسیاری از صنایع کشور از جمله پتروشیمی، فولاد و صنایع دیگر، به صادرکنندگان بزرگی تبدیل شده اند که حتی در شرایط تحریم نفتی کشور، صادرات بالای 22 میلیارد دلاری به بازار جهانی داشته اند و نیازهای کشور را تامین کرده اند و پشتیبان بزرگی برای دولت و اقتصاد کشور بوده اند. صادرات پتروشیمی در سال های تحریم از خود صادرات نفت وگاز بالاتر بوده و امکان فروش در بازار جهانی داشته است.
اقتصاد صادرات محور، صنعتی و با رشد ارزش افزوده و ثروت بیشتر، متکی به مزیت های نسبی است تا ذخایر، فرصت ها و مزیت های خود مانند انرژی و نفت وگاز ارزان و فراوان را تبدیل به ارزش افزوده بالاتر کند و از محل آن سود ببرد و این قیمت ارزان، همان مزیت نسبی با مطلق در تولید است.
اگرچه ظاهرا قیمت نفت وگاز در بازار جهانی بالاتر از قیمت داخلی است اما همه اقتصادهای صنعتی جهان، بالاخره از یک نوع حمایت یا مزیت نسبی مانند نزدیک بودن به بازار مصرف، آب، زمین، معادن، حمایت دولتی و... برخوردار بوده اند و صنایع ایران نیز باید از مزیت فراوانی نفت وگاز در ایران به عنوان بزرگترین ذخایر نفت وگاز جهان بهره مند شوند. این موضوع به معنای رانت نیست، بلکه فرصتی برای همه کشور است و نه تنها خود دولت را از آن سودی بیش از قیمت جهانی گاز را کسب کرده و بابت مالیات و عوارض، اشتغال، گسترش صنایع پایین دستی، تعادل بازار ارز، و... منافع عمومی و ریالی و ارزی، سیاسی و امنیتی داشته است. بلکه منافع ملی کل کشور نیز افزایش داشته و اقتصاد ایران بیش از 20 میلیارد دلار صادرات سالانه داشته است.
اکنون عدم النفع 7 هزار تومانی هر مترمکعب گاز را در مقایسه با صادرات، ارزش افزوده، صنایع پایین دستی، اشتغال، درآمد، مالیات، تعادل بازار ارز در شرایط تحریم و... را مقایسه کنیم و به این پرسش پاسخ دهیم که منافع حمایت از پتروشیمی ها با قیمت خوراک ارزان تر از بازارجهانی برای دولت و اقتصاد ایران بیشتر است یا درآمد خام فروش گاز به قیمت جهانی؟
تامین بودجه دولت در شرایط تورم 45 درصدی، رشد سالانه مخارج دولت، رکود تورمی اقتصاد ایران، رشد نقدینگی و تورم و... اهمیت بیشتری دارد یا آینده نگری برای نگین صادرات کشور و صنایعی که در سخت ترین شرایط تحریم و...، منافع عظیم برای حفظ کشور داشته اند؟

صنایع پتروشیمی، فولاد و صنایع معدنی ایران، به خاطر مزیت های بزرگی که در اقتصاد ایران به واسطه ذخایر عظیم نفت وگاز و معادن کشور برخوردار بوده اند، موفق به سرمایه گذاری های گسترده طی چند دهه اخیر شده و در حال حاضر، ثمره حمایت های دولت در تعیین قیمت مناسب خوراک را از طریق صادرات پتروشیمی به بیش از 22 میلیارد دلار در سال  شاهد هستیم که  مهمترین بخش صادراتی کشور به شمار می رود و در شرایط سخت سال های اخیر، پشتیبان دولت و بازار ارز، در تامین نیازهای ارزی کشور بوده است.
دولت و بانک مرکزی از محل همین منابع ارز صادراتی، در طول سال های سخت تحریم چند سال اخیر، توانست تعادل نسبی در بازار ارز ایجاد کند و نیازهای کشور تامین شده و بسیاری از بخش های اقتصادی با مراجعه به بازار نیما، و بازار توافقی صرافی ها، از محل ارز پتروشیمی ها ارز مورد نیاز خود را تامین کرده اند.به عبارت دیگر، منافع ملی حاصل از تبدیل گاز و نفت به محصولات پتروشیمی و سایر محصولات صنعتی، بسیار بیشتر از منافع فروش نفت وگاز به صورت خام در بازار جهانی است.
این تفاوت هم از جهت مقایسه قیمت نفت وگاز خام در بازار جهانی با قیمت محصولات پتروشیمی و فولاد و محصولات صنعتی دیگر در بازار صادراتی قابل اندازه گیری است و رقم ریالی و ارزی صادرات پتروشیمی 22 میلیارد دلاری، بسیار بالاتر از بازار نفت وگاز محدود  چند میلیارد دلاری است و هم از جهت منافع ملی، حمایت از دولت در شرایط سخت اهمیت دارد.

captcha