کاهش التهاب طلا و نفت و ارزهای جهان پس از دو روز جنگ روسیه علیه اوکراین / اونس جهانی پس از دو روز افزایش زیاد به 1888 دلار برگشت / خیز قیمت نفت برای قله ۱۳۰ دلاری

خبراقتصادی – محسن شمشیری
با افزایش  قیمت هر اونس جهانی طلا به 1915 دلار به دنبال جنگ روسیه علیه اوکراین، و همچنین اعلام قیمت دلار آزاد در بازار به قیمت 26460 تومان و درهم به نرخ 7085 تومان، قیمت سکه نیز به  12 میلیون و 55 هزار تومان رسید . اما روز جمعه با کاهش قیمت دلار به قیمت 25980 تومان و اونس به نرخ 1900 دلار، سکه به قیمت 11 میلیون و 960 هزار تومان معامله شده است.
نرخ دلار در صرافی‌های بانکی  پنجشنبه، پنجم اسفندماه با ۱۳۸ تومان کاهش نسبت به روز کاری گذشته، ۲۴ هزار و ۶۶۱ تومان معامله شد.قیمت فروش یورو با کاهش ۵۴۲ تومانی نسبت به روز کاری گذشته برابر با ۲۷ هزار و ۶۴۸ تومان بود.قیمت خرید هر دلار  ۲۴ هزار و ۴۱۶ تومان و نرخ خرید هر یورو نیز ۲۷ هزار و ۳۷۳ هزار تومان اعلام شد.علاوه بر این، بهای خرید دلار در بازار متشکل ارزی ۲۴ هزار و ۵۶۲ تومان و نرخ فروش آن ۲۴ هزار و ۷۸۵ تومان بود.این در حالی است که نرخ خرید یورو در این بازار ۲۷ هزار و ۷۹۶ تومان و نرخ فروش آن نیز ۲۸ هزار و ۴۸ تومان اعلام شد.همچنین در سامانه نیما در معاملات، حواله یورو به قیمت ۲۷ هزار و ۱۶۹ تومان فروخته و حواله دلار به بهای ۲۴ هزار و ۷ تومان معامله شد.
قیمت سکه نیز پنجشنبه، پنجم اسفندماه در بازار تهران در واکنش به جهش ۶۵ دلاری قیمت انس جهانی طلا، با ۳۳۲ هزار تومان افزایش نسبت به روز کاری گذشته به بهای ۱۲ میلیون و ۲۲۲ هزار تومان رسید.سکه تمام بهار آزادی طرح قدیم نیز با قیمت ۱۲ میلیون و ۵۱ هزار تومان معامله شد.همچنین  نیم‌سکه بهار آزادی ۶ میلیون و ۸۵۰ هزار تومان، ربع سکه سه‌میلیون و ۸۸۰ هزار تومان و سکه یک گرمی ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان قیمت خورد.علاوه بر این، در بازار طلا نیز نرخ هر گرم طلای ۱۸ عیار به یک میلیون و ۲۳۲ هزار تومان رسید و قیمت هر مثقال طلا نیز پنج‌ میلیون و ۳۴۰ هزار تومان شد.
اُنس جهانی طلا نیز با قیمت یک‌هزار و ۹۷۰ دلار و ۳۳ سنت معامله شد که نسبت به روز گذشته بیش از ۶۵ دلار افزایش قیمت را تجربه کرده است.
به دنبال حمله روسیه به اوکراین، قیمت در بازارهای کالایی مانند نفت و طلا با افزایش همراه شد. این در حالی است که قیمت ها در بازار سهام ریزش گسترده ای را تجربه کرده است و سهام بانک‌ها بیشترین افت را بین دیگر بخش‌های تجاری و اقتصادی در بازارهای اروپایی داشته اند.
سقوط بازارهای سهام اروپا در یک سال اخیر بی سابقه بوده است.
با حمله پوتین به اوکراین، روبل روسیه به شدت در برابر دلار سقوط کرد و به پایین ترین حد خود رسید.

به گزارش سی ان بی سی، روز پنجشنبه همزمان با حمله ارتش روسیه به اوکراین، روبل روسیه سقوط کرد. دلار در برابر روبل بیش از ۱۰ درصد افزایش یافت و ارزش روبل را به پایین ترین سطح خود در برابر دلار رساند. روبل در برابر دلار با ۱۰.۴۵ درصد افزایش نسبت به روز گذشته با ۸۹.۸۹۰۳ معامله شد. مسکو معاملات در تمام بازارهای خود را به حالت تعلیق درآورده است.
خیز طلای سیاه برای قله ۱۳۰ دلاری


ریستاد انرژی اعلام کرد درگیری بین روسیه و اوکراین ۱میلیون بشکه در روز نفت خامی را که از طریق اوکراین و دریای سیاه منتقل می‌شود تحت تأثیر قرار می‌دهد و می‌تواند قیمت نفت را به ۱۳۰دلار در هر بشکه برساند.
ریستاد انرژی اعلام کرد حمله روسیه به اوکراین قیمت نفت را به ۱۳۰ دلار در هر بشکه می‌رساند و مصرف‌کنندگان را با قیمت بالاتر بنزین و صورت‌حساب‌های بالاتر برق مواجه می‌کند.

جاراند ریستاد، مدیرعامل شرکت مشاوره ریستاد انرژی گفت: «درگیری بین روسیه و اوکراین بلافاصله ۱میلیون بشکه در روز نفت خامی را که از طریق اوکراین و دریای سیاه منتقل می‌شود تحت تأثیر قرار می‌دهد و عرضه نفت در بلندمدت را هم مختل می‌کند. واقعیت این است که قیمت‌های بالاتری منتظر اروپا و کل دنیاست».

قیمت نفت خام در روز پنجشنبه برای اولین‌بار از ۲۰۱۴ به‌دنبال ورود نیروهای روسیه به خاک اوکراین تا بیشتر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه افزایش یافت و آمریکا و متحدانش را وادار کرد روسیه را تحریم کنند. ریستاد عقیده دارد توقف کامل صادرات گاز روسیه چندان محتمل نیست اما ۸ درصد از عرضه گاز روسیه به اروپا از طریق اوکراین صورت می‌گیرد. گاز روسیه ۳۰ درصد از کل تقاضای اروپا را تأمین می‌کند و فعلاً منابع جایگزینی برای پر کردن جای خالی آن وجود ندارد.

بوریس جانسون، نخست وزیر بریتانیا گفت: پوتین راه نابودی را انتخاب کرده است. این حمله بازارهای سرتاسر جهان متحول کرد. معاملات آتی سهام ایالات متحده و اروپا همه قرمزپوش شدند و قیمت نفت به شدت بالا رفت. قیمت بین المللی نفت برنت برای اولین بار از سال ۲۰۱۴ از مرز ۱۰۰ دلار گذشت.
نفت، طلا و دلار سه بازیگر اصلی اقتصاد جهانی هستند که تحولات سیاسی، اقتصادی و ... قیمت آن‌ها را تحت تاثیر قرار می‌دهد، در این زمینه یک کارشناس اقتصادی به بررسی رابطه تغییرات قیمتی بین طلا، نفت و دلار طی چهار سال پرداخته است.

جهش کم سابقه یوان نسبت به دلار

براساس مواردی که تشدید بحران روسیه و اوکراین تقاضای خارجی برای دارایی‌های چین را افزایش می‌دهد، یوان چین در برابر دلار به بالاترین حد در چهار سال اخیر جهش کرد.
بانک مرکزی چین با توجه به ضعف در اقتصاد داخلی، اجازه نخواهد داد که یوان بیش از حد افزایش یابد و ۶.۳ در هر دلار را به عنوان کف کوتاه مدت برای یوان مشخص کرد.
محمدمهدی مؤمن دوست درباره بررسی رابطه بین تغییرات قیمت طلا، نفت و دلار اظهار کرد: نفت، طلا و دلار آمریکا از بازیگران اصلی در اقتصاد بین‌المللی هستند و زمانی که تحلیل تکنیکال تطبیقی بین طلا و نفت انجام می‌شود، نتیجه آن سه دسته تحلیل است که دسته اول حرکت قیمت نفت و طلا را مخالف یکدیگر می‌داند. به عبارت دیگر، هر زمان که قیمت نفت بالا برود، قیمت طلا پایین می‌رود و بالعکس. تحلیل دیگری در این زمینه می‌گوید که تغییرات قیمتی نفت و طلا همسو است و زمانی که قیمت نفت بالا برود به خصوص در دوران جنگ، تورم رخ می‌دهد که در پی آن نیز مردم به سمت سرمایه‌گذاری برای حفظ ارزش پولشان حرکت می‌کنند و در نهایت طلا با افزایش قیمت مواجه می‌شود.  
وی افزود: تحلیل دیگری در رابطه بین قیمت طلا و نفت وجود دارد که طبق آن، هیچ رابطه‌ای بین تغییرات قیمت نفت و طلا وجود ندارد و تغییرات قیمت دلار است که بر قیمت طلا و نفت تاثیر می‌گذارد. به این صورت که طلا و نفت با دلار آمریکا خرید و فروش می‌شود و زمانی که ارزش دلار افت می‌کند باید دلار بیشتری برای خرید نفت و طلا پرداخته شود که به طبع قیمت طلا و نفت نیز تحت تاثیر قرار می‌گیرد.  
فارغ از این سه تحلیل موجود در رابطه بین قیمت طلا، نفت و دلار مطالعه‌ آماری بر اطلاعات واقعی قیمت طلا، نفت و دلار در طول ۴ سال گذشته انجام دادم که اطلاعات این متغیر را براساس بورس جهانی در سه بازه زمانی روزانه، هفتگی و ماهانه مورد بررسی قرار دادم. از جمله متغیرهای مورد بررسی قرار گرفته در این تحقق قیمت ابتدای و انتهای روز، بالاترین و پایین‌ترین قیمت دلار، نفت و طلا است و برای مطالعه ماهانه و هفتگی نیز به همین صورت است که بالاترین و پایین‌ترین قیمت این سه کالا در یک ماه و هفته مورد بررسی قرار گرفته است.  

نتایج مطالعه و بررسی بنده حاکی از آن است که در محدوده روزانه، هفتگی و ماهانه سرنخی از اثبات سه تحلیلی که بالا درباره رابطه بین قیمت طلا، نفت و دلار ذکر شد، مشاهده نشد و اختلاف معناداری بین رابطه تغییرات قیمت طلا و نفت وجود ندارد.  
دومین نتیجه‌گیری مطالعه بنده از این روند این است که درصد تبعیت جهت حرکت دلار از نفت خام با تبعیت از طلا اختلاف معنادار دارد. در محدوده ماهانه زمانی که درصد حرکت طلا و نفت مخالف یکدیگر هستند، در ۳۰ درصد موارد قیمت دلار هم جهت قیمت نفت حرکت می‌کند و در ۲۰ درصد موارد همانند قیمت طلا تغییر می‌کند که نشان‌دهنده تبعیت بیشتر دلار از نفت است. بررسی تغییرات قیمت در هفته حاکی از آن است که در ۳۷ درصد موارد وقتی قیمت طلا و نفت مخالف یکدیگر هستند، تغییرات نرخ دلار همسو با نفت است و در ۱۲ درصد نرخ دلار شبیه نرخ طلا تغییر می‌کند.

 وی با تاکید براینکه وابستگی دلار آمریکا به نفت خام بسیار زیاد است، گفت: نکته سوم این است که زمانی که قیمت نفت و طلا همسو با یکدیگر حرکت می‌کنند، شاخص دلار آمریکا به صورت معنادار برخلاف این دو عمل می‌کند. به عنوان مثال، اگر قیمت نفت و طلا با افزایش قیمت مواجه شوند، قیمت دلار برخلاف این دو عمل خواهد کرد.  بنابراین، در کل اقتصاد و دلار آمریکا به نفت وابسته است و دلار آمریکا به شدت در حال نفع بردن و سواری گرفتن از اقتصاد جهانی است.

مزیت مصوبه دولت در رفع تعهد ارزی‌ صادرکنندگان

رئیس کنفدراسیون صادرات ایران با اشاره به مصوبه کمیته اقدام ارزی مبنی بر معافیت برخی از صادرکنندگان دارای پروانه ورود موقت از رفع تعهد ارزی، گفت: این مساله از چند جهت از جمله مرتفع شدن کمبود مواد اولیه تولید و اشتغال، حائز اهمیت است.
محمد لاهوتی درباره پروانه ورود موقت، اظهار داشت: از سال ۱۳۹۷ با الزامی شدن رفع تعهد ارزی، ورود موقت با مشکل مواجه شد و این در حالی است که در دنیا کشورهایی که تعرفه بالایی برای واردات کالا دارند و قوانین صادرات و وارداتشان نسبتا با مشکل مواجه است از ابزاری به نام ورود موقت استفاده می‌کنند.

وی افزود: الزام به رفع تعهد ارزی در این بخش موجب شد مشکلاتی برای تولید کنندگانی که از ورود موقت برای واردات کالاهای وارداتی مورد نیازشان استفاده کرده بودند، ایجاد شود زیرا از سال ۱۳۹۷ مقرر شد تا هر صادرکننده‌ای که کالایی را از محل ورود موقت تولید کرده است، در ازای تفاوت ارزش افزوده آن‌ کالا، ارز به چرخه اقتصاد برگرداند.

لاهوتی گفت: یعنی اگر تولید کننده‌ای ۱۰۰ واحد کالا وارد کرده و در مقابل ۱۲۰ واحد کالا صادر کرده است نسبت به مازاد ۲۰ واحد باید رفع تعهد ارزی کند که این مساله مشکلاتی را برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان فراهم کرد و عملا رفع تعهد ارزی آن امکان پذیر نبود زیرا کالایی که وارد می شود در تولید دچار ریزش می‌شود، از طرفی با توجه به اینکه قیمت‌های پایه صادراتی نیز واقعی نبود بنابراین اغلب افرادی که از روش ورود موقت برای واردات استفاده کرده بودند با مشکل مواجه شدند تا جایی که حتی کارت های بازرگانی آنها هم تعلیق شد.

رئیس کنفدراسیون صادرات ایران اظهار داشت: با روی کار آمدن دولت سیزدهم و تلاش‌هایی که سازمان توسعه تجارت و خصوصا کمیته اقدام ارزی و کمیته ماده دو برای رفع موانع انجام داده است یکی از موضوعاتی که در دستور کار قرار گرفت، موضوع ورود موقت بود، بعد از گذشت حدود چهار ماه از استقرار دولت سیزدهم، مصوبه‌ای اعلام شد مبنی بر اینکه اگر فردی ۱۰۰ واحد کالا وارد کند و به ازای آن  ۲۰۰ واحد کالا صادر کند معاف از تعهد ارزی خواهد بود.

وی بیان داشت: این مساله از چند جنبه دارای اهمیت است اول اینکه ورود موقت و واردات به‌صورت موقت در حال حاضر می‌تواند کمک کند تا کمبود مواد اولیه مرتفع شود و دوم اینکه ارزبری نیز ندارد. زیرا با منابع خارجی مواد اولیه به صورت موقت وارد و سپس صادر می‌شود از طرفی ظرفیت خالی واحدهای تولیدی را پر و ایجاد اشتغال می‌کند و در نهایت نیز صادرات مازاد نسبت به ۱۰۰ واحد می تواند ارزآوری نیز داشته باشد.

وی بیان داشت: به این معنی که هر فردی که ۱۰۰ واحد مواد اولیه وارد کند و به میزان ۲۰۰ واحد و یا کمتر، ارزیابی کالای تولیدی اش از محل ورود موقت باشد تعهد ارزی ندارد و به نوعی تشویق استفاده از ظرفیت ورود موقت است که به نظر می رسد این موضوع بسیار حائز اهمیت است و می‌تواند به موضوع ورود موقت و استفاده از ظرفیت های واحدهای تولیدی کمک کند.