مجید شاکری، کارشناس اقتصادی گفت: مداخله بانک مرکزى معادل ارزپاشی نیست، میشود مثل ١٧ مهر 1397 مداخله کرد یا ممکن است مثل بهمن ٩٦ در بازار مداخله کرد، در اولی بانک مرکزى چند برابر ارزی را که فروخت، خرید و قیمت اسکناس نصف شد.
اقتصادگردان- در دومی بانک مرکزى هرچه اسکناس را داشت، فروخت و باز افاقه نکرد. شکل، زمان و منطق مداخله بسیار مهم است.
از طرف دیگر بر اساس مشاهدات میدانی پس از ابلاغ مصوبات جدید سران قوا به بانک مرکزی، معاملات فردایی طلا و سکه ممنوع شده است، بهطوری که در کانالهای اطلاعرسانی قیمت سکه بازار فردایی، هیچ نرخی در روزهای تعطیل، جمعه، شنبه و یکشنبه منتشر نشده است، بنابراین میتوان گفت که مصوبه سران قوا توانسته است فعالیت برخی از کانالهای فردایی معاملات دلار و طلا را متوقف کند.
با توجه به مصوبات ارزی سران قوا و سیاستهای کنترلی دولت میتوان گفت که تمام عوامل و پارامترهای اقتصادی (از جمله فروش نفت و کاهش تحریمها، صادرات غیرنفتی و حذف ارز ۴۲۰۰تومانی) تأکید بر ثبات قیمت ارز دارند.
موجسواری بر نرخهای نجومی همزمان با اخبار مذاکرات هستهای آب گلآلودی بوده که در کوتاهمدت سبد دلالان را مملو از ماهی کرده است. سیگنالهای داغ دلار سی و پنج هزار تومانی همواره دستاویز مطلوب دلالان و کانالهای دلار فردایی است تا با ایجاد نوسانسازی موقت در اوج هیاهو اخبار مذاکرات هستهای، بر نرخهای نجومی زده شود.
اظهار نظر درباره تثبیت نرخ دلار بالای سی هزار تومان، بدون مطالعه و دسترسی به اطلاعات معتبر، اعتباری ندارد. تجربه تاریخی دوسال گذشته نشان داده است که ماندگاری دلار در کانال سی هزار تومان معمولاً بیشتر از دو هفته دوام نیاورده است.
حساسیت بانک مرکزی به کانال 30هزارتومانیاکنون در حالی سیگنال نرخ 60هزارتومانی در کانالها دست به دست میشود که در سال گذشته و نیز دو سال قبل، در مقاطع کوتاهمدتی که قیمت ارز به محدوده 30 هزارتومان رفت و برگشت موقت داشت، این مجاری و کانالهای مجازی سینگالهای نجومی چهل و پنجاه هزار تومانی را برای دلار متصور میشدند.
حتی بهفرض واقعی و غیرکاذب دانستن این نوسانات و شوکهای موقت ارزی، این نکته حائز اهمیت است که تجربه اثبات کرده است که بانک مرکزی و بازارساز به هرنحو ممکن اجازه ماندگاری دلار در نرخهای سیهزار تومان و بالاتر را در طول چندسال اخیر به بازار آزاد نداده است.
پیشبینی ثبات نرخ ارز با 4 پارامتردولت همزمان با نشان دادن عزم خود برای مهار و کنترل نرخ ارز و اعلام واگذاری اختیارات به بانک مرکزی برای مداخله در بازار، این پالس را به بازیگران اقتصادی داد که بهراحتی میدان را بهنفع دلالان برای نوسانسازی ترک نخواهد کرد. وضع بازار نفت و فروش نفت ایران هم حاکی از آن است که اوضاع ارزی بانک مرکزی نسبت به گذشته بهتر شده است و بازار سهام هم رو به رشد بوده است و لذا سرمایه بورسی علاقهای به مهاجرت به بازار ارز را نخواهد داشت، همچنین وضعیت صادرات غیرنفتی نیز با وجود فشارهای تحریمی، روند رو به رشدی نسبت به سالهای قبل داشته است.
رشد 40درصدی صادرات غیرنفتی در سال 1400 و همچنین ساماندهی بازار ارز در نیمه دوم سالگذشته با رایزنیهای بسیار، موثر بوده و مسائل تعهدات ارزی نیز تسهیل شده است و ارتباط بانک مرکزی با بازرگانان نیز تقویت شده است.
اصلاح یارانهها و حذف ارز 4200تومانی، هم در این میان بهنوبه خود در آینده نزدیک صرفهجویی بسزایی در منابع ارزی خواهد داشت.
پالسهای قدرتمند ارزی به رئیسکل بانک مرکزی این شجاعت را داد تا اعلام کند "بیشترین ذخایر اسکناس ارز تاریخ بانک مرکزی را داریم".
رشد بیش از 60درصدی در وصولیهای ارزی حاصل از فروش نفت، فرآورده، میعانات، گاز و پتروشیمی و افزایش معاملات در سامانههای نیما و بازار متشکل ارزی نشاندهنده کفایت منابع ارزی برای مدیریت بازار ارز است.
بنابراین با چشمپوشی از تأثیرات مصوبات ارزی و سیاستهای کنترلی دولت، میتوان گفت که تمام عوامل و پارامترهای اقتصادی از (جمله فروش نفت و کاهش تحریمها، بازار سرمایه، صادرات غیرنفتی و حذف ارز 4200تومانی) تأکید بر ثبات قیمت ارز دارند و تنها یک پارامتر سیاسی (برجام)، دستاویزی برای دلالان شده است تا شرایط روانی بازار را دگرگون سازند.
هدایت تقاضای واقعی ارز در بازار نیما
رئیسکل بانک مرکزی با بیان این که بیشترین ذخیره ارزی اسکناسی را در تاریخ کشور داریم گفت: در بحث تقاضا تلاش داریم افرادی که در بحث ارز تقاضای واقعی دارند، در بازار نیما و تشکل ارزی پوشش کامل داده شوند.
علی صالحآبادی درباره نوسان بازار ارز و چگونگی مدیریت آن گفت: بیشترین ذخیره ارزی اسکناسی را در تاریخ کشور داریم بنابراین از نظر برقراری تعادل عرضه و تقاضا در بازار ارز مشکلی نداریم و از همه ظرفیت های بانک مرکزی برای برقراری آرامش در بازار ارز استفاده میکنیم.
وی ادامه داد: در بحث تقاضا تلاش داریم افرادی که در بحث ارز تقاضای واقعی دارند، در بازار نیما و تشکل ارزی پوشش کامل داده شوند.
رئیسکل بانک مرکزی در پاسخ به این پرسش که نرخ سود اوراق ارزی که قرار است به زودی منتشر شود چقدر است، اظهار داشت: این اوراق ارزی در قالب پروژهای است یعنی نخست پروژه تعریف و سپس اوراق ارزی برای تأمین مالی آن پروژه منتشر میشود.
صالحآبادی با اشاره به مشخص بودن زمان پروژه ادامه داد: زمان معمولا دو یا سه سال است و سررسید اوراق بسته به پروژهای که تعریف میشود، خواهد بود. تأمین به شکل ارزی است یعنی تأکید میشود که بازپرداخت هم اصل و هم سود، ارزی خواهد بود.
رئیسکل بانک مرکزی خاطرنشان کرد: پروژهای تعریف و انتخاب میشود که حتما درآمد ارزی و بازده قابل قبولی داشته باشد که بتواند بازپرداخت آن را به شکل ارزی انجام دهد.