ابلاغ بسته‌ای از تسهیلات خرد با تضامین سهل‌تر به شبکه بانکی تا پایان امسال

رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرد: بانک‌هایی که از نظر نقدینگی با ناترازی مواجه هستند باید تلاش کنند تا با واگذاری اموال مازاد خود، نقدینگی مورد نیاز برای اعطای تسهیلات را تامین کنند.
علی صالح آبادی در دوازدهمین گردهمایی روسای موفق شعب بانک‌ها و موسسات اعتباری اظهار کرد: یکی از مصوبات بسیار مهم در سیستم بانکی ایجاد تعادل بین منابع و مصارف بانک‌هاست، زیرا اگر مصارف یک بانک بر منابع آن فزونی پیدا کند، آن بانک با مشکل کمبود نقدینگی مواجه خواهد شد که بدین منظور، بانک‌ها باید به این موضوع توجه ویژه کنند تا ناترازی در منابع و مصارف آن‌ها ایجاد نشود. علاوه براین، بدون توجه به منابع موجود خود، تسهیلاتی را تصویب نکنند که نقدینگی را با کمبود مواجه کند و منجر به اضافه برداشت از بانک مرکزی شود.

وی با بیان اینکه یکی دیگر از انتظارات بانک مرکزی از بانک‌ها این است که به بازار بین بانکی و عملکرد خود در این بازار توجه کنند، افزود: بانک‌هایی که با ناترازی از لحاظ نقدینگی مواجه هستند باید تلاش کنند تا اموال مازاد خود را واگذار کنند تا نقدینگی مورد نیاز خود را برای اعطای تسهیلات تامین کنند.

رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به جلسه تولیدکنندگان با رهبر معظم انقلاب، یکی دیگر از انتظارات از بانک‌ها را نظارت بر مصرف تسهیلات دانست و گفت: در این زمینه انتظار می‌رود که بانک‌ها نظارت جدی بر مصرف تسهیلات داشته باشند و بانک مرکزی نیز باید به صورت سیستمی بر مصرف تسهیلات نظارت صحیح داشته باشد زیرا، از سیاست‌های اصلی دولت و بانک مرکزی هدایت اعتبارات به تولید و بخش‌های مولد اقتصادی است.

وی ادامه داد: یکی از برنامه‌های بانک مرکزی تقویت کفایت سرمایه بانک‌هاست که در این زمینه امیدواریم مصوبه شورای پول و اعتبار برای افزایش سرمایه بانک‌ها بتواند به تقویت کفایت سرمایه بانک‌ها منجر شود. از دیگر مواردی که بانک‌ها باید نسبت به رعایت آن توجه ویژه داشته باشند، رعایت نرخ سپرده و تسهیلات است که معمولا بیشتر شکایت‌ها از شبکه بانکی نیز در این زمینه است و اخیرا چندین شعبه در خصوص رعایت نکردن نرخ‌های مصوب به هیئت انتظامی ارجاع داده شده است.

صالح‌آبادی درباره اجرای تکالیف بودجه‌ای توسط شبکه بانکی اظهار کرد: انتظارات از بانک‌ها برای پرداخت وام‌های خرد چون وام ازدواج، مسکن و ... بالاست و آن‌ها باید منابع و نقدینگی خود را به‌گونه‌ای تنظیم کنند تا بتوانند تکالیف قانونی را به نحو احسنت انجام دهند.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: از همکاران شبکه بانکی انتظار این است که مقررات ابلاغی برای شبکه بانکی را رعایت کنند و در مواردی که متوجه می‌شوند اجرای مقررات با اشکالات مواجه است، ایرادات را به بانک مرکزی برای اصلاح پیشنهاد دهند. علاوه بر این، در کمیته بانک مرکزی که مقررات تعیین می‌شوند درنظر داریم تا نخبگان بانکی نیز دراین کمیته حضور داشته باشند و از نظرات آن‌ها استفاده شود تا مقرراتی تصویب می‌شود که قابلیت اجرا داشته باشند.

وی تاکید کرد: اخیرا در بحث وام‌های خرد مواردی مطرح شد که پرداخت آن‌ها تسهیل شود و بانک مرکزی نیز به دنبال اجرای این موضوع است و پرداخت وام بدون ضامن به این معنی نیست که سرفصل جدیدی برای پرداخت وام جدید تعریف شده بلکه در چارچوب ضوابط باید شرایط پرداخت وام‌های خرد بدون ضامن صورت بگیرد. البته در راستای پرداخت تسهیلات بدون ضامن باید به افزایش ریسک بانک‌ها نیز توجه شود و نباید پرداخت این وام بانک‌ها به ریسک‌پذیری بانک‌ها لطمه بزند.

صالح آبادی خاطرنشان کرد که از سوی بانک مرکزی تا پایان سال بسته‌ای از تسهیلات خرد با تضامین سهل‌تر و با رتبه اعتباری مناسب تهیه و ابلاغ می‌شود.
رئیس‌کل ‎بانک مرکزی گفت: قطعا با ‎اعتبارسنجی مناسب و تعیین رتبه اعتباری متقاضیان، ریسک بانک‌ها بالا نمی‌رود و با مشکل نقدینگی مواجه نمی‌شوند، لذا اعطای ‎تسهیلات بدون ضامن هم در همین چارچوب ضوابط است.
علی صالح آبادی در دوازهمین گردهمایی روسای موفق شعب که به صورت مجازی برگزار شد، با اشاره به زحمات کارکنان شعب عنوان کرد: زحمات و تلاش‌های کارکنان در شعب بانکی بسیار زیاد است و انصافاً روسای شعب زحمات زیادی را به اقتضای شغلشان که همراه با ریسک ها، استرس خاص خود است متحمل می‌شوند و آنها جز همکاران پرتلاش ما در شبکه بانکی تلقی می‌شوند.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: شعب خط مقدم شبکه بانکی در ارائه خدمت به مردم هستند و کارکنان و روسای ما در شعب در شبکه بانکی نقش بی بدیل و بسیار مهمی را در ارائه خدمات به عموم مردم دارند و حتماً باید تکریم شوند.

عالی‌ترین مقام بانک مرکزی با تأکید بر لزوم رعایت مشتری‌مداری در بانکها گفت: همکاران شعب بانکی باید این موضوع را مدنظر قرار دهند. چراکه حفظ آبروی شبکه بانکی با کارکنان و شعب است که بیشترین تعامل را با مردم دارند. لذا ضمن قدردانی از فعالیت‌های کارکنان شعب،‌ به گونه ای از فعالیت ها مراقبت شود تا خدایی ناکرده نارضایتی مردم در خدمات که در چارچوب ضوابط و مقررات به مردم ارائه می شود، ایجاد نشود. چراکه نوع برخورد با ارباب رجوع بسیار مهم است و باید به این واسطه چهره فاخر نظام بانکی به مردم نشان داده شود.

رئیس کل بانک مرکزی در ادامه با بیان اینکه یکی از موضوعات مهم در شبکه بانکی توجه به منابع و مصارف است، گفت: هر بانک منابع و مصارفی دارد. در صورتی که مصارف بر منابع فزونی یابد باعث کسری می شود و باید همکاران شعب نسبت به مدیریت نقدینگی بانک توجه کنند. نباید شعبه ای بدون توجه به نقدینگی و منابع بانک تسهیلاتی را تصویب کند و بانک منابع لازم را نداشته باشند.

صالح آبادی افزود: البته بانکهایی که از نظر نقدینگی ناتراز هستند باید اموال مازاد را به فروش بگذارند و نقدینگی لازم را برای اعطای تسهیلات از این محل فراهم کنند؛ چراکه وظیفه شبکه بانکی سپرده‌گذاری وجوه است و در واقع بانک واسطه وجوه سپرده گذار و سپرده پذیر است و لذا اگر بانکها اموالی نیز دارند، نباید از وظیفه اصلیشان که همان واسطه‌گری وجوه است به این دلیل دور شوند.

رئیس کل بانک مرکزی یکی دیگر از مواردی را که از شبکه بانکی انتظار می رود را نظارت بر مصرف تسهیلات عنوان کرد و گفت: نظارت بر مصرف تسهیلات باید به صورت جدی از سوی شعب بانکها دنبال شود. اخیراً مقام معظم رهبری دیداری با تولیدکنندگان و صنعتگران داشتند و به درستی بر این نکته تأکید کردند که در یک دهه اخیر نقدینگی رشد قابل توجهی را تجربه کرده است و در همان حال رشد سرمایه و تولید ناخالص داخلی ما متناسب آن نبوده است؛ لذا این امر موجب ایجاد تورم شده است.

وی یادآور شد: از این منظر نظارت بر مصرف صحیح تسهیلات امری مهم تلقی می‌شود که بخشی از این نظارت از سوی شبکه بانکی است و بخشی دیگر وظیفه بانک مرکزی است که نظارت به صورت سیستمی اجرایی شود. لذا از سیاست‌ها و اولویت‌های اصلی دولت و بانک مرکزی هدایت منابع بانکی و اعتبارات به سمت تولید، خدمات و فعالیت‌های مولد است. تأکید می کنم که این منابع باید به بخش‌های مولد اقتصادی اختصاص یابد و نه بخش‌های غیرمولد اقتصادی و سفته بازانه، مانند طلا و ....

صالح آبادی با بیان اینکه شبکه بانکی برای تقویت نیازمند افزایش سرمایه است، گفت: کفایت سرمایه بانکهای خصوصی و دولتی پایین است. اخیراً نیز مصوبه‌ای درباره افزایش سرمایه بانکها داشتیم تا بتوانیم این امر تقویت شود.

رئیس کل بانک مرکزی در خصوص عملیات بازار باز یادآور شد: هدف از عملیات بازار این بوده است که بانکها در کوتاه مدت کمبود نقدینگی را از این محل جبران کنند. البته مقررات شورای پول و اعتبار بانکها را ملزم کرده است که 3 درصد از دارایی‌های خود را به صورت اوراق مالی اسلامی نگهداری کنند.
به گفته دکتر صالح آبادی در اجرای سیاست احتیاطی کنترل رشد مقداری ترازنامه ها، بانکها باید محدوده های تعیین شده که مصوب شورای پول و اعتبار نیز هست درباره رشد ترازنامه هایشان دقت نظر لازم را داشته باشند.

رئیس شورای پول و اعتبار ضمن تأکید بر لزوم رعایت نرخ سود تسهیلات و سپرده از سوی شبکه بانکی عنوان کرد: این نکته از انتقادات همیشگی به شبکه بانکی بوده است. شعب باید مراقبت لازم را در این باره داشته باشند چراکه عدم رعایت نرخ سود در محدوده های مصوب شورای پول و اعتبار موجب ارجاع پرونده آن بانک به هیأت انتظامی می‌شود که اخیراً‌ نیز پرونده چند بانک به هیأت انتظامی ارسال شده است. البته ذکر این نکته ضروری است که عدم رعایت نرخ سود مصوب موجب ناترازی همان بانک می شود.

همچنین رئیس کل بانک مرکزی در بخش دیگری از سخنان خود بر لزوم ارائه خدمات سامانه صیاد از طریق دستگاه‌های خودپرداز شبکه بانکی تأکید کردند.

رئیس کل بانک مرکزی با تأکید بر لزوم اجرای تکالیف بودجه‌ای توسط شبکه بانکی عنوان کرد: از جمله این موارد می‌توان به حمایت از شرکت‌های دانش بنیان، کوچک و متوسط، مسکن، وام های خرد قرض الحسنه همچون تسهیلات ازدواج، خرید تضمینی گندم و حمایت از خانوارهای آسیب دیده از کرونا اشاره کرد که در این موارد انتظار می‌رود که بانکها منابع و نقدینگی خود را به گونه ای تنظیم و قوانین را رعایت کنند که موجب نارضایتی مردم نشوند.

وی با بیان اینکه وام های خرد  مظهر حضور مردم در شعب بانکهاست،‌ افزود: این موضوع باید به جد مدنظر شعب بانکها باشد، چراکه در بین توده های مردم این امر بسیار مهم است. از این رو اجرای تکالیف قانونی باید به نحو مناسب انجام شود.

صالح آبادی با بیان اینکه از شعب بانکی انتظار می رود به جد مقررات و ضوابط را رعایت کنند، تصریح کرد: انتظار می رود که شبکه بانکی به مقررات پایبند باشد،‌ البته در صورتی که مقررات ابلاغی مسائل و مشکلاتی را در اجرای مقررات موجب شود، می‌توان آنها را برطرف کرد و شعب این موارد را به بانک مرکزی انتقال دهند.

وی افزود: در کارگروه تدوین مقررات که مقررات بانک مرکزی تصویب می شود درصددیم از خبرگان بانکی هم استفاه کنیم تا اینگونه از ظرفیت نخبگان و فعالان نظام بانکی استفاده شود تا مقررات بیگانه با اجرا نباشند. همچنین ضروری است در خود بانکها نیز کمیته هایی وجود داشته باشد که ساده سازی مقررات را برای شعب انجام دهد.

رئیس شورای پول و اعتبار با بیان اینکه  نظام بانکی جز نهادهای خدمت رسان مهم است، یادآور شد: این امر به گونه ای است که مردم به صورت روزانه به بانکها مراجعه می کنند و حجم ارائه خدمات بانکی اعم از حضوری و الکترونیکی نیز در کشور بسیار بالاست. لذا ضروری است نوع برخورد با مشتریان به نحوی باشد که رضایتمندی عمومی را در پی داشته باشد.

 همچنین صالح آبادی در خصوص وام های خرد تأکید کرد: اخیراً درباره وام های خرد مباحثی برای تسهیل آن وام‌های خرد مطرح شد و ما نیز این نکته را به جد دنبال می کنیم. البته باید تأکید کنم که این امر به معنای سرفصل جدید و وام جدید نیست و در همان چارچوب ضوابط و مقررات فعلی است و تنها بحث درخصوص چگونگی ضمانت این وام هاست. ما باید وام های خرد را برای مردم تسهیل کنیم، البته این امر باید به گونه ای باشد که ریسک بانک بدون توجه به اعتبارسنجی مشتری افزایش نیابد.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: یکی از مسائلی که در دنیا نیز مورد توجه است اعتبارسنجی تسهیلات گیرنده است. مشتری که از رتبه اعتباری مناسبی برخوردار است در بخش وثایق و تضامین تسهیلات می تواند با سهولت بیشتری رفتار کرد. در بانک مرکزی بر روی آن در حال فعالیت هستیم و امیدواریم تا پایان سال بسته ای درباره ارائه تسهیلات خرد با ارائه تضامین سهل تر و البته با رتبه اعتباری مناسب به شبکه بانکی ابلاغ کنیم. البته تجربه نشان داده است که برای مثال در یکی از بانک های قرض الحسنه که وام های خرد و با تضامین آسان تر ارائه می دهد، مشتریانی که از رتبه اعتباری مناسب تر و بالاتری برخودارند؛ مجموع معوقاتشان کمتر از یک درصد است.

رئیس کل بانک مرکزی یادآور شد: بنابراین اگر بتوانیم با اعتبارسنجی مناسب مشتری، مشتری را خوب بشناسیم، می توان با تضامین آسان تر تسهیلات بانکی را به مشتریان حائز شرایط و در چارچوب سرفصل های موجود ارائه کرد. به این واسطه رضایت عمومی از شبکه بانکی افزایش می یابد و ریسک شبکه بانکی را کاهش می دهد.
وی افزود: افرادی که به عنوان روسای شعب انتخاب می شوند تبریک می گویم و درارائه خدمات به مردم موفق باشند و ما نیز در شبکه بانکی پشتیبان شما هستیم و از همکاران شعب که وظیفه خدمت رسانی را به مردم در شعب بانکی دنبال میکنند، قدردانی می کنیم.

فرشاد حیدری، رئیس موسسه عالی آموزش بانکداری ایران در دوازدهمین گردهمایی روسای شعب گفت: ضرورت آموزش و توسعه منابع انسانی بر کسی پوشیده نیست و البته نقش منابع انسانی در پیاده‌سازی راهبردها بی بدیل است.