مشکلات قطع برق؛ از نبود سرمایه گذاری و صرفه اقتصادی نیروگاه تا عذرخواهی روحانی از مردم

خبراقتصادی – محسن شمشیری
رئیس جمهور گفت: در خاموشی‌ها، مهم این است که مردم از ساعات آن مطلع باشند تا بتوانند پیش‌بینی و برنامه‌ریزی کنند؛ البته نسبت به مردم عزیزی که در این روزها دچار مشکل و رنج شدند، عذرخواهی می‌کنم و خواهش می‌کنم مقداری در مصرف برق صرفه‌جویی کنند.
روحانی روز سه شنبه به مشکل کم‌برقی و قطعی ‌برق در کشور اشاره کرد و گفت: در ۸ سال گذشته حدود ۲۵۰۰ مگاوات به طور سالانه به ظرفیت تولید برق کشور اضافه شده است این درحالی است که قبل از این دولت به طور متوسط سالانه ۱۷۰۰ مگاوات برق اضافه می‌شد، اما با این وجود بخاطر گرمای شدید و خشکسالی دچار مشکل می‌شویم.

 روحانی با بیان اینکه برق برای زندگی، آسایش، حیات مردم و تولید کشور اهمیت بسزایی دارد، اظهار داشت: امسال دچار خشکسالی بی‌سابقه‌ای هستیم و میزان بارندگی نسبت به پارسال ۵۲ درصد کاهش داشته است و  ۷ هزار مگاوات تولید برق‌آبی کشور بخاطر کاهش آب سدها تقریباً قطع شده است. همچنین در روزهای گذشته نیروگاه بوشهر نیز بخاطر نیاز به تعمیرات از مدار خارج شده بود. لذا رنج و سختی فراوانی برای مردم ایجاد گردید.

رئیس جمهور افزود: تولیدات صنعتی کشور نسبت به سال گذشته ۵۰ درصد افزایش یافته و این موجب افزایش مصرف برق شده است. البته دلایل دیگری وجود دارد که به معاون اول دستور دادم تا مشکلات و راه‌حل‌های این معضل را شناسایی و برطرف نمایند و در این زمینه بخشی از صنعت با تغییر ساعات فعالیت خود می‌تواند همراهی کند.


رئیس جمهور گفت: وزارت نیرو در این زمینه مقصر نیست، منتها باید برای مردم توضیح دهد که مشکل چه بوده است و باید راه‌حل مشکل را اجرایی کنند.

در جلسه ستاد هماهنگی اقتصادی دولت روز سه شنبه  نیز پس از ارایه گزارشی از وضعیت تامین برق و تشریح دلایل و علل خاموشی ها، راه حل های کاهش تنش برقی کشور در روزهای اخیر مورد بررسی قرار گرفت.
بر اساس این گزارش عوامل عمده ای چون خشکسالی و کاهش تولید برق در نیروگاه های آبی و گرمای بی سابقه در سال جاری که به افزایش مصرف برق و طولانی شدن بازه زمانی پیک مصرف فصلی و سالانه برق انجامیده است، موجب تحت فشار قرار گرفتن شبکه تامین برق کشور شده است.

 رییس جمهور در این جلسه دستور داد، در جلسه ویژه ای به ریاست معاون اول و متشکل از دستگاه های مختلف، موضوع را بررسی و دستورالعمل اجرایی در حوزه های مختلف را تعیین و اعلام کند.
رییس جمهور با اشاره به برخی عوامل ناخواسته و غیر ارادی در ایجاد مشکل برق در کشور گفت: اگر چه برخی عوامل اصلی در تنش برقی کشور در اثر تغییرات فصلی و عوامل طبیعی است اما عوارض این پدیده ها مدیریت شود و به حداقل برسد و با برنامه ریزی دقیق ، پیش بینی پذیری پدیده ها افزایش یابد.
وزارت نیرو با همکاری همه دستگاه ها، می بایست با جدیت در اسرع وقت نسبت به حل معضل تامین برق اقدام  نماید.

روحانی با تاکید بر لزوم پاسخگویی به افکار عمومی ، توضیح و روشنگری مردم، گفت: خاموشی و قطعی برق امر موقتی است و در گذشته هم سابقه داشته و قابل مدیریت است ولی آنچه بیش از خاموشی ها می تواند آزار دهنده باشد قطع ناگهانی و بدون برنامه برق است.
خاموشی‌های اخیر و راهکارهای مدیریت مصرف برق بررسی شد

همچنین وزیر و معاونان وزارت نیرو با حضور در دفتر معاون اول رییس جمهور گزارشی از آخرین وضعیت تولید و مصرف، راهکارهای جلوگیری از خاموشی و قطعی برق و مدیریت بهینه مصرف آن به معاون اول رییس جمهور ارائه کردند.
از سوی دیگر، رئیس جمهور منتخب در دیدار وزیر نیرو، نگرانی جدی خود نسبت به مشکلات قطعی برق برای مردم و صنوف را اعلام کرد .
اردکانیان وزیر نیرو با اشاره به غفلت صورت گرفته در زمینه تعامل و ارتباط مناسب با کشورهای منطقه، به بیان گزارشی از اقدامات صورت گرفته در قبال خاموشی های اخیر پرداخت.
 رییسی نیز در این دیدار با ابراز نگرانی جدی از قطعی فراگیر برق در روزهای اخیر و مشکلات عدیده ای که بواسطه آن برای زندگی روزمره مردم و صنوف مختلف ایجاد شده، نسبت به لزوم رفع مشکلات پیش آمده تاکید کرد و درباره اقدامات این وزارتخانه برای عدم تداوم این وضعیت و تامین برق مورد نیاز کشور، گزارش خواست.
رئیس قوه قضاییه نیز  در نامه‌ای دادستان کل کشور را مأمور پیگیری فوری قطعی‌های مکرر برق شهرهای مختلف کشور در روزهای گذشته کرد. همچنین
نمایندگان مجلس نسبت به قطعی برق و آب در شرایط بحران کرونا در سیستان و بلوچستان و کرمان و استان های دیگر ابراز نگرانی کرده اند.

در حالی که سندیکای صنعت برق، سالهاست که نسبت به خاموشی در سال های بعد و فصل تابستان هشدار داده و چند سالی است که نسبت به کمبود سرمایه گذاری و نبود سرمایه کافی ابراز نگرانی کرده است، اما برخی کارشناسان این مشکل را به کاهش سرمایه گذاری ها از زمان احمدی نژاد نسبت داده اند.
وزیر نیرو در بهمن‌ماه ۱۳۹۶ یعنی قریب به چهار سال پیش  گفته بود که زیربار "مافیای نیروگاه‌سازی" نمی‌روند و استدلال کردند که "ساخت نیروگاه برای جوابگویی به ۲۰۰ ساعت مصرف پیک، توجیه اقتصادی ندارد".

از سوی دیگر، وزیر اقتصاد با بیان این که بخشی از مشکلات امروز فعالان صنعت برق به دلیل شوک‌های ارزی سال‌های گذشته است گفت: مدلی که برای صنایع پتروشیمی و واگذاری خوراک آن‌ها در نظر گرفته شد، نمونه‌ای از مدل‌های مناسب است که شاید بتوان برای صنایع برق هم اجرایی کرد.
فرهاد دژپسند با اعلام اینکه سال‌های گذشته نیروگاه‌های برق کشور از تسهیلات ارزی صندوق توسعه ملی استفاده کرده اند، گفت: شوک‌های ارزی چند سال قبل، متاسفانه بازپرداخت وام‌های ارزی نیروگاه‌های برق کشور را با مشکل مواجه کرده است.

دژپسند در ادامه ضمن قبول گلایه برخی از تولید کنندگان برق کشور درخصوص زیان ده شدن صنعت برق با ادامه سیاست نرخ گذاری تکلیفی فروش برق، افزود: شرایط اقتصادی و اجتماعی کشور اقتضائات خود را دارد و نمی‌توان قیمت برق را به سادگی افزایش داد.البته از طرفی هم نمی‌توان به زیان تولید کنندگان بخش خصوصی تصمیم گیری کرد، و باید به گونه تصمیم گیری و عمل کنیم که هم منافع مصرف کنندگان و هم تولیدکنندگان برق با هم در نظر گرفته شود.
وی حل معضل قطعی برق و لزوم افزایش تولید برق در کشور را یک نیازی اساسی خواند و گفت: وزرات نیرو در جلسه آینده شورای گفتگو باید مدلی عملیاتی برای حل این مشکلات ارائه دهد، اما به دلیل مدت زمان کم باقی مانده تا تشکیل دولت جدید، در این دولت امکان طرح آن وجود ندارد و فرصت کافی نیست.
وی با اعلام اینکه شوک‌های ارزی همیشه بازپرداخت وام‌های ارزی را با مشکل روبرو می‌کند، گفت: اوج این مشکلات در سال‌های 1372 و 1373 اتفاق افتاد که اختلاف قیمت تسهیلات ارزی تبدیل به حساب تعهدات ارزی و ریالی شد و بحران نقدینگی را شکل داد.