یک رئیس جمهور و اینهمه توصیه

پس از پیروزی دکتر روحانی در انتخابات ریاست جمهوری شرایط برای تصمیم گیری مستقلانه او برای تشکیل کابینه دشوار شده است، نه از آن جهت که در انتخاب شخصیتهای مورد نظرش برای انتصاب در پست های کابینه اش مشکل دارد، بلکه از آن جهت که صدها و هزاران شخصیت سیاسی کشور توصیه هایی به او می دهند و خط و نشان می کشند.

 ولی آیا این گونه رفتار با رئیس جمهور منتخب مردم شایسته است؟ در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران قوای سه گانه مستقل هستند و نمی توانند در کار هم دخالت داشته باشند. اینکه روسای دیگر قوا به رئیس جمهور هشدار بدهند که اگر از فلان جریان سیاسی در کابینه کاندید شوند، با آن برخورد خواهد شد، یا فلان نماینده مجلس پیش از آمدن میهمان خارجی خط و نشان بکشد که با او برخورد بدی خواهیم داشت، وجهه استقلال قوا و جایگاه ایران در محیط بین الملل را خدشه دار می کند.

اگر رئیس جمهور منتخب تحت فشار قرار گیرد و آزادی در اجرای برنامه های خود نداشته و دست او را در قید و بند بگذارند، چه دستگاهی پاسخگوی نیازهای رای دهندگان خواهد بود. رئیس جمهور منتخب در برنامه های نامزدی خود شرایطی را اعلام و رای دهندگان به برنامه های او و نه شخص او رای داده اند، آنوقت چگونه می تواند پاسخگوی رای دهندگان خود باشد؟ چرا فضا را برای مدیریت او مهیا نمی کنیم؟ در ده دولت گذشته به اندازه کافی تجربه حاصل شده است که یک رئیس جمهور را نباید با توصیه و سفارشات مورد و بی مورد از کار خویش بازداشت.

یک رئیس جمهور تنها در برابر مجلس پاسخگوست و این مجلس است که اگر رئیس جمهور از وظایف قانونی خود تخطی کرد یا وزرایش در انجام وظایف قانونی کوتاهی کردند استیضاح کند. اکنون هنگام آن رسیده است که با قانونگرایی و دقت بیشتر به جایگاه رئیس جمهور در فضای سیاسی داخلی و محیط بین الملل توجه کنیم. رئیس جمهور منتخب یک رجل سیاسی است و خود بهتر می داند که صلاح کار در چیست. احترام به رئیس جمهور احترام به نظام جمهوری اسلامی ایران است. البته نهاد مجلس که بر اساس آرای مردم تشکیل می شود، بالاترین نهاد تصمیم گیری کشور است و با نمایندگی آرای مردم می تواند در تمام امور کشور نظارت داشته باشد.

رئیس جمهور خود نیز ضامن اجرای دقیق قانون اساسی است. اگر قانون اساسی ملاک عمل قرار گیرد و همه نهاد های حکومتی و نهاد های مردمی دنباله رو این میثاق ملی باشند، آسیبی به جامعه وارد نخواهد شد. از آنجایی که در جمهوری اسلامی ایران احزاب سیاسی کارآمد شکل نگرفته اند، انتخابات بدون حزبی مجلس شورای اسلامی و شوراهای شهری و ریاست جمهوری براساس آرای مستقل مردم و گاهی تشکلهای اجتماعی و سیاسی (و نه احزاب سیاسی قدرتمند) انجام می شود، پیگیری مطالبات و خواسته های مردم از نمایندگان منتخب و رئیس جمهور با ناکارمدی هایی مواجه است.

 انتظار می رود ایجاد فضای سیاسی مطلوب در دوره ریاست جمهوری آقای روحانی و پایه گذاری تشکیل جامعه مدنی بتواند به افزایش سرمایه های اجتماعی یاری رساند که با هم افزایی با سرمایه های انسانی قدرتمند در کنار سرمایه های مادی از جمله نفت و آب و خاک، کشورمان جایگاه شایسته خود را در محیط بین الملل بدست آورد.